Электронный каталог

83
М 33
Матин, Әли Акбар Талеби
    Аттар Нишапури - әлемдік тұлға [Текст] / Әли Акбар Талеби Матин // EGEMEN QAZAQSTAN . - 2023. - 14 сәуір. - №70. - Б. 9.
ББК 83

Рубрики: Әдебиеттану

Кл.слова (ненормированные):
Ақын-жазушылар -- Нишапури -- қазақ әдебиеті -- парсы әдебиеті -- әдебиет -- поэтикалық және проза­лық шығармалар -- ақын -- шығарма
Аннотация: Ақын-жазушыларымен әлемге мәшһүр, тарихы терең парсы әдебиеті орта ғасырлардан бастап саяхатшылар мен ирантанушылардың көмегімен еуропалық тілдерге аударыла бастады. Парсы әдебиетінде әлемдік деңгейдегі ақын-тұлғалардың ішінде қазақ қоғамына «Шығыстың жеті жұлдызы» ретінде танылған Рудаки, Фердоуси, Низами, Хайям, Сағди, Руми, Хафизді атауға болады. Қазақ әдебиетіне парсы ақын-жазушыларының ықпалы болғаны сөзсіз. Әсіресе ұлы Абай мен Шәкәрім шығармашылығынан осы әсерді нақты аңғарамыз. Сондай-ақ Тұрмағанбет Ізтілеуұлының Фердоусидің ­«Шахнаме» туындысынан Рүстем дастанын қазақ тілінде жырлауы да – Қазақ елінің Иран әдебиетімен таныстығының жалғасуына себепші. Парсы әдебиетінің алтын дәуірін жасаған ортағасырлық ақын-жазушылар Иран әдебиетін күллі әлемге танымал етті. Әсіресе XII-ХІІІ ғасырлардағы парсы әдебиетінің жарық жұлдыздарының қатарынан осы ел әдебиетінің дамуына зор үлес қосқан Сағди Ширази, Руми мен Низамиді атап өткен жөн. Осындай кіл жүйріктердің замандасы – Аттар Нишапури.
Держатели документа:
БҚУ

83
К 18
Қамзабекұлы, Д.
    Түрікмен мәдени әлемінің биік құбылысы [Текст] / Д. Қамзабекұлы // EGEMEN QAZAQSTAN. - 2024. - 18 мамыр. - №95. - Б. 4.
ББК 83

Рубрики: әдебиеттану

Кл.слова (ненормированные):
қазақ әдебиеті -- Мақтымқұл -- Илья Березин, Арминий Вамбери, Федор Бакулин -- Александр Поцелуевский -- Өлеңдер -- Түрікменстан -- Абай Құнанбайұлы -- Бируни, ибн-Сина, әл-Хорезми, ақындықта Омар Хайям, Әбілқасым Фирдоуси, Низами Гәнжауи, Әмір Құсырау Дехлеуи, Әбумұхамед Сади, Хафиз Ширази, Әбдірахмен Жәми, Әлішер Науаи, Мұхамед Физули -- Ақын Ғали Орманов -- Мұхтар Әуезов
Аннотация: Мақтымқұлы туралы қазақ әдебиеттануында, әдеби байланыстар саласында аз жазылған жоқ. Мұрасы бүгінге дейін бірнеше дүркін жинақ болып шықты. Шайыр мұрасы Ресей мен Еуропаға Персиядағы орыс елшілігінде қызмет еткен поляк ақыны, шығыстанушы Александр Ходзько-Борейконың 1842 жылы Лондонда шыққан еңбегі арқылы жетті деген дерек бар. Бұдан кейін осы тұлғаны танытуды Илья Березин, Арминий Вамбери, Федор Бакулин (Иранға қарасты Астрабадта консул болған) жалғастырған. Дей тұрғанмен мақтымқұлытануда көрнекті шығыстанушылар Александр Самойлович пен Евгений Бертельстің, түрікментанушы Александр Поцелуевскийдің (өлең өрімін зерттеген) еңбегі зор. Ал түрікмен ғалымдарына келсек, ақынның академиялық өмірбаяны мен мұрасын жүйелеу мен танымалдандыруда академик Баймұхамет Каррыев пен профессор Мяти Косаевтың зерттеуін айрықша атаймыз. Бұл ғалымдардың ізденістерін Абайды танытудағы Мұхтар Әуезовтің табандылығымен салыстыруға болады.
Держатели документа:
БҚУ

83
А 50
Алиева, Н.
    Культур связующая нить [Текст] : презентация творчества Мирза Фатали Ахундова в экспозиции музея низами и ее влияние на казахскую литературу / Н. Алиева // Мысль. - 2024. - №11. - С. 81-84.
ББК 83

Рубрики: Литературоведение.

Кл.слова (ненормированные):
тюркский мир -- презентация -- творчество -- Ахундов -- эуспозиция -- музей -- Нихами -- влияние
Аннотация: В статье рассматривается экспозиция в Национальном музее азербайджанской литературы имени Низами.митета науки МНВО РК Айдаром Амребаевым.
Держатели документа:
ЗКУ.