База данных: Статьи
Страница 2, Результатов: 29
Отмеченные записи: 0
11.

Подробнее
83
П 33
Пірімова, Ә.
С.Елубайдың "Жалған дүние" романындағы фразеологизмдер / Ә. Пірімова // Қазақ тілі мен әдебиеті. - 2021. - №3.- наурыз. - Б. 48-56
ББК 83
Рубрики: Әдебиеттану
Кл.слова (ненормированные):
елубай -- с.елубай -- романдағы фразеологизмдер -- жалған дүние
Аннотация: Мақалада қазақ тіліндегі фразеологизмдердің тілдік ерекшелігі мен семантикалық-тақырыптық топтастырылуына шолу жасалды. Қазақ тіл білімінде тұрақты тіркестерді тілші-ғалымдар әрт үрлі аспектіде қарастырып, оның дамуына үлес қосуда. Зерттеу тақырыбымызда жазушы С.Елубайдың "Жалған дүние" романындағы фразеологизмдердің қолданысы сөз таптарына қатыстылығы, эмоцияны бейнелеуіне ішкі формаларының тууының уәждемелік топтарына байланысты жіктеліп талданды.
Держатели документа:
БҚУ
П 33
Пірімова, Ә.
С.Елубайдың "Жалған дүние" романындағы фразеологизмдер / Ә. Пірімова // Қазақ тілі мен әдебиеті. - 2021. - №3.- наурыз. - Б. 48-56
Рубрики: Әдебиеттану
Кл.слова (ненормированные):
елубай -- с.елубай -- романдағы фразеологизмдер -- жалған дүние
Аннотация: Мақалада қазақ тіліндегі фразеологизмдердің тілдік ерекшелігі мен семантикалық-тақырыптық топтастырылуына шолу жасалды. Қазақ тіл білімінде тұрақты тіркестерді тілші-ғалымдар әрт үрлі аспектіде қарастырып, оның дамуына үлес қосуда. Зерттеу тақырыбымызда жазушы С.Елубайдың "Жалған дүние" романындағы фразеологизмдердің қолданысы сөз таптарына қатыстылығы, эмоцияны бейнелеуіне ішкі формаларының тууының уәждемелік топтарына байланысты жіктеліп талданды.
Держатели документа:
БҚУ
12.

Подробнее
46.0
М 11
Мұратқызы, А.
Ақбөкеннің Африкадағы гнудан несі кем? [Текст] / А. Мұратқызы // Oral oniri. - 2022. - 18 маусым. - №71. - Б. 8-9
ББК 46.0
Рубрики: Скотоводство. Крупный рогатый скот
Кл.слова (ненормированные):
гну -- Ақбөкен -- Киік қайда -- Африка -- жануарлар -- Шаруалар уәжі -- Киік бізге келген жоқ, біз киіктің жерінде жүрміз -- Киік еркін жайлаған жерлер оңды-солды беріліп кеткен -- Тығырықтан шығудың жолы ату ғана ма? -- Резерват шілдеде құрылады -- Түйткілдің түйінін туризм арқылы шешсек
Аннотация: Natinonal Geographic Qazaqstan/ Табиғаттың таңғажайып жаратылысы – бөкеннің жаппай төлдеу науқаны мамырда басталады. Жылда киік облыс орталығы – Орал қаласынан 450 шақырым қашықтағы Жәнібек ауданы Жақсыбай ауылының маңында лағын өргізеді. Асфальт жабындысы жоқ, ой-шұңқыры көп ұзақ жолды алты сағаттай жүріп өтіп, осы ауылға кештетіп жеттік.
Держатели документа:
ЗКУ
М 11
Мұратқызы, А.
Ақбөкеннің Африкадағы гнудан несі кем? [Текст] / А. Мұратқызы // Oral oniri. - 2022. - 18 маусым. - №71. - Б. 8-9
Рубрики: Скотоводство. Крупный рогатый скот
Кл.слова (ненормированные):
гну -- Ақбөкен -- Киік қайда -- Африка -- жануарлар -- Шаруалар уәжі -- Киік бізге келген жоқ, біз киіктің жерінде жүрміз -- Киік еркін жайлаған жерлер оңды-солды беріліп кеткен -- Тығырықтан шығудың жолы ату ғана ма? -- Резерват шілдеде құрылады -- Түйткілдің түйінін туризм арқылы шешсек
Аннотация: Natinonal Geographic Qazaqstan/ Табиғаттың таңғажайып жаратылысы – бөкеннің жаппай төлдеу науқаны мамырда басталады. Жылда киік облыс орталығы – Орал қаласынан 450 шақырым қашықтағы Жәнібек ауданы Жақсыбай ауылының маңында лағын өргізеді. Асфальт жабындысы жоқ, ой-шұңқыры көп ұзақ жолды алты сағаттай жүріп өтіп, осы ауылға кештетіп жеттік.
Держатели документа:
ЗКУ
13.

Подробнее
46.0
Д 11
Дәуітбай , Г.
Киіктер кімге кедергі? [Текст] / Г. Дәуітбай // EGEMEN QAZAQSTAN. - 2022. - 5 шілде. - №126. - Б. 1,14
ББК 46.0
Рубрики: Крупный рогатый скот
Кл.слова (ненормированные):
жануарлар -- Жайық популяциясы -- Экология -- геология -- табиғи ресурстар -- сайғақ -- популяция
Аннотация: Біз енді ақбөкенге тоқмейілси қалыппыз. Қазақтың кең даласында ақбөкендерге орын жоқ екен. Министрліктегілердің уәжіне сенсек, көбейіп кеткен киіктер шаруашылыққа кесірін тигізуде, сондықтан жануарларды атудан басқа амал жоқ екен... Ауыл шаруашылығы министрінің «Аң аулау және балық аулау объектілері болып табылатын жануарлардың құнды түрлерінің тізбесін бекіту туралы» 2015 жылғы 16 ақпандағы бұйрығына өзгерістер енгізіп, тізбеден «киік» деген сөзді алып тастау туралы әңгіме ел ішінде біраз талқыланды. Алайда еліміздің Экология, геология және табиғи ресурстар министрі С.Брекешов Жайық популяциясына жататын 80 мың бас киікті ату туралы шешім қабылданғанын мәлім етті.
Держатели документа:
ЗКУ
Д 11
Дәуітбай , Г.
Киіктер кімге кедергі? [Текст] / Г. Дәуітбай // EGEMEN QAZAQSTAN. - 2022. - 5 шілде. - №126. - Б. 1,14
Рубрики: Крупный рогатый скот
Кл.слова (ненормированные):
жануарлар -- Жайық популяциясы -- Экология -- геология -- табиғи ресурстар -- сайғақ -- популяция
Аннотация: Біз енді ақбөкенге тоқмейілси қалыппыз. Қазақтың кең даласында ақбөкендерге орын жоқ екен. Министрліктегілердің уәжіне сенсек, көбейіп кеткен киіктер шаруашылыққа кесірін тигізуде, сондықтан жануарларды атудан басқа амал жоқ екен... Ауыл шаруашылығы министрінің «Аң аулау және балық аулау объектілері болып табылатын жануарлардың құнды түрлерінің тізбесін бекіту туралы» 2015 жылғы 16 ақпандағы бұйрығына өзгерістер енгізіп, тізбеден «киік» деген сөзді алып тастау туралы әңгіме ел ішінде біраз талқыланды. Алайда еліміздің Экология, геология және табиғи ресурстар министрі С.Брекешов Жайық популяциясына жататын 80 мың бас киікті ату туралы шешім қабылданғанын мәлім етті.
Держатели документа:
ЗКУ
14.

Подробнее
76
П 11
Пірназар, С.
Көркем мінездің көрігі [Текст] / С. Пірназар // Ana tili. - 2022. - 7-13 шілде. - №27. - Б. 11
ББК 76
Рубрики: Журналистика
Кл.слова (ненормированные):
журналист -- Ертай Бекқұл -- көркем мінез -- Алма Смағұлова -- журналистика факультеті -- Ақмарал Арыстанбекова -- тарих ғылымының докторы
Аннотация: Егер кісіні көрікті етіп көрсететін оның көркем мінезі дейтін дәйекке дес берсек, белгілі журналист Ертай Бекқұл тап сондай сипатқа лайықты болды. Ол нағыз көркем мінездің көрігі-тін. Мен өткен жылдың қыркүйек айының басында өмірден елімізге есімі белгілі журналист, қарымды қаламгер, атпал азамат атанып өткен Ерекеңмен де, оның адал жары Алма Смағұловамен де ҚазМУ-дың журналистика факультетінде бір топта бірге оқыдым. Шынында Ертай барынша байсалды, сөзге берік, уәжге нық жігіт еді. Өз басым оның біреуге дауыс көтеріп, жекіріп, ұрсып жатқан пәйтін немесе әлдекімнің ту сыртынан айбат шегіп, ғайбат сөз айтып баққан сәтін ешқашан көрмеппін. Жағымпаздық пен жарамсақтықты жанына жуытпады, мүбада бір ондайларды көре қалса, бойын дереу тік ұстап, тіксініп тұратын. Рушылдық пен жершілдіктен жүдә қашық жүрді, ешуақытта трайбализм деген аурумен ауырған емес. Туған-туыс жағалап, мансап сатысымен көтерілу мүддесін де көздеген жоқ. Қандай қызметке де өзінің қабілеті мен қарымының арқасында барды. Осындай өмір салтын ұстануына орай өзі барынша таза өмір сүрді, кәсібіне адал қызмет етті. Сондығынан шығар, соңына дәйімі өзін құрмет тұтатын өзі секілді көптеген тазайын да талантты шәкірттерді ерте білді.
Держатели документа:
ЗКУ
П 11
Пірназар, С.
Көркем мінездің көрігі [Текст] / С. Пірназар // Ana tili. - 2022. - 7-13 шілде. - №27. - Б. 11
Рубрики: Журналистика
Кл.слова (ненормированные):
журналист -- Ертай Бекқұл -- көркем мінез -- Алма Смағұлова -- журналистика факультеті -- Ақмарал Арыстанбекова -- тарих ғылымының докторы
Аннотация: Егер кісіні көрікті етіп көрсететін оның көркем мінезі дейтін дәйекке дес берсек, белгілі журналист Ертай Бекқұл тап сондай сипатқа лайықты болды. Ол нағыз көркем мінездің көрігі-тін. Мен өткен жылдың қыркүйек айының басында өмірден елімізге есімі белгілі журналист, қарымды қаламгер, атпал азамат атанып өткен Ерекеңмен де, оның адал жары Алма Смағұловамен де ҚазМУ-дың журналистика факультетінде бір топта бірге оқыдым. Шынында Ертай барынша байсалды, сөзге берік, уәжге нық жігіт еді. Өз басым оның біреуге дауыс көтеріп, жекіріп, ұрсып жатқан пәйтін немесе әлдекімнің ту сыртынан айбат шегіп, ғайбат сөз айтып баққан сәтін ешқашан көрмеппін. Жағымпаздық пен жарамсақтықты жанына жуытпады, мүбада бір ондайларды көре қалса, бойын дереу тік ұстап, тіксініп тұратын. Рушылдық пен жершілдіктен жүдә қашық жүрді, ешуақытта трайбализм деген аурумен ауырған емес. Туған-туыс жағалап, мансап сатысымен көтерілу мүддесін де көздеген жоқ. Қандай қызметке де өзінің қабілеті мен қарымының арқасында барды. Осындай өмір салтын ұстануына орай өзі барынша таза өмір сүрді, кәсібіне адал қызмет етті. Сондығынан шығар, соңына дәйімі өзін құрмет тұтатын өзі секілді көптеген тазайын да талантты шәкірттерді ерте білді.
Держатели документа:
ЗКУ
15.

Подробнее
74.00
Қ 14
Қазақстан Республикасынан Ресей Федерациясына оқу көші-қоны: жай-күйі, себептері, келешегі [Текст] / А. Мажитова [и др.] // Қоғам & Дәуір. - 2022. - №1. - б. 62-77
ББК 74.00
Рубрики: Жалпы педагогика
Кл.слова (ненормированные):
оқу көші-қоны -- білім көші-қоны -- Қазақстан -- Ресей -- жастар -- Қазақстан-Ресей шекарасы -- Border Studies -- фронтьер көші-қоны -- әлеуметтік зерттеу
Аннотация: Мақалада оқу көші-қоны уәждері мен келешегі қарастырылады. Сондай-ақ, мақалада халықаралық білім ұтқырлығының Қазақстанның Ресеймен шекаралас облыстарындағы эмиграция процестеріне әсері мәселесі қарастырылған.
Держатели документа:
М. Өтемісов атындағы БҚУ
Доп.точки доступа:
Мажитова, А.
Есімова, Қ.
Ашкенова, Г.
Батырбаев, Қ.
Қ 14
Қазақстан Республикасынан Ресей Федерациясына оқу көші-қоны: жай-күйі, себептері, келешегі [Текст] / А. Мажитова [и др.] // Қоғам & Дәуір. - 2022. - №1. - б. 62-77
Рубрики: Жалпы педагогика
Кл.слова (ненормированные):
оқу көші-қоны -- білім көші-қоны -- Қазақстан -- Ресей -- жастар -- Қазақстан-Ресей шекарасы -- Border Studies -- фронтьер көші-қоны -- әлеуметтік зерттеу
Аннотация: Мақалада оқу көші-қоны уәждері мен келешегі қарастырылады. Сондай-ақ, мақалада халықаралық білім ұтқырлығының Қазақстанның Ресеймен шекаралас облыстарындағы эмиграция процестеріне әсері мәселесі қарастырылған.
Держатели документа:
М. Өтемісов атындағы БҚУ
Доп.точки доступа:
Мажитова, А.
Есімова, Қ.
Ашкенова, Г.
Батырбаев, Қ.
16.

Подробнее
83
Б 19
Байділдаұлы, М.
Күрес - ғұмыр [Текст] / М. Байділдаұлы // Ana tili. - 2022. - №43.- 27 қазан - 2 қараша. - Б. 9
ББК 83
Рубрики: Әдебиеттану
Кл.слова (ненормированные):
АлтынбеК Сәрсенбайұлы -- Тұлғалық теориясы -- Әйгілі психолог Леонтьев -- Тәуелсіздік -- Биліктегі текетірес -- Баспасөз
Аннотация: Алтынбек – Сәрсенбай ақсақалдың үйіндегі төртінші перзент болатын. Хан Тәңірінің етегінде, Нарынқол деген ғажап өлкеде өмірге келген ол, қатар құрбы-құрдастарынан кем болмай өсті. Ата-анасынан дарыған еңбекқорлық, адалдық, ақыл-парасат үнемі оны алға сүйреді. Білуге құмарлық, үздіксіз ізденіс, кәсіби ынта КазГУ мен МГУ-де оқыған студенттік жылдарында ерекше байқалып тұратын. Пікірталас кезінде уәжге айтқан өткір ойлары айналасындағы достары мен әріптестерін таңғалдыратын. Мәскеуден Алматыға оралған соң, Қазақ телеграф агенттігінде, «Арай – Заря» журналында, «Өркен–Горизонт» газетінде атқарған журналистік жұмыстары оның көзқарасын саясаткер ретінде қалыптастыруға жәрдемдесті. Отыздан жаңа асқан кезінде тәуелсіз елдің алғашқы Баспасөз және бұқаралық ақпарат министрі болып тағайындалды. Оның осыдан кейінгі бүкіл өмірі мен қызметі Қазақ мемлекеттігін қалыптастыру мен нығайтуға бағытталды. Өйткені Алтынбек студент кезінен-ақ афиналық демократияның атасы Периклдің еңбектерінен бастап, көрнекті неміс ойшылы Макс Вебердің ұлттық мемлекет туралы пайымдауларымен таныс болатын. Ұлт – мемлекеттің ұйыстырушы қазығы, сондықтан ұлт мүддесі бәрінен жоғары тұру керек деген қағидаларды іске асыруды ойлады. Ол тәй-тәй басқан ұлттық мемлекеттілігімізді ар-ұяттың өлшемі деп, ең жоғары адами құндылықтардың бірі деп қарастырды.
Держатели документа:
БҚУ
Б 19
Байділдаұлы, М.
Күрес - ғұмыр [Текст] / М. Байділдаұлы // Ana tili. - 2022. - №43.- 27 қазан - 2 қараша. - Б. 9
Рубрики: Әдебиеттану
Кл.слова (ненормированные):
АлтынбеК Сәрсенбайұлы -- Тұлғалық теориясы -- Әйгілі психолог Леонтьев -- Тәуелсіздік -- Биліктегі текетірес -- Баспасөз
Аннотация: Алтынбек – Сәрсенбай ақсақалдың үйіндегі төртінші перзент болатын. Хан Тәңірінің етегінде, Нарынқол деген ғажап өлкеде өмірге келген ол, қатар құрбы-құрдастарынан кем болмай өсті. Ата-анасынан дарыған еңбекқорлық, адалдық, ақыл-парасат үнемі оны алға сүйреді. Білуге құмарлық, үздіксіз ізденіс, кәсіби ынта КазГУ мен МГУ-де оқыған студенттік жылдарында ерекше байқалып тұратын. Пікірталас кезінде уәжге айтқан өткір ойлары айналасындағы достары мен әріптестерін таңғалдыратын. Мәскеуден Алматыға оралған соң, Қазақ телеграф агенттігінде, «Арай – Заря» журналында, «Өркен–Горизонт» газетінде атқарған журналистік жұмыстары оның көзқарасын саясаткер ретінде қалыптастыруға жәрдемдесті. Отыздан жаңа асқан кезінде тәуелсіз елдің алғашқы Баспасөз және бұқаралық ақпарат министрі болып тағайындалды. Оның осыдан кейінгі бүкіл өмірі мен қызметі Қазақ мемлекеттігін қалыптастыру мен нығайтуға бағытталды. Өйткені Алтынбек студент кезінен-ақ афиналық демократияның атасы Периклдің еңбектерінен бастап, көрнекті неміс ойшылы Макс Вебердің ұлттық мемлекет туралы пайымдауларымен таныс болатын. Ұлт – мемлекеттің ұйыстырушы қазығы, сондықтан ұлт мүддесі бәрінен жоғары тұру керек деген қағидаларды іске асыруды ойлады. Ол тәй-тәй басқан ұлттық мемлекеттілігімізді ар-ұяттың өлшемі деп, ең жоғары адами құндылықтардың бірі деп қарастырды.
Держатели документа:
БҚУ
17.

Подробнее
74.2
А 14
Абдраманова, Д. Е
Оқыту барысында солақай балалардың қиындықтарды кешіруі [Текст] / Д.Е Абдраманова // Жантану мәселелері. - 2022. - №3. - Б. 2-7
ББК 74.2
Рубрики: Педагогика
Кл.слова (ненормированные):
генетикалық,патологиялық,солақайлық,жаттықтыру,оқыту,білім беру
Аннотация: Мақалада солақайлық мәселесі жайындағы психологиялық және психофизиологиялық зерттеулерде баланың әрекеттерді қай қолымен жасау әрі қай жас шамасында жүзеге асырудың мүмкіндігі турасында уәждер мен дәлелдер айтылмайтындығы сөз болады
Держатели документа:
БҚУ
А 14
Абдраманова, Д. Е
Оқыту барысында солақай балалардың қиындықтарды кешіруі [Текст] / Д.Е Абдраманова // Жантану мәселелері. - 2022. - №3. - Б. 2-7
Рубрики: Педагогика
Кл.слова (ненормированные):
генетикалық,патологиялық,солақайлық,жаттықтыру,оқыту,білім беру
Аннотация: Мақалада солақайлық мәселесі жайындағы психологиялық және психофизиологиялық зерттеулерде баланың әрекеттерді қай қолымен жасау әрі қай жас шамасында жүзеге асырудың мүмкіндігі турасында уәждер мен дәлелдер айтылмайтындығы сөз болады
Держатели документа:
БҚУ
18.

Подробнее
85
Ш 17
Шәкенұлы, Ж.
Қаражорға-қазақ биі [Текст] / Ж. Шәкенұлы // Егемен Қазақстан . - 2022. - 23 қараша. - №224. - Б. 11
ББК 85
Рубрики: Искусство
Кл.слова (ненормированные):
Қаражорға -- қазақ биі
Аннотация: Әлеуметтік желіде «Қаражорға» қазақ биі емес» деген теріс дақпырт тарап жүр. Айтушының уәжі: «моңғол биіне ұқсайды екен», «орыс-ағылшын ғалымдары ол туралы ештеңе айтпапты», «бидің үлгі, құрылымы да қазаққа келмейді...».
Держатели документа:
БҚУ
Ш 17
Шәкенұлы, Ж.
Қаражорға-қазақ биі [Текст] / Ж. Шәкенұлы // Егемен Қазақстан . - 2022. - 23 қараша. - №224. - Б. 11
Рубрики: Искусство
Кл.слова (ненормированные):
Қаражорға -- қазақ биі
Аннотация: Әлеуметтік желіде «Қаражорға» қазақ биі емес» деген теріс дақпырт тарап жүр. Айтушының уәжі: «моңғол биіне ұқсайды екен», «орыс-ағылшын ғалымдары ол туралы ештеңе айтпапты», «бидің үлгі, құрылымы да қазаққа келмейді...».
Держатели документа:
БҚУ
19.

Подробнее
74
С 32
Серікқызы, Э.
Қосымша гранттың жүгі [Текст] / Э. Серікқызы // EGEMEN QAZAQSTAN. - 2023. - 6 мамыр. - №85. - Б. 12.
ББК 74
Рубрики: Білім
Кл.слова (ненормированные):
грант -- игерілмеген грант -- ғылым және жоғары білім -- Саясат Нұрбек -- студент -- қосымша грант
Аннотация: Ұлттық бірыңғай тестілеуге санаулы күндер қалды. Алайда биылғы түлектер білім гранттарынан әлі бейхабар. Тізімді тиісті министрлік жариялаған жоқ. Сарапшылардың уәжіне құлақ түрсек, жыл сайын мамандар тарапынан талқыланып, ұсыныс айтылғанмен, бұл мәселе шешімін таппай келеді. Салдарынан білім саласында мамандарды да, ата-аналар мен түлектерді де әбігерге түсірген «игерілмеген грант» ұғымы пайда болды.
Держатели документа:
БҚУ
С 32
Серікқызы, Э.
Қосымша гранттың жүгі [Текст] / Э. Серікқызы // EGEMEN QAZAQSTAN. - 2023. - 6 мамыр. - №85. - Б. 12.
Рубрики: Білім
Кл.слова (ненормированные):
грант -- игерілмеген грант -- ғылым және жоғары білім -- Саясат Нұрбек -- студент -- қосымша грант
Аннотация: Ұлттық бірыңғай тестілеуге санаулы күндер қалды. Алайда биылғы түлектер білім гранттарынан әлі бейхабар. Тізімді тиісті министрлік жариялаған жоқ. Сарапшылардың уәжіне құлақ түрсек, жыл сайын мамандар тарапынан талқыланып, ұсыныс айтылғанмен, бұл мәселе шешімін таппай келеді. Салдарынан білім саласында мамандарды да, ата-аналар мен түлектерді де әбігерге түсірген «игерілмеген грант» ұғымы пайда болды.
Держатели документа:
БҚУ
20.

Подробнее
86
К 95
Жұртбай, Т.
Әуелі "Әуелгі пәлсафа" [Текст] / Т. Жұртбай // EGEMEN QAZAQSTAN. - 2023. - 1 тамыз. - №143. - С. 9.
ББК 86
Рубрики: дін
Кл.слова (ненормированные):
Ислам -- дүниетанымының поэтикалық құрылымы -- пәлсафалық қисыны -- діни терминдер -- Шариғат пен фиқһты
Аннотация: Исламның ойлау жүйесі мен дүниетанымының поэтикалық құрылымын (Калам), пәлсафалық қисынын (логикасын), діни заңнамалық дәлелін (фиқһ-fiqh) түсінбей Абайды түсіну – мүмкін емес. Соның ішіндегі ең бастысы – Абай қолданған сөздердің астарлы, емеурінді мағынасын білмей, сөз тіркесін қуып Абайды түсіндіруге тырысу зарар ғайри (g`a`yriya), күпірлік (надандық) болмақ. Бұл – ар-ожданға, таза рухқа (wa-la`gayruhi) қарсы мутазилиттік көзқарас. Сондықтан да Абайдың «жұмбағын шешемін», танымын танытамын, ойының астарын түсіндіремін деп: Жаратқанның заттық (d`at) болмысына қатысты «уәжіп» (wa`cib), «мүмкін» (mumkin), «мүмкін емес» (mumtani) деген ең түбірлі сөздерді орынды-орынсыз қолдану да мәтқапылық. Сонымен қатар нақты шешуші мағынасы бар танымдық діни терминдерді жалпы мағынасы ортақ ауыспалы сөз тіркесі есебінде қолданып, қопсыта көпірту – мәселені шешуге жол бастамайды.
Держатели документа:
БҚУ
К 95
Жұртбай, Т.
Әуелі "Әуелгі пәлсафа" [Текст] / Т. Жұртбай // EGEMEN QAZAQSTAN. - 2023. - 1 тамыз. - №143. - С. 9.
Рубрики: дін
Кл.слова (ненормированные):
Ислам -- дүниетанымының поэтикалық құрылымы -- пәлсафалық қисыны -- діни терминдер -- Шариғат пен фиқһты
Аннотация: Исламның ойлау жүйесі мен дүниетанымының поэтикалық құрылымын (Калам), пәлсафалық қисынын (логикасын), діни заңнамалық дәлелін (фиқһ-fiqh) түсінбей Абайды түсіну – мүмкін емес. Соның ішіндегі ең бастысы – Абай қолданған сөздердің астарлы, емеурінді мағынасын білмей, сөз тіркесін қуып Абайды түсіндіруге тырысу зарар ғайри (g`a`yriya), күпірлік (надандық) болмақ. Бұл – ар-ожданға, таза рухқа (wa-la`gayruhi) қарсы мутазилиттік көзқарас. Сондықтан да Абайдың «жұмбағын шешемін», танымын танытамын, ойының астарын түсіндіремін деп: Жаратқанның заттық (d`at) болмысына қатысты «уәжіп» (wa`cib), «мүмкін» (mumkin), «мүмкін емес» (mumtani) деген ең түбірлі сөздерді орынды-орынсыз қолдану да мәтқапылық. Сонымен қатар нақты шешуші мағынасы бар танымдық діни терминдерді жалпы мағынасы ортақ ауыспалы сөз тіркесі есебінде қолданып, қопсыта көпірту – мәселені шешуге жол бастамайды.
Держатели документа:
БҚУ
Страница 2, Результатов: 29