Электронный каталог

81
М 23
Манкеева, Ж. А.
    Қазақ тіліндегі қайталамалардың лингвостилистикалық жүйесін лингвосинергетикалық аспектіде тану [Текст] / Ж. А. Манкеева // Профессор Отарәлі Бүркіттің лингвистикалық мұрасы, қазіргі қазақ филологиясының парадигмалары: Қазақстан Республикасы білім беру ісінің Құрметті қызметкері, филология ғылымдарының докторы, профессор Бүркітов Отарәлі Бүркітұлының туғанына 70 жыл толуына арналған халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференция материалдары. - Орал, 2024. - 13 желтоқсан. - Б. 38-41.
ББК 81

Рубрики: Языкознание

Кл.слова (ненормированные):
синергетика -- лингвосинергетика -- лингвостилистика -- интеграциялық өріс -- қайталама
Аннотация: Мақалада синергетика терминінің дүниені тіл арқылы тануды зерттеуде алға апаратын бағытының қарапайым адамтанымдық қағидаға сәйкес қазақ тіл білімінде қазақи танымға сай көбінесе сөз құдіреті, сөз қуатылығы жайлы айтылды.Тілдің басқа да көркемдегіш және бейнелегіш құралдарымен салыстыра отырып, лингвостилистикалық категория деңгейінде қазіргі қазақ тіл білімінің антропоөзектік парадигма аясында зерттелуі тиіс көріктеу құралдарының бірі – қайталама. Осымен байланысты О.Бүркітовтің зерттеуінде табиғаты күрделі саналатын қайталама құбылысы кешенді қарастырылып, оның лингвостилистикалық жүйесінің міндеттері қарастырылды. Мақалада көркем сөздің коммуникативтік әлеуетін, экспрессиясын бейнелеп, кестелейтін құралдың бірі – қайталаманың сабақтастығында бір жүйе ретінде тіл иесінің, суреткердің санасынан тараған күш (синергия) арқылы іштей тығыз байланысқан жүйелер тоғысы деп лингвосинергетика кеңістігінде тану өте маңызды екендігі айқындалды
Держатели документа:
ЗКУ

63.4
У 86
Утубаев, Ж. Р.
    Солтүстік-Шығыс Арал маңы қола дəуірі ескерткіштері: кезеңделуі жəне жаңа зерттеулер [Текст] / Ж. Р. Утубаев, Ы. С. Құрманиязов, С. Ж. Рахимжанова // БҚУ хабаршысы. - 2025. - №4. - Б. 206-217.
ББК 63.4

Рубрики: Археология

Кл.слова (ненормированные):
Тарих -- археология -- деректер -- Арал -- қола дəуірі -- мəдениеттер -- ескерткіштер
Аннотация: Мақалада Арал маңы қола дəуірі мен ерте темір дəуірі ескерткіштерінің қысқаша зерттелу тарихы қарастырылған. 2024 жылдың далалық маусымында жаңадан ашылған ескерткіштер төңірегіндегі зерттеулер, соңғы уақыттағы Солтүстік Арал маңы жəне Арал маңы Қарақұмындағы ашылып жатқан ашық аспан астындағы, апаттық қола дəуірі мен ерте темір дəуірі қоныстары мен қорымдары алғашқы нəтижелері мерзімделу мəселесі қарастырылып отыр. Жаңадан ашылған нысандар Қызылорда облысы Арал жəне Қазалы аудандары аумағында орналасқан, қазіргі таңда ежелгі адамдардың Арал маңы аймағында қалдырған ескерткіштерін тұрақты зерттеу нəтижесінде жеткілікті дерекнамалық база жасақталып отыр. қола дəуірі мен ерте темір дəуірінің ондаған қоныстары ашылып, зерттелуде, сондай-ақ, осы кезеңінде аймақта болған негізгі тарихи- мəдени процестерді түсіндіруге мүмкіндік беретін археологиялық материалдарға талдау жасалды. Соған қарамастан, біз назар аударып отырған хронологиялық кезеңдегі өмір сүрген тайпалардың тіршілік ету жүйесі мен экономикалық жəне əлеуметтік-рухани қызметінің қалыптасу ерекшеліктеріне байланысты бірқатар мəселелердің басы ашық күйінде қалып отыр. Аймақтың тарихи дамуы Арал маңының аталған кезеңдерде кезеңіндегі экологиялық үдерістердің өзгеру динамикасымен тығыз байланысты болып отыр.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Құрманиязов, Ы.С.
Рахимжанова, С.Ж.

63
У 84
Утемис, Н. У.
    ХХ ғасырдың I жартысындағы Қаратөбе өңірінің әлеуметтік-экономикалық жағдайы: тарихи сабақтастықтар мен өзгерістер [Текст] / Н. У. Утемис, Б. С. Боранбаева // БҚУ хабаршысы. - 2026. - №1. - Б. 184-193
ББК 63

Рубрики: История

Кл.слова (ненормированные):
Қаратөбе өңірі -- байларды тәркілеу -- ұжымдастыру -- кеңестік аграрлық саясат -- дәстүрлі мал шаруашылығы -- ашаршылық -- әлеуметтік құрылым -- демографиялық апат -- аймақтық тарих -- қуғын-сүргін
Аннотация: Бұл мақалада ХХ ғасырдың бірінші жартысындағы Қаратөбе өңірінің әлеуметтік-саяси және экономикалық даму ерекшеліктері аймақтық деректер негізінде талданады. Зерттеу барысында 1916 жылғы ұлт-азаттық қозғалыс, 1917-1920 жылдардағы қоғамдық-саяси өзгерістер, кеңестік биліктің орнығуы және 1928 жылғы әкімшілік реформалар кезеңіндегі қоғамдық үдерістер қарастырылды. Соналы болысындағы көтеріліс жергілікті халықтың отарлық саясатқа қарсылығының көрінісі ретінде бағаланып, оның өңірдің саяси белсенділігінің артуына тигізген ықпалы айқындалды. 1928 жылғы әкімшілік-аумақтық негізде қайта құру нәтижесінде Қаратөбе ауданы құрылып, кеңестік басқару жүйесіне енгізілді. Архив құжаттары мен статистикалық деректер негізінде ауданның демографиялық ахуалы, шаруашылық құрылымы, сауда айналымы мен әлеуметтік инфрақұрылымы сараланды. Мал шаруашылығының басымдығы, егіншіліктің нашар дамуы және кооперативтік жүйенің енгізілуі экономикалық трансформацияның негізгі бағыттарын көрсетті. 1928 жылғы байларды тәркілеу науқаны мен күштеп ұжымдастыру дәстүрлі шаруашылық жүйесін күйретіп, әлеуметтік жіктелуді күшейтті және ашаршылықтың алғышарттарын қалыптастырды. Сонымен қатар саяси қуғын-сүргін мен соғыс жылдарындағы демографиялық ахуал өңірдің дамуына ұзақ мерзімді зардап әкелді. Қаратөбе ауданы мысалында кеңестік аграрлық реформалардыңаймақтық деңгейдегі салдары ғылыми тұрғыда тұжырымдалды
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Боранбаева, Б.С.