Электронный каталог

28.080(5Қаз)
Б 54

    Беттік ағынды суларды тазалау көрсеткішіне поликомпонентті сүзгілеуіш жүктеменің гранулометриялық құрамының жəне гидравликалық сипаттамаларының ықпалы [Текст] / Б. Б. Алиева, Е. Н. Кочеров, Л. И. Раматуллаева [и др.] // БҚУ хабаршысы. - 2026. - №2. - Б. 437-449
ББК 28.080(5Қаз)

Рубрики: Қазақстанның жалпы экологиясы

Кл.слова (ненормированные):
экологиялық көрсеткіштер -- қоршаған орта -- беттік ағынды сулар -- ластаушы заттар -- көп компонентті сүзгі -- сүзгілеуіш жүктеме -- сүзу жылдамдығы -- гранулометриялық құрам -- гидравликалық сипаттамалар -- тазалау тиімділігі -- көмір қалдығы
Аннотация: Зерттеу жұмыстарында табиғи сорбенттер көмір өндірісінің қалдықтары ішкі қазбалы жыныстардың, вермикулиттің, сонымен қатар құрылыс құмының жекелген гранулометриялық құрамын жəне олардың түрлі қатынасында дайындалған көп компонентті қоспаның гранулометриялық құрамы модельденді. Компоненттер қатынасы ІҚЖ1:В2:Қ7, ІҚЖ2:В2:Қ6, ІҚЖ2:В3:Қ5 түрінде қабылданып, гранулометриялық құрамдары зерттелді. Орнатылған гранулометриялық құрамдағы поликомпонентті қоспаның гидравликалық сипаттамалары зертханалық қондырғыда зерттелді. Гидравликалық сипаттамалары тиімді қоспа түрі ретінде ішкі қазбалы жыныстар – 20%, вермикулит 20%, құм – 60% көп компонентті қоспасы таңдалды. Бұл шарттағы ағынды суды сүзгілеу жылдамдығы 208-354 мм/сағ болатыны анықталды. Көмір өндірісінің ішкі қазбалы жыныстары, вермикулит жəне құрылыстық құм негізінде поликомпонентті сорбенттер кешені беттік ағынды сулардағы ластаушы заттарды тұрақты жəне экологиялық таза жолмен тазартуға мүмкіндік береді. Зерттеулер барысында алынған нəтижелер жəне олардың негізінде жасалған ғылыми тұжырымдамалар Түркістан облысы Кентау қаласының беттік ағынды суларын поликомпонентті табиғи сорбенттер кешенімен тазалау арқылы Қосқорған су қоймасының ластану қауіпін төмендетуге бағытталған келешекті зерттеу жұмыстарында қолданбалы болады
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Алиева, Б.Б.
Кочеров, Е.Н.
Раматуллаева, Л.И.
Колесников, А.С.
Мамитова, А.Д.
Кадирбекова, А.А.

72 (5Қаз)
Ш 81
Шотбайқызы, А.
    Зерттеуші еркіндігі заңмен қорғалады [Текст] / А. Шотбайқызы // EGEMEEN QAZAQSTAN. - 2026. - №162. - 28 тамыз. - Б. . 1-6
ББК 72 (5Қаз)

Рубрики: Ғылым. Ғылыми зерттеулер

   Наука. Науковедение

Кл.слова (ненормированные):
ғалымдардың академиялық еркіндігі -- заң -- РҺD бағдарламасы -- ғалымдар мен ғылыми қызметкерлер -- құқық -- ғылыми жоба -- жас ғалым -- заңнамалық актілер
Аннотация: Ендігі жерде ғалымдардың академиялық еркіндігі заңмен қорғалады. PhD бағдарламалары түлектерінің жұмысқа орналасу мүмкіндігі кеңейді. Ғалымдар мен ғылыми қызметкерлердің құқықтары жөнін­дегі уәкіл лауазымы енгізілді. Бұдан былай ғылыми жобаны орындау мерзімі шарт жасалған күннен бастап есептеледі. «Жас ғалымның» кім екені нақтыланды. Осы және өзге де көп өзгеріске Мемлекет басшысы бұдан екі ай бұрын қол қойған заң түрткі болып отыр.
Держатели документа:
БҚУ