Электронный каталог

79
К 88
Күмісбек, М.
    Ақын рухын аялаған шаңырақ [Текст] / М. Күмісбек // Егемен Қазақстан. - 2022. - №137. - Б. 11
ББК 79

Рубрики: Музееведение

Кл.слова (ненормированные):
қазақ поэзиясы -- Ілияс Жансүгіровтің музейі -- музей -- ақын -- Жансүгіровтің жейдесі -- тарихы төлқұжат
Аннотация: Оның жырларында жүрек дірілі, рух толқуы және қазақтың көз жасы мөлдіреп тұр. Бұралаң соқпақ пен қараңғылыққа қамалған құпия сырлар, кеудеден құмығып шыққан тылсым дауыс естіледі. Иә, ХХ ғасырдың терезесіне үнілсеңіз, қатал саясат құрдымға құлақтан Алаш алыптарының бейнесі елестейді. Оның ішінде тағдырға иілмеген тауанды тұлға Ілияс Жансүгіров те бар. Арқырап аққан өзендей адуынды ақынның басына бір бақыт айналып келіп қонарын кім болжапты. Асыл мұрасы, жақұт жазбасы жапырақтарын жайқалтып, салқар көшке сая болды. ОЛ- Жетісудағы Ілияс Жансүгіров әдеби музейі.
Держатели документа:
БҚУ

63
А 13
Әбсадық, А.
    Үмітпен өткен ғұмыр: Бадрисафа Байтұрсын келінінің Е. Пешковаға жазған хаттары [Текст] / А. Әбсадық // Егемен Қазақстан. - 2022. - №180. - Б. 12
ББК 63

Рубрики: тарих

Кл.слова (ненормированные):
Ахмет Байтұрсынұлы патша заманы -- Семей түрмесі -- Бадрисафа Мұхамедсалыққызы -- Бадрисафа Байтұрсын келін -- мұрағат -- Екатерина Павловна
Аннотация: Ахмет Байтұрсынұлы патша заманында да, кеңестік кезеңде де қуғын-сүргін көріп, бірнеше рет түрмеге жабылған. Оның адам еркіндігін шектейтін абақты атты тар құрсауда ұзақ мерзімде отырған кезеңі – 1909-1910 жылдардағы Семей және 1929 жылы қамалған Мәскеудегі Бутырка түрмесі. Семей түрмесінде ол 7 айдан астам уақыт жапа шексе, Алматы-Мәскеу түрмелерінде 20 ай қамақта отырды. Алаш ардақтысының жазықсыз жазаға тартылғанына күйініп, оны құтқару үшін билік орындарына арыз-шағым жазған кісілердің бірі – жұбайы Бадрисафа Мұхамедсалыққызы (Байтұрсынова). Бадрисафа Байтұрсын келінінің билік органдарына жолдаған шағымдары мен хат-хабарлары архив мұрағаттарында сақталған. Патша заманында абақтыға қамалған отағасын құтқармақ болып жанұшыра қимылдаған Бадрисафаның маңдайына кеңестік бәлшебектік билік тұсында сол тағдыр одан да ауыр жолдармен жазылған еді...
Держатели документа:
М. Өтемісов атындағы БҚУ

63(5каз)
Б 12
Байтуғанов, Р.
    Ұрпақ жадында жаңғырған [Текст] / Р. Байтуғанов // Ana tili . - 2022. - №35.- 1-7 қыркүйек. - Б. 4
ББК 63(5каз)

Рубрики: Тарих

Кл.слова (ненормированные):
Мен – қазақпын мың өліп, мың тірілген -- Жұбан ақын айтқандай -- халықтың қаймақтары -- сталиндік ­саяси қуғын-сүргін құрбаны -- Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев -- Саяси қуғын-сүргін және ашаршылық құрбандарын еске алу -- ­Ахмет Байтұрсынұлы -- Хакім Абай, -- ұстаз Ыбырай, -- ғалым Шоқандар
Аннотация: «Мен – қазақпын мың өліп, мың тірілген» деп Жұбан ақын айтқандай, қазақ халқы үшін ХХ ғасыр өте ауыр кезеңнің бірі болып есептеледі. Өйткені халықтың қаймақтары сталиндік ­саяси қуғын-сүргін құрбанына ­айналды. Архивтік деректерге сүйенсек, Қазақстанның өзінде 103 мыңнан астам азамат қамалып, оның 25 мыңнан астамына атуға үкім шығарылған.
Держатели документа:
БҚУ

83(5каз)
С 91

    Сұхбатқа сыймаған сұрақтар [Текст] // Ana tili. - 2023. - №11-12.- 19-26 наурыз. - Б. 12
ББК 83(5каз)

Рубрики: Әдебиеттану

Кл.слова (ненормированные):
Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері -- қаламгер Жанболат Аупбаев -- эстет қаламгер Қали Сәрсенбайдың -- бесінші сұхбаты -- Лениншіл жас газеті -- Халық ала алмаған қамал
Аннотация: Мақалада Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері, халықаралық «Алаш» әдеби сыйлығының лауреаты, көрнекті қаламгер Жанболат Аупбаев пен Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері, эстет қаламгер Қали Сәрсенбайдың бесінші сұхбаты берілген.
Держатели документа:
ЗКУ

63(5каз)
Х 24
Хасан , С.
    Қайтпай сұлтанды қазақ неге танымайды? [Текст] / С. Хасан // Urker. - 2023. - №5. - Б. 10-13
ББК 63(5каз)

Рубрики: тарих

Кл.слова (ненормированные):
Қайтпай сұлтан -- дінтану­шы Мұқан Исахан -- Мысыр -- Бей­барыс Құтыз сұлтан -- Қайтпайдың ел басқарған кезі -- Қайтпай сұлтан кешені
Аннотация: Негізінде, Қайтпай сұлтан туралы жазуға ынтықтырған дінтану­шы Мұқан Исахан болатын. Былтыр­лары, бес-алты айдай Мысырда (Египет) болып келгесін біраз әңгімелескенбіз. Сол сұхбатта ол жақта біз білетін Бейбарыс сұлтаннан басқа да қыпшақ билеушілерінің болғаны, олар мысырлықтар үшін, иісі мұсылман жұрты үшін толағай іс тындырғаны сөз болды. Сөйтіп, соңында отыз-қырық жылдай Мысырды билеген шеркештерден шыққан Қалауын, Қайтпай сұлтандар турасында айтылып, қызыққаным сондай, Қайтпай қамалын көрсем ғой деген үміт жылт еткен.
Держатели документа:
БҚУ

81(5каз)
Б 43
Белдеубай, Д.
    Айтылым мен жазылым қазақ тілі - ең соңғы қамалымыз [Текст] / Д. Белдеубай // Ana tili. - 2023. - №38.- 21 қыркүйек. - Б. 5
ББК 81(5каз)

Рубрики: Тіл білімі

Кл.слова (ненормированные):
Сауранбаев -- Ауұздұқ ауыздық -- Ахмет Байтұрсынұлы -- Тіл тағылымы -- Айтылымды халық жасайды -- жазу -- Қара тіл мен әдеби тіл -- Халел Досмұхаметұлы -- жазба әдебиет жоқтық бізді сақтады -- Қайтіп-тің лаңы -- Қалыпқа түсіру -- кірме сөздер -- Өзгеретін және өзгермейтін әріптер
Аннотация: Кез келген тілдің айтылымы мен жазылымы яғни орфоэпиясы мен орфографиясы аса маңызды мәселелердің санатында. Жер бетіндегі тірі, дәлірегі – қолданушысы бар тілдердің барлығы бұл мәселені айналып өте алмайды. Басқаның әліпбиін пайдаланар, бірақ өз тілінде бірдеңе жазғысы келген барлық пенде, ондай мәселелермен бетпе-бет келетіні анық. Ондағы басты қиындықтың бірі – ғылым-білім ерте дамыған Еуропада да Ахмет Байтұрсынұлы айтты дегендей «ит деп дыбыстап, шошқа деп жазатын» тілдер бар.
Держатели документа:
БҚУ

85
К 20
Қапанұлы, М.
    Қылқалам шеберінің құнды мұрасы [Текст] / М. Қапанұлы // EGEMEN QAZAQSTAN. - 2024. - 31 қаңтар. - №21. - Б. 16.
ББК 85

Рубрики: Өнер

Кл.слова (ненормированные):
Әбілхан Қастеев -- Н.Нұрмұхамедов атындағы өңірлік көркемсурет музейі -- картиналар -- Қазақ КСР суретшілер -- Табиғат көрінісі -- өнертанушы Елена Дубовая -- Қамал жанындағы тас көпір -- Медеу тауындағы Алматы өзенінің жазықтығы -- Ақсақалдың бейнесі
Аннотация: Әйгілі Әбілхан Қастеевтің Керекуде сақталып тұрған суреттері баршылық. Н.Нұрмұхамедов атындағы өңірлік көркемсурет музейінің қорында қылқалам шеберінің 6 бейнесуреті және 35 түрлі түсті қарындаштармен салған туындылары тұр.
Держатели документа:
БҚУ

63(5каз)
С 89
Сұлтанқызы, Б.
    Қуғын көрген ұрпақ: Ұлытау өңірінде атқарылып жатқан іс көп [Текст] / Б. Сұлтанқызы // Ana tili. - 2024. - №39.- 3 қазан. - Б. 10
ББК 63(5каз)

Рубрики: тарих

Кл.слова (ненормированные):
Қуғын көрген ұрпақ -- Ұлытау өңірі -- Президент Қасым-Жомарт Тоқаев -- Саяси қуғын-сүргін -- Ұлытау облыстық мемлекеттік архиві -- Сейіт Оспанұлы -- немересі Әбдіғапар Сейітұлы -- Бүкіров Нұрмағанбет -- Маубасов Арыстанбек -- Елена Нечайкина
Аннотация: Президент Қасым-Жомарт Тоқаев Саяси қуғын-сүргін және ашаршылық құрбандарын еске алу күніне орай, үндеуінде «ХХ ғасырдың 20–50-жылдарындағы саяси қуғын-сүргін зобалаңы – халқымыздың тарихындағы қасіретті кезең. Қазақстан Тәуелсіздік алғаннан кейін осы нәубеттің құрбандарын мәңгі есте қалдыру үшін мемлекеттік деңгейдегі тиісті шараларды жүзеге асыра бастады… Кеңес заманында өмір сүрген халықтарға «үлкен террордың» орасан зор қасірет әкелгені есімізде. Зұлмат жылдарда Қазақстанға КСРО-ның түкпір-түкпірінен бес миллионнан астам адам жер аударылды. 100 мыңға жуық азаматымыз қуғын-сүргінге ұшырап, соның 20 мыңнан астамы атылды. Отанын сатқандар әйел­дерінің Ақмола лагері («АЛЖИР») сол жылдардағы қатыгездік пен жауыздықтың қара таңбасындай болды. Мұнда саяси тұтқындардың жақын туыстары, әйелдері мен балалары қамалды. Сол жылдардағы орасан зор адам шығыны мен тағдыр тауқыметі әрбір азаматтың жүрегіне жара салды. Тоталитаризмнен зардап шеккен көптеген ұлт өкілдері үшін қазақ жері құтты мекенге айналды. Біз жазықсыз жазаланғандардың әрқайсысын есте сақтау арқылы ғана кемел келешекке жол ашамыз. Болашақтың берік негізі Тәуелсіздіктен бастау алады», – деген еді. Тоталитаризмнен зардап шеккен жандарды еске алу мен ақтау ісі әр өңірде жалғасын тауып келеді. Ұлытау облысында 2023 жылдың 15 ақпанында өңір басшысы Берік Әбдіғалиұлының №09/06 қаулысымен саяси қуғын-сүргін құрбандарын ақтау мәселелері бойынша өңірлік комиссия құрылған еді.
Держатели документа:
БҚУ

63(5каз)
М 94
Мықтыбай, Н
    Қазақтан шыққан қайтпай сұлтан немесе бізге белгісіз тұлғаның беймәлім қырлары [Текст] / Н Мықтыбай // Qazaq adebieti . - 2025. - №5.- 7 ақпан. - Б. 8-9
ББК 63(5каз)

Рубрики: Тарих

Кл.слова (ненормированные):
Қасиет­ті Мәдина қаласы -- Исламның күмбезі -- музей -- Италиялық суретші -- Паоло Джовио -- Қайтпай сұлтан портреті -- Рауда шарифада -- әл-Әшраф Сейіт ад-Дин Қайтпай -- Қайтпай сұлтан қамалы -- Қайтпай сұлтанның тостағаны
Аннотация: Қасиет­ті Мәдина қаласындамыз. «Исламның күмбезі» атанған бұл шаһар – миллион­даған мұсылмандардың бейресми астанасы. Киелі мекенге табанымыз тигеніне сенер-сенбесімізді білмей, ардақты Мұхаммед пайғамбарымыздың (оған Алланың салауаты мен сәлемі болсын) қабіріне зиярат етіп шығып, екіұдай сезім құшағында тұрмыз. Қат­ты толқып кеткенімізді сезсе керек, жолбасшымыз Дастан Құрманбаев Пайғамбар мешітінің тарихына арналған музеймен танысып шығуды ұсынды. «Ішінде қазаққа қатысты құнды жәдігерлер бар», – дейді досымыз. Қуана келістік.
Держатели документа:
БҚУ

83
К 18
Қамалиден, С.
    Абай-Чехия мен Словакияның мәдени кеңістігінде [Текст] / С. Қамалиден // Aqiqat. - 2025. - №10. - Б. 56-63.
ББК 83

Рубрики: Білім беру.

Кл.слова (ненормированные):
Абай -- Чехия -- Словакия -- кеңіс -- чех -- словак -- қазақ -- есім
Аннотация: Мақала Абай-Чехия мен Словакияның мәдени кеңістігінде туралы.
Держатели документа:
БҚУ.