Choice of metadata Статьи ППС
Page 193, Results: 1939
Digitizing pages:
No results! 1000
Report on unfulfilled requests: 0
1921.
Подробнее
28.6
К 12
Қабдрахимов, Ә. А.
Брусяное көлінің алабындағы герпетобионтты өрмекшілер фаунасының зерттелу тарихы [Текст] / Ә. А. Қабдрахимов, Д. Ж. Айтжанова // Профессор В.В.Ивановтың туғанына 120 жыл толуына арналған «Иванов оқулары – 2025» халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференциясы материалдары жинағы. - Орал, 2025. - 25-26 қыркүйек. - Б. 100-102.
ББК 28.6
Рубрики: Зоология
Кл.слова (ненормированные):
өрмекшілер -- Araneae -- герпетобионттар -- Брусяное көлі -- Батыс Қазақстан облысы -- биоалуантүрлілік -- экожүйелік көрсеткіштер -- экологиялық мониторинг -- биореттеушілер -- топырақ фаунасы -- зерттелу тарихы
Аннотация: Мақалада Брусяное көлі алабындағы герпетобионтты өрмекшілердің (Araneae) зерттелу тарихы мен олардың экожүйедегі рөлі қарастырылған. Өрмекшілердің биореттеуші ретіндегі маңызы, олардың қоршаған орта өзгерістеріне сезімталдығы және экологиялық мониторингтегі индикаторлық қасиеттері сипатталған. Батыс Қазақстан облысының ерекше ландшафтындағы бұл топтың зерттелу деңгейінің төмендігі атап өтіліп, Брусяное көлі маңындағы қолайлы микроклиматтық жағдайлардың ғылыми маңыздылығы негізделген.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Айтжанова, Д.Ж.
К 12
Қабдрахимов, Ә. А.
Брусяное көлінің алабындағы герпетобионтты өрмекшілер фаунасының зерттелу тарихы [Текст] / Ә. А. Қабдрахимов, Д. Ж. Айтжанова // Профессор В.В.Ивановтың туғанына 120 жыл толуына арналған «Иванов оқулары – 2025» халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференциясы материалдары жинағы. - Орал, 2025. - 25-26 қыркүйек. - Б. 100-102.
Рубрики: Зоология
Кл.слова (ненормированные):
өрмекшілер -- Araneae -- герпетобионттар -- Брусяное көлі -- Батыс Қазақстан облысы -- биоалуантүрлілік -- экожүйелік көрсеткіштер -- экологиялық мониторинг -- биореттеушілер -- топырақ фаунасы -- зерттелу тарихы
Аннотация: Мақалада Брусяное көлі алабындағы герпетобионтты өрмекшілердің (Araneae) зерттелу тарихы мен олардың экожүйедегі рөлі қарастырылған. Өрмекшілердің биореттеуші ретіндегі маңызы, олардың қоршаған орта өзгерістеріне сезімталдығы және экологиялық мониторингтегі индикаторлық қасиеттері сипатталған. Батыс Қазақстан облысының ерекше ландшафтындағы бұл топтың зерттелу деңгейінің төмендігі атап өтіліп, Брусяное көлі маңындағы қолайлы микроклиматтық жағдайлардың ғылыми маңыздылығы негізделген.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Айтжанова, Д.Ж.
1922.
Подробнее
28.6
К 12
Қабдрахимов, Ә. А.
Орал қаласындағы хан тоғайы орман массивінің өрмекші фаунасын зерттелу тарихы [Текст] / Ә. А. Қабдрахимов // Профессор В.В.Ивановтың туғанына 120 жыл толуына арналған «Иванов оқулары – 2025» халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференциясы материалдары жинағы. - Орал, 2025. - 25-26 қыркүйек. - Б. 117-120.
ББК 28.6
Рубрики: Зоология
Кл.слова (ненормированные):
Орал қаласы -- Хан тоғайы -- өрмекшілер -- Aranei -- арахнология -- биологиялық әртүрлілік -- экожүйе тұрақтылығы
Аннотация: Мәтінде Орал қаласындағы Хан тоғайы орман массивінің өрмекшілер (Aranei) фаунасын зерттеудің маңыздылығы қарастырылған. Өрмекшілердің экожүйедегі биологиялық тепе-теңдікті сақтаушы және ауыл шаруашылығы зиянкестерінің санын табиғи реттеуші ретіндегі рөлі сипатталған. Қазақстан аумағындағы арахнологиялық зерттеулердің тек таксономиялық емес, сонымен қатар экологиялық және практикалық маңызы атап өтілген
Держатели документа:
ЗКУ
К 12
Қабдрахимов, Ә. А.
Орал қаласындағы хан тоғайы орман массивінің өрмекші фаунасын зерттелу тарихы [Текст] / Ә. А. Қабдрахимов // Профессор В.В.Ивановтың туғанына 120 жыл толуына арналған «Иванов оқулары – 2025» халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференциясы материалдары жинағы. - Орал, 2025. - 25-26 қыркүйек. - Б. 117-120.
Рубрики: Зоология
Кл.слова (ненормированные):
Орал қаласы -- Хан тоғайы -- өрмекшілер -- Aranei -- арахнология -- биологиялық әртүрлілік -- экожүйе тұрақтылығы
Аннотация: Мәтінде Орал қаласындағы Хан тоғайы орман массивінің өрмекшілер (Aranei) фаунасын зерттеудің маңыздылығы қарастырылған. Өрмекшілердің экожүйедегі биологиялық тепе-теңдікті сақтаушы және ауыл шаруашылығы зиянкестерінің санын табиғи реттеуші ретіндегі рөлі сипатталған. Қазақстан аумағындағы арахнологиялық зерттеулердің тек таксономиялық емес, сонымен қатар экологиялық және практикалық маңызы атап өтілген
Держатели документа:
ЗКУ
1923.
Подробнее
40.3
Т 58
Топырақтану мәселелерін оқытуда метапәндік құзыреттіліктерді қалыптастыру ерекшеліктері [Текст] / А. Ниязбек, С. Ж. Ибадуллаева, К. Б. Ажмолдаева, Р. Б. Жандавлетова // Профессор В.В.Ивановтың туғанына 120 жыл толуына арналған «Иванов оқулары – 2025» халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференциясы материалдары жинағы. - Орал, 2025. - 25-26 қыркүйек. - Б. 191-193.
ББК 40.3
Рубрики: Почвоведение
Кл.слова (ненормированные):
топырақтану -- биология мұғалімдерін даярлау -- В.В. Докучаев -- метапәндік құзыреттіліктер -- топырақ түзуші факторлар -- рельеф -- минералогиялық құрам -- кәсіби даярлық -- жоғары білім -- жаратылыстану
Аннотация: Мақалада жоғары оқу орындарында болашақ биология мұғалімдерін даярлаудағы топырақтану пәнінің рөлі мен маңызы қарастырылған. В.В. Докучаев негізін қалаған топырақтану ғылымының қалыптасу тарихына шолу жасалып, топырақтың биологиялық қасиеттері, түзілу факторлары, минералогиялық құрамы мен рельефтің әсері сияқты маңызды аспектілер талданған. Автор болашақ мамандардың метапәндік құзыреттіліктерін дамытуда топырақты табиғи нысан ретінде зерттеудің ғылыми-педагогикалық құндылығын негіздейді
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Ниязбек, А.
Ибадуллаева, С.Ж.
Ажмолдаева, К.Б.
Жандавлетова, Р.Б.
Т 58
Топырақтану мәселелерін оқытуда метапәндік құзыреттіліктерді қалыптастыру ерекшеліктері [Текст] / А. Ниязбек, С. Ж. Ибадуллаева, К. Б. Ажмолдаева, Р. Б. Жандавлетова // Профессор В.В.Ивановтың туғанына 120 жыл толуына арналған «Иванов оқулары – 2025» халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференциясы материалдары жинағы. - Орал, 2025. - 25-26 қыркүйек. - Б. 191-193.
Рубрики: Почвоведение
Кл.слова (ненормированные):
топырақтану -- биология мұғалімдерін даярлау -- В.В. Докучаев -- метапәндік құзыреттіліктер -- топырақ түзуші факторлар -- рельеф -- минералогиялық құрам -- кәсіби даярлық -- жоғары білім -- жаратылыстану
Аннотация: Мақалада жоғары оқу орындарында болашақ биология мұғалімдерін даярлаудағы топырақтану пәнінің рөлі мен маңызы қарастырылған. В.В. Докучаев негізін қалаған топырақтану ғылымының қалыптасу тарихына шолу жасалып, топырақтың биологиялық қасиеттері, түзілу факторлары, минералогиялық құрамы мен рельефтің әсері сияқты маңызды аспектілер талданған. Автор болашақ мамандардың метапәндік құзыреттіліктерін дамытуда топырақты табиғи нысан ретінде зерттеудің ғылыми-педагогикалық құндылығын негіздейді
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Ниязбек, А.
Ибадуллаева, С.Ж.
Ажмолдаева, К.Б.
Жандавлетова, Р.Б.
1924.
Подробнее
75.81
Б 18
Байтурсынова, Н. А.
Батыс Қазақстан облысындағы тарихи-мәдени туризмді дамыту үшін нысандардың аумақтық орналасу ерекшеліктері [Текст] / Н. А. Байтурсынова // Профессор В.В.Ивановтың туғанына 120 жыл толуына арналған «Иванов оқулары – 2025» халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференциясы материалдары жинағы. - Орал, 2025. - 25-26 қыркүйек. - Б. 232-235.
ББК 75.81
Рубрики: Туризм
Кл.слова (ненормированные):
мәдени-тарихи туризм -- туристік әлеует -- Қазақстан экономикасы -- тарихи-археологиялық мұра -- кеңістіктік даму -- рекреациялық инфрақұрылым -- инвестиция тарту -- бәсекеге қабілеттілік -- ЖІӨ құрылымы -- мәдени құндылықтар
Аннотация: Мақалада Қазақстанның мәдени-тарихи туризм саласындағы әлеуеті мен оның кеңістіктік дамудағы рөлі қарастырылған. Елдің тарихи-археологиялық және мәдени мұрасын ғылыми-экономикалық негізде пайдалану — жалпы ішкі өнімдегі туризм үлесін арттырудың, инвестиция тартудың және инфрақұрылымды жақсартудың негізгі факторы ретінде сипатталған. Автор туристік саланың бәсекеге қабілеттілігін арттыру мақсатында өңірлердің рекреациялық ресурстарын кешенді зерттеу және перспективалық бағыттарды әзірлеу қажеттілігін негіздейді
Держатели документа:
ЗКУ
Б 18
Байтурсынова, Н. А.
Батыс Қазақстан облысындағы тарихи-мәдени туризмді дамыту үшін нысандардың аумақтық орналасу ерекшеліктері [Текст] / Н. А. Байтурсынова // Профессор В.В.Ивановтың туғанына 120 жыл толуына арналған «Иванов оқулары – 2025» халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференциясы материалдары жинағы. - Орал, 2025. - 25-26 қыркүйек. - Б. 232-235.
Рубрики: Туризм
Кл.слова (ненормированные):
мәдени-тарихи туризм -- туристік әлеует -- Қазақстан экономикасы -- тарихи-археологиялық мұра -- кеңістіктік даму -- рекреациялық инфрақұрылым -- инвестиция тарту -- бәсекеге қабілеттілік -- ЖІӨ құрылымы -- мәдени құндылықтар
Аннотация: Мақалада Қазақстанның мәдени-тарихи туризм саласындағы әлеуеті мен оның кеңістіктік дамудағы рөлі қарастырылған. Елдің тарихи-археологиялық және мәдени мұрасын ғылыми-экономикалық негізде пайдалану — жалпы ішкі өнімдегі туризм үлесін арттырудың, инвестиция тартудың және инфрақұрылымды жақсартудың негізгі факторы ретінде сипатталған. Автор туристік саланың бәсекеге қабілеттілігін арттыру мақсатында өңірлердің рекреациялық ресурстарын кешенді зерттеу және перспективалық бағыттарды әзірлеу қажеттілігін негіздейді
Держатели документа:
ЗКУ
1925.
Подробнее
83.3
О-13
Обаева, Г. С.
Қазақ-татар тарихи прозасындағы ұлттық тарихи сана жəне тəуелсіздік идеясы [Текст] / Г. С. Обаева // БҚУ хабаршысы. - 2025. - №4. - Б. 137-150.
ББК 83.3
Рубрики: История казахской литературы
Кл.слова (ненормированные):
тарихи роман -- Ілияс Есенберлин -- Нурихан Фаттах -- қазақ-татар əдеби байланыстары -- тарихи сана -- мифопоэтика -- фольклорлық дəстүр -- этникалық тамыр -- көркемдік жүйе -- романтикалық пафос -- тарихи дерек -- ұлттық идея -- түркілік дүниетаным
Аннотация: Бұл мақалада қазақ жəне татар тарихи романдарының поэтикалық табиғаты салыстырмалы тұрғыдан талданады. Зерттеу Ілияс Есенберлиннің «Көшпенділер» трилогиясы мен Нурихан Фаттахтың «Еділ өзені ағады», «Ысқырық жебелер» секілді тарихи шығармаларына негізделді. Екі автордың да шығармашылығында ұлттық тарихи сананы жаңғырту, этникалық бастауларды көркем пайымдау жəне тəуелсіздік идеясының көрініс табуы ортақ бағыт ретінде қарастырылады. Мақалада фольклорлық-мифологиялық материалдардың тарихи прозаға ену ерекшеліктері, деректілік пен романтикалық пафостың арақатынасы, тарихи кеңістік пен уақытты бейнелеу тəсілдері сараланды. Сондай-ақ қазақ-татар əдеби байланыстарындағы типологиялық жақындықтар, тарихи деректердің көркем қиялмен үйлесуі жəне ұлттық рухани құндылықтардың көркемдік трансформациясы көрсетілді. Зерттеу тақырыбының өзектілігі аталған жазушылардың шығармалары ұлттық тарихтың көне кезеңдерін көркем пайымдаудағы ортақ бағыттарды, фольклорлық-мифологиялық дəстүрдің көркемдік трансформациясын, тарихи шындық пен романтикалық қиялдың синтезін айқын танытады. Халықтың арман- мұраты, тəуелсіздік идеясы, этникалық тамыр, рухани сабақтастық секілді мəселелер екі романистикада да негізгі идеялық өзекке айналған. Зерттеу нəтижелері екі халықтың тарихи роман жанрындағы ортақ көркемдік модельдерді қалыптастырғанын жəне түркілік тарихи жадты жаңғыртуда маңызды рөл атқарғанын айқындайды.
Держатели документа:
ЗКУ
О-13
Обаева, Г. С.
Қазақ-татар тарихи прозасындағы ұлттық тарихи сана жəне тəуелсіздік идеясы [Текст] / Г. С. Обаева // БҚУ хабаршысы. - 2025. - №4. - Б. 137-150.
Рубрики: История казахской литературы
Кл.слова (ненормированные):
тарихи роман -- Ілияс Есенберлин -- Нурихан Фаттах -- қазақ-татар əдеби байланыстары -- тарихи сана -- мифопоэтика -- фольклорлық дəстүр -- этникалық тамыр -- көркемдік жүйе -- романтикалық пафос -- тарихи дерек -- ұлттық идея -- түркілік дүниетаным
Аннотация: Бұл мақалада қазақ жəне татар тарихи романдарының поэтикалық табиғаты салыстырмалы тұрғыдан талданады. Зерттеу Ілияс Есенберлиннің «Көшпенділер» трилогиясы мен Нурихан Фаттахтың «Еділ өзені ағады», «Ысқырық жебелер» секілді тарихи шығармаларына негізделді. Екі автордың да шығармашылығында ұлттық тарихи сананы жаңғырту, этникалық бастауларды көркем пайымдау жəне тəуелсіздік идеясының көрініс табуы ортақ бағыт ретінде қарастырылады. Мақалада фольклорлық-мифологиялық материалдардың тарихи прозаға ену ерекшеліктері, деректілік пен романтикалық пафостың арақатынасы, тарихи кеңістік пен уақытты бейнелеу тəсілдері сараланды. Сондай-ақ қазақ-татар əдеби байланыстарындағы типологиялық жақындықтар, тарихи деректердің көркем қиялмен үйлесуі жəне ұлттық рухани құндылықтардың көркемдік трансформациясы көрсетілді. Зерттеу тақырыбының өзектілігі аталған жазушылардың шығармалары ұлттық тарихтың көне кезеңдерін көркем пайымдаудағы ортақ бағыттарды, фольклорлық-мифологиялық дəстүрдің көркемдік трансформациясын, тарихи шындық пен романтикалық қиялдың синтезін айқын танытады. Халықтың арман- мұраты, тəуелсіздік идеясы, этникалық тамыр, рухани сабақтастық секілді мəселелер екі романистикада да негізгі идеялық өзекке айналған. Зерттеу нəтижелері екі халықтың тарихи роман жанрындағы ортақ көркемдік модельдерді қалыптастырғанын жəне түркілік тарихи жадты жаңғыртуда маңызды рөл атқарғанын айқындайды.
Держатели документа:
ЗКУ
1926.
Подробнее
63.4
У 86
Утубаев, Ж. Р.
Солтүстік-Шығыс Арал маңы қола дəуірі ескерткіштері: кезеңделуі жəне жаңа зерттеулер [Текст] / Ж. Р. Утубаев, Ы. С. Құрманиязов, С. Ж. Рахимжанова // БҚУ хабаршысы. - 2025. - №4. - Б. 206-217.
ББК 63.4
Рубрики: Археология
Кл.слова (ненормированные):
Тарих -- археология -- деректер -- Арал -- қола дəуірі -- мəдениеттер -- ескерткіштер
Аннотация: Мақалада Арал маңы қола дəуірі мен ерте темір дəуірі ескерткіштерінің қысқаша зерттелу тарихы қарастырылған. 2024 жылдың далалық маусымында жаңадан ашылған ескерткіштер төңірегіндегі зерттеулер, соңғы уақыттағы Солтүстік Арал маңы жəне Арал маңы Қарақұмындағы ашылып жатқан ашық аспан астындағы, апаттық қола дəуірі мен ерте темір дəуірі қоныстары мен қорымдары алғашқы нəтижелері мерзімделу мəселесі қарастырылып отыр. Жаңадан ашылған нысандар Қызылорда облысы Арал жəне Қазалы аудандары аумағында орналасқан, қазіргі таңда ежелгі адамдардың Арал маңы аймағында қалдырған ескерткіштерін тұрақты зерттеу нəтижесінде жеткілікті дерекнамалық база жасақталып отыр. қола дəуірі мен ерте темір дəуірінің ондаған қоныстары ашылып, зерттелуде, сондай-ақ, осы кезеңінде аймақта болған негізгі тарихи- мəдени процестерді түсіндіруге мүмкіндік беретін археологиялық материалдарға талдау жасалды. Соған қарамастан, біз назар аударып отырған хронологиялық кезеңдегі өмір сүрген тайпалардың тіршілік ету жүйесі мен экономикалық жəне əлеуметтік-рухани қызметінің қалыптасу ерекшеліктеріне байланысты бірқатар мəселелердің басы ашық күйінде қалып отыр. Аймақтың тарихи дамуы Арал маңының аталған кезеңдерде кезеңіндегі экологиялық үдерістердің өзгеру динамикасымен тығыз байланысты болып отыр.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Құрманиязов, Ы.С.
Рахимжанова, С.Ж.
У 86
Утубаев, Ж. Р.
Солтүстік-Шығыс Арал маңы қола дəуірі ескерткіштері: кезеңделуі жəне жаңа зерттеулер [Текст] / Ж. Р. Утубаев, Ы. С. Құрманиязов, С. Ж. Рахимжанова // БҚУ хабаршысы. - 2025. - №4. - Б. 206-217.
Рубрики: Археология
Кл.слова (ненормированные):
Тарих -- археология -- деректер -- Арал -- қола дəуірі -- мəдениеттер -- ескерткіштер
Аннотация: Мақалада Арал маңы қола дəуірі мен ерте темір дəуірі ескерткіштерінің қысқаша зерттелу тарихы қарастырылған. 2024 жылдың далалық маусымында жаңадан ашылған ескерткіштер төңірегіндегі зерттеулер, соңғы уақыттағы Солтүстік Арал маңы жəне Арал маңы Қарақұмындағы ашылып жатқан ашық аспан астындағы, апаттық қола дəуірі мен ерте темір дəуірі қоныстары мен қорымдары алғашқы нəтижелері мерзімделу мəселесі қарастырылып отыр. Жаңадан ашылған нысандар Қызылорда облысы Арал жəне Қазалы аудандары аумағында орналасқан, қазіргі таңда ежелгі адамдардың Арал маңы аймағында қалдырған ескерткіштерін тұрақты зерттеу нəтижесінде жеткілікті дерекнамалық база жасақталып отыр. қола дəуірі мен ерте темір дəуірінің ондаған қоныстары ашылып, зерттелуде, сондай-ақ, осы кезеңінде аймақта болған негізгі тарихи- мəдени процестерді түсіндіруге мүмкіндік беретін археологиялық материалдарға талдау жасалды. Соған қарамастан, біз назар аударып отырған хронологиялық кезеңдегі өмір сүрген тайпалардың тіршілік ету жүйесі мен экономикалық жəне əлеуметтік-рухани қызметінің қалыптасу ерекшеліктеріне байланысты бірқатар мəселелердің басы ашық күйінде қалып отыр. Аймақтың тарихи дамуы Арал маңының аталған кезеңдерде кезеңіндегі экологиялық үдерістердің өзгеру динамикасымен тығыз байланысты болып отыр.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Құрманиязов, Ы.С.
Рахимжанова, С.Ж.
1927.
Подробнее
63.3(5Каз)
Ш 98
Шығыс Қазақстандағы шашыранды алтын кен орындарының ашылу тарихы [Текст] / Қ. Ш. Аубакирова, Н. Е. Сайлаубаева, Д. Ж. Жайлыбай [и др.] // БҚУ хабаршысы. - 2025. - №4. - Б. 275-288.
ББК 63.3(5Каз)
Рубрики: История Казахстана
Кл.слова (ненормированные):
Шығыс Қазақстан -- шашыранды алтын кен орындары -- алтын өндіру тарихы -- геологиялық барлау -- Алтай өңірі -- XIX–XX ғасыр -- тау-кен өндірісі
Аннотация: Мақалада ХІХ ғасырдың екінші жартысында Шығыс Қазақстан өлкесіндегі шашыранды алтын кен орындарын ашылу тарихы патша үкіметінің алтын өндірісіне қатысты саясатымен байланысты екендігі көрсетіледі. Өлкедегі алтын кен орындарын іздеуге, барлауға жəне өндіру жұмыстарын жүргізуге үкіметтен рұқсат алған тұлғалар мен алтын іздеуші партияларға қатысты деректер келтіріледі. Мұрағат деректеріне сүйене отырып еліміздің шығысында ашылған шашыранды алтын кен орындарының географиялық жағынан орналасуы, алтынды жүйелерге бөлінуі қарастырылады. Сонымен қатар, кен орындардағы жуылған құм мен алынған алтын мөлшеріне қатысты статистикалық деректер де сараланады. Алтын кен орындарынның техникалық жағынан жабдықталуы сипатталады. Зерттеу жұмысының барысында қысқа мерзімде бұл өлкеде шашыранды алтын кен орындарының көп мөлшерде ашылғандығы жəне олардың үш ірі алтын жүйелерге бөлінгендігі, кен орындарындағы алтынның сипаты бірдей болғанымен, алтын қорының шоғырлануы жəне сынамасы жағынан əр түрлі болғандығы көрсетіледі. Сонымен қатар, кен орындарын ірі елді-мекендермен байланыстыратын қалыптасқан жолдардың болуы, кен орындарына жүк тасымалдаудың арзандығы сияқты факторлар да бұл өлкедегі кен орындарының жұмысына ықпалын тигізгендігі қарастырылады. Кейбір аудандарда алтын кен орындарының нашар жұмыс істеуі табиғи-климаттық жағдайлардың қаталдығымен жəне алтынды жауып жатқан беткі жыныстық қабаттың қалың болуы сияқты факторлармен байланысты болғандығы айқындалады.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Аубакирова, Қ.Ш.
Сайлаубаева, Н.Е.
Жайлыбай, Д.Ж.
Адельчанов, Қ.С.
Жармұхаметов, Д.А.
Байгапанова, А.Б.
Ш 98
Шығыс Қазақстандағы шашыранды алтын кен орындарының ашылу тарихы [Текст] / Қ. Ш. Аубакирова, Н. Е. Сайлаубаева, Д. Ж. Жайлыбай [и др.] // БҚУ хабаршысы. - 2025. - №4. - Б. 275-288.
Рубрики: История Казахстана
Кл.слова (ненормированные):
Шығыс Қазақстан -- шашыранды алтын кен орындары -- алтын өндіру тарихы -- геологиялық барлау -- Алтай өңірі -- XIX–XX ғасыр -- тау-кен өндірісі
Аннотация: Мақалада ХІХ ғасырдың екінші жартысында Шығыс Қазақстан өлкесіндегі шашыранды алтын кен орындарын ашылу тарихы патша үкіметінің алтын өндірісіне қатысты саясатымен байланысты екендігі көрсетіледі. Өлкедегі алтын кен орындарын іздеуге, барлауға жəне өндіру жұмыстарын жүргізуге үкіметтен рұқсат алған тұлғалар мен алтын іздеуші партияларға қатысты деректер келтіріледі. Мұрағат деректеріне сүйене отырып еліміздің шығысында ашылған шашыранды алтын кен орындарының географиялық жағынан орналасуы, алтынды жүйелерге бөлінуі қарастырылады. Сонымен қатар, кен орындардағы жуылған құм мен алынған алтын мөлшеріне қатысты статистикалық деректер де сараланады. Алтын кен орындарынның техникалық жағынан жабдықталуы сипатталады. Зерттеу жұмысының барысында қысқа мерзімде бұл өлкеде шашыранды алтын кен орындарының көп мөлшерде ашылғандығы жəне олардың үш ірі алтын жүйелерге бөлінгендігі, кен орындарындағы алтынның сипаты бірдей болғанымен, алтын қорының шоғырлануы жəне сынамасы жағынан əр түрлі болғандығы көрсетіледі. Сонымен қатар, кен орындарын ірі елді-мекендермен байланыстыратын қалыптасқан жолдардың болуы, кен орындарына жүк тасымалдаудың арзандығы сияқты факторлар да бұл өлкедегі кен орындарының жұмысына ықпалын тигізгендігі қарастырылады. Кейбір аудандарда алтын кен орындарының нашар жұмыс істеуі табиғи-климаттық жағдайлардың қаталдығымен жəне алтынды жауып жатқан беткі жыныстық қабаттың қалың болуы сияқты факторлармен байланысты болғандығы айқындалады.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Аубакирова, Қ.Ш.
Сайлаубаева, Н.Е.
Жайлыбай, Д.Ж.
Адельчанов, Қ.С.
Жармұхаметов, Д.А.
Байгапанова, А.Б.
1928.
Подробнее
63.3(5Каз)
Х 17
Халықтардың Қазақстанға депортациялау мəселесінің тарихнамасы [Текст] / М. А. Ибрагимов, С. С. Исмаилов, А. А. Айтмухамбетов, Т. Т. Жандаулетов // БҚУ хабаршысы. - 2025. - №4. - Б. 289-303.
ББК 63.3(5Каз)
Рубрики: История Казахстана
Кл.слова (ненормированные):
Халық -- депортация -- қуғын-сүргін -- Орталық Қазақстан -- география -- бейімделу -- құқық -- кавказ -- неміс халқы -- мұрағат -- еңбек
Аннотация: Көрсетілген мақалада XX ғасырдың 30-50-жылдарындағы Кеңестік биліктің жаппай халықтарды Қазақстанға депортациялау мəселесінің тарихнамасы қарастырылған. Мақаланы жазу кезінде үлкен қызығушылық танытып, отандық жəне шетелдік ғалымдар мен зерттеушілердің ғылыми еңбектері қолданылып талдау жасалды. Зерттеу барысында қуғынға ұшыраған халықтардың географиялық орналасуы, əлеуметтік-құқықтық жағдайы, олардың жергілікті жерге бейімделуі талданып, тақырыптың негізгі өзектілігіне негізделді. Сондай-ақ тарихи деректерді сипаттау жəне талдау мақсатында материалдарды кезеңдерге бөлу тəсілдері қолданылды. Зерттеу жұмысының мақсаты – депортация тақырыбындағы материалдармен танысып, арнайы жер аударылған халықтардың тағдыры, бейімделуін, қолданылған материалдарға талдау жасау. Арнайы қоныстанушылар бұл – Кеңес Одағының түкпір-түкпірінен күштеп көшірілген əртүрлі ұлт өкілдері болатын. Қазақстан аумағына қоныс аударғандардың саны туралы деректердің жүйесіздігі, халықты есепке алу əдістерінің жетілмегендігі немесе мүлде болмауы – Қазақстан аумағына нақты қанша адам келгенін анықтауға мүмкіндік бермейді. Жаппай депортациялар өңірдің демографиялық жағдайын өзгертіп қана қоймай, экономикалық, əлеуметтік жəне мəдени өмірдің барлық дерлік саласына əсер етті. Қазақстан жері еріксіз түрде əртүрлі халықтар үшін түрмеге айналды. Мақалада бұл зерттеуге терең талдау жасалды. Бұл еңбек отандық тарих мəселелеріне қызығушылық танытатын кең ауқымды зерттеушілерге бағыт береді.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Ибрагимов, М.А.
Исмаилов, С.С.
Айтмухамбетов, А.А.
Жандаулетов, Т.Т.
Х 17
Халықтардың Қазақстанға депортациялау мəселесінің тарихнамасы [Текст] / М. А. Ибрагимов, С. С. Исмаилов, А. А. Айтмухамбетов, Т. Т. Жандаулетов // БҚУ хабаршысы. - 2025. - №4. - Б. 289-303.
Рубрики: История Казахстана
Кл.слова (ненормированные):
Халық -- депортация -- қуғын-сүргін -- Орталық Қазақстан -- география -- бейімделу -- құқық -- кавказ -- неміс халқы -- мұрағат -- еңбек
Аннотация: Көрсетілген мақалада XX ғасырдың 30-50-жылдарындағы Кеңестік биліктің жаппай халықтарды Қазақстанға депортациялау мəселесінің тарихнамасы қарастырылған. Мақаланы жазу кезінде үлкен қызығушылық танытып, отандық жəне шетелдік ғалымдар мен зерттеушілердің ғылыми еңбектері қолданылып талдау жасалды. Зерттеу барысында қуғынға ұшыраған халықтардың географиялық орналасуы, əлеуметтік-құқықтық жағдайы, олардың жергілікті жерге бейімделуі талданып, тақырыптың негізгі өзектілігіне негізделді. Сондай-ақ тарихи деректерді сипаттау жəне талдау мақсатында материалдарды кезеңдерге бөлу тəсілдері қолданылды. Зерттеу жұмысының мақсаты – депортация тақырыбындағы материалдармен танысып, арнайы жер аударылған халықтардың тағдыры, бейімделуін, қолданылған материалдарға талдау жасау. Арнайы қоныстанушылар бұл – Кеңес Одағының түкпір-түкпірінен күштеп көшірілген əртүрлі ұлт өкілдері болатын. Қазақстан аумағына қоныс аударғандардың саны туралы деректердің жүйесіздігі, халықты есепке алу əдістерінің жетілмегендігі немесе мүлде болмауы – Қазақстан аумағына нақты қанша адам келгенін анықтауға мүмкіндік бермейді. Жаппай депортациялар өңірдің демографиялық жағдайын өзгертіп қана қоймай, экономикалық, əлеуметтік жəне мəдени өмірдің барлық дерлік саласына əсер етті. Қазақстан жері еріксіз түрде əртүрлі халықтар үшін түрмеге айналды. Мақалада бұл зерттеуге терең талдау жасалды. Бұл еңбек отандық тарих мəселелеріне қызығушылық танытатын кең ауқымды зерттеушілерге бағыт береді.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Ибрагимов, М.А.
Исмаилов, С.С.
Айтмухамбетов, А.А.
Жандаулетов, Т.Т.
1929.
Подробнее
71.0
О-63
Оразбаева, Д. Е.
Уақыт модустарындағы батырлық феномені (Тарихи модуста) [Текст] / Д. Е. Оразбаева // БҚУ хабаршысы. - 2025. - №4. - Б. 304-321.
ББК 71.0
Рубрики: Культурология
Кл.слова (ненормированные):
батырлық феномені -- уақыт модусі -- батыр бейнесі -- қайсар рух -- ескерткіш -- мəдени жады -- қаһарман -- тарих
Аннотация: Мақалада батырлық феномені мəдени уақыт модусында қарастырылады, оның қазақ халқының ұлттық бірегейлігін қалыптастырудағы орны зерделенеді. Батырлық дəстүрі ұлттық рухани кодын, мəдени тұтастығын жəне тарихи сабақтастығын бейнелейтін маңызды мəдени феномен ретінде қарастырылады. Батырлық феномені өткен мен бүгіннің мəдени диалогы ретінде ұлттық сана мен тарихи тəжірибеміздің өзара байланысын көрсетеді. Мақалада «қазақ батырларының бейнесі əртүрлі уақыт модусында қалай репрезентацияланды жəне ұлттық жадынын қалай қалыптастырады?» деген сұраққа жауап беруге тырысамын. Зерттеудің мақсаты - батырлық феноменін мəдени уақыт модусы тұрғысынан кешенді талдау жəне оның тарихи-мəдени репрезентациясын айқындау. Зерттеу жұмысының теориялық бөлімінде батырлық феномені тарихи оқиғалар, түрлі дискурстар жəне тарихи-мəдени жады ұғымдары арқылы зерделенеді. Бұл тұрғыда батырлық бейненің қоғамдағы орнына, ұжымдық жадтағы, тарихи нарративтегі көрінісіне баса назар аударылады. Зерттеудің эмпирикалық бөлімінде ел тəуелсіздігі жолында ерлік көрсеткен Ер Жəнібек Бердəулетұлы, Малайсары Тоқтауылұлы, Шақшақ Жəнібек Қошқарұлы, Ақжолтай Ағыбай, Қанжығалы Бөгенбай, батырлардың ерліктері мен оларға орнатылған ескерткіштердің маңыздылығына талдау жасалады. Мақалада қолданылған суреттер мен оған қатысты ақпараттар Солтүстік Қазақстан, Орталық Қазақстан өңірлерінде жүргізілген далалық зерттеулердің нəтижесінде алынды
Держатели документа:
ЗКУ
О-63
Оразбаева, Д. Е.
Уақыт модустарындағы батырлық феномені (Тарихи модуста) [Текст] / Д. Е. Оразбаева // БҚУ хабаршысы. - 2025. - №4. - Б. 304-321.
Рубрики: Культурология
Кл.слова (ненормированные):
батырлық феномені -- уақыт модусі -- батыр бейнесі -- қайсар рух -- ескерткіш -- мəдени жады -- қаһарман -- тарих
Аннотация: Мақалада батырлық феномені мəдени уақыт модусында қарастырылады, оның қазақ халқының ұлттық бірегейлігін қалыптастырудағы орны зерделенеді. Батырлық дəстүрі ұлттық рухани кодын, мəдени тұтастығын жəне тарихи сабақтастығын бейнелейтін маңызды мəдени феномен ретінде қарастырылады. Батырлық феномені өткен мен бүгіннің мəдени диалогы ретінде ұлттық сана мен тарихи тəжірибеміздің өзара байланысын көрсетеді. Мақалада «қазақ батырларының бейнесі əртүрлі уақыт модусында қалай репрезентацияланды жəне ұлттық жадынын қалай қалыптастырады?» деген сұраққа жауап беруге тырысамын. Зерттеудің мақсаты - батырлық феноменін мəдени уақыт модусы тұрғысынан кешенді талдау жəне оның тарихи-мəдени репрезентациясын айқындау. Зерттеу жұмысының теориялық бөлімінде батырлық феномені тарихи оқиғалар, түрлі дискурстар жəне тарихи-мəдени жады ұғымдары арқылы зерделенеді. Бұл тұрғыда батырлық бейненің қоғамдағы орнына, ұжымдық жадтағы, тарихи нарративтегі көрінісіне баса назар аударылады. Зерттеудің эмпирикалық бөлімінде ел тəуелсіздігі жолында ерлік көрсеткен Ер Жəнібек Бердəулетұлы, Малайсары Тоқтауылұлы, Шақшақ Жəнібек Қошқарұлы, Ақжолтай Ағыбай, Қанжығалы Бөгенбай, батырлардың ерліктері мен оларға орнатылған ескерткіштердің маңыздылығына талдау жасалады. Мақалада қолданылған суреттер мен оған қатысты ақпараттар Солтүстік Қазақстан, Орталық Қазақстан өңірлерінде жүргізілген далалық зерттеулердің нəтижесінде алынды
Держатели документа:
ЗКУ
1930.
Подробнее
63.3(5Каз)
Ш 17
Шайхиев, Т. Т.
«Үш жүз» ұлттық – саяси партиясының отандық тарихта зерттелу аспектілері [Текст] / Т. Т. Шайхиев // БҚУ хабаршысы. - 2025. - №4. - Б. 322-329.
ББК 63.3(5Каз)
Рубрики: История Казахстана
Кл.слова (ненормированные):
Қазақстан тарихы -- Үш жүз партиясы -- тарихнама -- ұлттық- саяси ұйымдар -- ХХ ғасыр басы -- кеңестік методология -- тəуелсіздік кезеңі -- жаңа ғылыми парадигмалар
Аннотация: Мақалада ХХ ғасырдың басындағы қазақ қоғамындағы саяси үдерістер аясында құрылған «Үш жүз» ұлттық-саяси партиясының отандық тарихнамада зерттелу мəселелері қарастырылады. Кеңестік кезеңдегі марксистік- лениндік методология негізінде жасалған тұжырымдар мен Тəуелсіз Қазақстан кезеңіндегі жаңа əдіснамалық ұстанымдар салыстырмалы түрде талданады. Зерттеу барысында «Үш жүз» партиясына қатысты кеңестік тарихнамада қалыптасқан таптық жəне идеологиялық бағалаулардың шарттылығы ашылып, қазіргі отандық тарих ғылымындағы ұлттық-саяси ұйымдарды ұлт-азаттық қозғалыс контексінде қарастыру үрдісі көрсетіледі. Автор соңғы жылдардағы зерттеулер негізінде «Үш жүз» партиясының идеологиялық-саяси бағдарын, əлеуметтік тірек базасын жəне Кеңес өкіметімен қарым-қатынасын қайта пайымдаудың ғылыми маңызын негіздейді.
Держатели документа:
ЗКУ
Ш 17
Шайхиев, Т. Т.
«Үш жүз» ұлттық – саяси партиясының отандық тарихта зерттелу аспектілері [Текст] / Т. Т. Шайхиев // БҚУ хабаршысы. - 2025. - №4. - Б. 322-329.
Рубрики: История Казахстана
Кл.слова (ненормированные):
Қазақстан тарихы -- Үш жүз партиясы -- тарихнама -- ұлттық- саяси ұйымдар -- ХХ ғасыр басы -- кеңестік методология -- тəуелсіздік кезеңі -- жаңа ғылыми парадигмалар
Аннотация: Мақалада ХХ ғасырдың басындағы қазақ қоғамындағы саяси үдерістер аясында құрылған «Үш жүз» ұлттық-саяси партиясының отандық тарихнамада зерттелу мəселелері қарастырылады. Кеңестік кезеңдегі марксистік- лениндік методология негізінде жасалған тұжырымдар мен Тəуелсіз Қазақстан кезеңіндегі жаңа əдіснамалық ұстанымдар салыстырмалы түрде талданады. Зерттеу барысында «Үш жүз» партиясына қатысты кеңестік тарихнамада қалыптасқан таптық жəне идеологиялық бағалаулардың шарттылығы ашылып, қазіргі отандық тарих ғылымындағы ұлттық-саяси ұйымдарды ұлт-азаттық қозғалыс контексінде қарастыру үрдісі көрсетіледі. Автор соңғы жылдардағы зерттеулер негізінде «Үш жүз» партиясының идеологиялық-саяси бағдарын, əлеуметтік тірек базасын жəне Кеңес өкіметімен қарым-қатынасын қайта пайымдаудың ғылыми маңызын негіздейді.
Держатели документа:
ЗКУ
Page 193, Results: 1939