Электронный каталог

28.080(5Қаз)
Б 34

    Баялдыр қалдық қоймасына жиналған, түсті металл кендерін байытуынан қалған техногендік қалдықтардың қоршаған ортаға əсерінің тəуекелдерін басқаруды модельдеу [Текст] / А. Е. Донаев, А. С. Колесников, Г. С. Кенжибаева [и др.] // БҚУ хабаршысы. - 2026. - №2. - Б. 586-596
ББК 28.080(5Қаз)

Рубрики: Қазақстанның жалпы экологиясы

Кл.слова (ненормированные):
Баялдыр қалдық қоймасы -- Кентау -- Түркістан облысы -- байыту қалдықтары -- түсті металдар -- өндірістік қалдықтар -- қоршаған ортаның ластануы -- экологиялық тәуекел -- тәуекелдерді басқару -- оқиғалар ағашы -- экологиялық модельдеу -- мырыш -- қорғасын -- кремний диоксиді -- шаңдану -- шаңды басу -- гидросуару -- пульсациялық желдету -- қалдықтарды қайта өңдеу -- құрылыс материалдары -- қоршаған ортаны қорғау
Аннотация: Мақалада Баялдыр қалдық қоймасында (Кентау қ. жəне Баялдыр кентіне жақын, Түркістан облысы, Қазақстан) жиналған түсті металдар кендерін байыту қалдықтарының өңірдің қоршаған ортасына əсері кезіндегі тəуекелдерді басқаруды жүйелі талдау жəне модельдеу нəтижелері келтірілген. Қалдықтардың химиялық жəне фазалық құрамы (мырыш мөлшері ~3.77%, қорғасын ~4.47%, кремний диоксиді 54.06%) туралы мəліметтер негізінде «оқиғалар ағашының» абстактілі моделі құрылып, қоршаған орта компоненттерінің тозу қаупіне сапалық жəне сандық талдау жүргізілді. Бастапқы оқиғалардың минималды өткізу жəне кесу комбинациясы анықталды, негізгі оқиғаның ықтималдығын екі жолмен сандық бағалау жүргізілді (кезең-кезеңмен есептеу жəне минималды өткізу комбинация əдісі). Қоршаған ортаның кешенді ластану ықтималдығы 78.15% құрайтыны анықталып, қоршаған ортаға қатысты қауіптің критикалық деңгейін көрсетті. Шаң басудың аралас əдісі (пульсациялық желдетумен ұсақ дисперсті гидро суару) жəне түсті металдарды ілеспе алу арқылы құрылыс материалдарын өндіруде байыту қалдықтарын кешенді қайта өңдеу технологиясын қамтитын тəуекелдерді азайту бойынша ұсыныстар əзірленді.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Донаев, А.Е.
Колесников, А.С.
Кенжибаева, Г.С.
Мамитова, А.Д.
Куракбаева, С.Д.
Колесников, О.Г.
Гаппаров, Ж.У.
Колесникова, В.А.
Жумагалиев, И.К.

85.313(2Тат)
М 92
Мухамбетжанова, А. А.
    Татар халықтарының музыкалық фольклоры мен ғұрыптарын зерттеу мəселелері [Текст] / А. А. Мухамбетжанова // БҚУ хабаршысы. - 2026. - №2. - Б. 622-640
ББК 85.313(2Тат)

Рубрики: Татар халқының музыкалық мәдениеті

Кл.слова (ненормированные):
татар музыкалық фольклоры -- татар халқы -- этномузыкатану -- этнография -- дәстүрлі музыка -- музыкалық мәдениет -- түркі халықтары -- қазақ музыкалық мұрасы -- ноғай музыкалық мұрасы -- тұрмыс-салт жырлары -- бесік жыры -- балалар әндері -- ғұрыптық музыка -- Астрахань татарлары -- ноғай-қыпшақ мәдениеті -- музыкалық дәстүр -- импровизация
Аннотация: Бұл мақалада татар халқының музыкалық фольклоры мен салт-дəстүрлері этномузыкалық жəне этнографиялық тұрғыдан қарастырылады. Зерттеудің негізгі мақсаты – татар музыкалық мəдениетінің жанрлық ерекшеліктерін анықтап, оның түркі халықтарының, əсіресе қазақ жəне ноғай халықтарының дəстүрлі музыкалық мұрасымен байланысын салыстырмалы əдіс арқылы талдау. Зерттеу барысында тарихи-этнографиялық деректер, музыкалық-фольклорлық материалдар жəне экспедициялық жазбалар пайдаланылды. Мақалада татарлардың тұрмыс-салт жырлары, жоқтау дəстүрлері, бесік жырлары, балалар əндері, тақмақтар, сондай-ақ үйлену жəне жерлеу рəсімдеріндегі музыкалық үлгілер талданады. Сонымен қатар Астрахань татарларының музыкалық фольклоры, олардың диалектілік ерекшеліктері мен ноғай-қыпшақ мəдени кеңістігімен байланысы қарастырылады. Зерттеу барысында татар əуендерінің поэтикалық-музыкалық құрылымы, ладтық жəне ырғақтық ерекшеліктері, орындаушылық дəстүрлері мен импровизациялық сипаты сипатталады. Еңбекте татар хореографиялық фольклоры да қарастырылып, «Кияусы», «Акчатыр» сияқты ғұрыптық билердің мазмұны, құрылымы жəне əлеуметтік-мəдени қызметі талданады. Сонымен қатар мерекелік дəстүрлер, ұлттық тағамдар, шай ішу мəдениеті, үйлену рəсімдері жəне диаспора жағдайында сақталған этномəдени тəжірибелер сипатталады. Зерттеу нəтижесінде татар музыкалық фольклорының көне қабаттары салт-дəстүрлік рəсімдерде сақталғаны жəне оның түркі халықтарының ортақ мəдени негізімен тығыз байланыста дамығаны анықталды. Сондай-ақ қазіргі жаһандану жағдайында татар музыкалық жəне хореографиялық мұрасын сақтау, жүйелеу жəне ғылыми тұрғыдан зерттеу этномузыкатану ғылымының маңызды бағыттарының бірі екендігі көрсетілді. Сонымен, татар этностарының музыкалық фольклоры халықтың тарихи жолын, дəстүрін, дүниетанымын көрсететін маңызды мəдени мұра болып табылады. Оны зерттеу ұлттық бірегейлік пен мəдениетаралық байланыстардың қалыптасу ерекшеліктерін анықтауға мүмкіндік береді. Сонымен бірге, бұл дəстүрлерді сақтау жүйелі зерттеуді, мəдени бастамаларды қолдауды, білімді жаңа ұрпаққа жеткізуді қажет етеді.
Держатели документа:
ЗКУ

66 (5Қаз)
Л 11

    Қазақстан Республикасы Құрылтайының депутаттарын сайлаудың қорытындылары туралы хабар [Текст] // Egemen Qazaqstan. - 2026. - 26 тамыз. - №160. - Б. . 4.
ББК 66 (5Қаз)

Рубрики: Саясат

   Политика

Кл.слова (ненормированные):
құрылтай -- біртұтас жалпыұлттық сайлау -- 7 саяси партия -- дауыс беру
Аннотация: 2026 жылғы 25 тамызда біртұтас жалпыұлттық сайлау округінің аумағы бойынша пропорциялы өкілдік жүйесі негізінде сайланатын Қазақстан Республикасы Құрылтайының депутаттарын сайлау өтті.
Держатели документа:
БҚУ

Қасенов, Т.
    Ұлттық ойындар - халық педагогикасының құрамдас бөлігі [Текст] / Т. Қасенов // Мектептегі психология . - 2026. - №7. - Б. 13-17
ББК 88.6 (5Қаз)

Рубрики: педагогикалық психология

   педагогическая психология

Кл.слова (ненормированные):
білімді ұрпақ -- қазақтың ұлттық ойындары -- тәрбие -- қабанбай -- бөгенбай -- наурызбай -- кенесары -- ахмет -- міржақып -- бауыржан -- қаһармандар -- қазақ заңгері нағашыбай шайкенов
Аннотация: Мақалада жастарды ұлттық салт-дәстүр негізінде тәрбиелеудегі ұлттық ойындар қарастырылады.
Держатели документа:
БҚУ

66 (5Қаз)
Т 65
Төңкер, Е.
    Су шаруашылығындағы серпінді қадамдар [Текст] / Е. Төңкер // EGEMEEN QAZAQSTAN. - 2026. - №167. - 4 қыркүйек. - Б. . 4.
ББК 66 (5Қаз)

Рубрики: Саясаттану

   Политика

Кл.слова (ненормированные):
жасанды интеллекет дәуіріндегі қазақстан -- қасым-жомарт тоқаев -- өзекті мәселелер -- түбегейлі цифрлық өзгерістер арқылы шешу атты жолдауы -- тұрғын үй-коммуналдық -- су инфрақұрылымын жаңғырту -- су үнемдеу технологиялары
Аннотация: Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев «Жасанды интеллект дәуіріндегі Қазақстан: өзекті мәселелер және оны түбегейлі цифрлық өзгерістер арқылы шешу» атты Жолдауында тұрғын үй-коммуналдық, су инфрақұрылымын жаңғыртуды елдің орнықты дамуына ықпал ететін негізгі міндеттердің бірі ретінде атады.
Держатели документа:
БҚУ

81 (5Қаз)
У 14
Уәлиұлы, Н.
    Ұлттық жазудың атасы [Текст] / Н. Уәлиұлы // EGEMEEN QAZAQSTAN. - 2026. - №168. - 5 қыркүйек. - Б. . 1-5
ББК 81 (5Қаз)

Рубрики: Лингвистика

   Языкознание

Кл.слова (ненормированные):
ахмет байтұрсынұлы -- әліпби -- жазба тілі -- халықтық тіл -- графикалық жүйе -- мақал-мәтелдер -- тұрмыс-салт жырлары -- тұңғыш фонолог
Аннотация: ХХ ғасыр басында қазақ жазуына реформа жасаушылардың алдында негізінен мынадай басты міндеттерді шешу күн тәртібінде тұрды: қазақ жазу-сызуы қай әліпбиді қолдану керек? Графикалық жүйенің мазмұн межесі түркі жазба тіліне тән архаикалық элементтерді, қарлұқ, оғыз-қыпшақ (қыпшақ-оғыз), таза қыпшақтық, қазақтық белгілерден тұратын құры­лым­дық жүйені белгілеуі керек пе, әлде бірыңғай таза халықтық тілдің (сөйлеу тілін) жүйесін тірек етуге тиіс пе? Жазу жүйесі жалпы халық­тық тілдің құрылымын арқау етсе, қай әліпбиге (араб әліппесі, әлде орыс әліпбиіне) негізделуге тиіс? Тілдегі фонемалардың құрамы дұрыс анықтала ма?
Держатели документа:
БҚУ

77 (5Қаз)
Ж 95
Жұмашбаев, Ә.
    Зерделі ұрпақ тәрбиелеу - елдік мұрат [Текст] / Ә. Жұмашбаев // EGEMEEN QAZAQSTAN. - 2026. - №169, - 8 қыркүйек. - Б. . 9.
ББК 77 (5Қаз)

Рубрики: Мәдени және бос уақытты өткізу шаралары

   Культурно-досуговая деятельность

Кл.слова (ненормированные):
білім күні -- жаңа оқу жылы -- ғабит сыздықбеков -- қазақстан республикасының конституциясы күні -- зерделі ұлт -- адал азамат -- жауапты қоғам қалыптастыру -- қуаныш ысқақов -- ұстаздар марапаттармен марапатталды
Аннотация: 1 қыркүйек – Білім күнінде Шымкент қаласындағы барлық мектепте жаңа оқу жылына арналған салтанатты іс-шара өтті. Айталық, №46 мектеп-лицейінде өткен жиынға қала әкімі Ғабит Сыздықбеков қатысты. Негізі, білім күні «Қазақстан Республикасының Конституциясы: адал азамат, зерделі ұлт және жауапты қоғам қалыптастырудың негізі» атты тақырыпқа арналды. Осыған орай аталған мектеп-лицейде Мемлекеттік гимн шырқалып, көк байрағымыз көтерілді. Шаһар басшысы ұстаздар мен оқушыларды жаңа оқу жылымен құттықтап, оларға толайым табыс пен сәттілік тіледі. Сон­дай-ақ қала әкімі білімнің ел келешегі үшін алар орны ерек екенін атап өтті. Сондықтан оқушыларға болашақ арманына қол жеткізу үшін осы бас­тан терең білім алуға ден қою керек екенін айтты. Бұдан бөлек, азаматтар құқығының мызғымас берік қамалы болған Конституцияны ардақтау керектігін жеткізді. Өйткені Ата заң – әрбір азамат құқығының кепілі.
Держатели документа:
БҚУ

77 (5Қаз)
С 29
Сейілхан , Ж.
    Мықты мұғалім - сапалы ұлттың тірегі [Текст] / Ж. Сейілхан // EGEMEEN QAZAQSTAN. - 2026. - №161. - 27 тамыз. - Б. . 1-2
ББК 77 (5Қаз)

Рубрики: мәдени және бос уақытты өткізу шаралары

   Культурно-досуговая деятельность

Кл.слова (ненормированные):
конституцияның негізгі құндылықтары -- ұлағатты ұстаздар -- бала қауіпсіздігі -- тамыз конфренциясы -- пленарлық отырыс -- ұстаз
Аннотация: Жылдағы дәстүрге сай елордада Пре­зидент Қасым-Жомарт Тоқаевтың қатысуы­мен Рес­публикалық тамыз конферен­циясының пленарлық отырысы өтті. Жиында Мемлекет басшысы сөз сөйлеп, ұстаздар қауымын дәстүрлі іс-шараның ашылуымен құттықтады. Биылғы жиын «Адам капиталы, білім, прогресс – халықтық Конституцияның негізгі құндылықтары» тақырыбына арналды. Ал жиынға еліміздің барлық аймағынан ұлағатты ұстаздар арнайы шақырылды.
Держатели документа:
БҚУ

74 (5Қаз)
С 33
Серікқызы, Э.
    ІТ мамандыраныа талап жоғары [Текст] / Э. Серікқызы // EGEMEEN QAZAQSTAN. - 2026. - №161. - 27 тамыз. - Б. . 7.
ББК 74 (5Қаз)

Рубрики: Білім беру. Педагогикалық ғылымдар

   Образование. Педагогические науки

Кл.слова (ненормированные):
цифрландыру және жасанды интеллект жылы -- ауқымды іс-шаралар -- жасанды интеллект (ЖИ) -- ұлттық платформа -- кәсіби мамандар -- жаңа технология -- ІТ компаниялар
Аннотация: Биылғы жыл елімізде «Цифр­­ландыру және жасанды интеллект жылы» деп жа­рия­ланды. Осы айтулы жыл аясында ауқымды іс-шара­лар атқарылып жатыр. Айталық, жасанды интел­лект (ЖИ) ұлттық плат­формасын дамытып, кәсіби мамандарды даяр­лауға бағытталған жаңа тех­нологияны қауіпсіз әрі тиім­ді пайдаланудың негізі жа­салды.
Держатели документа:
БҚУ