Электронный каталог

81
Е 81
Есбосынов, Е.
    Қазақ тіліндегі араб-парсы кірме сөздерінің лексикографиялық деректері [Текст] / Е. Есбосынов // Қазақ тілі мен әдебиеті. - 2021. - №3.- наурыз. - Б. 3-16
ББК 81

Рубрики: Тіл білімі

Кл.слова (ненормированные):
кірме сөздер -- лексикографиялық деректер -- араб парсы кірме сөздері -- латынша түрікше сөздігі -- камус-и түрки сөздігі -- түркі тілдері салыстырмалы сөздігі
Аннотация: Бұл мақалада қазақ тіліндегі араб-парсы кірме сөздерінің лексикографиялық деректері жазылған. Шағын мақалада түрік тіліндегі орта ғасыр жазба ескерткіштеріне сілтеме жасаған еңбектерге шолу жасай отырып қазақ тілінің тарихи аспектісін, оның ішінде арап-парсы кірме сөздерін жалпытүрік мәселе төңірегінде топтастыра қарастырмақшы.
Держатели документа:
БҚУ

81
К 93
Құрманәлиев, К.
    Морфология майталманы [Текст] / К. Құрманәлиев // Ana tili. - 2021. - №13.- 1-7 сәуір. - Б. 6
ББК 81

Рубрики: Тіл білімі

Кл.слова (ненормированные):
кәрімбек құрманәлиев -- ахмеди ысқақов -- лексикография -- қазақ тілінің морфологиясы -- морфология -- түркітану ғылымының өкілі
Аннотация: Бұл мақалада тіл білімінің көрнекті өкілдері, академиктері І.Кеңесбаев, Н.Сауранбаев, М.Балақаев, Ғ.Мұсабаевтармен аты қатар аталатын, қазақ тіл білімінің қалыптасуы мен дамуына мол үлес қосқан Ұлттық ғылым академиясының мүшесі, Қазақстан ғылымына еңбек сіңірген қайраткер, филология ғылымының докторы, профессор Ахмеди Ысқақовтың тағылымдық келбеті жазылған.
Держатели документа:
БҚУ

81.2
Л 50
Лесникова, С. В.
    Формирование гипертекстового корпуса учебных словарей русского языка [Текст] / С. В. Лесникова // Филологические науки. Научные доклады высшей школы. - 2021. - №4 Июль. - С. 27-32.
ББК 81.2

Рубрики: Русский язык

Кл.слова (ненормированные):
База данных, гизаурус, гипертекстовый тезаурус -- искусственный интеллект, учебная лексикография, лингвистика, метаязык -- информационно-поисковая система, русский язык -- словарь
Аннотация: Рассмотрено формирование гипертекстового тезауруса ( гизауруса) учебных, школьных словарей русского языка. Гизаурус разрабатывается в виде гипертекстовой системы в нелинейной форме с учетом реляционных, иерархических и сетевых парадигматических связей посредством реализации синтагматических связей в интерактивном режиме на персональном компьютере оцифрованных лексикографических материалов русского языка
Держатели документа:
ЗКУ

81.2Каз
У 52
Умерханова, А. Б.
    Теоретикалық лексикографияның ғылыми негіздері [Текст] / А. Б. Умерханова // Қайнар университетінің хабаршысы. - 2020. - №3. - б. 5-8
ББК 81.2Каз

Рубрики: Жеке тіл білімі. Әлем тілдері

Кл.слова (ненормированные):
тіл білімі -- лексикография -- сөздіктер -- лингвистика
Аннотация: Мақала шағын көлемді біртілді сөздіктің ғылыми негіздерін, сөзтізбе құрамы мен құрылымдық ерекшеліктерін зерттеуге арналған. Осы сала бойынша қазақ тіл білімінде жүргізілген зерттемелердің көпшілігі өзге тілді азаматтарға арналып жасалатын екітілді аударма сөздіктердің құрылымын қарастыруға бағышталған болатын.
Держатели документа:
М. Өтемісов атындағы БҚУ

81.2(Каз)
Д 70
Досанбаева, Г. И.
    Қазақ тілінің тарихи лексикографиясы: құрылымы мен ұстанымдары [Текст] / Г. И. Досанбаева // Қайнар университетінің хабаршысы. - 2020. - №3. - б. 26-29
ББК 81.2(Каз)

Рубрики: Жеке тіл білімі. Әлем тілдері

Кл.слова (ненормированные):
мәтінмен жұмыс -- тілдесім әрекеттері -- сөздікпен жұмыс -- диалог құру -- тіл дамыту -- сөздік қорды молайту
Аннотация: Мақалада лексикографияның типологиялық және жанрлық түрлері арасында айрықша орын алатын сала-тарихи лексикография саласы екендігі. Оның өзіндік құрылымы мен мазмұнына сәйкес теориясының қалыптасып, дамығанына да көп уақыт өте қойған жоқ. Тарихи лексикографияның теория жүзінде қарастырылуы жалпы лексикографияның теориялық мәселелерімен ғана емес, теориялық және практикалық тіл білімінің тарихи лексикология, тіл тарихы, этимология салалары бойынша қол жеткен жетістіктерімен де байланысты.
Держатели документа:
М. Өтемісов атындағы БҚУ

74
П 53
Полонский, В. М
    Словарь результатов научно-педагогических исследований [Текст] / В.М Полонский // Педагогика. - 2022. - №2. - Б. 37-46
ББК 74

Рубрики: Педагогика

Кл.слова (ненормированные):
результаты научных исследований объектно-компонентный метод,лексикография,энциклопедические и лингвистические словари
Аннотация: Автор статьи,опираясь на труды в области нормативной методологии и опыт словарной работы,рассматривает возможность создания нового типа словаря,который содержит результаты педагогических исследований,внесубъектное знание, сознательно объективиремое для последующего его использования другими людьми : ЗКУ

81
Д 99
Дягилева, И. Б.
    Из истории заимствованной лексики в русском и венгерском языках XIX века [Текст] / И. Б. Дягилева, С. Янурик // Филологические науки . - 2022. - №4. - С. 23-32
ББК 81

Рубрики: Языковедение

Кл.слова (ненормированные):
историческая лексикология и лексикография -- заимствование -- русский язык -- венгерский язык
Аннотация: Предложено историко-лексикологическое описание популярного заимствования XIX в. панорама, panoráma в русском и венгерском языках, а также однокоренных им заимствований и дериватов (панорамический, панорамный, панорамский, энциклопедически-панорамический, панорамически, панорамщик, панорамограф; panorámai, panorámás). Анализ лексического гнезда показал, что при большой общественной значимости новых заимствований они быстро входят в употребление и образуют производные, фиксируются в лексикографических изданиях. На развитие значений неологизмов в русском языке оказали влияние процессы семантической аналогии с ранее укоренившимся в языке заимствованием (картина-панорама), адъективная полисемия сформировалась под влиянием субстантивной полисемии (панорама → панорамический, панорамный). Проведен сравнительно-сопоставительный анализ лексических гнезд в русском и венгерском языках, отмечены черты сходства и различия, обусловленные культурно-историческими и языковыми особенностями. На примере лексемы панорама удалось проследить значимые черты сходства процесса заимствования в неродственных языках в XIX веке. При работе использовались следующие методы: описательный, сопоставительный, статистический, историко-культурный, а также методы контекстного и семантического анализа.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Янурик, С.

Қордабай, Б. Қ.
    Тілдік сананың көрінісі ретіндегі ассоциативтік сөздіктерді құрастырудың тәжірибесі [Текст] / Б. Қ. Қордабай // Қазақ тілі мен әдебиеті. - 2024. - №3-4. - Б. 3-10
ББК 81

Рубрики: Тіл білімі

Кл.слова (ненормированные):
ассоциативтік сөздіктер -- дискриптивті сөздіктер -- семантикалық сөздіктер -- лексикограф -- лингвистика -- зерттеушілер -- Леонтьев -- Караулов -- Уфимцева -- диаграмма -- тіл білімі -- психология -- психиатрия
Аннотация: Мақалада ассоциативтік сөздіктер, басқа әдебиеттерде дискриптивті сөздіктер,ассоциативтік сөздер жиынтығы немесе семантикалық сөздіктер туралы қысқаша шолу берілген. Ассоциативтік сөздіктердің функционалдық қызметтері алуан түрлі болып келеді. Бұл сөздіктер лексикографиялық зерттеулерде, аударма ісінде және компьютерлік лингвистикада қолданылады, жан - жақты тілдік ресурстарды құру үшін сөздердің семантикасы мен байланыстары туралы түсінік береді.
Держатели документа:
БҚУ
Доп.точки доступа:
Медетбекова, П.Т.