Электронный каталог

63
У 84
Утегенов, М. З.
    Ақмола облысы зеренді ауданындағы еңбекпен түзету лагерьлер тарихы (1930-1950 жж): ауызша деректер негізінде [Текст] / М. З. Утегенов, Т. Е. Сейфулин, А. Т. Жанисов // БҚУ хабаршысы. - 2025. - №3. - Б. 213-227.
ББК 63

Рубрики: История

Кл.слова (ненормированные):
Еңбекпен түзеу лагерлері -- саяси қуғын-сүргін -- Ақмола облысы -- Зеренді ауданы -- архив құжаттары -- күшпен қоныстандыру -- жер аудару -- далалық экспедициялар -- немістер -- украиндар -- зиялы қауым
Аннотация: Мақалада Ақмола облысы Зеренді ауданы аумағындағы ХХ ғасырдың 30-50-ші жылдарындағы түзеу-еңбек лагерлерінің тарихын зерттеу болып табылады. Өткен ғасырдың 30-50-ші жылдарында Ақмола облысы аумағы сталиндік лагерлер, депортация, саяси жер аударудың негізгі орындарының біріне айналғаны белгілі. Зұлматты жылдары Қазақстан аумағында Карлаг, Степлаг жүйелері кең тарағаны мәлім, олардың тарихы өзіндік зерттеу тарихына ие: аталмыш лагерьлер Тәуелсіздік жылдарынан бастап зерттеушілер, тарихшылар, өлкетанушылар тарапынан зерттелуде. Соңғы жылдары архив құжаттары құпиясыздандарылып, бұрын жабық болған тақырып бойынша жаңа тың деректер жарияланып, бұл оқиғаларға жаңаша көзқарас қалыптасуына өз септігін тигізді. Алайда, Ақмола облысы, соның ішінде ХХ ғасырдың 30-шы-50-ші жылдары Зеренді аумағында құрылған еңбекпен-тузеу лагерьлерінің желісі жайлы мәліметтер өте тапшы болатын. Атап айтқанда, бұл лагерьлер желісі орны нақты қай жерде орналасқаны, бұл лагерьлерде кімдер тұтқында болғаны жайлы мәліметтер осы күнге дейін белгісіз болатын. ҚР Президенті Қ-Ж.К. Тоқаевтың 2020 жылдың 24-ші қарашасындағы «Саяси қуғын-сүргін құрбандарын толық ақтау жөнінде мемлекеттік комиссия құру» жөніндегі Жарлығынан кейін, Зеренді аумағындағы лагерьлерге далалық экспедициялар сериясы ұйымдастырылды. Ғылыми зерттеу барысында архивтік құжаттар (Ақмола облысы мемлекеттік архиві), ауызша-нарративті деректер, және далалық экспедиция барысында табылған деректер пайдаланылды
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Сейфулин, Т.Е.
Жанисов, А.Т.

63
Р 95
Рысбеков, Т.
    Оралдағы 1991 жылғы Қыркүйек оқиғасы жөнінде не білеміз? [Текст] / Т. Рысбеков // Орал өңірі. - 2025. - №75.- 16 қыркүйек. - Б. 12,13
ББК 63

Рубрики: Тарих

Кл.слова (ненормированные):
қазақсатн -- орал -- 1991 жыл -- қыркүйек оқиғасы -- орал облысының басшысы -- н. есқалиев -- казак -- шетел ауторлар -- шейн о рурк -- альберт ситон -- джон бернес ур -- бондаренко и -- долейши и -- фокин -- еңбектері -- орталық неге үнсіз болды? -- мәскеу -- ресей -- м. горбачев -- казактардың көздегені не еді? -- а. качалин -- огни приуралье -- жайық -- елек өзендері
Аннотация: 1991 жылдан тәуелсіз Қазақстанның жаңа тарихи беттері басталады. Бұл кезеңді саралай отырып, оның соқпақты жолдарын бүгінгі ұрпаққа ұғындыру, іркілістер мен ізденістерді, жасалған істерді ой елегінен өткізу қажеттілігі туындайды. Уақыт мерзімі жағынан тәуелсіздігіміздің отыз жылдығымен қатарлас, тарихи алатын орны жағынан маңызды, бірақ көп жағдайда ескерусіз қалатын Оралдағы Қыркүйек оқиғасы жөніндегі жағдайды оқырман қауымға ұсынғалы отырмыз." Бұл тек біздің облысқа тиесілі, республика тарихына не қатысы бар?" деген пікірлер де болуы мүмкін. Баса айтатын жағдай - біртұтас қазақ тарихының өзі аймақтық тарихтан басталады. Бұл оқиға тәуелсіз Қазақстанның басынан өткерген алғашқы сындарының бірі, территориялық біртұтастығымызға бағытталған тегеурін болатын.
Держатели документа:
БҚУ

63
Р 95
Рысбеков, Т.
    Оралдағы 1991 жылғы Қыркүйек оқиғасы жөнінде не білеміз? [Текст] / Т. Рысбеков // Орал өңірі. - 2025. - №76. - 18 қыркүйек. - Б. 10,11.
ББК 63

Рубрики: Тарих

Кл.слова (ненормированные):
қазақстан -- м. есеналиев және азаттықтар -- "азат " азаматтық қозғалыс -- бастамашысы -- республика партиясы -- казактар -- патша билігі -- сібір -- орта азия -- кавказ -- аттанайық, жайыққа -- орталық штаб -- орал сәулебаев -- аттан штабы -- аманбай асылбеков -- "семей- невада" қозғалысы -- бақытжан әділов -- оқиға қарсаңында -- әскери зауыттар -- "қазақгаз" концерні -- қарашығанақ шикізаты -- ливия -- тәжірибелі ұйымдастырушы -- есет әзербаев -- н. есқалиев -- "зенит" -- "металлист" зауыты -- 15 қыркүек
Аннотация: Мақалада Оралдағы 1991 жылғы Қыркүйек оқиғасы жөнінде толығымен жазылған.
Держатели документа:
БҚУ

63
Р 95
Рысбеков, Т.
    Оралдағы 1991 жылғы Қыркүйек оқиғасы жөнінде не білеміз? [Текст] / Т. Рысбеков // Орал өңірі. - 2025. - №77.- 23 қыркүйек. - Б. 11.
ББК 63

Рубрики: Тарих

Кл.слова (ненормированные):
орал -- қыркүйек оқиғасы -- халық депутаты -- н.есқалиев -- н. мордасов -- баяндама -- с.абдрахманов -- м. есеналиев -- "азат" республикалық -- азаматтық қозғалыс -- түйін -- президент -- н. назарбаев -- алғыс -- казак - қазақ қарсылығы -- орыс - казак -- батыр қыз- жігіттер -- б.адилов -- ж. қуаншалиев -- а. қадырбаева -- м. балмолда -- ерлігін -- бағалай
Аннотация: Мақалада Оралдағы 1991 жылғы Қыркүйек оқиғасы жөнінде жазылған.
Держатели документа:
БҚУ

83
С 11
Сұлтанғалиева, А. Н.
    ХХ ғасыр басындағы қазақ қоғамы және қазақ прозасы: ұлттық мүдде мен ұлттық жад [Текст] / А. Н. Сұлтанғалиева // Профессор Отарәлі Бүркіттің лингвистикалық мұрасы, қазіргі қазақ филологиясының парадигмалары: Қазақстан Республикасы білім беру ісінің Құрметті қызметкері, филология ғылымдарының докторы, профессор Бүркітов Отарәлі Бүркітұлының туғанына 70 жыл толуына арналған халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференция материалдары. - Орал, 2024. - 13 желтоқсан. - Б. 367-370.
ББК 83

Рубрики: Литературоведение

Кл.слова (ненормированные):
ұлттық мүдде -- ХХ ғасыр басындағы проза -- ұлттық жад -- қазақ қоғамы -- көркемдік ерекшеліктер
Аннотация: ХХ ғасырдың басы қоғамды дүр сілкіндірген маңызды оқиғалармен тарихқа енді. Бұл оқиғалар ақындар мен жазушыларды бейжай қалдырмады. Осы кезең қазақ прозасы жаңа деңгейге көтеріліп, жаңа тақырыптар мен қырларын ашқан уақыт болды. Мақаланың мақсаты — ХХ ғасырдың басындағы қазақ қоғамы мен прозасын зерттеу арқылы ұлттық мүдде мен ұлттық жадтың көркем әдебиеттегі көрінісін айқындау. Бұл кезеңге қатысты басқа да маңызды еңбектерге Ы. Дүйсенбаевтың «Сұлтанмахмұт Торайғыров» (1967), Б. Шалабаевтың «Қазақ прозасының тарихы», З. Бисенғалиевтің «ХХ ғасырдың басындағы қазақ романы» (1997), сондай-ақ «Қазақ прозасы ХХ ғасырдың басы: жаңа романға жол» (2010) еңбектері жатады. Әдебиетті оқытуда осы кезеңнің маңызды еңбектері ретінде С. Мұқановтың «Қазақ әдебиеті ХХ ғасырда» (1932), Е. Смайылованың «Қазақ әдебиеті ХХ ғасырда» (1941), Р. Нұрғалидың «Әуезов және Алаш» (1997), Ө. Әбдіманұлының «ХХ ғасырдың басындағы қазақ әдебиеті» (2002) оқу құралын атап өтуге болады. Алайда ХХ ғасырдың басындағы әдебиетті оқытуда Б. Кенжебаевтың «Қазақ әдебиеті ХХ ғасырдың басы» (1976) оқулығы ерекше орын алады.
Держатели документа:
ЗКУ

71.0
О-63
Оразбаева, Д. Е.
    Уақыт модустарындағы батырлық феномені (Тарихи модуста) [Текст] / Д. Е. Оразбаева // БҚУ хабаршысы. - 2025. - №4. - Б. 304-321.
ББК 71.0

Рубрики: Культурология

Кл.слова (ненормированные):
батырлық феномені -- уақыт модусі -- батыр бейнесі -- қайсар рух -- ескерткіш -- мəдени жады -- қаһарман -- тарих
Аннотация: Мақалада батырлық феномені мəдени уақыт модусында қарастырылады, оның қазақ халқының ұлттық бірегейлігін қалыптастырудағы орны зерделенеді. Батырлық дəстүрі ұлттық рухани кодын, мəдени тұтастығын жəне тарихи сабақтастығын бейнелейтін маңызды мəдени феномен ретінде қарастырылады. Батырлық феномені өткен мен бүгіннің мəдени диалогы ретінде ұлттық сана мен тарихи тəжірибеміздің өзара байланысын көрсетеді. Мақалада «қазақ батырларының бейнесі əртүрлі уақыт модусында қалай репрезентацияланды жəне ұлттық жадынын қалай қалыптастырады?» деген сұраққа жауап беруге тырысамын. Зерттеудің мақсаты - батырлық феноменін мəдени уақыт модусы тұрғысынан кешенді талдау жəне оның тарихи-мəдени репрезентациясын айқындау. Зерттеу жұмысының теориялық бөлімінде батырлық феномені тарихи оқиғалар, түрлі дискурстар жəне тарихи-мəдени жады ұғымдары арқылы зерделенеді. Бұл тұрғыда батырлық бейненің қоғамдағы орнына, ұжымдық жадтағы, тарихи нарративтегі көрінісіне баса назар аударылады. Зерттеудің эмпирикалық бөлімінде ел тəуелсіздігі жолында ерлік көрсеткен Ер Жəнібек Бердəулетұлы, Малайсары Тоқтауылұлы, Шақшақ Жəнібек Қошқарұлы, Ақжолтай Ағыбай, Қанжығалы Бөгенбай, батырлардың ерліктері мен оларға орнатылған ескерткіштердің маңыздылығына талдау жасалады. Мақалада қолданылған суреттер мен оған қатысты ақпараттар Солтүстік Қазақстан, Орталық Қазақстан өңірлерінде жүргізілген далалық зерттеулердің нəтижесінде алынды
Держатели документа:
ЗКУ

32.813
J35

    JECTIVE HUB таныстырылды [Текст] // Өркен. - 2026. - 27 ақпан. - №2. - Б. 8.
ББК 32.813

Рубрики: Жасанды интеллект

Кл.слова (ненормированные):
JECTIVE HUB -- Jective.kz платформасы -- Жасанды интеллект -- AI -- Цифрлық трансформация -- Технологиялық кәсіпкерлік -- Astana Hub -- Инновациялық экожүйе -- AI-Sana бағдарламасы -- IT-стартаптар -- Меморандум
Аннотация: Мақалада М. Өтемісов атындағы БҚУ-да жасанды интеллект пен цифрлық технологияларды дамытуға бағытталған JECTIVE HUB инновациялық инфрақұрылымының таныстырылымы баяндалады. Жоба аясында студенттерді, ғалымдар мен бизнесті біріктіретін Jective.kz цифрлық платформасы іске қосылды. Маңызды оқиға ретінде университет пен «Astana Hub» арасындағы өңірлік IT-экожүйені нығайтуға бағытталған ынтымақтастық меморандумына қол қойылғаны аталған. Хабтың негізгі мақсаты — студенттік стартаптарды қолдау, MVP өнімдерін әзірлеу және технологиялық жобаларды коммерцияландыру.
Держатели документа:
ЗКУ