Электронный каталог

40(5каз)
С 41
Ситпаева, Г.Т.
    Солтүстік Қазақстан жағдайында интродукциялауға ағаш өсімдіктерінің бастапқы тізімдерін жасау [Текст] / Г.Т. Ситпаева // ҚР ҰҒА Хабаршысы. - 2019. - №6. - Б. . 103-110
ББК 40(5каз)

Рубрики: Естественнонаучные и технические основы сельского хозяйства

Кл.слова (ненормированные):
ағаш өсімдіктері -- ботаникалық бақ -- экожүйелер -- жасыл технологиялар -- генетикалық қор -- Солтүстік Қазақстан -- флора аймағы -- интродукция -- интродуценттер -- ағаш өсімдіктері
Аннотация: Қазіргі уақытқа дейін Солтүстік Қазақстанда және жалпы Республиканың дала экожүйелерінде жерсіндіру мен жасыл құрылыстың теориялық және қолданбалы мәселелерін құратын ғылымизерттеу мекемелері, бірінші кезекте өңірдің өсімдік әлемінің алуан түрлілігін сақтау және тұрақты пайдалану жөніндегі мақсатты мекемелер өңірде болған жоқ.Осы міндеттерді шешу үшін Нұр-Сұлтан қаласында мемлекеттік ботаникалық бақ құрылды. Ботаникалық бақтың қалыптасу кезеңінде интродукциялық сынақтар үшін ағаш өсімдіктерінің бастапқы тізімін әзірлеу бірінші кезектегі міндет болып табылады, бұл қауымдастықтардың әртүрлі типтері мен географиялық өңірлерден тұратын дендрологиялық экспозициялардың жоспарын жасауға, сондай-ақ біздің Республикамыздың астанасы мен жалпы өңірді көгалдандыру үшін ағаш өсімдіктерінің ассортиментін ұсынуға мүмкіндік береді. Ағаш өсімдіктерінің перспективті тізімін әзірлеу үшін жүйелі-ареалогиялық тәсілмен интерполяциялық болжау қолданылды. Интродукциялық жұмыстар дәстүрлі әдістемелер бойынша орындалды. Зерттеу нәтижесінде интродукциялық сынақтарға арналған Қазақстанның Қызыл кітабына енген ағаш өсімдіктерінің 19 түрі, оның ішінде Шығыс Қазақстаннан алынған 10 түрі және республиканың оңтүстікшығысынан алынған 4 түрінен тұратын перспективалы тізімі әзірленді. Жүргізілген талдау жұмыстары, ботаникалық бақтың ашық топырағында тіршілікке қабілетті болатын Қазақстанның бореалдық (Солтүстік) қоғамдастығы – қайың, көктерек, қарағай шоқ ормандары, дала өсімдіктері, ішінара-Қазақстандық Алтайдың орман экожүйелері болатынын тұжырымдауға мүмкіндік береді. Осыған сәйкес, Қазақстанның табиғи өсімдіктері Нұр-Сұлтан ботаникалық бағында мынадай экспозициялармен ұсынылуы мүмкін: "Батыс Қазақстанның қайыңы бар еменді тоғай", "Қазақстандық Алтайдың ағаш өсімдіктері", "Қазақстанныңшоқормандары". Елордада ағаш өсімдіктерінің суыққа төзімділігін интродукциялық болжауға жүйелік-ареалогиялық тәсіл негізінде интродукциялық сынау үшін интродукциялық перспективаның үш тобына бөлінген 25 туысынан тұратын Еуразия ағаш өсімдіктерінің 345 түрі ұсынылды: А – түрлердің табиғи таралу аймағының НұрСұлтан қаласының жағдайларына сәйкестігі; Б – түрлердің интродукциялық таралу аймағының Нұр-Сұлтан қаласының жағдайларына сәйкестігі; В – түрлердің таралуы бойынша Нұр-Сұлтан қаласының жағдайларына сәйкестігі. Осы топтардың әрқайсысының өсімдіктерін жерсіндіру, өсімдіктердің репродукциялық материалдарын жұмылдырудың арнайы тәсілдерді талап етеді. Нұр-Сұлтан қаласында құрылатын ботаникалық бақты құру кезінде оны орналастыру аймағының "артықшылықтары" және "кемшіліктері" ескерілуі тиіс, қолдан жасалған ерекше қорғалатын табиғи аумақты білдіретін болады.
Держатели документа:
БҚМУ
Доп.точки доступа:
Чекалин , С.В.
Масалова, В.А.
Фризен , Н.
Мухтубаева , С.К.
Ишаева, А.Н.

26.8
Т 51
Тоқсабаева, М.
    Панфилов ауданының өзен-көл географиясы. [Текст] / М. Тоқсабаева, М. Сламжан // География және табиғат . - 2021. - №1. - Б. 6-8
ББК 26.8

Рубрики: Географиялық ғылымдар

Кл.слова (ненормированные):
Панфилов ауданы -- Өзен -- сулар -- Қорғас -- Өсек -- Көктерек -- Қайшы -- Бұрхан -- Бурақожыр -- Көктал -- Жиделікөл -- Құндызды көлі
Аннотация: Мақалада Панфилов ауданының өзен- көлдері атаулары, геогарфиялық орналасуы берілген.
Держатели документа:
БҚУ
Доп.точки доступа:
Сламжан, М.

22.1
Ш 49
Шепетова, Н. А
    Ағаштарға қамқорлық [Текст] / Н.А Шепетова // Дефектология. - 2023. - №1. - Б. 17-20
ББК 22.1

Рубрики: Жаратылыстану ғылымдары

Кл.слова (ненормированные):
үйеңкі,қарағай,қайың,көктерек,шетен,емен,табиғат
Аннотация: М.Мақатаев ағамыз"Жапырақ жүрек жас қайың,жанымызды айыр бастайын"-деп жырлап өткендей,ағаштарда жаны бар тіршілік иесі.Осы ағаштарды,адамдар достық пен туысқандық сезім ретінде байланыстырған.Оқушыларға ағаштар туралы түсінік беру туралы айтылады
Держатели документа:
БҚУ