База данных: Статьи ППС
Страница 1, Результатов: 11
Отмеченные записи: 0
1.
Подробнее
63
Р 95
Рысбеков, Т. З.
Бөкей хандығының тарихтағы орны [Текст] / Т. З. Рысбеков // "Қазақстан білім қоғамы жолында: Білім жүйесін жаңғырту-білім қоғамының басты бағыты" атты республикалық конференцияның материалдары. - Жетісай, 2013. - 19-20 қазан
ББК 63
Рубрики: Тарих
Кл.слова (ненормированные):
бөкей хандығы -- тарих -- қоғам -- империя -- ұлт-азаттық көтеріліс
Аннотация: Бөкей хандығы құрылып, дамыған ХIХ ғасыр жалпы қазақ қоғамы өмірінің күрт өзгерістерге ұшыраған кезеңі. Бұл уақытта қазақтың дәстүрлі көшпелі өмірінің шаруашылық, әлеуметтік-экономикалық, саяси дамудағы күрделі өзгерістер алдымен, Бөкей хандығының ХIХ ғасырындағы тарихынан көрініс тапты.
Р 95
Рысбеков, Т. З.
Бөкей хандығының тарихтағы орны [Текст] / Т. З. Рысбеков // "Қазақстан білім қоғамы жолында: Білім жүйесін жаңғырту-білім қоғамының басты бағыты" атты республикалық конференцияның материалдары. - Жетісай, 2013. - 19-20 қазан
Рубрики: Тарих
Кл.слова (ненормированные):
бөкей хандығы -- тарих -- қоғам -- империя -- ұлт-азаттық көтеріліс
Аннотация: Бөкей хандығы құрылып, дамыған ХIХ ғасыр жалпы қазақ қоғамы өмірінің күрт өзгерістерге ұшыраған кезеңі. Бұл уақытта қазақтың дәстүрлі көшпелі өмірінің шаруашылық, әлеуметтік-экономикалық, саяси дамудағы күрделі өзгерістер алдымен, Бөкей хандығының ХIХ ғасырындағы тарихынан көрініс тапты.
2.
Подробнее
63.3(2)622
Б 20
Балыкова, А. М.
Ұлы Отан соғысы жылдарындағы орал қаласының демографиялық жағдайы [Текст] / А. М. Балыкова, Р. Л. Абдрахманова // БҚУ хабаршысы. - Орал, 2021. - №2. - Б. 221-230
ББК 63.3(2)622
Рубрики: Период Великой Отечественной войны (1941—1945)
Кл.слова (ненормированные):
Ұлы Отан соғысыОрал қаласы -- Орал қаласы -- демография -- этнодемографиялық жағдай -- көші-қон -- депортация -- қала халқы -- өнеркәсіп -- халық санағы -- эвакуация
Аннотация: Мақалада Ұлы Отан соғысы жылдарындағы Орал қаласының демографиялық жағдайына талдау жасалады. Отан соғысы жылдарында орын алған Орал өңіріндегі демографиялық үдерістерді зерттеудің өзіндік мәні бар. Біріншіден, Батыс Қазақстан аймағы тікелей майдан шебіне жақын өңір болатын. Екіншіден, Қазақстанның басқа бөліктерімен салыстырғанда соғыс жылдарында батыс аймақта халық санының күрт қысқаруы орын алды. Үшіншіден, қала халқында демографиялық, әлеуметтік-экономикалық өзгерістер мен жаңарулар орын алды. Соғыс жылдарында қала халқының этнодемографиялық сипаты өзгерістерге ұшырап, урбанизациялық үдерістер одан әрі жалғасты. Қалаларда ірі өнеркәсіптер жүйесі қалыптасып, жұмысшы табының саны өсті. Ұлы Отан соғысы жылдары қазақтар басқа ұлттарға қарағанда ең көп мөлшерде мобилизацияланды (барлық мобилизацияланғандардың 32,4 %-ы). Сәйкесінше қайтымсыз адам шығыны да басқа ұлттармен салыстырғанда жоғары болды (барлық қаза болғандардың 18,6 %-ы). Үшіншіден, соғыс жылдары аймақтағы қала халқының этникалық құрамы үлкен өзгерістерге ұшырады.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Абдрахманова, Р.Л.
Б 20
Балыкова, А. М.
Ұлы Отан соғысы жылдарындағы орал қаласының демографиялық жағдайы [Текст] / А. М. Балыкова, Р. Л. Абдрахманова // БҚУ хабаршысы. - Орал, 2021. - №2. - Б. 221-230
Рубрики: Период Великой Отечественной войны (1941—1945)
Кл.слова (ненормированные):
Ұлы Отан соғысыОрал қаласы -- Орал қаласы -- демография -- этнодемографиялық жағдай -- көші-қон -- депортация -- қала халқы -- өнеркәсіп -- халық санағы -- эвакуация
Аннотация: Мақалада Ұлы Отан соғысы жылдарындағы Орал қаласының демографиялық жағдайына талдау жасалады. Отан соғысы жылдарында орын алған Орал өңіріндегі демографиялық үдерістерді зерттеудің өзіндік мәні бар. Біріншіден, Батыс Қазақстан аймағы тікелей майдан шебіне жақын өңір болатын. Екіншіден, Қазақстанның басқа бөліктерімен салыстырғанда соғыс жылдарында батыс аймақта халық санының күрт қысқаруы орын алды. Үшіншіден, қала халқында демографиялық, әлеуметтік-экономикалық өзгерістер мен жаңарулар орын алды. Соғыс жылдарында қала халқының этнодемографиялық сипаты өзгерістерге ұшырап, урбанизациялық үдерістер одан әрі жалғасты. Қалаларда ірі өнеркәсіптер жүйесі қалыптасып, жұмысшы табының саны өсті. Ұлы Отан соғысы жылдары қазақтар басқа ұлттарға қарағанда ең көп мөлшерде мобилизацияланды (барлық мобилизацияланғандардың 32,4 %-ы). Сәйкесінше қайтымсыз адам шығыны да басқа ұлттармен салыстырғанда жоғары болды (барлық қаза болғандардың 18,6 %-ы). Үшіншіден, соғыс жылдары аймақтағы қала халқының этникалық құрамы үлкен өзгерістерге ұшырады.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Абдрахманова, Р.Л.
3.
Подробнее
63.3(2)622
Б 20
Балықова, А.М.
Ұлы Отан соғысы жылдарындағы Орал қаласының демографиялық келбеті [Текст] / А.М. Балықова, Л. Оразбаева // «Тәуелсіз Қазақстан: тарихи тәжірибе және ғылымның дамуы» атты республикалық ғылыми-тәжірибелік конференция жинағы . - Орал, 2020. - 11 желтоқсан. - Б. 90-95
ББК 63.3(2)622
Рубрики: Период Великой Отечественной войны (1941—1945)
Кл.слова (ненормированные):
Ұлы Отан соғысы -- демографиялық үдерістер -- Орал -- Батыс Қазақстан -- Ауыл еңбеккерлері -- эвакуация -- этникалық құрамы
Аннотация: Отан соғысы жылдарында орын алған аймақтағы демографиялық үдерістерді зерттеудің мәні зор. Қазақстанның батыс аймағының бұл жылдардағы Қазақстанның басқа аймақтарынан ерекшелігі, оның тікелей майдан шебіне кіруімен байланысты еді. Екіншіден, Қазақстанның басқа өңірлерімен салыстырғанда соғыс жылдарында батыс аймақта халық санының күрт қысқаруы орын алды. Үшіншіден, бұл жылдарда қала халқында, жекелеген қалаларда кең көлемді демографиялық, әлеуметтік-экономикалық өзгерістер мен жаңарулар орын алды. Соғыс жылдарында қала халқының демографиялық сипаты өзгерістерге ұшырап, урбанизациялық үдерістер одан әрі жалғасты. Қалаларда ірі өнеркәсіптер жүйесі қалыптасып, жұмысшы табының саны өсті.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Оразбаева, Л.
Б 20
Балықова, А.М.
Ұлы Отан соғысы жылдарындағы Орал қаласының демографиялық келбеті [Текст] / А.М. Балықова, Л. Оразбаева // «Тәуелсіз Қазақстан: тарихи тәжірибе және ғылымның дамуы» атты республикалық ғылыми-тәжірибелік конференция жинағы . - Орал, 2020. - 11 желтоқсан. - Б. 90-95
Рубрики: Период Великой Отечественной войны (1941—1945)
Кл.слова (ненормированные):
Ұлы Отан соғысы -- демографиялық үдерістер -- Орал -- Батыс Қазақстан -- Ауыл еңбеккерлері -- эвакуация -- этникалық құрамы
Аннотация: Отан соғысы жылдарында орын алған аймақтағы демографиялық үдерістерді зерттеудің мәні зор. Қазақстанның батыс аймағының бұл жылдардағы Қазақстанның басқа аймақтарынан ерекшелігі, оның тікелей майдан шебіне кіруімен байланысты еді. Екіншіден, Қазақстанның басқа өңірлерімен салыстырғанда соғыс жылдарында батыс аймақта халық санының күрт қысқаруы орын алды. Үшіншіден, бұл жылдарда қала халқында, жекелеген қалаларда кең көлемді демографиялық, әлеуметтік-экономикалық өзгерістер мен жаңарулар орын алды. Соғыс жылдарында қала халқының демографиялық сипаты өзгерістерге ұшырап, урбанизациялық үдерістер одан әрі жалғасты. Қалаларда ірі өнеркәсіптер жүйесі қалыптасып, жұмысшы табының саны өсті.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Оразбаева, Л.
4.
Подробнее
32.81
Х 14
Хадеш, А. М.
web-тебағдарламалық қамтамасы зетуді даярлау. [Текст] / А. М. Хадеш, Г. С. Гумаров // "Білім берудегі цифрлық технологиялар" атты халықаралық ғылыми-практикалық конференцияның материалдар жинағы 22 желтоқсан. - 2021. - Б. 198-199
ББК 32.81
Рубрики: Информатика
Кл.слова (ненормированные):
Веб-сайт -- Html -- Web техналогиялар
Аннотация: Әлеуметтік желілер, жарнамалық компаниялар, жарнамалық ұсыныстар - бұл қазіргі кәсіпкер өз өмірін елестете алмайтын құрал. Дегенмен, көптеген иелер өз өнімдерін Интернетте жарнамалаудың маңызды қадамын жиі елемейді. Бір қызығы, бұл веб -сайттың болуы. Таңқаларлық емес, өйткені көптеген әлеуметтік желілер мен олардың функционалдығы арқасында веб -сайтқа қажеттілік күрт төмендеді.
Держатели документа:
БҚУ
Доп.точки доступа:
Гумаров, Г.С.
Х 14
Хадеш, А. М.
web-тебағдарламалық қамтамасы зетуді даярлау. [Текст] / А. М. Хадеш, Г. С. Гумаров // "Білім берудегі цифрлық технологиялар" атты халықаралық ғылыми-практикалық конференцияның материалдар жинағы 22 желтоқсан. - 2021. - Б. 198-199
Рубрики: Информатика
Кл.слова (ненормированные):
Веб-сайт -- Html -- Web техналогиялар
Аннотация: Әлеуметтік желілер, жарнамалық компаниялар, жарнамалық ұсыныстар - бұл қазіргі кәсіпкер өз өмірін елестете алмайтын құрал. Дегенмен, көптеген иелер өз өнімдерін Интернетте жарнамалаудың маңызды қадамын жиі елемейді. Бір қызығы, бұл веб -сайттың болуы. Таңқаларлық емес, өйткені көптеген әлеуметтік желілер мен олардың функционалдығы арқасында веб -сайтқа қажеттілік күрт төмендеді.
Держатели документа:
БҚУ
Доп.точки доступа:
Гумаров, Г.С.
5.
Подробнее
63
О-61
Опиев, Д. Ж.
Батыс алашорда қайраткері, қазақтың тұңғыш мұнай барлаушы геологы - Беркінғали Атшыбаев [Текст] / Д. Ж. Опиев // «Кушаев оқулары» халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференция жинағы. - Орал, 2022. - Б. 85-88
ББК 63
Рубрики: История
Кл.слова (ненормированные):
Батыс алашорда қайраткері -- қазақтың тұңғыш мұнай барлаушы геологы -- Беркінғали Атшыбаев -- қазақ қоғамы -- қазақ интеллигенция -- Кіші жүз -- Орал -- Орал әскери-реалды училищесі -- Романов орыс-қазақ училищесі -- геология -- Батыс Алашорда үкіметі
Аннотация: Жиырмасыншы ғасырдың бас кезінде қазақ қоғамында мүлдем жаңа жағдай қалыптасты. Ресейлік əскери-монархиялық басқару жүйесінің дағдарысы, қазақ жерінің Ресейдің меншігі етіп жариялануы, осыған орай ішкі Ресейден қоныс аударушылар легінің күрт өсуі, қазақ бұқарасының зорлықпен егіншілікке жарамды жерлерден ығыстырылуы, дəстүрлі қазақ шаруашылығының терең дағдарысқа ұшырауы сол қалыптасқан жағдайдың нақты көріністері еді. Осы ретте қазақ интеллигенциясы бұған дейін болмаған қарқынмен қаулап өсіп, қалың Алаштың қамын жеген игі бастамалар көтерді. Сол бір жанкешті жылдарда өлкедегі саяси жұмыстардың қызу ортасында жүріп, артына өшпес із, іргелі ой, сүбелі іс қалдырған ұлдардың бірі - Беркінғали Мұқашұлы Атшыбаев
Держатели документа:
ЗКУ
О-61
Опиев, Д. Ж.
Батыс алашорда қайраткері, қазақтың тұңғыш мұнай барлаушы геологы - Беркінғали Атшыбаев [Текст] / Д. Ж. Опиев // «Кушаев оқулары» халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференция жинағы. - Орал, 2022. - Б. 85-88
Рубрики: История
Кл.слова (ненормированные):
Батыс алашорда қайраткері -- қазақтың тұңғыш мұнай барлаушы геологы -- Беркінғали Атшыбаев -- қазақ қоғамы -- қазақ интеллигенция -- Кіші жүз -- Орал -- Орал әскери-реалды училищесі -- Романов орыс-қазақ училищесі -- геология -- Батыс Алашорда үкіметі
Аннотация: Жиырмасыншы ғасырдың бас кезінде қазақ қоғамында мүлдем жаңа жағдай қалыптасты. Ресейлік əскери-монархиялық басқару жүйесінің дағдарысы, қазақ жерінің Ресейдің меншігі етіп жариялануы, осыған орай ішкі Ресейден қоныс аударушылар легінің күрт өсуі, қазақ бұқарасының зорлықпен егіншілікке жарамды жерлерден ығыстырылуы, дəстүрлі қазақ шаруашылығының терең дағдарысқа ұшырауы сол қалыптасқан жағдайдың нақты көріністері еді. Осы ретте қазақ интеллигенциясы бұған дейін болмаған қарқынмен қаулап өсіп, қалың Алаштың қамын жеген игі бастамалар көтерді. Сол бір жанкешті жылдарда өлкедегі саяси жұмыстардың қызу ортасында жүріп, артына өшпес із, іргелі ой, сүбелі іс қалдырған ұлдардың бірі - Беркінғали Мұқашұлы Атшыбаев
Держатели документа:
ЗКУ
6.
Подробнее
20.1
Ж 12
Жақыпова, Ж.
Атырау облысының экологиялық-географиялық мəселелерінің кеңістіктік саралануының физикалық-географиялық факторлары [Текст] / Ж. Жақыпова // Қазақтың рухани көсемі, Алаш ардақтысы, Ұлт ұстазы Ахмет Байтұрсынұлының туғанына 150 жыл толуына орай «А.Байтұрсынұлы мұрасы: зерттеу, жүйелеу жəне насихаттау» атты халықаралық ғылыми-практикалық конференциясының материалдары. - Орал, 2022. - Б. 224-229.
ББК 20.1
Рубрики: Экология
Кл.слова (ненормированные):
Топырақ жамылғысы -- мұнай өндірісі -- антропогендік факторлар -- экожүйелер -- экология
Аннотация: Соңғы 2-3 онжылдықта бүкіл əлем бойынша, əсіресе құрғақ аймақтардағы табиғи жүйелердің экологиялық жағдайы күрт нашарлады. Оның 87%-ы антропогендік себептерден, ал 13% -ы табиғи-климаттық себептерден болатындығы анықталды. Атырау облысында экожүйелер жағдайының нашарлауы барлық жерде байқалады. Ғасырлар бойы дамыған экологиялық тепе-теңдік бұзылып, бұл адамның қоршаған ортаға кері əсерін тигізеді. Экологиялық жағдай ландшафт компоненттерінің, ең алдымен өсімдік жамылғысы мен топырақ жамылғысының бұзылу дəрежесіне қарай бағаланады. Атырау облысының аумағы əр түрлі табиғи-климаттық, геологиялық, геоморфологиялық, гидрогеологиялық, топырақ жағдайымен жəне өсімдіктердің ерекше қауымдастықтарымен сипатталады. Аймақ құрғақ жəне сусыз. Ауданның топырақ жамылғысына əсер ету шектеулері аумақтың топырақ жамылғысына жүктеменің төмендеуімен, оның ішінде мұнай өңдеу мен өндіру кезінде технологияның əсерінің төмендеуімен байланысты. Облыс аумағындағы таңдалған топырақтар топырақтардың, кешендердің жəне тіркесімдердің құрамы бойынша ұқсас алты аймаққа (ауданға) біріктірілген
Держатели документа:
ЗКУ
Ж 12
Жақыпова, Ж.
Атырау облысының экологиялық-географиялық мəселелерінің кеңістіктік саралануының физикалық-географиялық факторлары [Текст] / Ж. Жақыпова // Қазақтың рухани көсемі, Алаш ардақтысы, Ұлт ұстазы Ахмет Байтұрсынұлының туғанына 150 жыл толуына орай «А.Байтұрсынұлы мұрасы: зерттеу, жүйелеу жəне насихаттау» атты халықаралық ғылыми-практикалық конференциясының материалдары. - Орал, 2022. - Б. 224-229.
Рубрики: Экология
Кл.слова (ненормированные):
Топырақ жамылғысы -- мұнай өндірісі -- антропогендік факторлар -- экожүйелер -- экология
Аннотация: Соңғы 2-3 онжылдықта бүкіл əлем бойынша, əсіресе құрғақ аймақтардағы табиғи жүйелердің экологиялық жағдайы күрт нашарлады. Оның 87%-ы антропогендік себептерден, ал 13% -ы табиғи-климаттық себептерден болатындығы анықталды. Атырау облысында экожүйелер жағдайының нашарлауы барлық жерде байқалады. Ғасырлар бойы дамыған экологиялық тепе-теңдік бұзылып, бұл адамның қоршаған ортаға кері əсерін тигізеді. Экологиялық жағдай ландшафт компоненттерінің, ең алдымен өсімдік жамылғысы мен топырақ жамылғысының бұзылу дəрежесіне қарай бағаланады. Атырау облысының аумағы əр түрлі табиғи-климаттық, геологиялық, геоморфологиялық, гидрогеологиялық, топырақ жағдайымен жəне өсімдіктердің ерекше қауымдастықтарымен сипатталады. Аймақ құрғақ жəне сусыз. Ауданның топырақ жамылғысына əсер ету шектеулері аумақтың топырақ жамылғысына жүктеменің төмендеуімен, оның ішінде мұнай өңдеу мен өндіру кезінде технологияның əсерінің төмендеуімен байланысты. Облыс аумағындағы таңдалған топырақтар топырақтардың, кешендердің жəне тіркесімдердің құрамы бойынша ұқсас алты аймаққа (ауданға) біріктірілген
Держатели документа:
ЗКУ
7.
Подробнее
28
К 13
Кажымуратова, Ж. С.
Өсуді реттеуші заттардың өсімдіктерді тұқыммен көбейтудегі әсері [Текст] / Ж. С. Кажымуратова, Х. С. Сенбаева, Қ. Т. Таңатарова // БҚУ хабаршысы. - 2024. - №1. - Б. 301-311.
ББК 28
Рубрики: Биология
Кл.слова (ненормированные):
өсу процесі -- даму процесі -- синтетикалық стимуляторлар -- гетероауксин -- эпин-экстра -- янтарь қышқылы -- циркон -- цитокинин -- тұқым -- өскін -- вегетативті -- генеративті
Аннотация: Өсімдіктердің жалпы тіршілік дәуірі өсу және даму деген ұғымдармен сипатталады. Өсімдіктердің салмағы мен көлемі, оның органдарының саны мен мөлшері және клеткалар санының артуы, сондай-ақ жаңадан протоплазма түзілу процестері өсу деп аталады. Өсу процесі – өсімдік органдарының ұзарып, енденіп, жуандап, көлемінің, салмағының ұлғаюымен, және жеке мүшелерінің жаңадан қалыптасып, сандарының көбеюімен бейнеленеді. Өсімдіктің тіршілік мерзімі өсу және көбею деген екі кезеңге бөлінеді. Бірінші – өсу кезеңіндегі жапырақтары, сабақтары, тамырлары қарқынды қалыптасып, көбейіп, бұтақтанады, түптенеді, гүл мүшелері қалыптасады. Екінші кезеңде өсімдік гүлденіп, жемістенеді. Өсімдік гүлденгеннен кейін ондағы физиологиялық және биохимиялық процестер өзгеріп, жеке өсу мүшелерінің ылғалдылығы төмендеп, жапырақтағы азотты қосындылардың мөлшері күрт азаяды да, органикалық заттар сақтағыш орындарға шоғырланып, сабақтың ұзарып өсуі тоқтайды. Өсімдіктің дамуы деген ұғым сапалы физиологиялық және морфологиялық, биохимиялық өзгерістерді бейнелейді. Организмдегі сапалық өзгеріс процестерін даму деп атайды, бұл жағдайда организм қызметінің жаңа түрлері немесе жаңа формалар пайда болады. Мысалы, өркендегі жапырақтар санының артуы өсу құбылысы болып табылады. Тұқымның өскінге айналуы, меристемалық клетканың өткізгіш ткань клеткасына өзгеруі даму процестері болып саналады. Бұндай өзгерістер организмде жаңа құрылымдардың пайда болуына байланысты өсімдіктің тіршілік өмірінің – онтогенезінің белгілі сатыларын – жастық шағын, жетілуін, көбею, қартаю және тіршілігінің тоқтау кезеңдерін сипаттайды. Өсімдіктерді өсіру барысында аз уақыт аралығында, сонымен қатар мол өнім алуда синтетикалық стимуляторларды қолдануға болады. Өсімдіктердің кейбір бөліктерінде стимуляторлардың мөлшері айрықша көп болады: мысалы, ауксиндермен сабақтың жоғарғы меристемалары, гиббереллиндермен – жапырақтары, цитокининдермен – тамыры мен дәні бай. Өсу стимуляторлары әртүрлі өсу процестеріне себеп болады, бұл процестерге өсімдіктердің белсенді өсуі, генерациялық дамуы, тропизмдер, регенерация және т.б. жатады.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Сенбаева, Х.С.
Таңатарова, Қ.Т.
К 13
Кажымуратова, Ж. С.
Өсуді реттеуші заттардың өсімдіктерді тұқыммен көбейтудегі әсері [Текст] / Ж. С. Кажымуратова, Х. С. Сенбаева, Қ. Т. Таңатарова // БҚУ хабаршысы. - 2024. - №1. - Б. 301-311.
Рубрики: Биология
Кл.слова (ненормированные):
өсу процесі -- даму процесі -- синтетикалық стимуляторлар -- гетероауксин -- эпин-экстра -- янтарь қышқылы -- циркон -- цитокинин -- тұқым -- өскін -- вегетативті -- генеративті
Аннотация: Өсімдіктердің жалпы тіршілік дәуірі өсу және даму деген ұғымдармен сипатталады. Өсімдіктердің салмағы мен көлемі, оның органдарының саны мен мөлшері және клеткалар санының артуы, сондай-ақ жаңадан протоплазма түзілу процестері өсу деп аталады. Өсу процесі – өсімдік органдарының ұзарып, енденіп, жуандап, көлемінің, салмағының ұлғаюымен, және жеке мүшелерінің жаңадан қалыптасып, сандарының көбеюімен бейнеленеді. Өсімдіктің тіршілік мерзімі өсу және көбею деген екі кезеңге бөлінеді. Бірінші – өсу кезеңіндегі жапырақтары, сабақтары, тамырлары қарқынды қалыптасып, көбейіп, бұтақтанады, түптенеді, гүл мүшелері қалыптасады. Екінші кезеңде өсімдік гүлденіп, жемістенеді. Өсімдік гүлденгеннен кейін ондағы физиологиялық және биохимиялық процестер өзгеріп, жеке өсу мүшелерінің ылғалдылығы төмендеп, жапырақтағы азотты қосындылардың мөлшері күрт азаяды да, органикалық заттар сақтағыш орындарға шоғырланып, сабақтың ұзарып өсуі тоқтайды. Өсімдіктің дамуы деген ұғым сапалы физиологиялық және морфологиялық, биохимиялық өзгерістерді бейнелейді. Организмдегі сапалық өзгеріс процестерін даму деп атайды, бұл жағдайда организм қызметінің жаңа түрлері немесе жаңа формалар пайда болады. Мысалы, өркендегі жапырақтар санының артуы өсу құбылысы болып табылады. Тұқымның өскінге айналуы, меристемалық клетканың өткізгіш ткань клеткасына өзгеруі даму процестері болып саналады. Бұндай өзгерістер организмде жаңа құрылымдардың пайда болуына байланысты өсімдіктің тіршілік өмірінің – онтогенезінің белгілі сатыларын – жастық шағын, жетілуін, көбею, қартаю және тіршілігінің тоқтау кезеңдерін сипаттайды. Өсімдіктерді өсіру барысында аз уақыт аралығында, сонымен қатар мол өнім алуда синтетикалық стимуляторларды қолдануға болады. Өсімдіктердің кейбір бөліктерінде стимуляторлардың мөлшері айрықша көп болады: мысалы, ауксиндермен сабақтың жоғарғы меристемалары, гиббереллиндермен – жапырақтары, цитокининдермен – тамыры мен дәні бай. Өсу стимуляторлары әртүрлі өсу процестеріне себеп болады, бұл процестерге өсімдіктердің белсенді өсуі, генерациялық дамуы, тропизмдер, регенерация және т.б. жатады.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Сенбаева, Х.С.
Таңатарова, Қ.Т.
8.
Подробнее
46.0
М 90
Мулдагалиева, А. М.
Бұзаулардың мінез-құлықтарының өсуіне, дамуына әсері [Текст] / А. М. Мулдагалиева // Қаныш Сәтбаевтың 125 жылдық мерейтойына арналған 81-ші халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференциясының материалдары. - Орал, 2024. - 12 сәуір. - Б. 130-134.
ББК 46.0
Рубрики: Скотоводство. Крупный рогатый скот
Кл.слова (ненормированные):
Бұзаулар -- Ауылшаруашылық -- жануарлар -- генетика -- мінез-құлық элементі -- мінез-құлық актісі -- генотип
Аннотация: Ауылшаруашылық жануарларының этологиясының қарқынды дамуы өнеркәсіптік мал шаруашылығы мен құс шаруашылығының пайда болуымен басталды. А.Н. Промптовтың, А.Д. Слонимнің, Л. М. Баскинің зерттеулері бойынша өнеркәсіптік кешендерде азықтандыру және ұстау жағдайларының күрт өзгеруі (жануарлардың жоғары концентрациясы, ұймелеуі, жасанды жарықтандыру, технологиялық шу, жиі қайта топтастыру және т.б.) жануарлардың бейімделу қабілетінің едәуір төмендеуіне, генетикалық бекітілген мінез - құлық формаларының бұзылуына, өнімділік пен репродуктивті қабілеттерінің төмендеуіне соқтырады.
Держатели документа:
ЗКУ
М 90
Мулдагалиева, А. М.
Бұзаулардың мінез-құлықтарының өсуіне, дамуына әсері [Текст] / А. М. Мулдагалиева // Қаныш Сәтбаевтың 125 жылдық мерейтойына арналған 81-ші халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференциясының материалдары. - Орал, 2024. - 12 сәуір. - Б. 130-134.
Рубрики: Скотоводство. Крупный рогатый скот
Кл.слова (ненормированные):
Бұзаулар -- Ауылшаруашылық -- жануарлар -- генетика -- мінез-құлық элементі -- мінез-құлық актісі -- генотип
Аннотация: Ауылшаруашылық жануарларының этологиясының қарқынды дамуы өнеркәсіптік мал шаруашылығы мен құс шаруашылығының пайда болуымен басталды. А.Н. Промптовтың, А.Д. Слонимнің, Л. М. Баскинің зерттеулері бойынша өнеркәсіптік кешендерде азықтандыру және ұстау жағдайларының күрт өзгеруі (жануарлардың жоғары концентрациясы, ұймелеуі, жасанды жарықтандыру, технологиялық шу, жиі қайта топтастыру және т.б.) жануарлардың бейімделу қабілетінің едәуір төмендеуіне, генетикалық бекітілген мінез - құлық формаларының бұзылуына, өнімділік пен репродуктивті қабілеттерінің төмендеуіне соқтырады.
Держатели документа:
ЗКУ
9.
Подробнее
42.11
М 36
Махамбетов, Э. М.
Шалқар көлінің маңындағы астық тұқымдас және жусанды қауымдастықтар [Текст] / Э. М. Махамбетов, С. Н. Бохорова, А. С. Бисенгазиева // «Иванов оқулары – 2024» республикалық ғылыми-тәжірибелік конференциясы материалдары жинағы. - Орал, 2024. - 10-11 қазан. - Б. 69-73.
ББК 42.11
Рубрики: Зерновые и зернобобовые культуры
Кл.слова (ненормированные):
Батыс Қазақстан облысы -- Өзен -- Шалқар көлі -- еуразиялық дала -- астық қауымдастықтар -- жусан қауымдастықтар -- климат -- Шалқар көлінің кешкі көрінісі -- дұғаш -- ақ жусан -- қара жусан
Аннотация: Батыс Қазақстан облысының аумағында 3260 көл бар, олардың 97%-ының ауданы 1 км2-ден аз. Көлдердің жалпы ауданы 908 км2, оның 20% шағын көлдер. Өзен алабында Оралдағы және аймақтағы ең үлкен көл - Шалқар көлі болып есептеледі. Шалқар көлі - Батыс Қазақстан облысының еуразиялық дала аймағында орналасқан. Ол тұзды күмбезді құрылымның шөгу науасында қалыптасқан көл айдыны болып саналады (сурет 1). ХХ ғасырдың соңындағы мәліметтер бойынша көлдің физикалық көрсеткіштері: солтүстіктен оңтүстікке қарай ұзындығы 18 км, ені батыстан шығысқа – 14 км құраған. Көлдің орташа бетінің ауданы 200 км2, көлдің орташа тереңдігі 7 м, максимум 12 м-ге дейін, судың минералдануы 2,9-6,7 г/л шегіндегі көрсеткішке тең. Жағалау сызығы үзілмеген дерлік. Жағалау суларының ені бірнеше метрден 500-1000 м-ге дейін болды. Шалқар көлінің алабында және маңында климаты күрт континенттік
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Бохорова, С.Н.
Бисенгазиева, А.С.
М 36
Махамбетов, Э. М.
Шалқар көлінің маңындағы астық тұқымдас және жусанды қауымдастықтар [Текст] / Э. М. Махамбетов, С. Н. Бохорова, А. С. Бисенгазиева // «Иванов оқулары – 2024» республикалық ғылыми-тәжірибелік конференциясы материалдары жинағы. - Орал, 2024. - 10-11 қазан. - Б. 69-73.
Рубрики: Зерновые и зернобобовые культуры
Кл.слова (ненормированные):
Батыс Қазақстан облысы -- Өзен -- Шалқар көлі -- еуразиялық дала -- астық қауымдастықтар -- жусан қауымдастықтар -- климат -- Шалқар көлінің кешкі көрінісі -- дұғаш -- ақ жусан -- қара жусан
Аннотация: Батыс Қазақстан облысының аумағында 3260 көл бар, олардың 97%-ының ауданы 1 км2-ден аз. Көлдердің жалпы ауданы 908 км2, оның 20% шағын көлдер. Өзен алабында Оралдағы және аймақтағы ең үлкен көл - Шалқар көлі болып есептеледі. Шалқар көлі - Батыс Қазақстан облысының еуразиялық дала аймағында орналасқан. Ол тұзды күмбезді құрылымның шөгу науасында қалыптасқан көл айдыны болып саналады (сурет 1). ХХ ғасырдың соңындағы мәліметтер бойынша көлдің физикалық көрсеткіштері: солтүстіктен оңтүстікке қарай ұзындығы 18 км, ені батыстан шығысқа – 14 км құраған. Көлдің орташа бетінің ауданы 200 км2, көлдің орташа тереңдігі 7 м, максимум 12 м-ге дейін, судың минералдануы 2,9-6,7 г/л шегіндегі көрсеткішке тең. Жағалау сызығы үзілмеген дерлік. Жағалау суларының ені бірнеше метрден 500-1000 м-ге дейін болды. Шалқар көлінің алабында және маңында климаты күрт континенттік
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Бохорова, С.Н.
Бисенгазиева, А.С.
10.
Подробнее
41
С 20
Сарсенова, А. Н.
Орал қаласы маңындағы ҚР Қызыл кітабына енген эфемер және эфемероидтар [Текст] / А. Н. Сарсенова, Г. Б. Шамуратова // «Иванов оқулары – 2024» республикалық ғылыми-тәжірибелік конференциясы материалдары жинағы. - Орал, 2024. - 10-11 қазан. - Б. 160-163.
ББК 41
Рубрики: Общее растениеводство
Кл.слова (ненормированные):
Қызыл кітап -- Орал қаласы -- эфемер -- эфемероид -- растениеводство -- климат -- көктем адонисі -- Волж адонисі -- ашық құндызшөп -- Галлер айдаршөбі -- түйінді шүйіншөп -- дәрілік шытыра -- аласа құртқашаш -- Шренк қызғалдағы -- жатаған қызғалдақ -- Биберштейн қызғалдағы
Аннотация: Жер бетіндегі кез келген биологиялық түрдің жойылуы экожүйелердің тұрақтылығына және биосфераның тұтастығына теріс ықпал етеді. Бұл қазіргі таңда табиғатта қарқынды түрде белең алып келе жатқан қауіпті құбылыстардың бірі болып саналады. Экожүйедегі өсімдік популяцияларының санының кемуі мен жоғалуына көбінесе антропогендік факторлар себепші. 2014 жылғы Қазақстан Республикасының Қызыл кітабының соңғы басылымында саны күрт азайған 387 түр мемлекет тарапынан қорғауға алынған. Аталған түрлерді сақтап қалу мақсатында олардың популяциясына тұрақты мониторинг жүргізіліп, мүмкіндігінше қорғау және қалпына келтіру шаралары ұйымдастырылуда [4]. Дегенмен, сирек кездесетін өсімдіктердің тізімі тұрақты түрде жаңарып отырады, өйткені қазіргі таңда белгілі бір түрдің популяциялық санын және таралу аймағын нақты анықтау әдістері әлі де толық зерттелуді қажет етеді. Қазақстанның әрбір өңіріндегі сирек түрлерді популяциялық деңгейде бағалау және қорғау мәселесі өзекті болып отыр. Орал қаласы маңындағы эфемерлер мен эфемероидтардың биологиялық алуантүрлілігін анықтау, олардың таралу аймақтарын нақтылау осы өзекті мәселелердің қатарында
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Шамуратова, Г.Б.
С 20
Сарсенова, А. Н.
Орал қаласы маңындағы ҚР Қызыл кітабына енген эфемер және эфемероидтар [Текст] / А. Н. Сарсенова, Г. Б. Шамуратова // «Иванов оқулары – 2024» республикалық ғылыми-тәжірибелік конференциясы материалдары жинағы. - Орал, 2024. - 10-11 қазан. - Б. 160-163.
Рубрики: Общее растениеводство
Кл.слова (ненормированные):
Қызыл кітап -- Орал қаласы -- эфемер -- эфемероид -- растениеводство -- климат -- көктем адонисі -- Волж адонисі -- ашық құндызшөп -- Галлер айдаршөбі -- түйінді шүйіншөп -- дәрілік шытыра -- аласа құртқашаш -- Шренк қызғалдағы -- жатаған қызғалдақ -- Биберштейн қызғалдағы
Аннотация: Жер бетіндегі кез келген биологиялық түрдің жойылуы экожүйелердің тұрақтылығына және биосфераның тұтастығына теріс ықпал етеді. Бұл қазіргі таңда табиғатта қарқынды түрде белең алып келе жатқан қауіпті құбылыстардың бірі болып саналады. Экожүйедегі өсімдік популяцияларының санының кемуі мен жоғалуына көбінесе антропогендік факторлар себепші. 2014 жылғы Қазақстан Республикасының Қызыл кітабының соңғы басылымында саны күрт азайған 387 түр мемлекет тарапынан қорғауға алынған. Аталған түрлерді сақтап қалу мақсатында олардың популяциясына тұрақты мониторинг жүргізіліп, мүмкіндігінше қорғау және қалпына келтіру шаралары ұйымдастырылуда [4]. Дегенмен, сирек кездесетін өсімдіктердің тізімі тұрақты түрде жаңарып отырады, өйткені қазіргі таңда белгілі бір түрдің популяциялық санын және таралу аймағын нақты анықтау әдістері әлі де толық зерттелуді қажет етеді. Қазақстанның әрбір өңіріндегі сирек түрлерді популяциялық деңгейде бағалау және қорғау мәселесі өзекті болып отыр. Орал қаласы маңындағы эфемерлер мен эфемероидтардың биологиялық алуантүрлілігін анықтау, олардың таралу аймақтарын нақтылау осы өзекті мәселелердің қатарында
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Шамуратова, Г.Б.
Страница 1, Результатов: 11