Choice of metadata Статьи ППС
Page 4, Results: 42
Report on unfulfilled requests: 0
31.
Подробнее
28
К 13
Кажымуратова, Ж. С.
Өсуді реттеуші заттардың өсімдіктерді тұқыммен көбейтудегі әсері [Текст] / Ж. С. Кажымуратова, Х. С. Сенбаева, Қ. Т. Таңатарова // БҚУ хабаршысы. - 2024. - №1. - Б. 301-311.
ББК 28
Рубрики: Биология
Кл.слова (ненормированные):
өсу процесі -- даму процесі -- синтетикалық стимуляторлар -- гетероауксин -- эпин-экстра -- янтарь қышқылы -- циркон -- цитокинин -- тұқым -- өскін -- вегетативті -- генеративті
Аннотация: Өсімдіктердің жалпы тіршілік дәуірі өсу және даму деген ұғымдармен сипатталады. Өсімдіктердің салмағы мен көлемі, оның органдарының саны мен мөлшері және клеткалар санының артуы, сондай-ақ жаңадан протоплазма түзілу процестері өсу деп аталады. Өсу процесі – өсімдік органдарының ұзарып, енденіп, жуандап, көлемінің, салмағының ұлғаюымен, және жеке мүшелерінің жаңадан қалыптасып, сандарының көбеюімен бейнеленеді. Өсімдіктің тіршілік мерзімі өсу және көбею деген екі кезеңге бөлінеді. Бірінші – өсу кезеңіндегі жапырақтары, сабақтары, тамырлары қарқынды қалыптасып, көбейіп, бұтақтанады, түптенеді, гүл мүшелері қалыптасады. Екінші кезеңде өсімдік гүлденіп, жемістенеді. Өсімдік гүлденгеннен кейін ондағы физиологиялық және биохимиялық процестер өзгеріп, жеке өсу мүшелерінің ылғалдылығы төмендеп, жапырақтағы азотты қосындылардың мөлшері күрт азаяды да, органикалық заттар сақтағыш орындарға шоғырланып, сабақтың ұзарып өсуі тоқтайды. Өсімдіктің дамуы деген ұғым сапалы физиологиялық және морфологиялық, биохимиялық өзгерістерді бейнелейді. Организмдегі сапалық өзгеріс процестерін даму деп атайды, бұл жағдайда организм қызметінің жаңа түрлері немесе жаңа формалар пайда болады. Мысалы, өркендегі жапырақтар санының артуы өсу құбылысы болып табылады. Тұқымның өскінге айналуы, меристемалық клетканың өткізгіш ткань клеткасына өзгеруі даму процестері болып саналады. Бұндай өзгерістер организмде жаңа құрылымдардың пайда болуына байланысты өсімдіктің тіршілік өмірінің – онтогенезінің белгілі сатыларын – жастық шағын, жетілуін, көбею, қартаю және тіршілігінің тоқтау кезеңдерін сипаттайды. Өсімдіктерді өсіру барысында аз уақыт аралығында, сонымен қатар мол өнім алуда синтетикалық стимуляторларды қолдануға болады. Өсімдіктердің кейбір бөліктерінде стимуляторлардың мөлшері айрықша көп болады: мысалы, ауксиндермен сабақтың жоғарғы меристемалары, гиббереллиндермен – жапырақтары, цитокининдермен – тамыры мен дәні бай. Өсу стимуляторлары әртүрлі өсу процестеріне себеп болады, бұл процестерге өсімдіктердің белсенді өсуі, генерациялық дамуы, тропизмдер, регенерация және т.б. жатады.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Сенбаева, Х.С.
Таңатарова, Қ.Т.
К 13
Кажымуратова, Ж. С.
Өсуді реттеуші заттардың өсімдіктерді тұқыммен көбейтудегі әсері [Текст] / Ж. С. Кажымуратова, Х. С. Сенбаева, Қ. Т. Таңатарова // БҚУ хабаршысы. - 2024. - №1. - Б. 301-311.
Рубрики: Биология
Кл.слова (ненормированные):
өсу процесі -- даму процесі -- синтетикалық стимуляторлар -- гетероауксин -- эпин-экстра -- янтарь қышқылы -- циркон -- цитокинин -- тұқым -- өскін -- вегетативті -- генеративті
Аннотация: Өсімдіктердің жалпы тіршілік дәуірі өсу және даму деген ұғымдармен сипатталады. Өсімдіктердің салмағы мен көлемі, оның органдарының саны мен мөлшері және клеткалар санының артуы, сондай-ақ жаңадан протоплазма түзілу процестері өсу деп аталады. Өсу процесі – өсімдік органдарының ұзарып, енденіп, жуандап, көлемінің, салмағының ұлғаюымен, және жеке мүшелерінің жаңадан қалыптасып, сандарының көбеюімен бейнеленеді. Өсімдіктің тіршілік мерзімі өсу және көбею деген екі кезеңге бөлінеді. Бірінші – өсу кезеңіндегі жапырақтары, сабақтары, тамырлары қарқынды қалыптасып, көбейіп, бұтақтанады, түптенеді, гүл мүшелері қалыптасады. Екінші кезеңде өсімдік гүлденіп, жемістенеді. Өсімдік гүлденгеннен кейін ондағы физиологиялық және биохимиялық процестер өзгеріп, жеке өсу мүшелерінің ылғалдылығы төмендеп, жапырақтағы азотты қосындылардың мөлшері күрт азаяды да, органикалық заттар сақтағыш орындарға шоғырланып, сабақтың ұзарып өсуі тоқтайды. Өсімдіктің дамуы деген ұғым сапалы физиологиялық және морфологиялық, биохимиялық өзгерістерді бейнелейді. Организмдегі сапалық өзгеріс процестерін даму деп атайды, бұл жағдайда организм қызметінің жаңа түрлері немесе жаңа формалар пайда болады. Мысалы, өркендегі жапырақтар санының артуы өсу құбылысы болып табылады. Тұқымның өскінге айналуы, меристемалық клетканың өткізгіш ткань клеткасына өзгеруі даму процестері болып саналады. Бұндай өзгерістер организмде жаңа құрылымдардың пайда болуына байланысты өсімдіктің тіршілік өмірінің – онтогенезінің белгілі сатыларын – жастық шағын, жетілуін, көбею, қартаю және тіршілігінің тоқтау кезеңдерін сипаттайды. Өсімдіктерді өсіру барысында аз уақыт аралығында, сонымен қатар мол өнім алуда синтетикалық стимуляторларды қолдануға болады. Өсімдіктердің кейбір бөліктерінде стимуляторлардың мөлшері айрықша көп болады: мысалы, ауксиндермен сабақтың жоғарғы меристемалары, гиббереллиндермен – жапырақтары, цитокининдермен – тамыры мен дәні бай. Өсу стимуляторлары әртүрлі өсу процестеріне себеп болады, бұл процестерге өсімдіктердің белсенді өсуі, генерациялық дамуы, тропизмдер, регенерация және т.б. жатады.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Сенбаева, Х.С.
Таңатарова, Қ.Т.
32.
Подробнее
63
С 11
Сұлтан, А. Б.
Орал қаласының мәдени өмірі (1960 – 1980 жж.) [Текст] / А. Б. Сұлтан // «Тәуелсіздік тағылымы: келешек көкжиегі» атты республикалық ғылыми-тәжірибелік конференция жинағы. - Орал, 2023. - 10 желтоқсан. - Б. 80-83.
ББК 63
Рубрики: История
Кл.слова (ненормированные):
Орал қаласы -- мәдениет тарихы -- партия -- Коммунистік партия -- тарих -- Қазақстан тарихы -- саясат
Аннотация: Кеңестік кезеңдегі мәдениет тарихының айрықша ерекшелігі оның дамуында партия мен мемлекет рөлінің аса басымдығы болды. Коммунистік партия мемлекеттік және қоғамдық ұйымдар арқылы халыққа білім беруді, мәдени – ағарту жұмыстарын, әдебиетпен өнерді бағыттап және бақылап отырды, еңбекшілерді маркстік-лениндік идеология рухында, идеялық-саяси тұрғыда тәрбиелеу жұмысын жүргізді
Держатели документа:
ЗКУ
С 11
Сұлтан, А. Б.
Орал қаласының мәдени өмірі (1960 – 1980 жж.) [Текст] / А. Б. Сұлтан // «Тәуелсіздік тағылымы: келешек көкжиегі» атты республикалық ғылыми-тәжірибелік конференция жинағы. - Орал, 2023. - 10 желтоқсан. - Б. 80-83.
Рубрики: История
Кл.слова (ненормированные):
Орал қаласы -- мәдениет тарихы -- партия -- Коммунистік партия -- тарих -- Қазақстан тарихы -- саясат
Аннотация: Кеңестік кезеңдегі мәдениет тарихының айрықша ерекшелігі оның дамуында партия мен мемлекет рөлінің аса басымдығы болды. Коммунистік партия мемлекеттік және қоғамдық ұйымдар арқылы халыққа білім беруді, мәдени – ағарту жұмыстарын, әдебиетпен өнерді бағыттап және бақылап отырды, еңбекшілерді маркстік-лениндік идеология рухында, идеялық-саяси тұрғыда тәрбиелеу жұмысын жүргізді
Держатели документа:
ЗКУ
33.
Подробнее
74
Б 65
Бисекова, К. Е.
Халықтық педагогика арқылы мектеп оқушыларына эстетикалық тəрбие беру [Текст] / К. Е. Бисекова // Қаныш Сәтбаевтың 125 жылдық мерейтойына арналған 81-ші халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференциясының материалдары. - Орал, 2024. - 12 сәуір. - Б. 148-151.
ББК 74
Рубрики: Педагогика
Кл.слова (ненормированные):
педагогика -- эстетикалық тəрбие -- оқушылар -- Білім беру жүйелері -- Халықтық педагогика -- қазақ халқы дəстүрлерінің тəрбиелік -- Тарихи педагогика
Аннотация: Қай заманда болмасын адамзат алдында тұратын ұлы міндет – өзінің өмірін жалғастырушы саналы ұрпақ тəрбиелеу. Еліміз егемендікке қол жеткізгеннен соң жас ұрпаққа ұлттық тəрбие беру міндеті уақыт талабымен бірге келген игілікті мақсат екендігі даусыз. Қазақстан Республикасының «Білім туралы» заңында Білім беру жүйелерінің міндеттері: «азаматтық пен елжандылыққа, өз Отаны – Қазақстан Республикасына сүйіспеншілікке, мемлекеттік рəміздерді құрметтеуге, халық дəстүрлерін қастерлеуге, əлемдік жəне отандық мəдениеттің жетістіктеріне баурау, қазақ халқы мен республиканың басқа халықтарының тарихын, əдет-ғұрпы мен дəстүрлерін зерделеу, мемлекеттік тілді, орыс шетел тілдерін меңгеру» деп көрсетілгенімен қазақ халқы дəстүрлерінің тəрбиелік мəніне де айрықша көңіл аударылғанын байқауға болады
Держатели документа:
ЗКУ
Б 65
Бисекова, К. Е.
Халықтық педагогика арқылы мектеп оқушыларына эстетикалық тəрбие беру [Текст] / К. Е. Бисекова // Қаныш Сәтбаевтың 125 жылдық мерейтойына арналған 81-ші халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференциясының материалдары. - Орал, 2024. - 12 сәуір. - Б. 148-151.
Рубрики: Педагогика
Кл.слова (ненормированные):
педагогика -- эстетикалық тəрбие -- оқушылар -- Білім беру жүйелері -- Халықтық педагогика -- қазақ халқы дəстүрлерінің тəрбиелік -- Тарихи педагогика
Аннотация: Қай заманда болмасын адамзат алдында тұратын ұлы міндет – өзінің өмірін жалғастырушы саналы ұрпақ тəрбиелеу. Еліміз егемендікке қол жеткізгеннен соң жас ұрпаққа ұлттық тəрбие беру міндеті уақыт талабымен бірге келген игілікті мақсат екендігі даусыз. Қазақстан Республикасының «Білім туралы» заңында Білім беру жүйелерінің міндеттері: «азаматтық пен елжандылыққа, өз Отаны – Қазақстан Республикасына сүйіспеншілікке, мемлекеттік рəміздерді құрметтеуге, халық дəстүрлерін қастерлеуге, əлемдік жəне отандық мəдениеттің жетістіктеріне баурау, қазақ халқы мен республиканың басқа халықтарының тарихын, əдет-ғұрпы мен дəстүрлерін зерделеу, мемлекеттік тілді, орыс шетел тілдерін меңгеру» деп көрсетілгенімен қазақ халқы дəстүрлерінің тəрбиелік мəніне де айрықша көңіл аударылғанын байқауға болады
Держатели документа:
ЗКУ
34.
Подробнее
74
Б 17
Базарбаева, Б. К.
Қазақ халық дәстүрлерінің дамуымен қалыптасуы және зерттелу тарихы [Текст] / Б. К. Базарбаева // «Білім берудегі трендтер» Қазақстан Республикасының білім беру ұйымдарының арасында өткізілген республикалық ғылыми-әдістемелік конференциясының жинағы. - Орал, 2024. - Т.2. - Б. 230-233.
ББК 74
Рубрики: Педагогика
Кл.слова (ненормированные):
Дәстүр -- салт-дәстүр -- әдет-ғұрып -- ырым-тыйымдар -- жоралғы -- ұғым -- ұрпақ
Аннотация: Мақалада қазақ халық дәстүрлерінің дамуымен қалыптасуы және зерттелу тарихына қысқаша шолу жасалған. Дәстүр, салт-дәстүр, әдет-ғұрып, ырым-тыйымдар, жоралғы ұғымдарына түсініктеме берілген. Жас ұрпаққа білім беру барысында, бір жағынан, бүгінгі өркениетті дүниеде болып жатқан өзгерістерді ескеріп отыруына, екінші жағынан, өз елінің этномәдени, тарихи, әлеуметтік- экономикалық ахуалын терең тануына айрықша көңіл бөлу қажеттігі туралы айтылған.
Держатели документа:
ЗКУ
Б 17
Базарбаева, Б. К.
Қазақ халық дәстүрлерінің дамуымен қалыптасуы және зерттелу тарихы [Текст] / Б. К. Базарбаева // «Білім берудегі трендтер» Қазақстан Республикасының білім беру ұйымдарының арасында өткізілген республикалық ғылыми-әдістемелік конференциясының жинағы. - Орал, 2024. - Т.2. - Б. 230-233.
Рубрики: Педагогика
Кл.слова (ненормированные):
Дәстүр -- салт-дәстүр -- әдет-ғұрып -- ырым-тыйымдар -- жоралғы -- ұғым -- ұрпақ
Аннотация: Мақалада қазақ халық дәстүрлерінің дамуымен қалыптасуы және зерттелу тарихына қысқаша шолу жасалған. Дәстүр, салт-дәстүр, әдет-ғұрып, ырым-тыйымдар, жоралғы ұғымдарына түсініктеме берілген. Жас ұрпаққа білім беру барысында, бір жағынан, бүгінгі өркениетті дүниеде болып жатқан өзгерістерді ескеріп отыруына, екінші жағынан, өз елінің этномәдени, тарихи, әлеуметтік- экономикалық ахуалын терең тануына айрықша көңіл бөлу қажеттігі туралы айтылған.
Держатели документа:
ЗКУ
35.
Подробнее
83.7
К 11
Қыдыршаев, А. С.
Мектеп риторикасы: ғылыми-теориялық қағидалары, әдістемелік жүйесі (Қазақ мектебінің V сыныбында шешендік өнерді оқыту негізінде) [Текст] / А. С. Қыдыршаев, Ә. С. Мұханбетқалиев, Қ. С. Қыдыршаева // А.С. Қыдыршаевтың 60 жас мерейтойына арналған «Қазіргі қоғамдағы және білім беру саласындағы шешендіктанудың өзекті мәселелері» атты халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференцияның материалдары. - Орал, 2023. - Т.1. - 17 қараша. - Б. 157-166.
ББК 83.7
Рубрики: Ораторское искусство
Кл.слова (ненормированные):
Білім беру жүйесі -- Шешендік өнер -- шешендіктану -- риторика -- Тіл мәдениеті -- Қазақ тілі -- педагогикалық эксперимент -- классикалық риторикалық ілімдері
Аннотация: Шешендік өнерді зерттейтін ғылым шешендіктану (риторика) - қазіргі таңда негізі қаланған, заңдылықтар жүйесі айқындалып, бір ізге түскен сала. «Шешендік өнер» пәнін оқыту арқылы оқушыны жеке тұлға тұрғысында қалыптастыру – қазіргі Қазақстан қоғамының жалпы білім саласының алдына қойып отырған педагогикалық мәселелерді шешуге үлес қосу. Қазақстан Республикасының білім беру жүйесінде оқушылардың қатысымдық-сөйлеу қызметін белсендіруді, дамытуды көптеген пәндер жүзеге асырады десек те, шешендік өнерді үйрету, оқыту пәнінің орны айрықша, себебі жалпы орта білім беру жүйесіндегі бұл пән заман талабынан туындаған пән ретінде сипатталады. Оның орнын анықтау мен алға қойған міндеттерін шешу бұрыннан оқытылып жүрген «Тіл мәдениеті», «Қазақ тілі» пәндерінің міндеттерін синтездеу емес, шешендік өнерге үйрету үшін дәстүрлі шешендіктану заңдылықтарын жүйелеу, оның әдістемесі туралы пікірлерді бір арнаға тоғыстыру.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Мұханбетқалиев, Ә.С.
Қыдыршаева, Қ.С.
К 11
Қыдыршаев, А. С.
Мектеп риторикасы: ғылыми-теориялық қағидалары, әдістемелік жүйесі (Қазақ мектебінің V сыныбында шешендік өнерді оқыту негізінде) [Текст] / А. С. Қыдыршаев, Ә. С. Мұханбетқалиев, Қ. С. Қыдыршаева // А.С. Қыдыршаевтың 60 жас мерейтойына арналған «Қазіргі қоғамдағы және білім беру саласындағы шешендіктанудың өзекті мәселелері» атты халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференцияның материалдары. - Орал, 2023. - Т.1. - 17 қараша. - Б. 157-166.
Рубрики: Ораторское искусство
Кл.слова (ненормированные):
Білім беру жүйесі -- Шешендік өнер -- шешендіктану -- риторика -- Тіл мәдениеті -- Қазақ тілі -- педагогикалық эксперимент -- классикалық риторикалық ілімдері
Аннотация: Шешендік өнерді зерттейтін ғылым шешендіктану (риторика) - қазіргі таңда негізі қаланған, заңдылықтар жүйесі айқындалып, бір ізге түскен сала. «Шешендік өнер» пәнін оқыту арқылы оқушыны жеке тұлға тұрғысында қалыптастыру – қазіргі Қазақстан қоғамының жалпы білім саласының алдына қойып отырған педагогикалық мәселелерді шешуге үлес қосу. Қазақстан Республикасының білім беру жүйесінде оқушылардың қатысымдық-сөйлеу қызметін белсендіруді, дамытуды көптеген пәндер жүзеге асырады десек те, шешендік өнерді үйрету, оқыту пәнінің орны айрықша, себебі жалпы орта білім беру жүйесіндегі бұл пән заман талабынан туындаған пән ретінде сипатталады. Оның орнын анықтау мен алға қойған міндеттерін шешу бұрыннан оқытылып жүрген «Тіл мәдениеті», «Қазақ тілі» пәндерінің міндеттерін синтездеу емес, шешендік өнерге үйрету үшін дәстүрлі шешендіктану заңдылықтарын жүйелеу, оның әдістемесі туралы пікірлерді бір арнаға тоғыстыру.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Мұханбетқалиев, Ә.С.
Қыдыршаева, Қ.С.
36.
Подробнее
83.7
Б 37
Бегалиева, Р. Н.
Шешендік сөздерді оқыту арқылы оқушылардың сөйлеу мәдениетін дамытудың әдістемелік негіздері [Текст] / Р. Н. Бегалиева, А. А. Бегалиев // А.С. Қыдыршаевтың 60 жас мерейтойына арналған «Қазіргі қоғамдағы және білім беру саласындағы шешендіктанудың өзекті мәселелері» атты халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференцияның материалдары. - Орал, 2023. - Т.1. - 17 қараша. - Б. 191-196.
ББК 83.7
Рубрики: Ораторское искусство
Кл.слова (ненормированные):
Шешендік өнер -- қазақ ауыз әдебиеті -- Шешендік сөз -- Қазақ тілі -- оратор -- риторика -- Шешен сөзі -- тіл мәдениеті
Аннотация: Шешендік өнер – қазақ ауыз әдебиетінің айрықша жанрының бірі, інжу-маржаны. Шешендік сөз – парасатты ойға, ұшқыр шешімге, тапқыр логикаға құрылған халқымыздың тілдік қазынасы. «Қазақ тілінің түсіндірме сөздігінде»: «ШЕШЕН 1.Тілмар, тапқыр 2. Ресми жиындарда шығып сөйлеуші адам (оратор)»,-деген түсініктеме беріліпті
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Бегалиев, А. А.
Б 37
Бегалиева, Р. Н.
Шешендік сөздерді оқыту арқылы оқушылардың сөйлеу мәдениетін дамытудың әдістемелік негіздері [Текст] / Р. Н. Бегалиева, А. А. Бегалиев // А.С. Қыдыршаевтың 60 жас мерейтойына арналған «Қазіргі қоғамдағы және білім беру саласындағы шешендіктанудың өзекті мәселелері» атты халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференцияның материалдары. - Орал, 2023. - Т.1. - 17 қараша. - Б. 191-196.
Рубрики: Ораторское искусство
Кл.слова (ненормированные):
Шешендік өнер -- қазақ ауыз әдебиеті -- Шешендік сөз -- Қазақ тілі -- оратор -- риторика -- Шешен сөзі -- тіл мәдениеті
Аннотация: Шешендік өнер – қазақ ауыз әдебиетінің айрықша жанрының бірі, інжу-маржаны. Шешендік сөз – парасатты ойға, ұшқыр шешімге, тапқыр логикаға құрылған халқымыздың тілдік қазынасы. «Қазақ тілінің түсіндірме сөздігінде»: «ШЕШЕН 1.Тілмар, тапқыр 2. Ресми жиындарда шығып сөйлеуші адам (оратор)»,-деген түсініктеме беріліпті
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Бегалиев, А. А.
37.
Подробнее
71
К 21
Қарлыбай, М.
Атам мен әжемнің тәрбиесі [Текст] / М. Қарлыбай // Өркен. - 2024. - 26 ақпан. - №2. - Б. 14.
ББК 71
Рубрики: мәдениет
Кл.слова (ненормированные):
ата-әже -- балалық шақ -- отбасылық тәрбие -- даналық -- зоотехник / веттехник -- шығармашылық қабілет -- өлең жазу -- ұрпақ сабақтастығы -- рухани байланыс
Аннотация: Бұл мақалада автор өз өміріндегі ата-әже рөлінің маңыздылығын шынайы сезіммен баяндайды. Балалық шағынан бастап ата мен әженің мейірімі мен тәрбиесін көріп өскен бала олардың даналығынан, адами қасиеттерінен терең тағылым алған. Ата-әженің сүйіспеншілігі мен қолдауы, әсіресе шығармашылық қабілетті дамытуға қосқан үлесі айрықша атап өтіледі. Автор ата-әжесінің өнегелі өмірі мен қарапайым даналығын жүрегінде сақтап, қазіргі университет өмірінде де сол қасиеттерді жалғастыруға тырысады. Эссе — ұрпақ сабақтастығы, отбасылық тәрбие мен рухани мұраның құндылығын насихаттайтын терең әсерлі туынды.
Держатели документа:
БҚУ
К 21
Қарлыбай, М.
Атам мен әжемнің тәрбиесі [Текст] / М. Қарлыбай // Өркен. - 2024. - 26 ақпан. - №2. - Б. 14.
Рубрики: мәдениет
Кл.слова (ненормированные):
ата-әже -- балалық шақ -- отбасылық тәрбие -- даналық -- зоотехник / веттехник -- шығармашылық қабілет -- өлең жазу -- ұрпақ сабақтастығы -- рухани байланыс
Аннотация: Бұл мақалада автор өз өміріндегі ата-әже рөлінің маңыздылығын шынайы сезіммен баяндайды. Балалық шағынан бастап ата мен әженің мейірімі мен тәрбиесін көріп өскен бала олардың даналығынан, адами қасиеттерінен терең тағылым алған. Ата-әженің сүйіспеншілігі мен қолдауы, әсіресе шығармашылық қабілетті дамытуға қосқан үлесі айрықша атап өтіледі. Автор ата-әжесінің өнегелі өмірі мен қарапайым даналығын жүрегінде сақтап, қазіргі университет өмірінде де сол қасиеттерді жалғастыруға тырысады. Эссе — ұрпақ сабақтастығы, отбасылық тәрбие мен рухани мұраның құндылығын насихаттайтын терең әсерлі туынды.
Держатели документа:
БҚУ
38.
Подробнее
63
З-12
Заңәділұлы, Н.
Алтын орданың мемлекеттік идеологиясы ретінде ясауи ілімі (Қытай зерттеулері негізінде) [Текст] / Н. Заңәділұлы, Б. Сайфунов // БҚУ хабаршысы. - 2025. - №1. - Б. 285-302.
ББК 63
Рубрики: История
Кл.слова (ненормированные):
Алтын Орда -- Ислам діні -- Берке хан -- Өзбек хан -- Кубравийа тариқаты -- Ясауи тариқаты -- Ұлы жосық (Ұлы заң)
Аннотация: Алтын Орда - Жошы ұлысы негізінде құрылған мемлекет. Алтын Орда мемлекетінің хандарынан алғашқы болып Берке хан Ислам дінін қабылдады. Өзбек хан тұсында Ислам діні мемлекеттік дінге айналды. Тарихи тұрғыдан қарасақ, Алтын Орда мемлекетінің исламдану үдерісі мемлекеттік деңгейде өте жүйелі түрде жүзеге асырылды. Бұл үдерісте сопылық бағытты ұстанатын Хорезм мұсылмандарының рөлі ерекше болған. Алайда Қожа Ахмет Ясауи (1041-1166) [1; 2; 3] негізін қалаған Ясауи тариқаты маңызды рөл атқарды. Алтын Орда хандары Ислам дінін мемлекеттік дін етіп, Ясауи мектебінің ұстанымдарын мемлекеттік идеологияға айналдыру арқылы тұтас Жошы ұлысының бірлігін қамтамасыз ете алды. Ясауи ілімін ұстану арқылы көшпелі тұрмыс-салт Исламмен үндесіп ұлыстың негізін құрайтын моңғол-қыпшақ руларының қолдауына ие болды. Алтын Орда мемлекетінің ұзақ уақыт өмір сүруінің және Жошы әулеті билігінің Алтын Ордадан тарған хандықтарда да Ясауи ілімі сәулесін шашып тұрды. Көркейген ислам мәдениетімен Ясауи жолын ұстануының арқасында Алтын Орда мемлекеті парсы, орыс және тағы басқа мәдениеттерге жұтылмай түркілік реңін сақтап қалды. Мақалада Берке хан мен Өзбек хан дәуіріндегі тарихи үдерістер кеңінен қарастырылып, олардың билігі тұсында қалыптасқан саяси, діни және мәдени жетістіктерге назар аударылады. Әсіресе, Ясауи ілімін ұстану Алтын Орда мемлекетінің дамуына тигізген ықпалы ерекше атап өтіледі. Мақалада тақырыбымызға қатысты қытай зерттеулеріне айрықша мән беріліп, осы тақырыпқа қатысты қытай тарихшыларының еңбектері егжей-тегжейлі талданған. Сонымен қатар, салыстырмалы талдау әдісі қолданылып, Берке хан мен Өзбек хан дәуіріндегі исламның таралуы, құқықтық жүйенің өзгеруі және мәдени алмасу үдерістері салыстырылып сипатталады. Бұл тәсіл тарихи деректердің объективтілігін қамтамасыз етіп, Алтын Орда тарихын тереңірек түсінуде жаңа ғылыми көзқарас қалыптастыруға мүмкіндік береді.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Сайфунов, Б.
З-12
Заңәділұлы, Н.
Алтын орданың мемлекеттік идеологиясы ретінде ясауи ілімі (Қытай зерттеулері негізінде) [Текст] / Н. Заңәділұлы, Б. Сайфунов // БҚУ хабаршысы. - 2025. - №1. - Б. 285-302.
Рубрики: История
Кл.слова (ненормированные):
Алтын Орда -- Ислам діні -- Берке хан -- Өзбек хан -- Кубравийа тариқаты -- Ясауи тариқаты -- Ұлы жосық (Ұлы заң)
Аннотация: Алтын Орда - Жошы ұлысы негізінде құрылған мемлекет. Алтын Орда мемлекетінің хандарынан алғашқы болып Берке хан Ислам дінін қабылдады. Өзбек хан тұсында Ислам діні мемлекеттік дінге айналды. Тарихи тұрғыдан қарасақ, Алтын Орда мемлекетінің исламдану үдерісі мемлекеттік деңгейде өте жүйелі түрде жүзеге асырылды. Бұл үдерісте сопылық бағытты ұстанатын Хорезм мұсылмандарының рөлі ерекше болған. Алайда Қожа Ахмет Ясауи (1041-1166) [1; 2; 3] негізін қалаған Ясауи тариқаты маңызды рөл атқарды. Алтын Орда хандары Ислам дінін мемлекеттік дін етіп, Ясауи мектебінің ұстанымдарын мемлекеттік идеологияға айналдыру арқылы тұтас Жошы ұлысының бірлігін қамтамасыз ете алды. Ясауи ілімін ұстану арқылы көшпелі тұрмыс-салт Исламмен үндесіп ұлыстың негізін құрайтын моңғол-қыпшақ руларының қолдауына ие болды. Алтын Орда мемлекетінің ұзақ уақыт өмір сүруінің және Жошы әулеті билігінің Алтын Ордадан тарған хандықтарда да Ясауи ілімі сәулесін шашып тұрды. Көркейген ислам мәдениетімен Ясауи жолын ұстануының арқасында Алтын Орда мемлекеті парсы, орыс және тағы басқа мәдениеттерге жұтылмай түркілік реңін сақтап қалды. Мақалада Берке хан мен Өзбек хан дәуіріндегі тарихи үдерістер кеңінен қарастырылып, олардың билігі тұсында қалыптасқан саяси, діни және мәдени жетістіктерге назар аударылады. Әсіресе, Ясауи ілімін ұстану Алтын Орда мемлекетінің дамуына тигізген ықпалы ерекше атап өтіледі. Мақалада тақырыбымызға қатысты қытай зерттеулеріне айрықша мән беріліп, осы тақырыпқа қатысты қытай тарихшыларының еңбектері егжей-тегжейлі талданған. Сонымен қатар, салыстырмалы талдау әдісі қолданылып, Берке хан мен Өзбек хан дәуіріндегі исламның таралуы, құқықтық жүйенің өзгеруі және мәдени алмасу үдерістері салыстырылып сипатталады. Бұл тәсіл тарихи деректердің объективтілігін қамтамасыз етіп, Алтын Орда тарихын тереңірек түсінуде жаңа ғылыми көзқарас қалыптастыруға мүмкіндік береді.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Сайфунов, Б.
39.
Подробнее
82
Ж 11
Жүнісқали, Ә. Қ.
Қазақ фольклорындағы этно-мәдени коннотация [Текст] / Ә. Қ. Жүнісқали // Профессор Отарәлі Бүркіттің лингвистикалық мұрасы, қазіргі қазақ филологиясының парадигмалары: Қазақстан Республикасы білім беру ісінің Құрметті қызметкері, филология ғылымдарының докторы, профессор Бүркітов Отарәлі Бүркітұлының туғанына 70 жыл толуына арналған халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференция материалдары. - Орал, 2024. - 13 желтоқсан. - Б. 75-78.
ББК 82
Рубрики: Фольклор
Кл.слова (ненормированные):
Қазақ фольклор -- этно-мәдени коннотация -- Коннотация -- лингвопоэтика -- лингвостилистика
Аннотация: Адамзат жаратылысында тіл айрықша маңызды рөл атқаратыны белгілі. Адам тіл арқылы жай ғана ақпарат алып немесе ақпарат беріп қоймайды. Сонымен қатар әрдайым өзінің қоршаған ортаға, құбылысқа деген көзқарасын, сезімін, субъективті қарым-қатынасын, бағасын тіл арқылы жеткізіп отырады. Тіл бірліктерінің адам эмоциясын жеткізудегі экспрессивтік-бағалауыштық қызметі ғалымдардың назарын көптен аударып келеді. Эмоция мен бағадан тұратын сөз мағынасының үстеме макрокомпонентін ғалымдар эмоциялық, коннотаттық, прагматикалық деп атап жүр
Держатели документа:
ЗКУ
Ж 11
Жүнісқали, Ә. Қ.
Қазақ фольклорындағы этно-мәдени коннотация [Текст] / Ә. Қ. Жүнісқали // Профессор Отарәлі Бүркіттің лингвистикалық мұрасы, қазіргі қазақ филологиясының парадигмалары: Қазақстан Республикасы білім беру ісінің Құрметті қызметкері, филология ғылымдарының докторы, профессор Бүркітов Отарәлі Бүркітұлының туғанына 70 жыл толуына арналған халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференция материалдары. - Орал, 2024. - 13 желтоқсан. - Б. 75-78.
Рубрики: Фольклор
Кл.слова (ненормированные):
Қазақ фольклор -- этно-мәдени коннотация -- Коннотация -- лингвопоэтика -- лингвостилистика
Аннотация: Адамзат жаратылысында тіл айрықша маңызды рөл атқаратыны белгілі. Адам тіл арқылы жай ғана ақпарат алып немесе ақпарат беріп қоймайды. Сонымен қатар әрдайым өзінің қоршаған ортаға, құбылысқа деген көзқарасын, сезімін, субъективті қарым-қатынасын, бағасын тіл арқылы жеткізіп отырады. Тіл бірліктерінің адам эмоциясын жеткізудегі экспрессивтік-бағалауыштық қызметі ғалымдардың назарын көптен аударып келеді. Эмоция мен бағадан тұратын сөз мағынасының үстеме макрокомпонентін ғалымдар эмоциялық, коннотаттық, прагматикалық деп атап жүр
Держатели документа:
ЗКУ
40.
Подробнее
83
А 89
Арыстанова, Ә. Б.
Әдебиет сабақтарында риторикалық сұрақтар арқылы көркемделген шығармалардың мәні мен маңызы [Текст] / Ә. Б. Арыстанова // Профессор Отарәлі Бүркіттің лингвистикалық мұрасы, қазіргі қазақ филологиясының парадигмалары: Қазақстан Республикасы білім беру ісінің Құрметті қызметкері, филология ғылымдарының докторы, профессор Бүркітов Отарәлі Бүркітұлының туғанына 70 жыл толуына арналған халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференция материалдары. - Орал, 2024. - 13 желтоқсан. - Б. 111-114.
ББК 83
Рубрики: Литературоведение
Кл.слова (ненормированные):
Әдебиет -- риторикалық сұрақтар -- Қазақ поэтика -- шешендік нақыл -- қанатты сөз -- шешендік жұмбақ
Аннотация: Әдебиет сабақтарында көркем шығармадағы көркемдегіш құралдар арқылы оқушылардың шығарманың құндылығын арттырып, мәні мен маңызын түсінуге мүмкіндік беретіндігі белгілі. Көркемдегіш құралдар - автордың шығарманы әсерлеу, бейнелуіне септігін тигізіп, оның шеберлігін танытатын құралдар. Ондай құралдарға ажарлаудың, құбылтудың түрлерін жатқызуға болады. Олар: эпитет, теңеу, метафора, метонимия, кейіптеу, аллгория, синекдоха, литота, риторикалық сұрақтар т.б. Ал көркемдегіш құралдың ең әсерлі түрінің бірі- риторикалық сұрақтар. Риторикалық сұрау(лепті сұрау)- шешендік тәсілге жататын айшықты сөз тіркесі, ойды, сезімді әсерлі ету үшін жауабы өзінен өзі-ақ айқын нәрсені әсерлі леппен, сұрау түрінде айту. Бұл күмәндану, шүбә келтіру мүмкін емес деген айрықша сенімділікті білдіреді
Держатели документа:
ЗКУ
А 89
Арыстанова, Ә. Б.
Әдебиет сабақтарында риторикалық сұрақтар арқылы көркемделген шығармалардың мәні мен маңызы [Текст] / Ә. Б. Арыстанова // Профессор Отарәлі Бүркіттің лингвистикалық мұрасы, қазіргі қазақ филологиясының парадигмалары: Қазақстан Республикасы білім беру ісінің Құрметті қызметкері, филология ғылымдарының докторы, профессор Бүркітов Отарәлі Бүркітұлының туғанына 70 жыл толуына арналған халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференция материалдары. - Орал, 2024. - 13 желтоқсан. - Б. 111-114.
Рубрики: Литературоведение
Кл.слова (ненормированные):
Әдебиет -- риторикалық сұрақтар -- Қазақ поэтика -- шешендік нақыл -- қанатты сөз -- шешендік жұмбақ
Аннотация: Әдебиет сабақтарында көркем шығармадағы көркемдегіш құралдар арқылы оқушылардың шығарманың құндылығын арттырып, мәні мен маңызын түсінуге мүмкіндік беретіндігі белгілі. Көркемдегіш құралдар - автордың шығарманы әсерлеу, бейнелуіне септігін тигізіп, оның шеберлігін танытатын құралдар. Ондай құралдарға ажарлаудың, құбылтудың түрлерін жатқызуға болады. Олар: эпитет, теңеу, метафора, метонимия, кейіптеу, аллгория, синекдоха, литота, риторикалық сұрақтар т.б. Ал көркемдегіш құралдың ең әсерлі түрінің бірі- риторикалық сұрақтар. Риторикалық сұрау(лепті сұрау)- шешендік тәсілге жататын айшықты сөз тіркесі, ойды, сезімді әсерлі ету үшін жауабы өзінен өзі-ақ айқын нәрсені әсерлі леппен, сұрау түрінде айту. Бұл күмәндану, шүбә келтіру мүмкін емес деген айрықша сенімділікті білдіреді
Держатели документа:
ЗКУ
Page 4, Results: 42