Электронный каталог

85.313(2Тат)
М 92
Мухамбетжанова, А. А.
    Татар халықтарының музыкалық фольклоры мен ғұрыптарын зерттеу мəселелері [Текст] / А. А. Мухамбетжанова // БҚУ хабаршысы. - 2026. - №2. - Б. 622-640
ББК 85.313(2Тат)

Рубрики: Татар халқының музыкалық мәдениеті

Кл.слова (ненормированные):
татар музыкалық фольклоры -- татар халқы -- этномузыкатану -- этнография -- дәстүрлі музыка -- музыкалық мәдениет -- түркі халықтары -- қазақ музыкалық мұрасы -- ноғай музыкалық мұрасы -- тұрмыс-салт жырлары -- бесік жыры -- балалар әндері -- ғұрыптық музыка -- Астрахань татарлары -- ноғай-қыпшақ мәдениеті -- музыкалық дәстүр -- импровизация
Аннотация: Бұл мақалада татар халқының музыкалық фольклоры мен салт-дəстүрлері этномузыкалық жəне этнографиялық тұрғыдан қарастырылады. Зерттеудің негізгі мақсаты – татар музыкалық мəдениетінің жанрлық ерекшеліктерін анықтап, оның түркі халықтарының, əсіресе қазақ жəне ноғай халықтарының дəстүрлі музыкалық мұрасымен байланысын салыстырмалы əдіс арқылы талдау. Зерттеу барысында тарихи-этнографиялық деректер, музыкалық-фольклорлық материалдар жəне экспедициялық жазбалар пайдаланылды. Мақалада татарлардың тұрмыс-салт жырлары, жоқтау дəстүрлері, бесік жырлары, балалар əндері, тақмақтар, сондай-ақ үйлену жəне жерлеу рəсімдеріндегі музыкалық үлгілер талданады. Сонымен қатар Астрахань татарларының музыкалық фольклоры, олардың диалектілік ерекшеліктері мен ноғай-қыпшақ мəдени кеңістігімен байланысы қарастырылады. Зерттеу барысында татар əуендерінің поэтикалық-музыкалық құрылымы, ладтық жəне ырғақтық ерекшеліктері, орындаушылық дəстүрлері мен импровизациялық сипаты сипатталады. Еңбекте татар хореографиялық фольклоры да қарастырылып, «Кияусы», «Акчатыр» сияқты ғұрыптық билердің мазмұны, құрылымы жəне əлеуметтік-мəдени қызметі талданады. Сонымен қатар мерекелік дəстүрлер, ұлттық тағамдар, шай ішу мəдениеті, үйлену рəсімдері жəне диаспора жағдайында сақталған этномəдени тəжірибелер сипатталады. Зерттеу нəтижесінде татар музыкалық фольклорының көне қабаттары салт-дəстүрлік рəсімдерде сақталғаны жəне оның түркі халықтарының ортақ мəдени негізімен тығыз байланыста дамығаны анықталды. Сондай-ақ қазіргі жаһандану жағдайында татар музыкалық жəне хореографиялық мұрасын сақтау, жүйелеу жəне ғылыми тұрғыдан зерттеу этномузыкатану ғылымының маңызды бағыттарының бірі екендігі көрсетілді. Сонымен, татар этностарының музыкалық фольклоры халықтың тарихи жолын, дəстүрін, дүниетанымын көрсететін маңызды мəдени мұра болып табылады. Оны зерттеу ұлттық бірегейлік пен мəдениетаралық байланыстардың қалыптасу ерекшеліктерін анықтауға мүмкіндік береді. Сонымен бірге, бұл дəстүрлерді сақтау жүйелі зерттеуді, мəдени бастамаларды қолдауды, білімді жаңа ұрпаққа жеткізуді қажет етеді.
Держатели документа:
ЗКУ

77 (5Қаз)
Б 30
Бауыжанқызы, А.
    Ғаламат жад иелері жаһан рекордын жаңартпақ [Текст] / А. Бауыжанқызы // OraI Oniri. - 2026. - 8 қыркүйек. - №73. - Б. . 5.
ББК 77 (5Қаз)

Рубрики: мәдени және бос уақытты өткізу шаралары

   культурно-досуговая деятельность

Кл.слова (ненормированные):
қазақтың дәстүрлі әні -- ғ.құрамнғалиев атындағы облыстық академиялық филармония -- галина андреева -- қатимолла жәрдемұлы -- берік жүсіпов -- дәулеткерей атындағы қазақ халық аспаптары оркестрі -- жәкен омаров -- қайрат кәкімов -- амангелді ғұбайдуллин -- бауыржан халиолла
Аннотация: Қазақтың дәстүрлі әні - ұлттың ғасырлар қойнауынан жеткен рухани шежіресі. Кең даланың үнін, халықтың қуанышы мен мұңын, елдің тарихы мен тағдырын бойына сіңірген бұл өнер бүгінде ұлттық сахнадан асып, әлемдік мәдени кеңітікте өз биігін айқындап келеді.
Держатели документа:
БҚУ

77 (5Қаз)
Б 49
Беркінбаев, А.
    Ресми түрде халық әртісі атанса екен [Текст] / А. Беркінбаев // OraI Oniri. - 2026. - 8 қыркүйек . - №73. - Б. . 6.
ББК 77 (5Қаз)

Рубрики: мәдени және бос уақытты өткізу шаралары

   культурно-досуговая деятельность

Кл.слова (ненормированные):
қатимолла бердіғалиев -- мұхит мерәліұлы мектебі -- ақтөбедегі жүздесу -- тихон әліпқалиев -- батыс өңірінің өнерпаздары
Аннотация: Табиғат дарытқан талантын елге, халыққа қызмет етуге арналған біртуар жандар болады. Сондай сирек сом алтынның бірі - Қатимолла Бердіғалиев. Басты өңірінің ән өнері Мұхит Мерәліұлының мектебімен тікелей байланысты. Сол ұлы мектептің бүгінгі жалғастырушысы ұзақ жыл бойы дәстүрлі ән сыныбын ашып, шәкірт тәрбиелеп, Мұхит мұрасын келесі буынға жеткізді. Қатимолла Бердіғалиев - Мұхит мектебінің мұрагері, дәстүрлі өнердің тірі дауысы және халықтың Қатимолласы.
Держатели документа:
БҚУ

83 (5Қаз)
Г 21
Гарденги, Т.
    Жад пен ұмытшақтық арасындағы шекара [Текст] / Т. Гарденги // EGEMEEN QAZAQSTAN. - 2026. - №171. - 10 қыркүйек. - Б. . 9.
ББК 83 (5Қаз)

Рубрики: Әдебиеттану

   Литературоведение

Кл.слова (ненормированные):
Рақымжан Отарбаев -- бас романы -- ноэль -- михаил герасимов -- философиялық толғаулар
Аннотация: Рақымжан Отарбаевтың «Бас» (орысша аудармасында «И был я подобием твоим...» («Мен де сендей болғанмын») романы әдебиеттегі ең бір мәңгілік тақырыптардың бірі – тарих пен тарихи жад арасындағы байланысты тарқатады. Дегенмен, автор бұл тақырыпқа дәстүрлі тарихи романның сүрлеуімен келмей, белгілі бір дәуірді қайта жаңғыртуға немесе ұлы тұлғаларды дәріптеуге ұмтылмайды, керісінше: «Тарихты дәлме-дәл қайта қалпына келтіру мүмкін бе?», деген нақты сұрақтан бастайды.
Держатели документа:
БҚУ

77 (5Қаз)
С 29
Сейілхан , Ж.
    Мықты мұғалім - сапалы ұлттың тірегі [Текст] / Ж. Сейілхан // EGEMEEN QAZAQSTAN. - 2026. - №161. - 27 тамыз. - Б. . 1-2
ББК 77 (5Қаз)

Рубрики: мәдени және бос уақытты өткізу шаралары

   Культурно-досуговая деятельность

Кл.слова (ненормированные):
конституцияның негізгі құндылықтары -- ұлағатты ұстаздар -- бала қауіпсіздігі -- тамыз конфренциясы -- пленарлық отырыс -- ұстаз
Аннотация: Жылдағы дәстүрге сай елордада Пре­зидент Қасым-Жомарт Тоқаевтың қатысуы­мен Рес­публикалық тамыз конферен­циясының пленарлық отырысы өтті. Жиында Мемлекет басшысы сөз сөйлеп, ұстаздар қауымын дәстүрлі іс-шараның ашылуымен құттықтады. Биылғы жиын «Адам капиталы, білім, прогресс – халықтық Конституцияның негізгі құндылықтары» тақырыбына арналды. Ал жиынға еліміздің барлық аймағынан ұлағатты ұстаздар арнайы шақырылды.
Держатели документа:
БҚУ