Электронный каталог

72.6 (5Қаз)
Ш 99
Шүкірғалиев, Б.
    Ғылыми сауаттылық – адам капиталының негізі [Текст] / Б. Шүкірғалиев // Egemen Qazaqstan . - 2026. - 14 тамыз. - №152. - Б. . 7.
ББК 72.6 (5Қаз)

Рубрики: ғалымдар. зерттеушілер

   ученые. научные работники

Кл.слова (ненормированные):
бекдәулет шүкірғалиев -- артемис бағдарламасы -- айды зерттеу -- жер мен күн жүйесі -- жұлдыз жорамал
Аннотация: Назарбаев университетінің оқытушысы, астрофизик Бекдәулет Шүкірғалиев бізге берген сұхбатында «Артемис» бағдарламасының негізгі мақсатын түсіндіріп, Айды зерттеу арқылы Жер мен Күн жүйесінің тарихын тану тұжырымы туралы айтып берді.
Держатели документа:
БҚУ

74 (5Қаз)
С 96
Сырлыбаев, М.
    Болашақ университеті: білімнен де терең миссия [Текст] / М. Сырлыбаев // Egemen Qazaqstan. - 2026. - 19 тамыз . - №155. - Б. . 8.
ББК 74 (5Қаз)

Рубрики: білім беру. педагогикалық ғылымдар

   образование. педагогические науки

Кл.слова (ненормированные):
даму -- білім -- жаңа кезең -- бәсекеге қабілеттілік -- табиғи ресурстар қоры -- ш.уалиханов университеті -- ғылыми зертхана
Аннотация: Міндетіміз – адам капиталын нығайту????Еліміз бүгінгі таңда даму­дың жаңа кезеңіне қадам басты. Бүгінде әлемдік дамудың сипаты да өзгеріп, мемлекеттің бәсекеге қабілеттілігі табиғи ресурстар­дың қорымен немесе өндірістік қуаты­мен ғана өлшенбейтін деңгейге жетті.
Держатели документа:
БҚУ

74
Д 20

    Дарынды білім алушыларды дамытудағы мектептер мен университеттердің желілік өзара əрекеттесу модельдерін талдау [Текст] / А. М. Утилова, Б. Т. Аушахманова, А. А. Жакупов, С.Ж. Кабиева // БҚУ хабаршысы. - 2026. - №2. - Б. 48-61
ББК 74

Рубрики: Педагогика

Кл.слова (ненормированные):
дарынды білім алушылар -- желілік өзара əрекеттесу -- білім беру қызметтерін трансферлеу -- білім беру экожүйелері -- педагогикалық технологиялар -- интегративті тəсіл -- білім беру модельдері -- білім беруді цифрландыру -- мектептер мен университеттердің өзара əрекеттесуі
Аннотация: Мақалада дарынды білім алушыларды дамыту контекстінде білім беру қызметтерін трансферлеу жəне заманауи педагогикалық технологиялар негізінде мектептер мен университеттердің желілік өзара əрекеттесу модельдеріне талдау жасалған. Зерттеудің мақсаты – тиімді өзара əрекеттесу модельдерін анықтау жəне оларды жүзеге асырудың интегративті тəсілін əзірлеу. Зерттеудің əдіснамалық негізі контент-талдау, ғылыми жарияланымдарды талдау, кейс-стади жəне сараптамалық бағалауды қамтитын аралас тəсілге негізделді. Зерттеуге 8–12 білім беру ұйымы мен 15–25 сарапшы қатысты. Модельдерді бағалау интеграция деңгейі, білім алушылардың белсенділігі, технологияларды қолдану жəне білім беру нəтижелері сияқты критерийлер бойынша жүргізілді. Нəтижесінде ресурстық, жобалық, серіктестік жəне цифрлық төрт модель түрі анықталды. Ең жоғары тиімділік білім беру қызметтерін трансферлеудің белсенді формаларына негізделген модельдерде байқалатыны анықталды. Сонымен қатар, тиімділік модельдің құрылымына ғана емес, білім алушылардың оқу іс-əрекетінің сипатына да байланысты екені көрсетілді. Зерттеудің ғылыми жаңалығы трансферлеудің желілік өзара əрекеттесу тиімділігін қамтамасыз ететін негізгі тетік ретінде негізделуімен айқындалады. Практикалық маңызы алынған нəтижелерді білім беру бағдарламаларын əзірлеуде жəне мектептер мен университеттер арасындағы өзара əрекеттесу модельдерін құруда қолдану мүмкіндігімен байланысты.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Утилова, А.М.
Аушахманова, Б.Т.
Жакупов, А.А.
Кабиева, С.Ж.

74.266.3
И 85
Исабек, М. Қ.
    Репрессияланған əйелдер тарихын оқытудың ғылыми-педагогикалық моделі (Оңтүстік Қазақстан мысалында) [Текст] / М. Қ. Исабек, Г. Д. Сугирбаева, Г. Ж. Орынбасарова // БҚУ хабаршысы. - 2026. - №2. - Б. 62-74
ББК 74.266.3

Рубрики: Тарихты оқыту әдістемесі

   Методика преподавания истории

Кл.слова (ненормированные):
репрессия -- əдістеме -- педагогика -- модель -- тарих -- Оңтүстік Қазақстан -- ғылым -- оқыту -- əйелдер тарихы
Аннотация: Мақалада репрессияланған əйелдер тарихын оқытудағы ғылыми-педагогикалық модельдің мақсаты, құрылымы жəне ғылыми негізіне талдау жасалады. Репрессия тарихы, саяси қудалауға ұшыраған əйелдердің тағдыры Оңтүстік Қазақстан өңірі мысалында қарастырылады. Негізгі дереккөз ретінде өңірлік архив, музей деректері, саяси қуғын-сүргін құрбандарын ақтау жөніндегі мемлекеттік комиссия материалдары мен жекелеген зерттеушілердің еңбектері қарастырылған. Зерттеудің негізгі өзектілігі мектепте тарих пəнінен репрессияланған əйелдер тарихын оқытуда оқушылардың тарихи санасын, танымдық белсенділігін жəне зерттеушілік қабілетін арттырудың моделін ұсыну, тəжірибеден өткізу. Бұл модель негізінде репрессияланған əйелдердің өмір жолы мен қоғамдағы орнын, қайраткерлік қызметін оқушыларға оқу бағдарламасына кіріктіру арқылы жүзеге асырылады. Зерттеу барысында тарихи деректерді іріктеу, оларды тарих пəні бойынша оқу бағдарламасына кіріктіру жəне тиімді оқыту əдістері ұсынылады. Ғылыми-педагогикалық модель білім алушылардың сыни ойлауын дамытуға, тарихи фактілерді талдауға бағытталған. Мақалада тарихи-деректік, тарихи-салыстырмалы, интерактивті оқыту əдістері мен жалпығылыми модельдеу əдісі тиімді қолданылған. Аталған əдістерді кешенді түрде қолдану репрессияланған əйелдер тарихын оқытудың ғылыми-педагогикалық моделін құруға мүмкіндік береді. Ұсынылған модель тарихты оқытуда жаңа əдіс-тəсілдерді енгізуге мүмкіндік беріп, репрессияланған əйелдер тағдырын терең түсінуге жағдай жасайды.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Сугирбаева, Г.Д.
Орынбасарова, Г.Ж.

28.080(5Қаз)
Б 54

    Беттік ағынды суларды тазалау көрсеткішіне поликомпонентті сүзгілеуіш жүктеменің гранулометриялық құрамының жəне гидравликалық сипаттамаларының ықпалы [Текст] / Б. Б. Алиева, Е. Н. Кочеров, Л. И. Раматуллаева [и др.] // БҚУ хабаршысы. - 2026. - №2. - Б. 437-449
ББК 28.080(5Қаз)

Рубрики: Қазақстанның жалпы экологиясы

Кл.слова (ненормированные):
экологиялық көрсеткіштер -- қоршаған орта -- беттік ағынды сулар -- ластаушы заттар -- көп компонентті сүзгі -- сүзгілеуіш жүктеме -- сүзу жылдамдығы -- гранулометриялық құрам -- гидравликалық сипаттамалар -- тазалау тиімділігі -- көмір қалдығы
Аннотация: Зерттеу жұмыстарында табиғи сорбенттер көмір өндірісінің қалдықтары ішкі қазбалы жыныстардың, вермикулиттің, сонымен қатар құрылыс құмының жекелген гранулометриялық құрамын жəне олардың түрлі қатынасында дайындалған көп компонентті қоспаның гранулометриялық құрамы модельденді. Компоненттер қатынасы ІҚЖ1:В2:Қ7, ІҚЖ2:В2:Қ6, ІҚЖ2:В3:Қ5 түрінде қабылданып, гранулометриялық құрамдары зерттелді. Орнатылған гранулометриялық құрамдағы поликомпонентті қоспаның гидравликалық сипаттамалары зертханалық қондырғыда зерттелді. Гидравликалық сипаттамалары тиімді қоспа түрі ретінде ішкі қазбалы жыныстар – 20%, вермикулит 20%, құм – 60% көп компонентті қоспасы таңдалды. Бұл шарттағы ағынды суды сүзгілеу жылдамдығы 208-354 мм/сағ болатыны анықталды. Көмір өндірісінің ішкі қазбалы жыныстары, вермикулит жəне құрылыстық құм негізінде поликомпонентті сорбенттер кешені беттік ағынды сулардағы ластаушы заттарды тұрақты жəне экологиялық таза жолмен тазартуға мүмкіндік береді. Зерттеулер барысында алынған нəтижелер жəне олардың негізінде жасалған ғылыми тұжырымдамалар Түркістан облысы Кентау қаласының беттік ағынды суларын поликомпонентті табиғи сорбенттер кешенімен тазалау арқылы Қосқорған су қоймасының ластану қауіпін төмендетуге бағытталған келешекті зерттеу жұмыстарында қолданбалы болады
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Алиева, Б.Б.
Кочеров, Е.Н.
Раматуллаева, Л.И.
Колесников, А.С.
Мамитова, А.Д.
Кадирбекова, А.А.

85.313(2Тат)
М 92
Мухамбетжанова, А. А.
    Татар халықтарының музыкалық фольклоры мен ғұрыптарын зерттеу мəселелері [Текст] / А. А. Мухамбетжанова // БҚУ хабаршысы. - 2026. - №2. - Б. 622-640
ББК 85.313(2Тат)

Рубрики: Татар халқының музыкалық мәдениеті

Кл.слова (ненормированные):
татар музыкалық фольклоры -- татар халқы -- этномузыкатану -- этнография -- дәстүрлі музыка -- музыкалық мәдениет -- түркі халықтары -- қазақ музыкалық мұрасы -- ноғай музыкалық мұрасы -- тұрмыс-салт жырлары -- бесік жыры -- балалар әндері -- ғұрыптық музыка -- Астрахань татарлары -- ноғай-қыпшақ мәдениеті -- музыкалық дәстүр -- импровизация
Аннотация: Бұл мақалада татар халқының музыкалық фольклоры мен салт-дəстүрлері этномузыкалық жəне этнографиялық тұрғыдан қарастырылады. Зерттеудің негізгі мақсаты – татар музыкалық мəдениетінің жанрлық ерекшеліктерін анықтап, оның түркі халықтарының, əсіресе қазақ жəне ноғай халықтарының дəстүрлі музыкалық мұрасымен байланысын салыстырмалы əдіс арқылы талдау. Зерттеу барысында тарихи-этнографиялық деректер, музыкалық-фольклорлық материалдар жəне экспедициялық жазбалар пайдаланылды. Мақалада татарлардың тұрмыс-салт жырлары, жоқтау дəстүрлері, бесік жырлары, балалар əндері, тақмақтар, сондай-ақ үйлену жəне жерлеу рəсімдеріндегі музыкалық үлгілер талданады. Сонымен қатар Астрахань татарларының музыкалық фольклоры, олардың диалектілік ерекшеліктері мен ноғай-қыпшақ мəдени кеңістігімен байланысы қарастырылады. Зерттеу барысында татар əуендерінің поэтикалық-музыкалық құрылымы, ладтық жəне ырғақтық ерекшеліктері, орындаушылық дəстүрлері мен импровизациялық сипаты сипатталады. Еңбекте татар хореографиялық фольклоры да қарастырылып, «Кияусы», «Акчатыр» сияқты ғұрыптық билердің мазмұны, құрылымы жəне əлеуметтік-мəдени қызметі талданады. Сонымен қатар мерекелік дəстүрлер, ұлттық тағамдар, шай ішу мəдениеті, үйлену рəсімдері жəне диаспора жағдайында сақталған этномəдени тəжірибелер сипатталады. Зерттеу нəтижесінде татар музыкалық фольклорының көне қабаттары салт-дəстүрлік рəсімдерде сақталғаны жəне оның түркі халықтарының ортақ мəдени негізімен тығыз байланыста дамығаны анықталды. Сондай-ақ қазіргі жаһандану жағдайында татар музыкалық жəне хореографиялық мұрасын сақтау, жүйелеу жəне ғылыми тұрғыдан зерттеу этномузыкатану ғылымының маңызды бағыттарының бірі екендігі көрсетілді. Сонымен, татар этностарының музыкалық фольклоры халықтың тарихи жолын, дəстүрін, дүниетанымын көрсететін маңызды мəдени мұра болып табылады. Оны зерттеу ұлттық бірегейлік пен мəдениетаралық байланыстардың қалыптасу ерекшеліктерін анықтауға мүмкіндік береді. Сонымен бірге, бұл дəстүрлерді сақтау жүйелі зерттеуді, мəдени бастамаларды қолдауды, білімді жаңа ұрпаққа жеткізуді қажет етеді.
Держатели документа:
ЗКУ

78 (5Қаз)
Н 60
Нәсіпқали , А.
    Кітап оқып миллионер болды [Текст] / А. Нәсіпқали // OraI Oniri. - 2026. - 8 қыркүйек . - №73. - Б. . 4.
ББК 78 (5Қаз)

Рубрики: кітапханалық, библиографиялық және ғылыми-ақпараттық қызмет

   библиотечная, библиографическая и научно-информационная деятельность

Кл.слова (ненормированные):
кітап оқитын ұлт марафоны -- дариға мұштанова -- мен оқыған 30 кітап -- І республикалық байқау
Аннотация: "Мен оқыған 30 кітап" - белгілі бір мерзімде өтетін байқаудан гөрі, жас ұрпақтың кітаппен тұрақты байланысын қалыптастыруға бағытталған тағылымды бастама. Казталов төрінде өткен марапаттау рәсімі осындау рухани сабақтастықтың жарқын көрінісіне айналды. Елдің әр қиырынан келген жас оқырмандар бір-бірімен тәжірибе алмасып қана қоймай, кітаптың адам өміріндегі орнын тағы бір мәрте сезінді.
Держатели документа:
БҚУ

72 (5Қаз)
К 97
Күрішбаев, А.
    Зияткер ұрпақтың заманы туды [Текст] / А. Күрішбаев // EGEMEEN QAZAQSTAN. - 2026. - №167. - 4 қыркүйек. - Б. . 7.
ББК 72 (5Қаз)

Рубрики: Ғылыми зерттеулер

   Науковедение

Кл.слова (ненормированные):
жаңа технология -- ғылымды дамыту -- білімді дамыту -- адал азамат қағидаты -- әділетті қазақстан -- қауіпсіз қазақстан -- таза қазақстан -- күшті қазақстан
Аннотация: Әлем жаңа технологиялық дәуірге аяқ басты. Қазір елдің шынайы артықшылығын оның адам капиталы, ғылыми ойының тереңдігі, жаңа білімді нақты шешімге айналдыра алу қабілеті айқындайды. Ал жастар тәрбиесі мен ғылымды дамыту – ұлт болашағын қалыптастыратын біртұтас стратегиялық бағыт.
Держатели документа:
БҚУ

72 (5Қаз)
Ш 81
Шотбайқызы, А.
    Зерттеуші еркіндігі заңмен қорғалады [Текст] / А. Шотбайқызы // EGEMEEN QAZAQSTAN. - 2026. - №162. - 28 тамыз. - Б. . 1-6
ББК 72 (5Қаз)

Рубрики: Ғылым. Ғылыми зерттеулер

   Наука. Науковедение

Кл.слова (ненормированные):
ғалымдардың академиялық еркіндігі -- заң -- РҺD бағдарламасы -- ғалымдар мен ғылыми қызметкерлер -- құқық -- ғылыми жоба -- жас ғалым -- заңнамалық актілер
Аннотация: Ендігі жерде ғалымдардың академиялық еркіндігі заңмен қорғалады. PhD бағдарламалары түлектерінің жұмысқа орналасу мүмкіндігі кеңейді. Ғалымдар мен ғылыми қызметкерлердің құқықтары жөнін­дегі уәкіл лауазымы енгізілді. Бұдан былай ғылыми жобаны орындау мерзімі шарт жасалған күннен бастап есептеледі. «Жас ғалымның» кім екені нақтыланды. Осы және өзге де көп өзгеріске Мемлекет басшысы бұдан екі ай бұрын қол қойған заң түрткі болып отыр.
Держатели документа:
БҚУ

72 (5Қаз)
Б 19
Байдрахманов , Д.
    Әлемдік ғылым нарығына қалай шығамыз? [Текст] / Д. Байдрахманов // EGEMEEN QAZAQSTAN. - 2026. - №162. - 28 тамыз. - Б. . 6.
ББК 72 (5Қаз)

Рубрики: Ғылым. Ғылыми зерттеулер

   Наука. Науковедение

Кл.слова (ненормированные):
ғылым -- қаржы -- ғылыми саясаттың мәні -- халықаралық ұйым -- университет -- бизнес -- докторанттар
Аннотация: Ілім-білімі мықты елдің өзгелерден көш ілгері тұратыны мәлім. Ғылымға бөлінген қаржы – болашаққа салынған инвестиция. Ғылыми саясаттың мәні осы салаға қазынадан қанша қаржы бөлінетіндігімен өлшенбеуге тиіс. Керісінше, сол қаржының еселену жолын қарастырсақ, ғылымның әлеуеті артады. Ал қосымша ақшаны қайдан аламыз?
Держатели документа:
БҚУ