Электронный каталог

81
Д 11

    Діни өлеңдердің поэтикалық құбылысы [Текст] / Ә. С. Шегебай, Г. Т. Әметова, А. К. Дүйсенбі, Б. С. Имангалиев // БҚУ хабаршысы. - 2026. - №1. - Б. 81-87
ББК 81

Рубрики: Языкознание

Кл.слова (ненормированные):
діни поэзия -- Джалалуддин Руми -- Құдай ұғымы -- семиотика -- руханият
Аннотация: Бұл зерттеу діни поэзиядағы Құдай ұғымын зерттеуге бағытталған. Зерттеу барысында әлемнің әйгілі ақыны Джалалуддин Румидің поэзиясындағы құдайлық ұғымының семиотикалық тәсілі арқылы діни поэзияның құдіреті және оның постмодерндік руханият контексіндегі өзектілігі сарапталады. XIII ғасырдағы парсы сопысы және ақыны Руми махаббат (ишқ), шарап (мей) және сүйікті (ма'шуқ) сияқты тілдік белгілер арқылы имманентті және трансценденттік құдайлық туралы түсінік білдірді. Ролан Бартестің семиотикалық талдауын және Пол Рикердің герменевтикасын пайдалана отырып, бұл зерттеу Руми шығармаларындағы денотативтік, коннотативтік және мифологиялық қабаттарды қамтитын мағыналық құрылымдарды анықтайды. Зерттеу нәтижелері Руми поэзиясының қызметші мен Құдай арасындағы қарым-қатынастағы субъект-объект дихотомиясын бұзатынын және постмодерндік руханияттың ерекшеліктеріне, мысалы, діндарлық пен рухани бейімділікке, бірақ діни емес екеніне сәйкес келетін жеке рухани тәжірибелерді баса көрсететінін айшықтайды. Теориялық тұрғыдан алғанда, Руми поэзиясы ислам дәстүрі мен қазіргі заманғы философиялық дискурс арасындағы көпір қызметін атқарады, эстетикалық негізделген руханияттың балама моделін ұсынады. Бұл зерттеудің шектеуі аударылған мәтінді пайдалануда жатыр, сондықтан түсіндірмені тереңдету үшін түпнұсқа парсы мәтінімен одан әрі зерттеу ұсынылады.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Шегебай, Ә. С.
Әметова, Г. Т.
Дүйсенбі, А.К.
Имангалиев, Б.С.

63
К 23
Каримов, Қ. С.
    Өзбекәлі Жәнібековтің өмірі мен қоғамдық-саяси қызметі: тарихи деректерге негізделген зерттеу [Текст] / Қ. С. Каримов // БҚУ хабаршысы. - 2026. - №1. - Б. 117-125.
ББК 63

Рубрики: История

Кл.слова (ненормированные):
Өзбекәлі Жәнібеков -- тарихи тұлға -- қоғамдық-саяси қызмет -- архив құжаттары -- деректану -- естеліктер -- мемуарлық деректер -- дереккөздік талдау
Аннотация: Соңғы жылдары отандық тарих ғылымында мемлекет пен қоғамға елеулі еңбек сіңірген тұлғалардың өмір жолын зерттеу басты бағыттардың біріне айналды. Ұлттық мүдде жолында қызмет атқарған қайраткерлердің өмірі мен олардың қоғамдық-саяси қызметі бүгінгі таңда өзекті ғылыми мәселелер қатарында қарастырылуда. Қазіргі таңда Қазақстан тарихында жеке тұлғалардың деректік негізде зерттелуі арқылы жаңа тарихи мәліметтерді ғылыми айналымға енгізу жұмыстары жүйелі түрде жүргізілуде. Солардың ішінде кеңестік кезеңдегі көрнекті мемлекет және қоғам қайраткері Өзбекәлі Жәнібековтің өмір жолы мен атқарған қызметін зерттеу айрықша маңызға ие. Осы ғылыми мақалада Өзбекәлі Жәнібековтің өмірі мен қоғамдық-саяси қызметіне қатысты тарихи деректер жан-жақты қарастырылады.Ғылыми зерттеудің негізгі мақсаты – Өзбекәлі Жәнібековтің өмір жолы мен қоғамдық-саяси қызметіне қатысты деректерді (мұрағаттық құжаттар, естеліктер, мемуарлар, хаттар, жеке құжаттар және т.б.) кешенді түрде жинақтап, жан-жақты ғылыми талдау жүргізу болып табылады.Материалдар мен әдістер. Негізгі дереккөздер ретінде архивтік материалдар, тұлғаның өмірі мен қызметіне қатысты естеліктер, мемуарлар, хат-хабарлар, жеке құжаттар пайдаланылды. Зерттеу барысында тарихи мәні жоғары, мазмұны терең түрлі деңгейдегі деректерге талдау жүргізілді. Нәтижелер. Зерттеу нәтижесінде Өзбекәлі Жәнібековтің өмірі мен қоғамдық-саяси қызметіне қатысты бұрын белгісіз болып келген тың мәліметтер анықталды. Сонымен қатар, тұлға туралы естеліктерден үзінділер мен архивтік құжаттар ғылыми айналымға енгізіліп, олардың негізінде Жәнібековтің адамгершілік болмысы мен қызмет ерекшеліктері жан-жақты сипатталады.Қорытынды. Бұл зерттеу жұмысында Өзбекәлі Жәнібековтің өмір жолы мен қоғамдық-саяси қызметіне байланысты тарихи деректер кешенді түрде қарастырылып, соның нәтижесінде бұрын ғылыми айналымға енбеген жаңа мәліметтер анықталды
Держатели документа:
ЗКУ

63
У 84
Утемис, Н. У.
    ХХ ғасырдың I жартысындағы Қаратөбе өңірінің әлеуметтік-экономикалық жағдайы: тарихи сабақтастықтар мен өзгерістер [Текст] / Н. У. Утемис, Б. С. Боранбаева // БҚУ хабаршысы. - 2026. - №1. - Б. 184-193
ББК 63

Рубрики: История

Кл.слова (ненормированные):
Қаратөбе өңірі -- байларды тәркілеу -- ұжымдастыру -- кеңестік аграрлық саясат -- дәстүрлі мал шаруашылығы -- ашаршылық -- әлеуметтік құрылым -- демографиялық апат -- аймақтық тарих -- қуғын-сүргін
Аннотация: Бұл мақалада ХХ ғасырдың бірінші жартысындағы Қаратөбе өңірінің әлеуметтік-саяси және экономикалық даму ерекшеліктері аймақтық деректер негізінде талданады. Зерттеу барысында 1916 жылғы ұлт-азаттық қозғалыс, 1917-1920 жылдардағы қоғамдық-саяси өзгерістер, кеңестік биліктің орнығуы және 1928 жылғы әкімшілік реформалар кезеңіндегі қоғамдық үдерістер қарастырылды. Соналы болысындағы көтеріліс жергілікті халықтың отарлық саясатқа қарсылығының көрінісі ретінде бағаланып, оның өңірдің саяси белсенділігінің артуына тигізген ықпалы айқындалды. 1928 жылғы әкімшілік-аумақтық негізде қайта құру нәтижесінде Қаратөбе ауданы құрылып, кеңестік басқару жүйесіне енгізілді. Архив құжаттары мен статистикалық деректер негізінде ауданның демографиялық ахуалы, шаруашылық құрылымы, сауда айналымы мен әлеуметтік инфрақұрылымы сараланды. Мал шаруашылығының басымдығы, егіншіліктің нашар дамуы және кооперативтік жүйенің енгізілуі экономикалық трансформацияның негізгі бағыттарын көрсетті. 1928 жылғы байларды тәркілеу науқаны мен күштеп ұжымдастыру дәстүрлі шаруашылық жүйесін күйретіп, әлеуметтік жіктелуді күшейтті және ашаршылықтың алғышарттарын қалыптастырды. Сонымен қатар саяси қуғын-сүргін мен соғыс жылдарындағы демографиялық ахуал өңірдің дамуына ұзақ мерзімді зардап әкелді. Қаратөбе ауданы мысалында кеңестік аграрлық реформалардыңаймақтық деңгейдегі салдары ғылыми тұрғыда тұжырымдалды
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Боранбаева, Б.С.

28.693.32
Ш 98

    Шығыс Қазақстан облысы Глубокое ауданындағы Церковка өзеніндегі № 1, 2 тоғандарының қазіргі жағдайы және ихтиофаунасы [Текст] / Б. К. Карменова, К. Б. Алипина, Г. Е. Садыканова [и др.] // БҚУ хабаршысы. - 2026. - №1. - Б. 366-380.
ББК 28.693.32

Рубрики: Рыбы. Ихтиология

Кл.слова (ненормированные):
Шығыс Қазақстан облысы -- Глубокое ауданы -- Церковка өзені -- №1 тоған -- №2 тоған -- ихтиофауна -- экологиялық жағдай -- биологиялық көрсеткіштер -- популяция
Аннотация: Мақалада Шығыс Қазақстан облысы, Глубокое ауданындағы Церковка өзенінде орналасқан №1 және №2 тоғандарының қазіргі жағдайы мен ихтиофаунасы терең зерттеледі. Зерттеу барысында су айдындарының экологиялық жағдайы, су ресурстарының ластануы, гидрологиялық режимнің өзгеруі, сондай-ақ антропогендік факторлардың әсері қарастырылған. Тоғандардағы балық популяцияларының биологиялық көрсеткіштері, оның ішінде ұзындық, салмақ және жас құрылымы бойынша деректер ұсынылып, өңірлер арасындағы айырмашылықтар мен өзгерістер анықталған.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Карменова, Б.К.
Алипина, К.Б.
Садыканова, Г.Е.
Құмарбекұлы, С.
Шарипханова, А.С.

26.22
Ж 79
Жолмуратова, Г. С.
    Елек өзені бассейніндегі ластану деңгейін интеграцияланған талдау және су ресурстарын тұрақты басқару мәселелері [Текст] / Г. С. Жолмуратова, Б. А. Капсалямов // БҚУ хабаршысы. - 2026. - №1. - Б. 399-405.
ББК 26.22

Рубрики: Гидрология

Кл.слова (ненормированные):
Елек өзені -- су ресурстарын басқару -- трансшекаралық ластану -- экологиялық мониторинг -- антропогендік әсер -- хром (VI)
Аннотация: Бұл зерттеу Қазақстан мен Ресей Федерациясының аумағын қамтитын трансшекаралық су жүйесі – Елек өзені бассейнінің экологиялық жағдайына интеграцияланған ғылыми бағалау жүргізуді мақсат етеді.Су сапасын талдау аккредиттелген зертханада ГОСТ және ұлттық санитарлық-эпидемиологиялық нормаларға сәйкес жүргізілді.Зерттеу барысында судағы 42 физикалық-химиялық көрсеткіш анықталды, оның ішінде: рН, еріген оттегі, БПК₅, ХПК, тұнба, негізгі иондар, биогенді элементтер, фенолдар, мұнай өнімдері, беттік-белсенді заттар және ауыр металдар.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Капсалямов, Б.А.

28.693.32
С 21
Саттыкличева, А. К.
    Жоғарғы Ертіс бассейніндегі шағын өзендердің ихтиофаунасы және экологиялық жағдайы [Текст] / А. К. Саттыкличева, Н. С. Сапарғалиева // БҚУ хабаршысы. - 2026. - №1. - Б. 406-415
ББК 28.693.32

Рубрики: Рыбы. Ихтиология

Кл.слова (ненормированные):
Жоғарғы Ертіс -- ихтиофауна -- шағын өзендер -- инвазиялық түрлер -- трансшекаралық су саясаты -- гидрологиялық режим -- экологиялық жағдай
Аннотация: Жоғарғы Ертіс бассейніндегі шағын өзендердің (Жіңішкесу, Кендірлік, Қандысу, Бейіттібұлақ, және т.б.) ихтиофаунасының түрлік құрамы, таралу ерекшеліктері және қазіргі экологиялық жағдайы жан-жақты талданады. Зерттеу барысында ғылыми әдебиеттерге сүйене отырып, арнаның морфологиялық өзгерістері, гидрологиялық режимнің тұрақсыздығы, инвазиялық түрлердің көбеюі және антропогендік ластану факторларының балық популяцияларына әсері қарастырылады.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Сапарғалиева, Н.С.

74.58
Б 11

    БҚУ Қытай Халық Республикасымен ынтымақтастықты нығайтуда [Текст] // Өркен. - 2026. - 29 сәуір. - №4. - Б. 3.
ББК 74.58

Рубрики: Высшее образование

Кл.слова (ненормированные):
М. Өтемісов атындағы БҚУ -- Батыс Қазақстан университеті -- Қытай Халық Республикасы -- халықаралық ынтымақтастық -- білім және ғылым -- академиялық ұтқырлық -- студенттермен алмасу
Аннотация: Махамбет Өтемісов атындағы Батыс Қазақстан университеті ректоры Қытай Халық Республикасының Елшілігі делегациясымен ғылым жəне білім саласындағы ынтымақтастықты дамыту мəселелерін талқылады. Делегация құрамында Қытай Халық Республикасының Ақтөбедегі Бас консулдығы өкілдері - Бас консул Го Юй жəне консул Чжан Шэнп болды. Кездесу барысында тараптар академиялық жəне ғылыми ынтымақтастықты дамыту перспективаларын, академиялық ұтқырлық бағдарламаларын кеңейту мəселелерін, сондай-ақ бірлескен білім беру жəне ғылыми-зерттеу жобаларын іске асыру мүмкіндіктерін талқылады. Сонымен қатар Қытай университеттерімен серіктестік байланыстарды нығайтуға жəне студенттер мен оқытушылар алмасуына жаңа мүмкіндіктер қалыптастыруға ерекше назар аударылды. Кездесу халықаралық академиялық ынтымақтастықты нығайтудағы маңызды қадам болып, студенттер, оқытушылар жəне зерттеушілер үшін жаңа мүмкіндіктерге жол ашады.
Держатели документа:
ЗКУ

28.56
Г 11

    Гүл шоғыры тақырыбы аясындағы дәріс сабағы: теория мен тәжірибе сабақтастығы [Текст] // Өркен. - 2026. - 29 сәуір. - №4. - С. 7.
ББК 28.56

Рубрики: Морфология, анатомия и гистология растений

Кл.слова (ненормированные):
Заманауи білім беру технологиялары -- БҚУ -- «Seek» бағдарламасы -- өсімдіктерді анықтау -- онлайн бейнесабақ -- Х. Досмұхамедов атындағы Атырау университеті -- Ө.К. Бисенов -- гүл шоғырының түрлері -- квиз-тест -- биологияны оқыту әдістемесі -- цифрлық білім беру
Аннотация: Жаратылыстану-география факультетінің Б(IP)-11, 13 топтары студенттеріне «Өсімдіктер ағзасының құрылысы мен қызметі» пəні бойынша «Гүл шоғыры» тақырыбында кезекті дəріс сабағы өткізілді. Дəрісті пəн оқытушысы Кажымуратова Ж.С. жүргізді. Дəріс барысында студенттер гүл шоғырының морфологиялық құрылымы, жіктелуі жəне биологиялық маңызы туралы кешенді білім алды. Сонымен қатар кеппешөп қорындағы үлгілермен жұмыс жүргізіліп, бұл студенттердің пəнге деген қызығушылығын арттыра түсті. Көрнекі материалдарды қолдану арқылы өсімдіктердің табиғи құрылымдық ерекшеліктерін нақты түсінуге мүмкіндік жасалды.
Держатели документа:
ЗКУ

74.58
Б 79

    Болашақ ғылымнан басталады: БҚУ-дағы халықаралық конференция [Текст] // Өркен. - 2026. - 29 сәуір. - №4. - Б. 8.
ББК 74.58

Рубрики: Высшее образование

Кл.слова (ненормированные):
М. Өтемісов атындағы БҚУ -- Серғалиев Нұрлан Хабиболлаұлы -- Мұрат Какишев -- Ғылым қызметкерлері күні -- халықаралық ғылыми-практикалық конференция -- жас зерттеушілер -- ғылыми жобалар -- Start-up WKU -- Ахмет Байтұрсынұлы төсбелгісі -- Ғылым үздігі
Аннотация: Махамбет университетінде Ғылым қызметкерлері күніне орай білім алушылардың 83-ші халықаралық ғылыми-практикалық конференциясы өтті. Бір алаңда жас зерттеушілер, ғалымдар мен сарапшылар бас қосты. Маңызды жиынның ашылуына университет ректоры, Серғалиев Нұрлан Хабиболлаұлы қатысты. Ол конференция қатысушыларын кəсіби мерекемен құттықтап, ғылымның қоғам дамуындағы стратегиялық рөлін атап өтті. Шара барысында университеттің ғылыми жетістіктері таныстырылып, Орал өңіріндегі археологиялық зерттеулерден бастап, халықаралық деңгейдегі биологиялық жəне педагогикалық зерттеулерге дейінгі өзекті тақырыптар қамтылды
Держатели документа:
ЗКУ

    Үздіктерге құрмет көрсетілді [Текст] // Өркен. - 2026. - 29 сәуір. - №4. - Б. 8
ББК 72

Рубрики: Наука

Кл.слова (ненормированные):
Махамбет университеті -- БҚУ -- ғылым айлығының жабылуы -- Ғылым қызметкерлері күні -- салтанатты марапаттау -- кәсіби шеберлік -- жас ғалымдар -- ғылыми конференциялар -- ашық дәрістер -- ғылым мен өнердің үйлесімі -- Орал
Аннотация: Махамбет университетінде ғылым айлығының жабылуына арналған салтанатты марапаттау кеші өтті. Ғылым қызметкерлері күніне орай ұйымдастырылған бұл іс-шараларлегі мазмұнды бағдарламалармен ерекшеленіп, өз мəресіне жетті. Айлық аясында өткен зияткерлік ойындар, ашық дəрістер,тəжірибелік жұмыстар мен ғылыми конференциялар университеттің өңірдегі жетекші ғылыми орталық ретіндегі мəртебесін тағы бір мəрте айқындады. Қорытынды кеш –білім мен ізденіс, идея мен шабыт тоғысқан маңызды сəт ретінде есте қалды. Кеш барысында ғылым мен білім саласында табандылық танытып, кəсіби шеберлігімен ерекшеленген оқытушылар мен қызметкерлер марапатталды.
Держатели документа:
ЗКУ