Электронный каталог

83
Ж 34
Жәрімбет, Н.
    Қазақ тілінен қылыш соққан. [Текст] / Н. Жәрімбет // Егемен Қазақстан . - 2021. - №211. -5 қараша. - Б. 11
ББК 83

Рубрики: Әдебиет

Кл.слова (ненормированные):
Тобыл-Торғай өңірі -- Ғұмар Ахметчин -- Әулиекөл ауданы -- қаламгер
Аннотация: Мақала Тобыл-Торғай өңіріне ғана емес, есімі елімізге белгілі сатирик жазушы Ғұмар Ахметчин туралы.
Держатели документа:
БҚУ

84
К 35
Кемельбаева, Айгуль.
    Кокенай и Калкаман [Текст] / Айгуль. Кемельбаева // Простор. - 2021. - №10 Октябрь. - С. 39-55.
ББК 84

Рубрики: Художественная литература

Кл.слова (ненормированные):
Айгуль Кемельбаева -- "Кокенай и Калкаман" -- проза
Аннотация: Айгуль Кемельбаева - прозаик, литературовед, переводчица. Окончила факультет журналистики Казахского государственного национального университета имени М.Горького на отделении прозы. Является автором повести для детей "Путешествие на седьмой континент", сборника рассказов "Тобылғысай" ("Овраг, поросший таволгой") и романа "Мунара" ("Башня), проза "Кокенай и Калкаман"
Держатели документа:
ЗКУ

26.22
М 91
Мустафаев, Ж. С.
    Современное состояние и проблемы оценки водообеспеченности водосбора бассейна реки Тобыл [Текст] / Ж. С. Мустафаев, А.Т. Козыкеева, Б. Е. Тастемирова // Доклады национальной академии наук Республики Казахстан. - 2021. - №4. - С. 57-63
ББК 26.22

Рубрики: Гидрология

Кл.слова (ненормированные):
река -- бассейн -- водопользование -- водные ресурсы -- водообеспеченность -- методика -- анализ -- оценка
Аннотация: На основе анализа информационно-аналитических материалов РГУ «Тобыл - Торгайская бассейновая инспекция по регулированию использования и охране водных ресурсов» Комитета по водным ресурсам Министерства экологии, геологии и природных ресурсов Республики Казахстан и Департамента статистики Костанайской области, охватывающих 1996-2017 годы, выполнены с использованием концептуальных подходов и принципов оценок удельной водообеспеченности территории и населения водосбора бассейна реки Тобыл, которые позволили разработать математическую модель интегрального показателя для оценки удельной водообеспеченности территории речных бассейнов в новом качественном уровне в рамках современной методологии исследования проблем водопользования в области водного хозяйства. На основе приведенных суждений, формулировка задачи моделирования водообеспеченности водосбора речных бассейнов вытекает из анализа выполняющих ими средообразующие или экологические функции, позволяющие представить уравнение связи , , с интегральным (комплексным) показателем удельной водообеспеченности ( ), имеющий следующий вид: . На основе существующих и разработанной методик, оценка водообеспеченности водосбора бассейна реки Тобыл в пределах Костанайской области Республики Казахстан показали, что за рассматриваемые 1996-2017 годы в верховьях удельная водобеспеченность территории колеблется от 0,37 до 19,50 тыс. м3/км2 и населения от 0,16 до 4,26 тыс. м3/человек, а интегральный (комплексный) показатель удельной водообеспеченности от 0,34 до 8,88. В среднем течении водосбора бассейна реки Тобыл удельная водобеспеченность территории колеблется от 2,04 до 40,88 тыс. м3/км2 и населения от 0,12 до 2,34 тыс. м3/человек, а интегральный (комплексный) показатель удельной водообеспеченности от 0,60 до 9,78. Представленные выше теоретико-методологический подход и методика комплексной оценки водобеспеченности территории и населении водосбора бассейна реки Тобыл в полной мере иллюстрируют достоверность и надежность полученных результатов и показывают, что водообеспеченность региона достаточно низкая, которая усиливается многолетней изменчивостью речного стока.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Козыкеева, А.Т.
Тастемирова, Б.Е.

66
К 90
Құлабай, Н.
    Ел ықыласына бөленген экспедиция [Текст] / Н. Құлабай // Егемен Қазақстан . - 2022. - №183. - Б. 12
ББК 66

Рубрики: Политика

Кл.слова (ненормированные):
Әулиекөлдегі Ахаң ескерткіші -- ұлт ұстазы -- Ахмет мұрасы -- Ахмет Байтұрсынұлы -- 150 жылдық мерейтойы -- Ш.Шаяхметов атындағы «Тіл-қа­зы­на» -- Алмас Әбсадық
Аннотация: Астанадан шыққан «Ахаң жүріп өткен жолмен...» экспедициясы Тобыл-Торғай өңірін бес күн аралап, Арқалықтан Астанаға аттанып кетті. Экспедиция мүшелері алдымен Әулиекөлдегі Ахаң ескерткішіне гүл қойып, ұлт ұстазының рухына тағзым етті. Жалпақ жұрттың Ахмет мұрасына тереңірек ендеп, ұлт ұстазына біртабан жақындай түсуінде маңызы ерек, тағылымы мол сапарға көп жылдар бойы ахметтану саласын қаузай зерттеп жүрген ғалымдар мен БАҚ өкілдері қатысып, Қостанай, Арқалықта, Торғай мен Ақкөлде тұрғындармен кездесті, дөңгелек үстел отырысы, конференция сияқты ғылыми-танымдық жиындар өткізді. Ғалымдар жолай Бидайыққа соғып, Алаш арысы Міржақып Дулатұлының рухына дұға бағыштады.
Держатели документа:
БҚУ

83
М 36

    Махаббат деген құс па еді? [Текст] // Qazaq adebieti. - 2022. - №39.- 4 қазан. - Б. 14-15
ББК 83

Рубрики: Әдебиеттану

Кл.слова (ненормированные):
Қазақтың классик ақыны -- сырбай Мәуленов -- 100 жыл -- Сырағам -- Поэзия -- Сағыныш өлеңі -- Жалғас, жүрек -- Аттары мәлімсіз достар -- Қош бол, Тобыл аруы -- Кавказ -- Шыңдағы крест -- Нұрия -- Алматының алтын отты түндері -- Соғыстан қайтқан со,ы -- Есіңе ал -- Ұлыма -- Үңгір -- майдан жолында -- шекара түні -- ұшқан ұяда
Аннотация: Мақалада қазақтың классик ақыны, журналистиканың барлық жанрында қалам тербеген Сырбай Мәуленовтың өлеңдері берілген.
Держатели документа:
БҚУ

83
Б 43
Белдеубай, Д.
    Абыз немесе сөздің обалы туралы [Текст] / Д. Белдеубай // Ana tili. - 2022. - №47.- 24-30 қараша. - Б. 3
ББК 83

Рубрики: Әдебиеттану

Кл.слова (ненормированные):
абыз -- түрколог -- Лазарь Будагов -- Қазан татарларының тілінде оқымысты -- білгір -- сауатты адам -- Этимология -- Рабиға Сыздық -- Сөздер сөйлейді -- Мыңбай Ысқақов -- Халық календары -- абыз дегеніміз
Аннотация: Осы бір ауыз толтырып айтуға ыңғайлы атауды біреу біліп, біреу білмей қолданады. Әңгіме – абыз атап отырған адамы сол бағаға лайық па, жоқ па, сонда болуы тиіс. Оны білу үшін, алдымен түркілердің жадында бәлен мың жылдан бері келе жатқан абыз сөзінің мән-маңызына бойлау қажет. Бірден айту керек, бұл сөздің төркіні араб не парсыдан емес, түркілердің төл сөзі. Сондықтан түрлі түсіндірме сөздіктерден дәлел келтірейік. Белгілі түрколог Лазарь Будаговтың (1812–1879) жазуынша: «Қазан татарларының тілінде «оқымысты, білгір, сауатты адам», тобыл наречиесінде абзи «аға», абыз тотай, одан қысқарған абыстай, «апай, дін басы болған адамның әйелі, мұғалім әйел», башқұртша абсай «ана, шеше», абыз етмек, абызламақ «оқыту, ағарту», абызмақ «оқу, сауаттану» («Сравнительный словарь турецко-татарских наречий»).

45/46
К 90
Құлабай, Н.
    Қазақ қойының бәсі бөлек [Текст] / Н. Құлабай // EGEMEN QAZAQSTAN. - 2023. - 21 ақпан. - №35. - Б. 1, 5.
ББК 45/46

Рубрики: Животноводство

Кл.слова (ненормированные):
Қазақ қойыны -- мал -- Алмат Жарасбаев -- қой -- мал шаруашылығы -- ветеринар
Аннотация: Қойнауы құтты Қостанай облысы – тек егін шаруашылығы үшін емес, мал бағуға да аса қолайлы өңір. Алайда өрісі байтақ өлке қой саны жағынан облыстардың көш соңында келеді. Оған себеп көп. Біріншіден, жергілікті ет өңдеу зауыттары тек көктемге қарай болмаса, қыста ұсақ малдың етін сатып ала бермейді. Екіншіден, Тобыл өңірінде қойдың жүнін өңдеп, терісін илейтін кәсіпорын жоқ. Үшіншіден, әлемдік нарықта сұраныс жоғары бола тұра, шетелге қой сату мәселесі шешілмей тұр.
Держатели документа:
БҚУ

66
А 50
Әлиман, Ж.
    Тобылғыжарғанды неге ұмыттық? [Текст] / Ж. Әлиман // Егемен Қазақстан. - 2024. - 1 мамыр. - №85. - Б. 13.
ББК 66

Рубрики: Политика

Кл.слова (ненормированные):
Қазақ даласы -- Домбыра -- қобыз -- киіз үй -- қымыз -- қамшы -- бренд
Аннотация: Қазақ даласында қандай бренд бар? «Бізде мынадай бар, мынадай бар» деп көрсететіндей, мынау қазақтың өзінің ойлап тапқан төл мәдениеті деуге жілігі татитындай не бар? Домбыра, қобыз, киіз үй, қымыз, қамшы, асау үйрету, тағысын тағылар. Біліп қойыңыз, осылардың арасындағылардың кейінгі үшеуіне тобылғының қатысы бар. Қазақ аттан ауып, қолынан қамшы түскен соң, тобылғысын да ұмытуға айналды. Маусымы туған соң, амалы өтіп жатқан соң, мұны да еске салғанның артығы жоқ.
Держатели документа:
ЗКУ

83
К 90
Құлабай, Н.
    Нөсерлеп төккен жыр-ғұмыр [Текст] / Н. Құлабай // Егемен Қазақстан. - 2024. - 5 қараша. - №214. - Б. 12.
ББК 83

Рубрики: Литературоведение

Кл.слова (ненормированные):
Ғаббас Жұмабайұлы -- көрнекті ақын -- журналист -- аудармашы -- 100 жыл -- Мерейтой -- жазушылар
Аннотация: Тобыл өңірінде көрнекті ақын, журналист, аудармашы Ғаббас Жұмабайұлының 100 жылдығы аталып өтті. Қаламгердің кіндік қаны тамған Меңдіқара ауданында басталған мерейтой Қостанайда жалғасын тауып, облыстық «Қостанай таңы» газетінің ғимаратында майдангер қаламгерге арналған мемориалдық тақта ашылды.
Держатели документа:
ЗКУ

83(5каз)
А 52
Алтаев, С.
    Би - ағамның пьесалары өз биігіне қашан көтерілмек?. [Текст] / С. Алтаев // Qazaq adebieti . - 2024. - №51.-20 желтоқсан. - Б. 12
ББК 83(5каз)

Рубрики: Әдебиеттану

Кл.слова (ненормированные):
Бейімбет Майлин -- 130 жыл -- XX ғасырдың басындағы қазақ әдебиеті -- шығармалары -- Суреткер -- қаламгер -- Проза -- үш бәйтерегі -- Исатай-Махамбет
Аннотация: Әлемдік әдебиеттің проза патшалығы мен әңгіме өрнегіне, ұлт құнары – ана тілінде ою салған, қарапайым қазақы қарасөздің шебері, қазақи кең пайымды далалық түсініктің білгірі, өз қоғамының өмірін әдеби тұрғыда өлшеуші Бейімбет Майлиннің туғанына 130 жыл толды. XX ғасырдың басындағы қазақ әдебиеті сол дәуірдің саясатын, алып империя ықпалының құлдырауын, феодалдық үрдістің құлауын, ішкі ықпалдың дүмпуінен күш алған жаңа үкіметтің төңкерісін, жылға жетпеген уақыт ішінде билік басына келген үш үкіметтің алма-кезек ауысуын өз қалпында жазумен ерекшеленеді. Бейімбет Майлин шығармаларына Қостанай атырабы, арнасы толған Торғай-Тобылдың тасасы мен ағысы баяу Аят өзені жағалауына қонған жұрттың тіршілігі арқау болды. Осы бір үш өзеннің сағасына жиналған ауыл адамдарының аңғалдығы, сенгіштігі, күнәмшілдігі бүтін қоғамның бейнесі іспетті.
Держатели документа:
БҚУ