Соқыр Жалаңтөс батырдың қалмақтармен шайқасы/Еркін, А.

Соқыр Жалаңтөс батырдың қалмақтармен шайқасы/Еркін, А.

http://elib.wku.edu.kz/en/lib/document/STAT2/FAED9E76-AFDA-4E5D-98DE-54CC00942C75/

63.3(5Қаз)
Е 71
Еркін, А.
    Соқыр Жалаңтөс батырдың қалмақтармен шайқасы [Текст] / А. Еркін // Қазақ тарихы. - 2021. - №5. - б. 13-15
ББК 63.3(5Қаз)

Рубрики: Тарих

Кл.слова (ненормированные):
жалаңтөс -- батыр -- соқыр -- қалмақтар -- қазақтар -- қазақ жері -- павлодар облысы -- баянауыл -- жорықтар -- соғыс -- әскер -- қолбасшы -- шежіре -- қолжазбалар
Аннотация: Бұл мақалада қазақ жерін қалмақтардан қорғаған Соқыр Жалаңтөс батырдың қазіргі Павлодар облысындағы жерлердегі әскери жорықтары сөз болады. Әсіресе, 18-ғасырдың 20-30 жылдары Баянауыл өңірінде қалмақ шапқыншылығы күшейген кезеңде Соқыр Жалаңтөс батыр қазақ жерінің тәуелсіздігін қорғау үшін қалмақтармен үздіксіз соғысқаны әрі бірнеше әскери жорықтар ұйымдастырғаны кеңінен айтылған. Осы батырдың Баянауыл өңіріндегі әскери жорықтары туралы шежіреші Зейнешов Кәрімжанның жазып қалдырған тарихи қолжазбаларында кеңінен баяндалған. Сондай-ақ осы жазбада Соқыр Жалаңтөс батырдың қазақ жеріне келген жаулардан қазақ елін, жерін қорғау үшін қазақ халқын бір тудың астына қалай біріктіргені талданып берілген. Қалмақтармен соғыста қазақтың оны әскери қолбасшы-сардар сайлап, елі үшін шайқаста көзсіз батыр атанғаны туралы және қалмақ мергенінің оғы тиіп, соқыр Жалаңтөс батыр атанғаны баяндалған. Осы жасалған жорықта соқыр Жалаңтөс батыр жеңіске жетіп, қалмақ қонтайшысы келісімге келіп, Жалаңтөс батырдың соқыр көзінің құнын төлеу үшін өз қызын бергені туралы айтылады.
Держатели документа:
М. Өтемісов атындағы БҚУ

QR code of document