Электронный каталог

80
Б 11
Біләл, Қ.
    Терроризмге қарсы күрес - мемлекеттің діни саясатының құрамдас бір бөлшегі [Текст] / Қ. Біләл // Жалын . - 2020. - №3. - Б. 45-62
ББК 80

Рубрики: Филологические науки

Кл.слова (ненормированные):
терроризм -- мемлекет -- саясат -- қоғам
Аннотация: Біз діни құндылықтар туралы білмейінше, халықтың мәдени тұтастығын, құндылықтар рөлін анықтай алмаймыз. Діни құндылықтар – ұлт үшін немесе жеке адам үшін қасиетті сенімдер жүйесі. Дін – бүгінгі күні жалпы адамзат өркениеті мен мәдениетінің дамуына үлкен әсер етіп отырған әлеуметтік феномен деп айтуға толық негіз бар. Біздің еліміздің ерекшелігі біз көпэтностық, көп-тілді және көпконфессионалды болғандықтан, бүкіл посткеңестік кеңістікте сияқты, исламмен қатар басқа діндер де жаңғырып, дами бастады. Сондықтан қазіргі таңдағы дәстүрлі діндер мемлекеттің, елдің тұрақтылығын сақтауына негіз бола отырып, діни конфессиялары арасында рухани келісімді, халықтар арасындағы бірлікті нығайтуға себеп болады. Қазіргі әлемнің, оның ішінде қазіргі Қазақстанның міндеті жалпы адамзаттық, гуманистік және толеранттылық құндылықтарды, конфессияаралық келісім, диалог-ты ғасырлар бойы әлемдік және дәстүрлі діндердің негізгі прин-циптері мен қағидаларын қазіргі жалпы әлемдік, адамзаттық өркениеттегі бейбітшілікті сақтап қалу үшін, сан алуан этностары мен конфессиялардан тұратын көптеген мемлекеттердің бейбіт қатар өмір сүруі үшін белсенді пайдалануға саяды. Сондықтан мәселені ұлттық тұрғыда саралағанда «қысқа жіп күрмеуге келмейді.» Оны білеміз. Білген соң ғой «Әттең тонның келтесі-ай» деген әнді өмірге әкелгеніміз. Келтенің аты келте. Олай тарт, бұлай тарт, бәрібір жетпейді. Жетпеген соң… Иә. Тағдырыңа налисың. Жауабы жоқ сансыз сауалдар жаныңды мазалайды. Ол сауалдардың дені «Ол неге олай, бұл неге бұлай?» деген сияқты болып келеді. Әлгіндей сауалдарды қоймасқа тағы да лажың жоқ. Өйткені… Иә. Айналамызда болып жатқан нәрсенің бәрі әділетсіз сияқты көріне береді дә. Егер бәрі әділетті болса ғой… Сол біз күткен күн келді делік. Біз сан сауалдармен мазасын алған Алла (Бұрын бізді мазалаған сауалдардың бәрі Аллаға жолданатын) ақыры әділеттілігін орнатты. Бәрі жауап беруде. Кезек бізге де жетті. Біздікі сол баяғы «қысқа жіп» қой. Қысқа болған соң, жауабы да жеңіл. Ал Алла біз сұраған нәрсенің бәрін бере бергенде не болар еді? Мынандай бір тәмсіл бар. Бір өте кедей кісі Мұса пайғамбарға: «Кедейліктен өлуге айналдым. Қанша ғибадат жасасам да дүние-мүлкім көбеймей-ақ қойды. Сондықтан Аллаға маған көп дүние-мүлік берсін деп дұға жаса» дейді. Мұса (ғс) Тур тауына барып дұға жасайды. Алла Мұсаға: «Ол құлымнан байлықты осы дүниеде берейін бе, жоқ әлде аxиретте берейін бе?» деп сұра дейді. Мұса кедейге келіп, Алланың қалауды өзіне қалдырғанын айтқанда, кедей: «Мен байлықты осы дүниеде қалаймын» деп жауап береді. Мұса оған: «Үш күндік байлықты не қыласың? Бір күні барлығын тастап кетесің ғой. Сен байлықты аxиретте сұра» деп кеңес береді. Кедей: «Таңдау маған берілді, мен байлықты осы дүниеде қалаймын» дейді. Мұса Тур тауына қайта барып, Аллаға кедейдің өтінішін жеткізеді. Алла: «Қалауы сол болса, онда сұраған байлығын осы дүниеде бердім» дейді. Кедей тез-байып шыға келеді. Алайда ол дүниесін мұқтаж адамдарға үлестірумен болады. Кедей-кепшіктерге өзі іздеп барып, қажетті бұйымдарын алып беріп, қарыздарын төлеп, жетімдерге қамқорлық жасайды. Қанша жұмсаса да дүниесі еселеніп көбейе береді. Ал ол өзгелерге қамқорлық қолын созумен болады. Уақыты жетіп, әлгі адам қайтыс болады. Мұса оның жәннатта зәулім сарайлар ішінде жүргенін көріп, оның себебін сұрағанда, Алла: «Ол байлықты дүниеде қалағанымен ол байлыққа дүниеде өзіне сарай салдырған жоқ. Бар байлығын менің ризашылығымды алу үшін кедей-кепшікке таратып, жәннат сарайларын сатып алды» дейді. Білген жөн. Біз қиялымыз арқылы иелік ететін байлықты әлгі кедей тәрізді ойша өзгелерге таратып берсек, сол сауапқа біз де қауышамыз. Себебі, сараң адам қиялындағы байлықтан да бөгде біреуге бір сабақ жіп ұстатпайды. Діндер адамзат тарихында ізгіліктің құралы болғаны анық. Бірақ саяси күштер дінді саясаттың құралы етіп алып, қатыгез саяси мақсаттарын жүзеге асырады. Технология мен ғылым дамыған кезде діни экстремизм деген ұғым жиі қолданылуда. Діни экстремизм дегеніміз – саяси күштердің өз мақсаттарына жету үшін дін атынан мемлекетке қарсы жасалған немесе бағытталған күресі. Соған орай дініміз өтірік айтқанды қоштамайды.
Держатели документа:
БҚУ

84
Д 11
Дәбей , Ы.
    Қоңыз [Текст] / Ы. Дәбей // Жалын . - 2020. - №3. - Б. 72-91
ББК 84

Рубрики: Художественная литература

Кл.слова (ненормированные):
Қоңыз -- роман -- Алтай аймағы -- Шық тұнған жолдар -- өлеңдер -- эссе -- әңгімелер -- хикаялар -- жинақ -- газет-журналдар
Аннотация: Мұрат телефонын оң құлағына тақады. Сырылдап, шиқылдағаннан басқа ешбір дыбыс ести алмаған ол: – Алло, алло! Саламат, ештеңе естілмейді. Қайдасыз? – деп сол құлағын бір қолымен басты. Байланыс үзіліп кетті. Ол Саламаттың нөмеріне кері телефон жалғады. Арғы жағынан оператор қыздың «абонент байланыс аясынан тыс жерде» деген дауысы естілді. – Ой, мына кісі қайда жүр, тегі? – деді де Мұрат телефонын қалтасына салды. Алаңдағы шуылдаған, тасырлаған дыбыстан құлақ тұнады. Ол қу ағашын құшақтап, үнсіз қалған жыршыға таң қала қарап тұрған інісін арқасынан қақты. – Не істейсің? Осында боласың ба, үйге қайтасың ба? – Осында біраз жүрейін. Қайтам ғой сосын. Сіз қашан қайтасыз? – Бұл біздің тұрақ қой неше айдан бері, кешірек қайтатын шығармын, – деп Мұрат інісіне күле қарады. – «Неше айдан бері шаршады, шал-дықты» деп тегін концерт қойып беріп жатқан партияға рақмет десеңізші. – Әрине, рақмет. Рақметтен басқа айтар жоқ. Әуелі «жасыл біздің шыршамыз, бақыттымыз мұнша біз» деп шыршаны айналып, билегім келіп тұр. Той тойламағалы көп болыпты. Мұраттың сөзіне інісі ішегі қатардай қарқылдап күлді де, жымиып тұрған ағасын мойнынан құшақтап: – Балалардың тақпағын қайдан жаттап алғансыз? Әлде табан астынан өзіңіз шығардыңыз ба? – деді. – Өзім шығара беретін болдым. Әлгі былтыр жаздағы киелі қоңыздың әңгімесін білесің ғой, содан кейін суырып салма ақындық қабілет бітті ғой маған, – деп Мұрат та қарқылдай күлді. – Иә, білем ғой оны. Бұйырса келесі жазда мен де сол киелі қоңыздарды та-уып, айналысып көрейін. Балалар мереке-мейрамда «тақпақ керек, тақпақ керек» деп әбден зықымды шығарды. Қашанғы елге жалынып, интернет ақтарып, тақпақ іздеймін. Сіздің жолды қуайын. Разы болып күлген інісін иығынан қапсыра құшақтап тұрған Мұрат күлімсірей: – Ол үшін тас жұтардай тәуекел керек. Ол қоңыздардың жыбырлаған түрін көргенде кәдімгідей жүрегің шайлығып қалады. Оңай нәрсе жоқ, бала, – деді. – Ақын боларым анық болса, неден болса да жасқанайын деп тұрғаным жоқ. Міне, қол, – деп інісі Мұратқа оң қолын ұсынды. Екеуі қосыла күлді. Олардың жанына басын түбіт орамалмен тас қып орап алған жас әйел келді. Екі қолына жыпырлатып ұстаған түрлі-түсті шарларын қозғап-қозғап қойды. – Жігіттер, мерекелеріңмен! Балаларға шар алмайсыңдар ма? – Рақмет, мереке өзіңізге де құтты болсын, – деді Мұрат. – Шар алсаңыздаршы! – Оны не істейміз, апа? Қоңыз жоқ па? Қоңыз болса, аламын, – деді Мұраттың інісі. – Қоңызы несі?! Жын ұрған ба мынаны? – деді де әйел ернін бір сылп еткізіп, жолына түсті. Ағайындылар тағы күлді. – Қоңыз жайлы аңызға сеніп, елдің сөзіне ергеніңізге әлі күнге таң қаламын. Мүлде ондайыңыз жоқ еді. – Енді мен де адаммын ғой, жылтыр сөз иландырмай қойсын ба? Сеніп қалдық қой. Денсаулық үшін не істемейсің? – деп Мұрат күле жауап берді. – Өздері тез өсіп-өнетін немелер екен мына біздің «Сумұнайгаз» басшыларының ақшалары сияқты. – Нені айтасың? – деді Мұрат. – Қоңыз. – Иә, тез өседі екен. – Сол кезде көрдім, балкондарыңыздағы тазикте бірдемде шыпырлап, көбейіп кетті ғой. Мұрат басын изеп, күле берді.
Держатели документа:
БҚУ

86
Б 11
Біләл, Қ.
    Діни татулық - ел тұтастығының кепілі [Текст] / Қ. Біләл // Жалын . - 2020. - №4. - Б. 35-47
ББК 86

Рубрики: Религия

Кл.слова (ненормированные):
дін -- татулық -- ел тұтастығы -- экстремизм -- термин -- ұлттық дәстүр
Аннотация: Біз діни құндылықтар туралы білмейінше, халықтың мәдени тұтастығын, құндылықтар рөлін анықтай алмаймыз. Діни құндылықтар – ұлт үшін немесе жеке адам үшін қасиетті сенімдер жүйесі. Дін – бүгінгі күні жалпы адамзат өркениеті мен мәдениетінің дамуына үлкен әсер етіп отырған әлеуметтік феномен деп айтуға толық негіз бар. Біздің еліміздің ерекшелігі біз көпэтностық, көп-тілді және көпконфессионалды болғандықтан, бүкіл посткеңестік кеңістікте сияқты, исламмен қатар басқа діндер де жаңғырып, дами бастады. Сондықтан қазіргі таңдағы дәстүрлі діндер мемлекеттің, елдің тұрақтылығын сақтауына негіз бола отырып, діни конфессиялары арасында рухани келісімді, халықтар арасындағы бірлікті нығайтуға себеп болады. Қазіргі әлемнің, оның ішінде қазіргі Қазақстанның міндеті жалпы адамзаттық, гуманистік және толеранттылық құндылықтарды, конфессияаралық келісім, диалог-ты ғасырлар бойы әлемдік және дәстүрлі діндердің негізгі прин-циптері мен қағидаларын қазіргі жалпы әлемдік, адамзаттық өркениеттегі бейбітшілікті сақтап қалу үшін, сан алуан этностары мен конфессиялардан тұратын көптеген мемлекеттердің бейбіт қатар өмір сүруі үшін белсенді пайдалануға саяды. Сондықтан мәселені ұлттық тұрғыда саралағанда «қысқа жіп күрмеуге келмейді.» Оны білеміз. Білген соң ғой «Әттең тонның келтесі-ай» деген әнді өмірге әкелгеніміз. Келтенің аты келте. Олай тарт, бұлай тарт, бәрібір жетпейді. Жетпеген соң… Иә. Тағдырыңа налисың. Жауабы жоқ сансыз сауалдар жаныңды мазалайды. Ол сауалдардың дені «Ол неге олай, бұл неге бұлай?» деген сияқты болып келеді. Әлгіндей сауалдарды қоймасқа тағы да лажың жоқ. Өйткені… Иә. Айналамызда болып жатқан нәрсенің бәрі әділетсіз сияқты көріне береді дә. Егер бәрі әділетті болса ғой… Сол біз күткен күн келді делік. Біз сан сауалдармен мазасын алған Алла (Бұрын бізді мазалаған сауалдардың бәрі Аллаға жолданатын) ақыры әділеттілігін орнатты. Бәрі жауап беруде. Кезек бізге де жетті. Біздікі сол баяғы «қысқа жіп» қой. Қысқа болған соң, жауабы да жеңіл. Ал Алла біз сұраған нәрсенің бәрін бере бергенде не болар еді? Мынандай бір тәмсіл бар. Бір өте кедей кісі Мұса пайғамбарға: «Кедейліктен өлуге айналдым. Қанша ғибадат жасасам да дүние-мүлкім көбеймей-ақ қойды. Сондықтан Аллаға маған көп дүние-мүлік берсін деп дұға жаса» дейді. Мұса (ғс) Тур тауына барып дұға жасайды. Алла Мұсаға: «Ол құлымнан байлықты осы дүниеде берейін бе, жоқ әлде аxиретте берейін бе?» деп сұра дейді. Мұса кедейге келіп, Алланың қалауды өзіне қалдырғанын айтқанда, кедей: «Мен байлықты осы дүниеде қалаймын» деп жауап береді. Мұса оған: «Үш күндік байлықты не қыласың? Бір күні барлығын тастап кетесің ғой. Сен байлықты аxиретте сұра» деп кеңес береді. Кедей: «Таңдау маған берілді, мен байлықты осы дүниеде қалаймын» дейді. Мұса Тур тауына қайта барып, Аллаға кедейдің өтінішін жеткізеді. Алла: «Қалауы сол болса, онда сұраған байлығын осы дүниеде бердім» дейді. Кедей тез-байып шыға келеді. Алайда ол дүниесін мұқтаж адамдарға үлестірумен болады. Кедей-кепшіктерге өзі іздеп барып, қажетті бұйымдарын алып беріп, қарыздарын төлеп, жетімдерге қамқорлық жасайды. Қанша жұмсаса да дүниесі еселеніп көбейе береді. Ал ол өзгелерге қамқорлық қолын созумен болады. Уақыты жетіп, әлгі адам қайтыс болады. Мұса оның жәннатта зәулім сарайлар ішінде жүргенін көріп, оның себебін сұрағанда, Алла: «Ол байлықты дүниеде қалағанымен ол байлыққа дүниеде өзіне сарай салдырған жоқ. Бар байлығын менің ризашылығымды алу үшін кедей-кепшікке таратып, жәннат сарайларын сатып алды» дейді. Білген жөн. Біз қиялымыз арқылы иелік ететін байлықты әлгі кедей тәрізді ойша өзгелерге таратып берсек, сол сауапқа біз де қауышамыз. Себебі, сараң адам қиялындағы байлықтан да бөгде біреуге бір сабақ жіп ұстатпайды.
Держатели документа:
БҚУ

74
Р 96
Рысқалиев, Т.
    Кісілігімен қадірлі еді. [Текст] / Т. Рысқалиев // Oral Oniri. - 2021. - №8.- 29 қаңтар. - Б. 23
ББК 74

Рубрики: Педагогика

Кл.слова (ненормированные):
Әскерғали -- кісілігі -- соғыс -- Абайдың "толық адам" ұғымы -- тұлға -- ұстаз
Аннотация: Мақала Әскерғали Шамғоновтың 80 жылдығына арналады. Ғалым, ұстазды еске алу, өмір жолы туралы қысқаша айту.
Держатели документа:
БҚУ

83
Д 21
Дәутайұлы, Н.
    Кісі иесі. [Текст] / Н. Дәутайұлы // Егемен Қазақстан . - 2021. - №36.- 22ақпан. - Б. 8
ББК 83

Рубрики: Әдебиет

Кл.слова (ненормированные):
аштық -- Несіпбек Дәутайұлы -- ауыл -- диірмен -- қоржын -- бала -- зұлмат -- аңшы -- қасқыр -- ашаршылық
Аннотация: Алапат аштық тақырыбы ғалымдар тарапынан терең зерттеп, зерделеуді қажет ететіндіктен , бұл бағыттағы ғылыми ізденістер аясы кейінгі жылдары кеңейіп келеді. Сонымен қатар ел басына түскен осы зұлматты кезең көркем туындыларға да арқау болуда. Мақалада жазушы Несіпбек Дәутайұлының аштық тақырыбына арналған шығармасынан үзінді берілген.
Держатели документа:
БҚУ

63.3
М 11
Мұса, Қ.
    Құзіреттілікке бағдарланған білім беру [Текст] / Қ. Мұса // Қазақстан тарих: әдістемелік журнал. - 2013. - №3. - б. 28-32
ББК 63.3

Рубрики: История РК

Кл.слова (ненормированные):
Құзіреттілік -- Бағдарланған білім беру -- Құзіреттілік бағдар
Аннотация: Бұл мақалада Бүгінгі күні әлемнің бір кісідей Жаңа дәуір-Жаңа ғасыр-Жаңа мыңжылдықта өмір сүріп отырғандығы жөнінде және де осы жаңа мыңжылдықтың жастары қандай болмақ? Құзіреттілік-бұл алынған білімдер мен біліктерді іс-жүзінде қолданысқа енгізу жағдайы туралы баяндалады.
Держатели документа:
БҚМУ

83(5Каз)
С 11
Сәрсембин, Ү.
    Қанағатшылдық - кісілік қасиет [Текст] / Ү. Сәрсембин // Ақиқат. - 2019. - №6. - Б. 53-55
ББК 83(5Каз)

Рубрики: Литературоведение

Кл.слова (ненормированные):
тарихтағы қазақ қоғамы -- әлеуметтік құндылық -- қазақ жолы қанағат -- ұлттық мүдде -- тұлғалық қасиеттер -- мәдениет -- рухани құндылықтар -- қанағатшылдық
Аннотация: Қанағатшылдық тектілік қасиет. Елдің мүддесіне қызмет ететін ұрпақ алдыменен осы мінезімен көзге түседі және түсінігі, білімі арқылы қоғамға қажет игіліктерді бағындырып отырады, өзінің адамгершілігімен халықтың сенімінен шығады, қоғамына үлгі-өнеге беретін әсерді де қалдыра алады
Держатели документа:
БҚМУ

83
О-57
Омаров, А.
    Махаббатсыз дүние бос [Текст] / А. Омаров // Жас Алаш. - 2020. - №2. - 16 қаңтар. - Б. 6
ББК 83

Рубрики: Әдебиеттану

Кл.слова (ненормированные):
Абай Құнанбайұлы -- махаббатсыз дүние бос -- ұрпақ тәрбиесі -- ыстық қайрат -- нұрлы ақыл -- жылы жүрек
Аннотация: Заман келбетіне үңілсек, кісілік ақырын-ақырын адам жүрегінен алыстап барады.Қазіргі қоғамның көзге ұратын сипаты да осы сияқты.и Билік "ұлы Абай - қазақтың киесі, ұлттың бойтұмары" деуін дейді.
Держатели документа:
БҚМУ

63
А 50
Әлімбай, Н.
    Қазақтың дәстүрлі кісілік концепциясының ілкімді төрт принциптерінің әлеуметтік-антропологиялық (когнитивтік) сипаты [Текст] / Н. Әлімбай // Қазақ тарихы. - 2020. - №9. - Б. 6-9.
ББК 63

Рубрики: Тарих.

Кл.слова (ненормированные):
кісілік -- концепция -- сипаты -- қатынастар -- адал -- еңбек -- субъект -- принцип
Аннотация: Мақала қазақтың дәстүрлі кісілік концепциясының ілкімді төрт принциптерінің әлеуметтік-антропологиялық (когнитивтік) сипаты туралы.
Держатели документа:
М.Өтемісов атындағы БҚУ.

63
Ш 19
Шамғонов, А.
    Ұлы күйші-композитор Дәулеткерей Шығайұлы [Текст] : (Туған жылы мен туған жері туралы нақты деректер) / А. Шамғонов // Қазақ тарихы. - 2020. - №9. - Б. 16-17.
ББК 63

Рубрики: Тарих.

Кл.слова (ненормированные):
кісілік -- концепция -- сипаты -- қатынастар -- адал -- еңбек -- субъект -- принцип
Аннотация: Мақала ұлы күйші-композитор Дәулеткерей Шығайұлы (туған жылы мен туған жері туралы нақты деректер) туралы.
Держатели документа:
М.Өтемісов атындағы БҚУ.