Электронный каталог

71
Н 87
Нугманова, Ж. Т.
    Н.Ф.Катановтың қазақ мәдениетіне қатысты зерттеулері [Электронный ресурс] / Ж. Т. Нугманова // "Қазақстан Республикасындағы тіл саясатының ұлттық бірлікті нығайтудағы ролі"атты ғылыми-тәжіребелік конференция материалдары. - 2011. - Б. 99-100
ББК 71

Рубрики: культурология

Кл.слова (ненормированные):
Қатанов -- қазақ мәдениеті -- мәдениет
Аннотация: Түркітану ғылымы қалыптаса бастаған кезде-ақ Еуразияны алып жатқан ұлы даланы мекендеген қазақ халқының та¬рихын, тарихи-географиялық жағдай, өнері мен мәдениеті ғалымдардың қызығушылығын туғызды. XVIII-XIXғғ. өлкетану, түркі халықтарының тарихы, этнографиясы мен лингвистикасына байланысты деректерді жинақтау ісі қарқынды дамыды. Бұл дәуірде этнографиялық мағлұматтарды қолға түсіру мақсатымен даярланған көптеген ғылыми экспедиция мүшелері жан-жақты ізденіп, ғылыми мәнді деген мәліметтерді тіркеп жазды. Нәтижесінде қазақ этнографиясына байланысты жиналған ғылыми мұралар ұлтымыздың құнды байлығына айналды.
Держатели документа:
БҚМУ

83
К 49
Климова, О. Н.
    Топонимическая экспедиция по Пушкинским местам родного края. Материалы для размышления [Электронный ресурс] / О. Н. Климова // А.С.Пушкин в культурном пространстве запада и Востока Материалы международной научно- практической конференции . - 2006. - 19-20 октября. - С. 83-86
ББК 83

Рубрики: Литературоведение

Кл.слова (ненормированные):
топонимическая экспедиция -- Пушкин -- экспедиция -- История Пугачева
Аннотация: Топонимическая экспедиция по Пушкинским местам родного края. Материалы для размышления.
Держатели документа:
ЗКГУ

83
М 11
Мұхамбетқалиева, Р. Қ.
    Н.Ф. Катановтың ғылыми еңбеқтерінің маныздылығы [Электронный ресурс] / Р. Қ. Мұхамбетқалиева, Ж. Т. Нұғманова // М.Өтемісов Батыс Қазақстан мемлекеттік университеті хабаршысы. - 2013. - № 1. - Б. 197-201
ББК 83

Рубрики: Әдебиеттану

Кл.слова (ненормированные):
жазушы -- мәдениет -- мінез -- қоғам -- әңгіме -- сауық -- этнография -- фольклор -- Катанов
Аннотация: Мақалада белгілі түркітанушы Н.Ф.Катановтың (1862-1922) өмірбаяны мен ғылыми еңбек жолы туралы негізгі деректер, соның ішінде ғалымның түркі халықтарының тұрмысы мен мәдениетін зерттеуге бағытталған экспедициялары, жарияланымдары туралы айтылады. .
Держатели документа:
БҚМУ
Доп.точки доступа:
Нұғманова, Ж.Т.

63.3
Р 93
Рысбеков, Т. З.
    Н.Ф.Катанов және Қазақстан тарихы мәселелері [Электронный ресурс] / Т. З. Рысбеков // Профессор Н. Ф. Катанов және түркітану мәселелері = Профессор Н. Ф. Катанов и проблемы тюркологии. - Орал, 2012. - №2. - Б. 5-9.
ББК 63.3

Рубрики: Тарих

Кл.слова (ненормированные):
далалық экспедициясы -- түрік тайпалары -- қазақстан тарихы -- ғылыми еңбек -- этнографиялық материалдар -- түркітілдес қазақтар
Аннотация: ХІХ-ХХ ғасырлар аралығында ресей түркітану тарихының шежіресінде Н.Ф.Катанов маңызды орын алады. Ғалымның алғашқы далалық экспедициясы 1889 жылы басталды. Қазақстан тарихын зерттеуге байланысты қызығушылық туғызатын далалық экспедициясы 1892 жылдың ақпан-қараша аралығында өтті. Бұл экспедицияның жұмысының барысында Н.Ф.Катанов Шығыс Тарбағатайды мекен еткен түркітілдес халықтардың (қазақтар мен ұйғырлар) тарихына баса назар аударды. Мақалада осы мәселелер туралы айтылады.
Держатели документа:
М.Өтемісұлы атындағы БҚМУ
Доп.точки доступа:
Рысбекова, С.Т.

85(5Қаз)
А 13
Абай, Р.
    Ұлттық өнерді ұлықтаған рухани экспедиция [Текст] / Р. Абай // OraI oniri. - 2026. - №47. - 9 маусым. - Б. 13
ББК 85(5Қаз)

Рубрики: Өнер = Искусство

Кл.слова (ненормированные):
экспедиция -- ән -- композитор -- өкілі -- Мерәліұлы -- Қаратөбе -- делегация -- Қобда
Аннотация: Үш жүзден ән оздырған әйгілі композитор,қазақтың дәстүрлі ән өнерінің көрнекті өкілі Мұхит Мерәліұлының 185 жылдық мерейтойына арналған "Мұхит баба ізімен" атты тарихи-танымдық экспедиция аясында Қаратөбе ауданының делегациясы Ақтөбе облысының Қобда,Ойыл аудандарына барды.
Держатели документа:
БҚУ

26.3
Г 23
Гатауов , Н. Х
    Наставник поколений: путь геолога и учителя Галины Якименко [Текст] / Н.Х Гатауов // Соқпақ - Тропинка. - 2026. - №3. - С. 34-36
ББК 26.3

Рубрики: Геологические науки

Кл.слова (ненормированные):
Галина Алексеевна Якименко -- Почётный геолог Республики Казахстан -- геологический маршрут -- гидрологические задания -- шлиховое опробование -- Сахарова Зоя Яковлевна -- Гатауов Ниязбек
Аннотация: Статья посвящена жизненному и профессиональному пути почётного геолога Республики Казахстана - галины Алексеевны Якименко, внесшей значительный вклад в развитие геологической науки и воспитание юных геологов Западно-Казахстанской области. Автор рассказывает о своём знакомстве с ней, совместной работе по организации слётов и олимпиао юных геологов, а также об участии в научных экспедициях и палеонтологических исследованиях, включая открытие Казахстанозавра. Особое внимание уделяется её роли как наставника, подготовившего не одно поколение талантливых учащихся. Материал подчёркивает преданность профессии, научный вклад и педагогическое мастерство юбиляра в преддверии её 80-летия.
Держатели документа:
БҚУ

20.1(5Каз)
М 17
Максимова, Е.
    От истока до устья [Текст] / Е. Максимова // Приуралье. - 2026. - 21 июля. - №59. - С. 8-9
ББК 20.1(5Каз)

Рубрики: Охрана окружающей среды в Республике Казахстан

Кл.слова (ненормированные):
река Жайык -- река Урал -- Біздің Жайық – Наш Урал -- международная экологическая экспедиция -- экология -- охрана окружающей среды -- водные ресурсы -- трансграничные реки -- сохранение экосистемы -- Казахстан -- Россия -- Западно-Казахстанская область -- экологическое движение -- экологическая культура -- Таза Қазақстан -- международное сотрудничество -- экологическое просвещение -- молодежь
Аннотация: Как общественная инициатива превратилась в муждународное движение, объединившее Казахстан и Россию ради сохранения общей реки. Как общественная инициатива превратилась в международное движение, объединившее Казахстан и Россию ради сохранения общей реки. Есть проекты, ценность которых измеряется не количеством проведенных мероприятий и не числом участников. Их настоящая сила – в способности менять отношение людей к окружающему миру и влиять на государственные решения. Международная историко-культурная, экологическая и спортивно-туристская экспедиция «Біздің Жайық – Наш Урал» – один из ярких примеров.
Держатели документа:
ЗКУ

28.691.8
П 53

    Польские ученые-акарологи проводят исследования в ЗКУ имени М. Утемисова [Текст] // Өркен. - 2026. - 31 тамыз. - №7. - С. 2.
ББК 28.691.8

Рубрики: Членистоногие

Кл.слова (ненормированные):
акарология -- почвенные клещи -- научные исследования -- Западно-Казахстанский университет имени М. Утемисова -- международное научное сотрудничество -- польские ученые -- Славомир Качмарек -- Томас Марквардт -- Университет Казимира Великого -- научная экспедиция -- полевые исследования -- биоразнообразие -- природные ландшафты -- река Жайык -- заказник «Дубрава» -- флористические исследования
Держатели документа:
ЗКУ

63.3(5Қаз)
С 60

    Солтүстік Қазақстанның əскери жəне азаматтық отарлану тарихынан [Текст] / М. З. Утегенов, А. Т. Шукеева, Т. А. Уалиев, К. Б. Алибеков // БҚУ хабаршысы. - 2026. - №2. - Б. 200-210
ББК 63.3(5Қаз)

Рубрики: Қазақстан тарихы

Кл.слова (ненормированные):
Солтүстік Қазақстан -- Ақмола облысы -- қонысаудару саясаты -- қонысаударушылар -- этникалық топтар -- отарлау саясаты -- көшпелі тұрғындар -- отырықшы тұрғындар -- қалалар -- ауылдар
Аннотация: Мақалада Солтүстік Қазақстан аумағындағы əскери жəне азаматтық отарлау үдерістерінің тарихи динамикасы мен олардың аймақтың этнодемографиялық құрылымына ықпалы кешенді түрде қарастырылады. Зерттеу Ресей империясының қазақ даласын игерудегі стратегиялық тəсілдерін талдауға негізделіп, отарлау саясатының екі негізгі бағытын – əскери-казактік экспансия мен шаруаларды қоныстандыру арқылы жүзеге асқан аграрлық отарлауды – өзара сабақтастықта зерделейді. Авторлар əскери бекіністердің, шептік жүйелердің жəне казак станицаларының құрылуы империялық биліктің əкімшілік-институционалдық орнығуының басты құралы болғанын көрсетеді. Ал XIX ғасырдың соңы – XX ғасырдың басындағы жаппай қоныс аудару саясаты Солтүстік Қазақстанның этникалық құрылымын түбегейлі өзгертіп, аймақты полиэтникалық кеңістікке айналдырды.??Зерттеуде 1897 жылғы Бүкілресейлік халық санағының материалдары, Ақмола облысының статистикалық шолулары, Ф. Щербина экспедициясының деректері мен архивтік құжаттар кеңінен пайдаланылып, халық санының динамикасы, этникалық құрамдағы өзгерістер жəне қоныс аудару ауқымы талданады. Сонымен қатар, жер қатынастарының қайта бөлінуі, қазақтардың дəстүрлі көшпелі шаруашылығының дағдарысы жəне əлеуметтік-экономикалық трансформациялар мəселелері қарастырылады. Зерттеу нəтижелері Солтүстік Қазақстандағы отарлау үдерістерінің аймақтың тарихи дамуына ұзақ мерзімді ықпал еткенін айқындайды.??
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Утегенов, М.З.
Шукеева, А.Т.
Уалиев, Т.А.
Алибеков, К.Б.

85.313(2Тат)
М 92
Мухамбетжанова, А. А.
    Татар халықтарының музыкалық фольклоры мен ғұрыптарын зерттеу мəселелері [Текст] / А. А. Мухамбетжанова // БҚУ хабаршысы. - 2026. - №2. - Б. 622-640
ББК 85.313(2Тат)

Рубрики: Татар халқының музыкалық мәдениеті

Кл.слова (ненормированные):
татар музыкалық фольклоры -- татар халқы -- этномузыкатану -- этнография -- дәстүрлі музыка -- музыкалық мәдениет -- түркі халықтары -- қазақ музыкалық мұрасы -- ноғай музыкалық мұрасы -- тұрмыс-салт жырлары -- бесік жыры -- балалар әндері -- ғұрыптық музыка -- Астрахань татарлары -- ноғай-қыпшақ мәдениеті -- музыкалық дәстүр -- импровизация
Аннотация: Бұл мақалада татар халқының музыкалық фольклоры мен салт-дəстүрлері этномузыкалық жəне этнографиялық тұрғыдан қарастырылады. Зерттеудің негізгі мақсаты – татар музыкалық мəдениетінің жанрлық ерекшеліктерін анықтап, оның түркі халықтарының, əсіресе қазақ жəне ноғай халықтарының дəстүрлі музыкалық мұрасымен байланысын салыстырмалы əдіс арқылы талдау. Зерттеу барысында тарихи-этнографиялық деректер, музыкалық-фольклорлық материалдар жəне экспедициялық жазбалар пайдаланылды. Мақалада татарлардың тұрмыс-салт жырлары, жоқтау дəстүрлері, бесік жырлары, балалар əндері, тақмақтар, сондай-ақ үйлену жəне жерлеу рəсімдеріндегі музыкалық үлгілер талданады. Сонымен қатар Астрахань татарларының музыкалық фольклоры, олардың диалектілік ерекшеліктері мен ноғай-қыпшақ мəдени кеңістігімен байланысы қарастырылады. Зерттеу барысында татар əуендерінің поэтикалық-музыкалық құрылымы, ладтық жəне ырғақтық ерекшеліктері, орындаушылық дəстүрлері мен импровизациялық сипаты сипатталады. Еңбекте татар хореографиялық фольклоры да қарастырылып, «Кияусы», «Акчатыр» сияқты ғұрыптық билердің мазмұны, құрылымы жəне əлеуметтік-мəдени қызметі талданады. Сонымен қатар мерекелік дəстүрлер, ұлттық тағамдар, шай ішу мəдениеті, үйлену рəсімдері жəне диаспора жағдайында сақталған этномəдени тəжірибелер сипатталады. Зерттеу нəтижесінде татар музыкалық фольклорының көне қабаттары салт-дəстүрлік рəсімдерде сақталғаны жəне оның түркі халықтарының ортақ мəдени негізімен тығыз байланыста дамығаны анықталды. Сондай-ақ қазіргі жаһандану жағдайында татар музыкалық жəне хореографиялық мұрасын сақтау, жүйелеу жəне ғылыми тұрғыдан зерттеу этномузыкатану ғылымының маңызды бағыттарының бірі екендігі көрсетілді. Сонымен, татар этностарының музыкалық фольклоры халықтың тарихи жолын, дəстүрін, дүниетанымын көрсететін маңызды мəдени мұра болып табылады. Оны зерттеу ұлттық бірегейлік пен мəдениетаралық байланыстардың қалыптасу ерекшеліктерін анықтауға мүмкіндік береді. Сонымен бірге, бұл дəстүрлерді сақтау жүйелі зерттеуді, мəдени бастамаларды қолдауды, білімді жаңа ұрпаққа жеткізуді қажет етеді.
Держатели документа:
ЗКУ