Электронный каталог

83.3(5Каз)
У 68
Уразова, А. Қ.
    Ұлы Абай шығармаларын жаңаша оқыту [Текст] / А. Қ. Уразова // «Абай шығармаларын жаңартылған білім беру мазмұны бойынша оқытудың әдістемелік жүйесі» тақырыбындағы дәстүрлі VIIІ облыстық оқу-әдістемелік семинар материалдары. - Орал, 2019. - 22 қараша. - Б. 186-189
ББК 83.3(5Каз)

Рубрики: Литературоведение Казахстана

Кл.слова (ненормированные):
Ұлы Абай -- шығармалары -- қазақ тілі -- әдебиеті -- Абай өлең -- Халық поэзия -- ақындар -- Аяқталмаған сөйлемдер -- Тамаша идеялар -- Абай Құнанбайұлы
Аннотация: Абай болашақ ұрпаққа сөзін осылай арнады. Бұл өткеннің құлазыған ғасырларынан өзіне бейтаныс, басқа, бірақ жарқын болашаққа сенімді жол салған ақынның айтқан сөзі еді. Даланы торлаған надандық түнегіне ол шамшырақтай сәуле төкті және таңы атып, күні шығатын жаққа апаратын жолды өз халқына талмастан көрсетті.Әр дәуірде өмірге келген халықтың кемел адамы ұлтының сүйеніші, сүйеу болғанына арғы-бергі тарихты қарап отырсаң көз жеткізесің. Абай да қазақ үшін сондай теңдессіз айтулы тұлға
Держатели документа:
ЗКУ

83(5 Каз)
А 38
Ақболатов, А.
    Ақындық әлем [Текст] / А. Ақболатов // Үш қоңыр. - 2021. - №20.- 21 мамыр. - Б.
ББК 83(5 Каз)

Рубрики: әдебиеттану

Кл.слова (ненормированные):
БҚУ -- Айдарбек Ақболатов -- Ақындық әлем -- Әлеуметтік желі -- Ақын -- журналист -- Дүйсенәлі Әлімақын -- Жанарымда түн сөйлейді -- Жыр жинақ -- қараша құстар ғазалы -- Поэзия
Аннотация: Мақалада ақын, журналист Дүйсенәлі Әлімақынның " Жанарымда түн сөйлейді" атты жыр жинағы туралы баяндалады.
Держатели документа:
БҚУ

63.3(2)622
С 11
Сүлеймен, А. С.
    Даңқты батырдың өнегелі өмірі [Текст] / А. С. Сүлеймен // 1941-1945 жылдардағы Ұлы Отан соғысындағы Жеңістің 75 жылдығына арналған «Ұлы Отан Соғысы (1941-1945 жж.): тарих ғылымындағы тәжірибе мен тағылым» атты халықаралық ғылыми теориялық конференция материалдар жинағы. - Орал, 2020. - Б. 154-158
ББК 63.3(2)622

Рубрики: Период Великой Отечественной войны (1941—1945)

Кл.слова (ненормированные):
Жеңіс -- Ұлы Отан соғысы -- Кеңес әскерлері -- Батыс Қазақстан облысы -- Кеңес Одағының Батыры -- Орақбаев Есен Шегірейұлы -- Оспанхан Әубәкіров -- Батыр -- Еңбек Қызыл Ту -- Ұлы Жеңіс
Аннотация: Осыдан 75 жыл бұрын бес жылға созылған адамзат тарихындағы ең сұрапыл соғыс аяқталып, Жеңіс туы желбіреді. 1941-1945 жылдардағы Ұлы Отан соғысы 1418 күн мен түнге созылғаны мәлім. Бұл соғыс кезінде әрбір бесінші қазақстандық майданға аттанып, жау жүрек батырларымыз Отан анасын қорғауға атсалысты. Қаншама қазақстандықтар ұрыс даласында дүние салды. Ұлы Отан соғысы кезінде бала-шаға, үйде қалған аналар барлығы бір Отан үшін, елі үшін жауынгерлердің амандығын күтіп, «жұмыла көтерген жүк жеңіл» дегендей, тылда еңбек етіп, өздерін көрсете білді.
Держатели документа:
ЗКУ

63.3(5Каз)
И 50
Имангалиев, А. Т.
    Тұңғыш фарабитанушы-ғалым Ақжан әл-Машани мұраларындағы жыл басы - өгіз туралы ой-толғанымдары [Текст] / А. Т. Имангалиев, З. О. Дүкенбаева // БҚУ хабаршысы. - Орал, 2021. - №1. - Б. 262-271
ББК 63.3(5Каз)

Рубрики: История Казахстана

Кл.слова (ненормированные):
Әл-Фараби -- Ақжан әл-Машани -- фарабитанушы -- «Өгізхан» аңызы -- өгіз -- астрономия -- АБЖД ғылымы -- темір -- жеті қат көк -- он екі мүшел
Аннотация: Бұл мақалада тұңғыш фарабитанушы-ғалым Ақжан әл-Машани қаламынан туындаған мұраларындағы жыл басы – өгіз туралы ой-толғанымдары сөз болады. Яғни, Өгізхан аңызындағы космологиялық белгілерді, ғарыш әлеміндегі он екі мүшел жұлдыздармен және аттармен, байланыстырып зерделеуінің нәтижесінде көрініс тапқан жыл басы туралы зерттеу жұмыстарының қорытындылары аталып көрсетіледі. Атап айтатын болсақ, мақалада қазақ халқының он екі мүшелдік жыл қайыру, көктемгі күн мен түн теңелісі, «Өгізхан» аңызы, ғарыш әлеміндегі жеті қат көк, АБЖД ғылымы туралы баяндалады. Ғұлама ғалым, эницклопедист, гуманист Ақжан әл-Машани ҚР ҰҒА-ның негізін қалаушылардың бірі, әл-Фарабидің есімін және мұрасын Ұлы дала еліне алғаш қауыштырушы және Фараби мұраларының негізінде табиғат ғылымдарын қазіргі ғылым жетістігімен сабақтастыра зерттеген бірден-бір тұлға. Зерттеу жұмысында жазба деректерді сараптау, cинтез әдістері қолданылды
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Дүкенбаева, З.О.

63
А 45
Алабасов, К. Х.
    Тәуелсіздік жылдарындағы Батыс Қазақстан халқының этноәлеуметтік құрамының өзгеруі (1991-2019) [Текст] / К. Х. Алабасов // Кушаев оқулары халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференция жинағы . - Орал, 2021. - Б. 147-154
ББК 63

Рубрики: История

Кл.слова (ненормированные):
Қазақстан Республикасы -- мемлекет -- Жаһандық әлем -- халқымыздың демография -- Оңтүстік аймақта -- Солтүстік аймақта -- Батыс -- Шығыс -- халық -- Қазақ елі
Аннотация: Қазақстан Республикасында мемлекеттік дамудың қазіргі басым бағыттарының бірі ретінде әлеуметтік жағдайға ерекше көңіл бөлінеді. Жаһандық әлем елдерінде бұрын болмаған үлкен дағдарысқа байланысты мемлекет пен нарықтың ара қатынасы туралы қалыптасқан тұжырымның өзгере бастағаны да байқалады. Батыс елдері осыған дейін нарық экономикасы тетіктерін негізгі дамыту күштері деп санап, мемлекетке осы саланың тек “түнгі күзетшісі” міндетін ғана бөліп беріп келді. Ал әлемдегі экономика-қаржы дағдарысына тірелгенде күйзеліске ұшыраған шаруашылық салаларына, банктерге, компанияларға көмекке келетін мемлекеттен басқа ешкім табылмады. Либералдық экономика қоғамның тұрақты дамуын барлық уақытта қамтамасыз ете алмайтыны әлем елдеріне белгілі бола бастады. Сондықтан да нарық қатынастарын дамыта отырып, мемлекеттік реттеу шараларын да қолдану керек. Бұл тек қалыптасқан пікір ғана емес, әлем елдерінде әртүрлі деңгейде қазір қолданылып жатқан, мемлекет тарапынан жүргізіліп жатқан реттеу шаралары
Держатели документа:
ЗКУ

63.3-8
М 92
Мухамбетов, А.
    Ақын, қайраткер Қадыр Мырзалиев және қоғам мәселесі [Текст] / А. Мухамбетов // «Кушаев оқулары» халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференция жинағы. - Орал, 2022. - Б. 103-108
ББК 63.3-8

Рубрики: Персоналии государственных и общественно-политических деятелей

Кл.слова (ненормированные):
Ақын -- қайраткер -- Қадыр Мырзалиев -- қоғам -- Мұхтар Әуезов -- Сәбит Мұқанов -- әдебиет -- саяси тұлға -- поэзия -- қазақ елі
Аннотация: Өз ұлтының сонау қиын-қыстау кезеңдерінен бастап, иығына ауыр да, ардақты жүк артқанын Қадыр Мырзалиев жете түсініп, қай қызметте болсын қазақтың қадірін арттыру жолында өмір бойы қызмет етті. Айналасындағы қаумалаған ортаның тәрбиешісі бола білді. Қазақ қандай болу керек деген проблемаларын шешуге өз інің барлық ғұмырын арнады. Орта мектепті тәмамдап Қадыр: нағыз өнер, шын өнер - шығар шыңым, өмір көлге өлеңім-құяр шыным- деп Алматыға жол тартып, университеттің студенті атанған алғашқы кезінде Мұхтар Әуезовты кездестіреді. Мұхтар Әуезов оған «Атыңды Қадыр деп қоюының мәні бар ғой, онда сен Қадыр түні, қасиетті түнде дүниеге келгенің ғой сірә, жақсы есім, жақсы нышан атыңа ісің сай болғай»- деп ишарат білдірген екен
Держатели документа:
ЗКУ

63.5
Н 11
Нұрманұлы, М.
    Әз Наурыз - салтымыздың айнасы [Текст] / М. Нұрманұлы // Өркен. - 2023. - 31 наурыз. - №3. - Б. 9.
ББК 63.5

Рубрики: Этнография

Кл.слова (ненормированные):
Наурыз мейрамы -- Махамбет университеті -- Махамбет Өтемісов атындағы Батыс Қазақстан университеті -- 90 жылдық тарихы -- Наурыз дастарханы
Аннотация: Əр қазақтың асыға күтетін мейрамы - Наурыз. Наурыз табиғат тың тылсымы мен ғалам ғажайыптарын бойына жиған ерекше мереке. Осыны терең ұғына білген бабаларымыз бұл күнді Жыл басы деп есептеген. Күн мен түн теңелетін, жержаһанға шаттық пен қуаныш сыйлайтын, ізгіліктің нұры төгілетін мейрам осы. Наурыз мейрамының жəне бір ерекшелігі - бұл күні жақсы тілек тілеу, араз ағайынмен жарасу, табысу секілді адамгершілік қасиеттер көрініс табады. Жаңару мен жасампаздықтың бастауы болған, ырыс пен берекенің арқауы саналатын Наурыз мейрамы Махамбет университетінде де кең көлемде тойланды. Мереке қарсаңында білім ордасында салтанатты кеш ұйымдастырылды
Держатели документа:
ЗКУ

5
Ф 16
Фазылова, А.
    Дені саудың - жаны сау [Текст] / А. Фазылова // Өркен. - 2023. - 31 мамыр. - №5. - Б. 7.
ББК 5

Рубрики: Медицина

Кл.слова (ненормированные):
Дені сауды -- Студенттер -- Көгілдір экран -- Сегіз сағат заңдылығы -- денсаулық
Аннотация: Əр мемлекеттің болашағы – халқының денсаулығына байланысты екенін дəлелдеп қажет емес. Ал біздің болашақтағы бағытымыз – салауатты өмір салты. «Ауырып ем іздегенше, ауырмайтын жол ізде» дегенді өсіп келе жатқан ұрпақтың санасына сіңіріп, өз денсаулығына деген жауапкершілікті арттыру біздің мойнымызда. Қазіргі таңда жас буын түнгі уақытын ноутбук, гаджеттермен өткізеді, таңертең сабаққа кешікпеу үшін ерте тұрып сабақта миы шаршаңқы күйде, ештеңені қабылдай алмай отырады. Бұның салдары денсаулықтың нашарлауына əкеледі. Студенттерімізге денсаулықты нығайту жолдарын жəне түнгі ұйқыға ерте жату үшін не істеу керегі туралы кеңестерді келтірсек
Держатели документа:
ЗКУ

83.3(5 Каз)
А 37
Айшенова, Т. Г.
    «Эхокамера» в лирике Абая [Текст] / Т. Г. Айшенова, Г. С. Умарова // Вестник ЗКУ. - 2023. - №4. - С. 82-89.
ББК 83.3(5 Каз)

Рубрики: Литературоведение

Кл.слова (ненормированные):
многослойные смыслы -- интертекстуальные связи -- эхокамера -- претекст -- поэтический текст -- интерпретация -- культурный дискурс -- казахская картина мира -- мировое литературное пространство
Аннотация: Текст содержит результаты попытки исследовать в области современного литературоведения разнообразные пласты многослойных смыслов в поэтическом тексте «Қараңғы түнде тау қалғып» Абая, созданного на основе вольного перевода стихотворения М.Ю.Лермонтова. Стихотворение русского поэта «Горные вершины» – рецепция на поэтическое произведение немецкого поэта И.В.фон Гёте «Ueber allen Gipfeln». Каждый из поэтов в 20-х, 40-х и в 90-х годах XIX столетия в разных странах и культурах, начиная с претекстов немецкого, затем русского и в переводе казахского автора, на основе гётовского оригинала создавали свои версии, добавляя новые смыслы и строки. В результате такой творческой работы у Лермонтова и Абая наблюдаются интертекстуальные (межтекстовые) связи между претекстами (предшествующими) и «новыми» или «младшими» текстами. В статье описывается процесс исследования по присутствию, по определению Р.Барта, «эхокамеры» в поэтическом тексте Абая. «Эхокамера» как термин, обозначает элемент интертекстуальности, в качестве связи, перекликающейся с предтекстами из немецкой и русской культуры, в то же время, обозначающий созданное новое осмысление в контексте с казахской картиной мира. При анализе поэтического текста Абая, созданное на основе перевода с Лермонтова, мы исходим из понимания такого текста как отдельное, уже законченное и внутренне самостоятельное целое. Исследование подводит к выводам о том, что поэтический текст «Қараңғы түнде тау қалғып» Абая содержит «эхокамеру», сохраняя «чужие звуки» и на их основе созданные казахским акыном новые строки, новые смыслы. «Переплетение» знаков «эхокамерой» у Абая способствует возникновению иного культурного кода, значения благодаря казахской картине мира поэта. Тем самым, интертекстуальная «эхокамера» в поэтическом тексте Абая содействует вхождению казахского поэта-классика в мировое литературное пространство.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Умарова, Г.С.

83
М 91
Мутиев, З. Ж.
    Бауыржан Ғұбайдуллиннің жазушылық шеберлігі, классикалық прозаға бетбұрыс [Текст] / З. Ж. Мутиев, Ж. Ө. Мұханбетова // БҚУ Хабаршысы. - 2023. - №4. - Б. 108-117.
ББК 83

Рубрики: Литературоведение

Кл.слова (ненормированные):
классикалық проза -- шағын жанр -- сюжет -- қаламгер -- повесть -- новелла -- интерпретация -- пафос -- образ -- мифтік таным
Аннотация: Мақалада қазіргі прозаның көрнекті өкілі Бауыржан Ғұбайдуллиннің жазушылық шеберлігі оның әдеби шығармашылығына талдау жүргізу арқылы баяндалады. Авторлар жазушының «Қысқы орман», «Жазда жауған бұршақ», «Шортан», «Кие», «Бір түнгі жалғыздық», «Биленбеген вальс», «Қар жауған күн – Жаңа жыл», «Етікші», «Ортақ ерлік», «Алғашқы һәм ақырғы аңшылық», «Аман бол, Арлан!», «Ұялшақ махаббаттың ғұмыры ұзақ» атты әңгіме, новелла және мысалдарын тақырыптық-идеялық тұрғыдан таратып талдап, адамзаттың ортақ үйі, ортақ мекені саналатын табиғатқа, жыл мезгілдеріне арналған табиғаттағы тылсым құбылыстардың әсемдігін сөз ететін, қоғамдағы адам, заман өзгерісін, қазіргі кездегі қоғамдық-әлеуметтік мәселелерді көтеретін, ғашықтық, нәзік сезім, махаббат мәселесіне арналған туындылар есебінде бағалайды. Жазушының қай әңгімесін оқысаңыз да өмірдің өзінен алынған шынайы оқиғаларға құрылады деген түйінге келеді мақала авторлары яки Бауыржан Ғұбайдуллинді қазіргі дәуірдің, заманның мәселелерін терең түсіне білетін, жан-тәнімен сезіне білетін және оны өзінің көркем шығармаларына арқау ете білетін, терең тынысты психолог жазушы, қабырғалы қаламгер ретінде таниды
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Мұханбетова, Ж.Ө.