Электронный каталог

63.3
К 18
Қамысбаева, Қ.
    Азапты жеңген асыл аналар (1937-1938 жж.) [Текст] / Қ. Қамысбаева // Қазақстан тарихы: Әдістемелік журнал. - 2009. - №3. - б. 58-68
ББК 63.3

Рубрики: Қазақстан тарихы

Кл.слова (ненормированные):
қуғын-сүргін құрбандары -- аналар туралы -- сыныптан тыс жұмыстар
Аннотация: ХХ ғасырдың зобалаңында зауал зардабын тартқан халқымыздың аяулы қыздарының алмағайып кезеңдегі тағдыры туралы.
Держатели документа:
БҚМУ

72
С 89
Сұлтанов, Қ.
    Зердесі зерек зиялы [Текст] / Қ. Сұлтанов // Егемен Қазақстан. - 2014. - №92.- 13 мамыр. - Б. 5
ББК 72

Рубрики: Ғылым

Кл.слова (ненормированные):
Кенжебаев Сағындық -- Сағындық Кенжебаев -- тың игеру -- Қазақстан комсомолының жетекшісі -- ғылым докторы
Аннотация: Мақала балалығы қалың елдің қабырғасы жаппай ашаршылық пен саяси қуғын- сүргін зобалаңына қайысып, жігіт шағы Ұлы Отан соғысының тұсына келіп, алапат қырғын, от пен оқтың ортасынан аман өткен қайсар ұрпақтың өкілі- Сағындық Жүнісұлы Кенжебаев туралы.
Держатели документа:
БҚМУ

63
Н 55
Несіпбай, А.
    Зұлмат зобалаңы [Текст] / А. Несіпбай // Егемен Қазақстан. - 2017. - №97. - 24 мамыр. - Б. 7
ББК 63

Рубрики: Тарих

Кл.слова (ненормированные):
зұлмат -- зобалаңы -- жасықсыз жазалау -- ксро -- заман запыраны
Аннотация: Аты аталса-ақ, бойымызды үрей, қорқыныш билейтін, халқымызды адам айтқысыз қайғы-қасіретке тап қылған қаралы 37-ші жылдың зұлымдығына биыл 80 жыл болады. Еске алсақ, кешегі кеңестік кезең кесапаты шырқау шегіне жету кездегі сан мың жанның қан-қасап қырғыны елестейді. Небір құпиялары ашылғанмен жабулы талай сырыәлі аз емес секілді. Қанша ұмытқымыз келсе де тарих бетінен өшіртпейді
Держатели документа:
БҚМУ

63
Н 13
Набиоллаұлы, Н.
    Қудаланған прокурорлар [Текст] / Н. Набиоллаұлы // Орал өңірі. - 2017. - №58. - 1 маусым. - Б. 5
ББК 63

Рубрики: Тарих

Кл.слова (ненормированные):
прокурорлар -- саяси қуғын-сүргін -- қазкен -- ақжаров -- халық жаулары
Аннотация: Осыдан 80 жыл бұрынғы саяси қуғын-сүргін зобалаңының ұзын құрығына заң қызметкерлері, оның ішінде прокурорлар да ілігіп, ауыр зардап шекті. Сол кездегі Батыс Қазақстан облысының прокуроры Қазкен Ақжаровтың қайғылы қазасы, бірнеше аудан прокурорларының жазықсыз қуғындалуы сөзімізге айқын дәлел
Держатели документа:
БҚМУ

87
О-53
Олжабай , С.
    Құнанбай ұрпағы көрген қысастықтар [Текст] / С. Олжабай // Жалын . - 2020. - №2. - Б. 37-49
ББК 87

Рубрики: Философия

Кл.слова (ненормированные):
Абай Құнанбайұлы-175 жыл -- Абайтану -- Абай мұрасы -- Шымкент қаласы -- Абай саябағы -- Халықаралық Абай клубы -- Нұрғали Әшімов -- Анарбек Орман -- Роллан Сейсенбаев -- мәңгілік мұра -- Тұрағұл -- М.Әуезоа -- Кәкітай Ысқақұлы -- Семей аспаны
Аннотация: 2007 жылдың қыркүйек айында Шымкент қаласындағы Абай саябағы ішінде «Халықаралық Абай клубының» облыстық филиалы ашалды. Филиал екі қабатты үйге орналасқан еді. Оның ашылу салтанатына сол кездегі облыс әкімі Нұрғали Әшімов пен Шымкент қаласының әкімі Анарбек Орман келді. Нұрғали Әшімов Абайдың бір өлеңін жатқа оқып, жиналғандарды риза етті. «Халықаралық Абай клубының» президенті, танымал жазушы Роллан Сейсенбаев сөйлеп, ақын мұралары мәңгілік екендігі туралы тұщымды ой-пікір айтты. Осы шаңырақта республикалық «Абай» ұлттық мәдени-әдеби апталығы дүниеге келді, ұлы ақынға арналған бөлме ашылды. Роллан Сейсенбаев ғимараттан сәл ілгері, күре жолдың бойына Тұрағұл Абайұлына арнап тұғыртас орнатты. Неге? Міне, бұл сол кезде айтылған әңгіме. Тұрағұл Абайдың Әйгерімнен туған баласы. 1876 жылы дүниеге келген ол жас кезінде ауыл молдасынан оқып, сауатын ашады. Кейін әкесіне еліктеп, өлең жаза бастаған. Аудармамен айналысқан. Кейіннен өздігінен ізденіп, орысша, арабша оқып, білімін жетілдіре түседі. 1904 жылы Кішік-Тобықты еліне болыс болып сайланады. Жастайынан әкесінің тәрбиесінде өскен ол Абай өлеңдерінің қай кезде, қандай жағдайда жазылғанын жақсы білген. 1909 жылы ағасы Кәкітай Ысқақұлымен бірге Абай өлеңдерін жинастырып, Санкт-Петербургте жеке кітап етіп бастырады. Ол сондай-ақ ақын шығармашылығының текстологиялық тұпнұсқасын қалпына келтіруге атсалысады. Мұхтар Әуезовтің өтініші бойынша «Әкем Абай туралы» деген естелік жазып береді. Мұның өзі ұлы жазушының ұлы еңбегінің жазылуына көмек болғаны анық. Семей аспанын сұр бұлт торлап тұрған еді. 1922 жылы осында Әлихан Бөкейхан мен Міржақып Дулатов тұтқынға алынады. Олармен аралас-құраластығы бар Тұрағұл да төрт ай түрме дәмін татады. Бірақ, бұл дауыл алдындағы өлі тыныштық еді. 1927 жылы ол қайта тұтқындалып, 1928 жылдың көктеміне дейін сонда жатады. Түрмеден босатқанмен, империя шеңгелі оны уысында ұстаған еді. Тұлпардың тұяғын Шымкентке жер аударады. Жер аударылған жанның жетіскен жері жоқ. Аш-жалаңаш жүреді. 1933 жылы Мұхтар Әуезовпен ретін тауып кездесіп, жұмыс тауып беруін өтінген екен. Ол Совнарком бастығы Ораз Исаевқа жолықтырған. Алайда, алай-дүлей заманның қитұрқылары қалтарыстарында Исаев оған көмек көрсете алмаған. Шымкентке қайтып келген Тұрағұл 1934 жылғы 6 наурыз күні 59 жасында жамбасы жерге тиеді. Оны сол кездегі Шымкент қаласындағы мұсылмандар зиратына жерлейді. Өкініштісі сол, бұл жерге кейіннен зауыт (қазіргі «Санто» дәрі-дәрмек шығару кәсіпорны) салынып кеткен. Осылайша Тұрағұлдың ұлы Ақыш пен қызы Мәкен аңырап қала берген. Сталиндік заманның зобалаңы мұны-мен де бітпейді. Тұрағұлдың Сақыпжамал деген әйелінен туған Жебрайыл (Жебеш) деген баласы әкесінің соңынан Шымкентке келеді. Ол Ташкентте оқитын еді. 1930 жылы ауыр науқастан қайтыс болады. Жебеш те сталиндік саяси науқанның құрбаны. Оны Тобықтының шолақ белсенділері Томск қаласында оқып жүрген жерінде үстінен арыз жазып, институттан шығартады. Н.Ежов, Ф.Голощекин тобының теп-кісі мұнымен де тоқтамаған. Абайдың немересі Құзайыр Мекайылұлы бай тұқымы ретінде жер аударылып, Фрунзе қаласына жіберіледі. Мұнда ол қара жұмысқа жегіледі. Осы қаладан соғысқа алынып, майданда қаза табады. Інісі Қалышер (екеуінің де шешесі Дәмежан) де ағасының кебін киген. Сірә, екеуі де Бішкектен әскерге алынса керек. Тұрағұлдың Зұбайыр деген 1907 жылы туған ұлы да «бай-феодалдың» баласы ретінде отбасымен жер аударылады. Әуелі Жамбыл облысының Мерке ауданында, сосын Шымкентте тұрады. Ташкентке бас сауғалап барады. 1933 жылы күзде Бішкекте қайтыс болады. Абайдың Ысқақ деген інісі болғаны белгілі. Сол Ысқақтың немересі Әрхам Кәкітайұлы да күншілдердің жаласымен қамалып, кейіннен Ташкент облысының «Қызыл партизан» колхозында жасы-рынып жүреді. Абайдың немересі Әубәкір Ақылбайұлы да өнерден құралақан болмапты. Ол да өлең жазған, ән шығарған. Майдақоңыр дауысты әнші де екен. Әубәкірді Абайдың інісі Оспан тәрбиелеген. Ұлы ақын осы немересін ерекше жақсы көрген деседі. Немересіне бағыт-бағдар, жөн-жосықты көп үйретіпті. Әйткенмен, Тұрағұл қамалған соң Әубәкірдің де басына қара бұлт төнеді. Оқырманға Шәкәрімнің тағдыры белгілі. Оны қайталап жатқымыз жоқ. Бірақ оның баласы Ғафурды түрмеде біреулер бауыздап өлтіргені жүрек шаншытады.
Держатели документа:
БҚУ

63.3
Ш 19
Шалқари, М
    Қуғын-сүргін құрбаны қайран,Халел [Текст] / М Шалқари // Мәдениет. - 2023. - №6. - Б. 10-11
ББК 63.3

Рубрики: Тарих

Кл.слова (ненормированные):
халел досмұхамедов,дәрігер,педагог,әдебиетші,тарихшы,озық ойлы саясаткер
Аннотация: Мақалада ғасырдың 30-жылдары Кеңес Одағы билігінің қазаққа қарсы қолдан ұйымдастырылған қуғын-сүргін зобалаңының құрбаны болған ұлттық ұлы тұлғаның бірі Халел Досмұхамедов туралы баяндалған
Держатели документа:
БҚУ

63
Ф 11
Үсен , Т.
    Саяси қуғын-сүргін құрбандарын ақтау - маңызды іс [Текст] / Т. Үсен // Мәдениет. - 2024. - №5. - Б. . 14-15
ББК 63

Рубрики: История

Кл.слова (ненормированные):
қуғын-сүргін құрбандары -- саяси қуғын-сүргін -- Президент Қасым-Жомарт Тоқаев
Аннотация: ҚР Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев қуғын-сүргін құрбандарын ақтайтын мемлекеттік комиссия құру жөнінде заң қабылдаған болатын. Президентіміз: "ХХ ғасырдың 20-50 жылдарындағы саяси қуғын-сүргін зобалаңы - халқымыздың тарихындағы қасіретті кезең. Қазақстан Тәуелсіздк алғаннан кейін осы нәубеттің құрбандарын мәңгі есте қалдыру үшін мемлекеттік деңгейдегі тиісті шараларды жүзеге асыра бастады." Қорыта айтқанда, Ахмет Байтұрсынұлы: "Біздің заманымыз өткен заманның баласы, келер заманның атасы" деген болатын. Шын мәнінде, біз балаларымызды ақтап, оларды тиісті құрмет тұғырына шығарсақ қана тарихымыз бүтінделіп, рухымыз асқақтайтыны хақ. Тамыры терең ұлтымыздың болашағы жарқын боларына сеніміміз мол.
Держатели документа:
БҚУ

63(5каз)
С 89
Сұлтанқызы, Б.
    Қуғын көрген ұрпақ: Ұлытау өңірінде атқарылып жатқан іс көп [Текст] / Б. Сұлтанқызы // Ana tili. - 2024. - №39.- 3 қазан. - Б. 10
ББК 63(5каз)

Рубрики: тарих

Кл.слова (ненормированные):
Қуғын көрген ұрпақ -- Ұлытау өңірі -- Президент Қасым-Жомарт Тоқаев -- Саяси қуғын-сүргін -- Ұлытау облыстық мемлекеттік архиві -- Сейіт Оспанұлы -- немересі Әбдіғапар Сейітұлы -- Бүкіров Нұрмағанбет -- Маубасов Арыстанбек -- Елена Нечайкина
Аннотация: Президент Қасым-Жомарт Тоқаев Саяси қуғын-сүргін және ашаршылық құрбандарын еске алу күніне орай, үндеуінде «ХХ ғасырдың 20–50-жылдарындағы саяси қуғын-сүргін зобалаңы – халқымыздың тарихындағы қасіретті кезең. Қазақстан Тәуелсіздік алғаннан кейін осы нәубеттің құрбандарын мәңгі есте қалдыру үшін мемлекеттік деңгейдегі тиісті шараларды жүзеге асыра бастады… Кеңес заманында өмір сүрген халықтарға «үлкен террордың» орасан зор қасірет әкелгені есімізде. Зұлмат жылдарда Қазақстанға КСРО-ның түкпір-түкпірінен бес миллионнан астам адам жер аударылды. 100 мыңға жуық азаматымыз қуғын-сүргінге ұшырап, соның 20 мыңнан астамы атылды. Отанын сатқандар әйел­дерінің Ақмола лагері («АЛЖИР») сол жылдардағы қатыгездік пен жауыздықтың қара таңбасындай болды. Мұнда саяси тұтқындардың жақын туыстары, әйелдері мен балалары қамалды. Сол жылдардағы орасан зор адам шығыны мен тағдыр тауқыметі әрбір азаматтың жүрегіне жара салды. Тоталитаризмнен зардап шеккен көптеген ұлт өкілдері үшін қазақ жері құтты мекенге айналды. Біз жазықсыз жазаланғандардың әрқайсысын есте сақтау арқылы ғана кемел келешекке жол ашамыз. Болашақтың берік негізі Тәуелсіздіктен бастау алады», – деген еді. Тоталитаризмнен зардап шеккен жандарды еске алу мен ақтау ісі әр өңірде жалғасын тауып келеді. Ұлытау облысында 2023 жылдың 15 ақпанында өңір басшысы Берік Әбдіғалиұлының №09/06 қаулысымен саяси қуғын-сүргін құрбандарын ақтау мәселелері бойынша өңірлік комиссия құрылған еді.
Держатели документа:
БҚУ