Электронный каталог

85(5каз)
Б 29
Бауыржанқызы, В.
    Қазақтың дәстүрлі музыкалық өнері және күйші-композиторлары [Текст] / В. Бауыржанқызы // Мәдениет. - 2020. - №1. - Б. 24-29
ББК 85(5каз)

Рубрики: Искусство

Кл.слова (ненормированные):
Қазақстанның киелі жерлері -- музыка -- ұлттық өнер -- А.И.Левшин -- қазақ халқы -- елді-мекен -- Тәңірберген ауылдық округі
Аннотация: "Қазақстанның киелі жерлер географиясы" жобасы аясында Мәртөк аудандық мқражай қызметкерлері Мәртөк ауданы аумағындағы Ақсу, Көкпекті, Шаура киелі жерлер, қорымдар, құлыптас, пайдалы қазбалары орындарына арнайы барып, деректер жинақтаған болатын. Бірінші жол бағытымыз Тәңірберген ауылдық округіне қарасты Ақсу ауылы. Қазірде мал шаруашылығымен айналысатын қожалық жері, кезінде мыңғырған малы бар, көпбалалы отбасылар тұрған ұйыған елді-мекен болғанын аңыз қылып айтады.
Держатели документа:
БҚМУ

86
Б 82
Борбасова, Қ. М.
    Қазақ халқының діни санасының қалыптасуы мен даму ерекшеліктері [Текст] / Қ. М. Борбасова, А. Б. Бужеева, Н. К. Альджанова // әл-Фараби ат. ҚазҰУ хабаршысы = Вестник КазНУ им. аль-Фараби. - Алматы, 2016. - №4(58). - Б. 164-171. - (Философия, мәдениеттану, саясаттану сериясы = Сер. философия, культурология, политологии)
ББК 86

Рубрики: Религия

Кл.слова (ненормированные):
қазақ халқы -- діни сана -- тәңіршілдік -- бақсылық -- діни айқындалу -- діндарлық -- ислам діні
Аннотация: Мақалада қазақ халқының діни санасының қалыптасуы мен дамуы, діндердің өзара қарым-қатынасының өзектілігі мен маңыздылығы қарастырылған.
Держатели документа:
БҚМУ
Доп.точки доступа:
Бужеева, А.Б.
Альджанова, Н.К.

Тымболова , А. О.
    Түркілік дүниетаным және Ұмай Ана культі [Текст] / А. О. Тымболова , Н. Ш. Қалиева // ӘЛ- ФАРАБИ атындағы ҚАЗАҚ ҰЛТТЫҚ УНИВЕРСИТЕТІ ХАБАРШЫ ) = ВЕСТНИК КАЗНУ им. АЛЬ - ФАРАБИ. - Алматы, 2017. - №4. - Б. 158 - 163. - ( Филология сериясы = Серия филологическая )
ББК 82

Рубрики: Фольклор

Кл.слова (ненормированные):
Ұмай ана -- культ -- түркілік дүниетаным -- Тәңір -- миф -- Аспан -- Жер ана -- Су
Аннотация: Мақалада түркілік дүниетаным негіздері мен түркі халықтарының таным түсінігіндегі мифтік кейіпкер - Ұмай ана культі қарастырылады.
Держатели документа:
М. Өтемісов атындағы БҚМУ
Доп.точки доступа:
Қалиева, Н. Ш.

86
Ш 19
Шамахай, С.
    Шыңғысхан: тәңірлік сенім мен толеранттылық [Текст] / С. Шамахай, Ғ. Есім // Вестник КазНУ им. аль-Фараби = Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетi. - Алматы, 2018. - №3(65). - Б. 53-67
ББК 86

Рубрики: Религия

Кл.слова (ненормированные):
Шыңғысхан -- тәңірлік -- шаманизм -- «Мәңгі Аспан» -- дін -- толеранттылық -- тарихи шығармасы -- Жамиғат ат тауарихы -- Түрік шежіресі -- Моңғолдың құпия шежіресі -- философия -- герменевтика
Аннотация: Мақалада көшпенділердің сонау шумерлер заманынан бері сабақтасып келе жатқан мыңдаған жылдар тарихы бар Тәңірлік дінінің ХІІІ ғасырдағы ахуалы мен Шыңғысхан ықпалымен Мәңгі Аспан (Тәңірі) ретінде даму ерекшелігі, оның жасаған діни-философиялық тұжырымы, дінге деген толерантты қатынасы жайлы талданады. Шыңғыс хан заманында моңғолдардың тәңірлік нанымына өзгерістер енгізілді. Мәселен, тәңірлік дінінде жұмақ пен тозақ ұғымдары болмады. Алайда олардың сауап жинауға талпынысы тек Шыңғыс ханның арнайы шақыртуымен келген Әулие Чан Чунның үгіттеуімен құдайлық іліммен байланысты туындады. Бұл кезеңде моңғолдардың діни көзқарасы өзінің биік шыңына жетіп, мәңгі аспанның монотеистік сенімін құрды. Шыңғыс хан тәңірлікті негізге ала отырып, Мәңгі Аспан (Тәңір) идеясын теория дәрежесінде қорытып, қолдана білді. Ол Көкте – Мәңгі Аспан (Тәңірі), Жерде – Қаған қағидасын қалыптастырды. Қағида бойынша Аспан (Тәңір) әлемдегі шексіз ерік, биліктің жалғыз Құдайы. Ол өзінің шапағатымен Қағанды қолдайды. Қаған тәңір атынан билік етіп, аспан жарлығын жер бетіне жүзеге асыруға міндетті. Қаған өз парасатының, харизмасының көмегімен аспан қалауына, шапағатына бөлене алады. Жоғарыда бір аспан тәңірі болса, жерде бір ғана қаған болуға тиіс. Яғни, моңғол ханы «Күн шығыстан күн батысқа дейінгі аспан астындағы барша елді басқаруға тиіс» – еді. Сонымен қатар, Шыңғысхан діни толеранттылықты ұстанды. Ол либералды заң нормаларын қалыптастырды. «Барлық діндер бірдей құрметке лайық, бірақ олардың бірде-бірі үстемдік ете алмайды» деген талап болды. Бұл талап Шыңғыс хан дүниеден өткен соң да, ұрпақтан-ұрпаққа сабақтасып, жалғасын тапты. Шыңғыс ханның кіші ұлы Толуйдың жұбайы ақын, мемлекеттің ірі саясаткері Сорқақтани бегім, Мөңке хан бұл ережені өз өмірінің қағидасы етеді. Мақалада Шыңғыс ханның тұжырымдары мен қағидаларын дәлелдеу үшін дереккөздер ретінде «Моңғолдың құпия шежіресі» атты тарихи шығармасы, Рашид ад диннің «Жамиғат ат тауарихы», Әбілғазы ханның «Түрік шежіресі», Шығыс және Батыс елдерінен Шыңғыс ханның арнайы шақыртуымен келген, оның көзі тірісінде кездесіп, жүздескен және кейінгі тақ мұрагерлерімен тікелей қарым-қатынаста болған әулие, ойшыл, қайраткер, саяхатшылардың (даостық монах Чан Чун, Елуй Чуцай, Пэн Дай мен Сюй Тин, монах Джовани дель Плано Карпини, елші Гильом де Рубрук, венециялық көпес Марко Поло) жол жазбалары алынды. Мақаланың мақсаты тәңірлік діннің Шыңғыс хан заманындағы дамуы мен өзгерісі, Шыңғыс ханның діни ұстанымы, сабақтастығы туралы деректер бойынша компаративистикалық, мәдени-философиялық талдау жасау. Талдау барысында Мәңгі Аспан (Тәңір) сеніміне қатысты тың ойлар мен пікірлер ұсынылды. Тақырыпты талдау барысында гуманитарлық және философиялық білімдерде кеңінен қолданылатын, тарихилық пен логикалықтың өзара байланысы, тарихи-компаративистикалық, абстрактылықтан нақтылыққа өту, жалпыдан жекеге өту, герменевтика іспетті тәсілдердің бірлігі қамтылады.
Держатели документа:
БҚМУ
Доп.точки доступа:
Есім, Ғ.

74
Т 11
Тәңірбергенова, А. Ш.
    Мектепке дейінгі тәрбие мен оқыту - ел болашағының кепілі [Текст] / А. Ш. Тәңірбергенова, М. И. Карагозина // Вестник АПН Казахстана. - 2019. - №6. - Б. 34-39
ББК 74

Рубрики: Педагогика

Кл.слова (ненормированные):
мектепке дейінге білім беру -- мектепке дейінге тәрбие мен оқыту мазмұнын жаңарту -- бала үні -- 4к моделі -- тәрбие -- оқыту -- педагогикалық шеберлігі -- білім беру жүйесі -- оқыту әдесі
Аннотация: Мақалада мектепке дейінгі тәрбие мен оқыту мазмұн жаңарту шеңберіндегі құндылықтар қарастырылады.
Держатели документа:
БҚМУ
Доп.точки доступа:
Карагозина, М.И.

83
О-63
Оразалин, Н.
    Уақыт жаратқан ұлы жыр. [Текст] / Н. Оразалин // Егемен Қазақстан . - 2021. - №184. -29 қыркүйек. - Б. 11
ББК 83

Рубрики: Әдебиет

Кл.слова (ненормированные):
уақыт -- Мұқағали Мақатаев -- ұлт -- ұлы -- ақын -- Әбіш кекілбаев -- әдебиет
Аннотация: Ұлттың ұлы ақыны -Мұқағали Мақатаевтың 90 жылдығы республика көлемінде кеңінен аталып жатыр. Осы күндерде ақынның туған жері -Алматы облысы Райымбек ауданында -қасиетті Хан Тәңірі бөктерінде мерейтойлық іс-шаралар өтуде.
Держатели документа:
БҚУ

83 (5каз)
К 88
Қуанышұлы, А.
    Ақ жауынның астында күй нөсерлеп... [Текст] / А. Қуанышұлы // Qazaq adebieti. - 2021. - №46.- 12 қараша. - Б. 13-13
ББК 83 (5каз)

Рубрики: Өнер

Кл.слова (ненормированные):
Ақ жауынның астында күй нөсерлеп -- Күй – құдірет -- күйші - композиторы -- Қазақтың ұяты мен қасиеті күйінде ғана қалды -- Басшысын таппаған ел азар -- Бестөре - Наурызбайдың күйі -- Бұлғын-сусар -- Салтанат күйінің тарихы -- Жақсы домбыра жаман қатын секілді
Аннотация: Күй – құдірет. Күй – Тәңірдің сыйы. Бұған жуырда Алматы қаласы Ықылас Дүкенұлы атындағы халықтық музыкалық аспаптар музейінде өткен «Ақ жауын» мемлекеттік камералық оркестрінің лекция-концертінде тағы бір көз жеткіздік, көңілмен түйсіндік, жүрекпен сездік. Оркестрдің көркемдік жетекшісі – қазақтың дәулескер күйші-композиторы, Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген әртісі Секен Кәрімұлы Тұрысбек. Кеш тізгінін қолына алған Секен Тұрысбек күйлердің тарихы туралы терең сырлы әңгімелердің майын тамызды. Көрермендердің арасында отырған біз әңгіме тыңдап емес, рухани сұқбат құрғандай болдық. Көрермендермен сәлемдескен ол, кешті өлеңмен бастады да әңгімесін күймен, күйлердің шығу тарихымен жалғастырды.
Держатели документа:
БҚУ

63.3
С 17
Самет, Н.
    Мемлекетіміздің алтын діңгегі [Текст] / Н. Самет // AQIQAT. - 2021. - №12. - б. 23
ББК 63.3

Рубрики: Тарих

Кл.слова (ненормированные):
мемлекет -- адами құндылықтар -- Абылай хан -- сұлтан Бейбарыс -- Кенесары Қасымұлы -- алаш зиялылары -- Дінмұхамед Ахметұлы Қонаев -- Нұрсұлтан Әбішұлы -- бейбітшілік -- Қасым-Жомарт Кемелұлы -- тәуелсіздік -- желтоқсан оқиғасы
Аннотация: Бұл мақалада ел тарихындағы қаһарман батырлар, жыраулар, ел басшылары, билер, ағартушылар, шешендер мен аулие-әнбиелер күллісі бүгінгі тәуелсіздігіміздің кірпішін қаласқан майталман кейіпкерлер жайында айтылған. Тәңірдің өзі тарту еткен еліміздің тәуелсіздігі тұсында тұған ұрпақ өткеннен тағылым алып, келешекке кемел қадам басуы тиіс. Ендеше бұл ұлы мұрат өміршендігін жоғалтпай, мәңгілікке ұлассын!
Держатели документа:
М. Өтемісов атындағы БҚУ

84
А 11
Айнабеков, Б.
    Қайдасың,тәңір сыйы [Текст] / Б. Айнабеков // Juldyz. - 2021. - №11.-қараша. - Б. 101-103
ББК 84

Рубрики: көркем әдебиет

Кл.слова (ненормированные):
мұздай тер -- қара жер -- айбынды ел -- ауыр салмағы -- иманды ел -- палестина елі -- пенделік -- оқ ұя -- қанды соғыс -- найзағайдың жасыны -- ғасыр сабағы -- заман талабы -- жауабы жоқ -- оқ құшқан жер -- май құю
Аннотация: Мақалада Бақтыбай Айнабековтың "Қайдасың,тәңір сыйы" атты аяннама шер-сүресіндегі "Санадағы жармақ" пен "Қанжар-қында,оқ ұяда жатпайды" өлеңдері берілген.
Держатели документа:
БҚУ

83
А 79
Арыққарақызы, Е.
    Ұлы ұлттың ұланы аман ба? [Текст] / Е. Арыққарақызы // Ана тілі. - 2022. - №6.-10-16 ақпан. - Б. 5
ББК 83

Рубрики: әдебиеттану

Кл.слова (ненормированные):
ғалым жайлыбай -- сұлубайдың әні -- өр алтай -- тәңіртаудың арасы -- кілт -- темірқазық -- ескірмеген екі аңыз -- сұлубай шоқысы -- уақ жармұхамед жырау -- қайқая шапқан қарагер
Аннотация: Мақалада ақын Ғалым Жайлыбайдың "Сұлубайдың әні" кітабынан ой-түйін берілген.
Держатели документа:
БҚУ