Электронный каталог

63.3
М 92
Мұқтар, Ә. Қ.
    Уәли ханның өмірі мен қызметі. [Электронный ресурс] / Ә. Қ. Мұқтар // Вестник ЗКГУ = БҚМУ Хабаршысы . - 2013. - №2. - Б. 208-220.
ББК 63.3

Рубрики: тарих

Кл.слова (ненормированные):
Абылай хан -- Қазақ хандығы -- Ресей -- Қытай -- Уәли хан -- орта жүз
Аннотация: Мақала атақты Абылай ханның үлкен ұлы 1780-1820 жылдар аралығында Орта жүз ханы болған Уәли ханның қоғамдық-саяси қызметін саралауға арнлған. Уәли хан әке жолын жалғастырып, екі жақтағы алып - Қытай, Ресей елдерімен тең қарым-қатынас орнатты, үнемі елшілік алмасып отырады. Дегенмен Ресей нақ Уәли хан тұсында Орта жүзді отарлауды батыл жүргізді, Қазақ хандығына әскерін төкті.
Доп.точки доступа:
Уәли, хан

63.3
И 85
Исмурзин, Ж. А.
    Иқан шайқасы және Сыздық сұлтан. [Электронный ресурс] / Ж. А. Исмурзин // «Жаңа ғасырдағы Қазақстан тарихының өзекті мәселелері» атты халықаралық ғылыми-тәжірбиелік конференция = Материалы международной научно-практической конференции «Актуальные проблемы истории Казахстана в новом веке». - 2013. - Б. 155-160.
ББК 63.3

Рубрики: Тарих

Кл.слова (ненормированные):
иқан шайқасы -- Сыздық сұлтан -- Отан тарихы -- түркі-мұсылман әскері -- Ресей империясы
Аннотация: Мақала Иқан шайқасы және Сыздық сұлтан туралы.
Держатели документа:
М.Өтемісұлы атындағы БҚМУ

63
М 90
Мұқтар, Ә. Қ.
    XVIII ғасырдағы қазақ- ауған қатынастары және Абылай хан [Текст] / Ә. Қ. Мұқтар // Отан тарихы. - 2014. - №1. - Б. 13-23
ББК 63

Рубрики: тарих

Кл.слова (ненормированные):
қазақ мемлекеті -- Әбілқайыр хан -- Иран -- Әбілмәмбет хан -- Абылай хан -- Ахмад шах -- Ауғанстан -- Қытай
Аннотация: XVIII ғасырда Қазақ мемлекеті, оны басқарған қазақтың бас хандары Тәуке, Қайып, Әбілқайыр, Әбілмәмбет, Абылай хандар әрқашанда көрші елдермен сенімді қарым- қатынасты ұстауға, сол арқылы өзара келісімді сақтауға барын салды. Оны хандардың Ресей, Иран, Жонғария, Қытай, Ауғанстан елдерімен жүргізген саясаттары толық дәлелдейді. Жоңғар хандығы Қытай әскерімен талқандалғаннан кейін қауіп онымен көршілес қазаққа ғана емес, қырғыздарға, өзбектерге де туды. Міне сол сәтте Әбілмәмбет, Абылай хандар Ауғанстан елімен байланысқа шықты, өзара елшіліктер жіберілді. Соңында біріккен елшілер Қытайға да барды. Нәтижесінде соғыс тоқтатылды.
Держатели документа:
БҚМУ

63
А 40
Акмуканова, А. Ж.
    Батыс Қазақстанда қоныстанушылардың қалыптасу тарихы (XVIII-XIX ғ.ғ.) [Текст] / А. Ж. Акмуканова // Ұлы Даланың бесінші қыры - Түркі әлемінің бесігі атты ғылыми-тәжірибелік конференция жинағы . - Орал, 2019. - 20 қараша. - Б. 10-15
ББК 63

Рубрики: История

Кл.слова (ненормированные):
Орта Азия -- Жайық өзені -- Орал казактары -- Батыс Қазақстан -- тарихы -- саясат -- әкімшілік-аймақтық реформалар -- саяси-әкімшілік -- славян халқы -- Орал -- Сібір -- Жетісу -- казачество -- Татарлар -- Хан ордасы -- Новая Казанка
Аннотация: Жайық өзенінін орта және төменгі ағысына XVI ғ. аяғында казактардың келуі байқалды. XVII ғ.басында Жайық казактары Ресей патшасына адал екендігін көрсетіп, өз автономиясын іс жүзінде сақтап отырды. Алайда 1734 жылы Төменгі Жайық шекарасына Жайық казактарын қорғаныс әскері ретінде жіберу туралы I Петрдің бұйрығы шықты. 1744 жылы әскер Орынбор губерниясының құрамына енгізіліп, Жайықтың төменгі ағысына көшіру ұйғарылды. Бұл оқиға Е.Пугачев бастаған шаруалар қозғалысына қатысумен ұласып, оқиғадан соң казактардың өзін- өзі билеу құқығы жойылып, Жайық атауы орнына Орал казактары деп өзгертілді.
Держатели документа:
ЗКУ

63
С 19
Сапина, Д. С.
    ХІХ ғасырдағы Батыс Қазақстандағы тұз өндіру орындары [Текст] / Д. С. Сапина // Ұлы Даланың бесінші қыры - Түркі әлемінің бесігі атты ғылыми-тәжірибелік конференция жинағы . - Орал, 2019. - 20 қараша. - Б. 15-24
ББК 63

Рубрики: История

Кл.слова (ненормированные):
Батыс Қазақстан -- Орынбор -- Бөкей Ордасы -- Илецк тұз -- Индер -- Басқоншақ -- Чапчачы -- Эльтон -- Орынбор губерниясы -- Орал -- ауылының шаруасы
Аннотация: ХІХ ғасырда Батыс Қазақстан – Орынбор облысының қазақтары мен Бөкей Ордасында және Орал казак әскерін қосқанда барлығы 1 363 460 адам тұрды. Бұл кезде қолөнер мен сауда дамып, пайдалы қазба өңдеу іске асырылып жатты. Сондай- ақ, ұлт пен ұлыстың тоғысқан өңірінде кәсіпшіліктедің де түрлері дами бастады. XVIII ғасырдан басталған тұз өңдеу ісі де ХІХ ғасырда дамып, жетіле түсті. Үкімет пен өазынаға ірі көлемде пайда әкеліп отырған, империялық маңызға ие болған Эльтон, Чапчачы, Басқоншақ, Индер, Илецк тұз өндіу орындары осы Батыс Қазақстанда орналасты. Тұз өндіру орындарындағы жұмысшылардың құрамы біркелкі болмады.
Держатели документа:
ЗКУ

63
Р 95
Рысбеков, Т. З.
    Санжар Асфендияровтың өмір жолы мен қызметі [Текст] / Т. З. Рысбеков, С. А. Куандихова // БҚУ хабаршысы. - 2021. - №3. - Б. 124-133
ББК 63

Рубрики: История

Кл.слова (ненормированные):
тарих ғылымы, -- ғалым -- дәрігер -- зерттеу -- шығарма -- монография -- педагог -- саясаткер -- саясат -- алашорда
Аннотация: Мақалада туған елінің көгіне жұлдызы жарқырап шыққан қазақтың ардақты ұлы, қоғам және мемлекет қайраткері, көреген саясаткер, дарынды ғалым, педагог, әрі жазушы , Қазақстанда ғылым мен білім беру ісінің білгірі және шебер ұйымдастырушы Санжар Асфендияров өмірі мен қызметі туралы баяндалған. Оның қазақ мемлкетінің қалыптасуы мен дамуына, білім беру жүйесі мен ғылымына, денсаулық сақтау саласына қосқан үлесі ұшаң теңіз. Санжар Асфендияров дүйім қазақта аты белгілі тұлғаларадың жұрнағы, болаттай тұяғы іспеттес. Әкесі Сейітжапар – сұлтан, Әбілхайыр ханның үлкен ұлы Айшуақ ханның ұрпағынан тараған патша әскерінің полковнигі шенінен отставкаға шыққан, жарты ғасырдан астам уақыт Түркістан өлкесінде қызмет еткен қазақ қайраткері, анасының есімі Гүландам Қасымова. Өзінің жарты ғасырдан астам мерзімге созылған қызмет жолын қатардағы порукчиктен бастаған Санжар Асфендияров туа біткен дарыны мен еңбекқорлығының арқасында Түркістан өлкесінің түркі - мұсылман халықтары үшін жоғары әскери атақ болып саналған - полковник шеніне қол жеткізеді.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Куандихова, С.А.

63
А 93

    Ауғанның асуында от кешкендер [Текст] // Өркен. - 2024. - 28 ақпан. - №2. - Б. 6.
ББК 63

Рубрики: История

Кл.слова (ненормированные):
М.Өтемісов атындағы БҚУ -- Батыс Қазақстан облысы -- Кеңес әскері -- Ауған жері -- Ауған соғысы -- ардагер -- ғылым -- жоғары білім қызметкерлер -- тарихи -- Ауғанистан -- 35 жыл
Аннотация: М.Өтемісов атындағы БҚУ-да «Қазақстандық оқу-ағарту, ғылым және жоғары білім қызметкерлері салалық кәсіптік одағының Батыс Қазақстан облыстық ұйымы» ҚБ ұйымдастыруымен Кеңес әскерінің Ауған жерінен шығарылғанына 35 жыл толуына орай білім саласында қызмет жасайтын Ауған соғысының ардагерлерімен жүздесу шарасы жоғары деңгейде өтті.
Держатели документа:
ЗКУ

63
V99

    VІІ-Х ғасырлардағы еуразияның әскери атты әскері: дереккөздер, ұйым, қару-жарақ және тактика [Текст] / Н. Қ. Молдабекова, Г. К. Кадиркулова, У. К. Оржанова, С. М. Жолымбетов // БҚУ хабаршысы. - 2026. - №1. - Б. 204-210
ББК 63

Рубрики: История

Кл.слова (ненормированные):
атқыштар -- катафрактар -- түріктер -- үзеңгі -- жалаңқат сауыт -- Хазар қағанаты -- Византия -- Араб халифаты
Аннотация: Мақала VІІ-Х ғасырлардағы Еуразияның әскери атты әскерлерінің дамуын жан-жақты талдауға арналған. Ерте орта ғасырлардағы жазбаша деректер (дала тайпалары, Византия, Араб, Батыс Еуропа және ескі орыс дереккөздері), сондай-ақ дала қағанаттарындағы, Византия империясындағы, Араб халифатындағы, франк мемлекетіндегі атты әскерлерді ұйымдастыру, қару-жарақ, қорғаныс құралдары, тактикасы мен стратегиялық әдістері. Киев Русі археологиялық және әскери-тарихи зертеулер негізінде қарастырылады. Жеңіл және ауыр атты әскердің рөлін өзгертуге, үзеңгілердің таралуына, жалаңқат және қабыршақты сауыттардың дамуына, VІІ-Х ғасырларда ерте феодалдық рыцарлықтың қалыптасуына ерекше назар аударылады. Сондай-ақ, жұмыста табиғи-географиялық жағдаулардың атты әскерді қолдану ерекшелігіне, отырықшы мемлекеттер үшін көшпелі әскери дәстүрдің мағыздылығына әсері, сондай-ақ әртүрлі мәдени –саяси орталықтар арасындағы қару-жарақ пен тактикалық модельдерді алу процестері талданады. Әскери иерархия, жауынгерлерді даярлау, атты әскерді материалдық қамтамасыз ету және оның мемлекеттік билік жүйесіндегі рөлі мәселелері қарастырылады. Кавалерия эволюциясы қоғамның әлеуметтік құрылымын өзгертуге, әскери дворяндарды нығайтуға және кейінгі ғасырлардағы ортағасырлық әскери өнердің келбетін анықтаған. Соғыс жүргізудің жаңа принциптері қалыптастыруға ықпал еткені бөлек атап өтілді
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Молдабекова, Н.Қ.
Кадиркулова, Г.К.
Оржанова, У.К.
Жолымбетов, С.М.