Электронный каталог

81
А 61
Аметов, Б.
    Тіл тағдыры - тұтас ұлттың тағдыры [Текст] / Б. Аметов // Тіл . - 2019. - №3. - қыркүйек. - Б. 6-7
ББК 81

Рубрики: Языкознание

Кл.слова (ненормированные):
тіл тағдыры -- тұтас ұлттың тағдыры -- мемлекеттік тіл -- қазақ тілі -- арыз-шағымдар -- қазақ қазақпен қазақша сөйлесін
Аннотация: Іске қатысушы тараптың бірі мемлекеттік тілді меңгерген жағдайда аталған субъектілермен жолданатын барлық істер, арыз-шағымдар қазақ тілінде жолданып, іс жүргізу тілі ретінде мемлекеттік тілге басымдық беру жөнінде салалық заңнамаға өзгерістер мен толықтырулар енгізу қажет деп есептейміз
Держатели документа:
БҚМУ

63.5(5каз)
Т 30
Текебай , Н.
    Ортақ тарих - тұтастықтың темірқазығы [Текст] / Н. Текебай // Oral oniri. - 2020. - 28 ақпан. - №16. - Б. . 5
ББК 63.5(5каз)

Рубрики: Этнография

Кл.слова (ненормированные):
шежіре -- 1 наурыз - Алғыс айту күні -- БҚО -- Инновация институт -- доцент тарих ғылымдарының кандидаты Аққайың Балықова -- Саялбек Ғиззатов -- Жаңабұлақ тарихы атты кітабы -- ислам діні -- Вайнах атты шешен және ингуш мәдени орталығы -- Еднання украин этномәдени бірлестігі -- Сталиндік билік саясаты -- Ғайса Қапақов -- Қазақстан халқы ассамблеясы-25 жыл
Аннотация: Қазақ жеріндегі этникалық процестің тарихы тым тереңге кетеді. Елді отарлау жүйесі ғасырлар бойы жалғасты. Ресей патшалығы дәуірленген кезде бодан халықтарды көшіру басталды. Кеңестік кезеңдегі тоталитарлық режім түрлі ұлттың тарихи мекенінен ажырап, Қазақстанға қарай ығысуына түрткі болды. Отарлаушы тараптың саяси әрі құйтырқы пиғылы кесірінен талай халықтың тамыры үзілді. Құшақ жая қарсы алған қазақпен миллиондаған этнос мидай араласып, байтақ жерге тұрақтап қалып жатты. Еуропаға ашылатын бас қақпа болған Батыс Қазақстан облысы да көптеген халықтың тарихи Отанына айналып үлгерді.
Держатели документа:
БҚМУ

83(5каз)
К 98
Қыдырәлі, Д.
    Зәки Уәлиди Тоған. "Естеліктер" [Текст] / Д. Қыдырәлі // EGEMEN QAZAQSTAN. - 2020. - 27 ақпан . - №40. - Б. . 9
ББК 83(5каз)

Рубрики: Литературоведение

Кл.слова (ненормированные):
Башқұрт халқы -- Бақұрт автономиясы -- ғалым Зәки Уәлиди Тоған-130 жыл -- Патшалық Ресей -- Алаштың азаттығы -- Түркістан -- ұлт қайраткерлері -- Естеліктер кітабы -- Алаш
Аннотация: Биыл башқұрт халқының даңқты перзенті, Башқұрт автономиясын жариялаған және басқарған қайраткер, ғалым Зәки Уәлиди Тоғанның 130 жылдығы. Патшалық Ресейдің қоластындағы түрк халықтарының бостандығы үшін күрескен З.Тоған Алаштың азаттығы, Тұркістанның тұтастығы жолындағы ұлт қайраткерлерімен тізе қосқан болатын. Біз бүгін оның "Естеліктер" кітабынан Алашқа қатысты тұстарынан үзінді беруді жөн көріп отырмыз.
Держатели документа:
БҚМУ

63.3(5каз)
Т 50
Тоғызбаев , Е.
    Бөрібай батыр кім еді? [Текст] / Е. Тоғызбаев // Үш қоңыр . - 2020. - 28 ақпан . - №9. - Б. . 6
ББК 63.3(5каз)

Рубрики: История

Кл.слова (ненормированные):
Бөрібай батыр -- Керей хан -- Жәнібек хан -- қазақ хандығы атауы -- Кене хан -- Мұхаммеджан Тынышбаев -- проза
Аннотация: Қазақ хандығы атауымен құрылған, Керей мен Жәнібек хандар негізін қалаған, ұлттық мемлкетіміз, хан Кене қаза тапқанға дейінгі - 412 жылдық тарихында елінің тәуелсіздігі мен жерінің тұтастығыүшін өзіне қауіп төндірген жаулардың бәріне қарсы табанды түрде күрес жүргізіп келді. Басқасына бармай-ақ қазақ-қалмақ соғыстары туралы айтсақ, бұл қарулы қақтығыстар Алаш ардақтысы Мұхаммеджан Тынышбаевтың жазуынша: "қалмақтардың бір одаққа бірігуінен (1399-1400) басталып, қалмақ түгел жойылған 1757 жылға дейін ұласқан" екен.
Держатели документа:
БҚМУ

63.5(5каз)
К 13
Қабылдинов , З.
    Ұлтаралық тұтастықтың туы биік [Текст] / З. Қабылдинов // EGEMEN QAZAQSTAN. - 2020. - 13 наурыз. - №50. - Б. . 7
ББК 63.5(5каз)

Рубрики: Этнография

Кл.слова (ненормированные):
болашығымыз бірлікте -- қоғам -- бейбітшілік -- қазақстан -- ұлт саясаты -- мемлекет -- тәуелсіздік
Аннотация: Әлемдік қоғамдастық шеңберінде мемлекетіміз "ұлтаралық келісім мен бейбітшіліктің қазақстандық моделімен" ерекшеленеді. Ұлт саясатындағы қазақстандық модельдің іргетасы бірнеше факторға табан тірейді және ол отандық дара құндылық болып қалыптасты.
Держатели документа:
БҚМУ

63
Ш 58
Шілдебай, С.
    Тұңғыш төраға [Текст] / С. Шілдебай // ANA TILI. - 2020. - №8.- 27 ақпан - 4 наурыз. - Б.5.
ББК 63

Рубрики: Тарих

Кл.слова (ненормированные):
Тұңғыш төраға -- Алаш қозғалысы -- Сейітқали Меңдешов -- ҚАКСР Кеңестерінің Құрылтай сьезі -- Сейітқали Меңдешов кім? -- Рәзия Меңдешова -- Саяси күрес -- Сәкен Сейфуллин
Аннотация: Мақалада бүгінгі тәуелсіз Қазақстанға негіз болған кеңестік қазақ мемлекеттілігінің қалыптасуы мен дамуына үлкен үлес қосқан бірегей тұлға, қазақ жерінің тұтастығын қалпына келтіру және кеңестік билік органдарын қазақтандыру жолында, қазақ ағарту және ғылым салаларының негізін қалауға ерен еңбек сіңірген қайраткер Сейітқал Меңдешов туоалы.
Держатели документа:
БҚМУ

85
О-57
Өміртай, А.
    Нелли Бубэ. Қазақстан петроглифтері. [Текст] / А. Өміртай // Егемен Қазақстан. - 2020. - №196. - б. 8
ББК 85

Рубрики: өнер

Кл.слова (ненормированные):
суретші -- шығармашылығы -- Нелли Бубэ -- Ұлы Жібек жолы -- коллаж техникасы -- петроглифтер
Аннотация: Нелли Бубэ -Ұлы Жібек жолы идеясын тұтастай және ауқымды түрде бейнелеген алғашқы суретші. Суретші кескіндемені, графиканы , коллаж әдісін араластыра отырып жаңа техника жасап шығарды.
Держатели документа:
БҚУ

83
К 90
Құлабай, Н.
    Бестамақта жазылған беймәлім мақала (Ахмет Байтұрсынұлының тағы бір мақаласы табылды). [Текст] / Н. Құлабай // Егемен Қазақстан. - 2020. - №195. - Б. 15
ББК 83

Рубрики: Әдебиеттану

Кл.слова (ненормированные):
Ахмет Байтұрсынұлы -- мақала -- Орынбор -- мектеп -- Бестамақ
Аннотация: А. Байтұрсынұлының 1896 жылы жарияланған кезекті бір мақаласы архив тозаңынан аршылып , оқырманға жол тартып отыр. Мақаланың өң бойындағы жас азаматтың қалам тартысы арқылы өрнектелген мазмұнда ұлттың қамын тұтас ойлайтын қайраткердің бейнесі суреттелген.
Держатели документа:
БҚУ

80
Б 11
Біләл, Қ.
    Терроризмге қарсы күрес - мемлекеттің діни саясатының құрамдас бір бөлшегі [Текст] / Қ. Біләл // Жалын . - 2020. - №3. - Б. 45-62
ББК 80

Рубрики: Филологические науки

Кл.слова (ненормированные):
терроризм -- мемлекет -- саясат -- қоғам
Аннотация: Біз діни құндылықтар туралы білмейінше, халықтың мәдени тұтастығын, құндылықтар рөлін анықтай алмаймыз. Діни құндылықтар – ұлт үшін немесе жеке адам үшін қасиетті сенімдер жүйесі. Дін – бүгінгі күні жалпы адамзат өркениеті мен мәдениетінің дамуына үлкен әсер етіп отырған әлеуметтік феномен деп айтуға толық негіз бар. Біздің еліміздің ерекшелігі біз көпэтностық, көп-тілді және көпконфессионалды болғандықтан, бүкіл посткеңестік кеңістікте сияқты, исламмен қатар басқа діндер де жаңғырып, дами бастады. Сондықтан қазіргі таңдағы дәстүрлі діндер мемлекеттің, елдің тұрақтылығын сақтауына негіз бола отырып, діни конфессиялары арасында рухани келісімді, халықтар арасындағы бірлікті нығайтуға себеп болады. Қазіргі әлемнің, оның ішінде қазіргі Қазақстанның міндеті жалпы адамзаттық, гуманистік және толеранттылық құндылықтарды, конфессияаралық келісім, диалог-ты ғасырлар бойы әлемдік және дәстүрлі діндердің негізгі прин-циптері мен қағидаларын қазіргі жалпы әлемдік, адамзаттық өркениеттегі бейбітшілікті сақтап қалу үшін, сан алуан этностары мен конфессиялардан тұратын көптеген мемлекеттердің бейбіт қатар өмір сүруі үшін белсенді пайдалануға саяды. Сондықтан мәселені ұлттық тұрғыда саралағанда «қысқа жіп күрмеуге келмейді.» Оны білеміз. Білген соң ғой «Әттең тонның келтесі-ай» деген әнді өмірге әкелгеніміз. Келтенің аты келте. Олай тарт, бұлай тарт, бәрібір жетпейді. Жетпеген соң… Иә. Тағдырыңа налисың. Жауабы жоқ сансыз сауалдар жаныңды мазалайды. Ол сауалдардың дені «Ол неге олай, бұл неге бұлай?» деген сияқты болып келеді. Әлгіндей сауалдарды қоймасқа тағы да лажың жоқ. Өйткені… Иә. Айналамызда болып жатқан нәрсенің бәрі әділетсіз сияқты көріне береді дә. Егер бәрі әділетті болса ғой… Сол біз күткен күн келді делік. Біз сан сауалдармен мазасын алған Алла (Бұрын бізді мазалаған сауалдардың бәрі Аллаға жолданатын) ақыры әділеттілігін орнатты. Бәрі жауап беруде. Кезек бізге де жетті. Біздікі сол баяғы «қысқа жіп» қой. Қысқа болған соң, жауабы да жеңіл. Ал Алла біз сұраған нәрсенің бәрін бере бергенде не болар еді? Мынандай бір тәмсіл бар. Бір өте кедей кісі Мұса пайғамбарға: «Кедейліктен өлуге айналдым. Қанша ғибадат жасасам да дүние-мүлкім көбеймей-ақ қойды. Сондықтан Аллаға маған көп дүние-мүлік берсін деп дұға жаса» дейді. Мұса (ғс) Тур тауына барып дұға жасайды. Алла Мұсаға: «Ол құлымнан байлықты осы дүниеде берейін бе, жоқ әлде аxиретте берейін бе?» деп сұра дейді. Мұса кедейге келіп, Алланың қалауды өзіне қалдырғанын айтқанда, кедей: «Мен байлықты осы дүниеде қалаймын» деп жауап береді. Мұса оған: «Үш күндік байлықты не қыласың? Бір күні барлығын тастап кетесің ғой. Сен байлықты аxиретте сұра» деп кеңес береді. Кедей: «Таңдау маған берілді, мен байлықты осы дүниеде қалаймын» дейді. Мұса Тур тауына қайта барып, Аллаға кедейдің өтінішін жеткізеді. Алла: «Қалауы сол болса, онда сұраған байлығын осы дүниеде бердім» дейді. Кедей тез-байып шыға келеді. Алайда ол дүниесін мұқтаж адамдарға үлестірумен болады. Кедей-кепшіктерге өзі іздеп барып, қажетті бұйымдарын алып беріп, қарыздарын төлеп, жетімдерге қамқорлық жасайды. Қанша жұмсаса да дүниесі еселеніп көбейе береді. Ал ол өзгелерге қамқорлық қолын созумен болады. Уақыты жетіп, әлгі адам қайтыс болады. Мұса оның жәннатта зәулім сарайлар ішінде жүргенін көріп, оның себебін сұрағанда, Алла: «Ол байлықты дүниеде қалағанымен ол байлыққа дүниеде өзіне сарай салдырған жоқ. Бар байлығын менің ризашылығымды алу үшін кедей-кепшікке таратып, жәннат сарайларын сатып алды» дейді. Білген жөн. Біз қиялымыз арқылы иелік ететін байлықты әлгі кедей тәрізді ойша өзгелерге таратып берсек, сол сауапқа біз де қауышамыз. Себебі, сараң адам қиялындағы байлықтан да бөгде біреуге бір сабақ жіп ұстатпайды. Діндер адамзат тарихында ізгіліктің құралы болғаны анық. Бірақ саяси күштер дінді саясаттың құралы етіп алып, қатыгез саяси мақсаттарын жүзеге асырады. Технология мен ғылым дамыған кезде діни экстремизм деген ұғым жиі қолданылуда. Діни экстремизм дегеніміз – саяси күштердің өз мақсаттарына жету үшін дін атынан мемлекетке қарсы жасалған немесе бағытталған күресі. Соған орай дініміз өтірік айтқанды қоштамайды.
Держатели документа:
БҚУ

86
Б 11
Біләл, Қ.
    Діни татулық - ел тұтастығының кепілі [Текст] / Қ. Біләл // Жалын . - 2020. - №4. - Б. 35-47
ББК 86

Рубрики: Религия

Кл.слова (ненормированные):
дін -- татулық -- ел тұтастығы -- экстремизм -- термин -- ұлттық дәстүр
Аннотация: Біз діни құндылықтар туралы білмейінше, халықтың мәдени тұтастығын, құндылықтар рөлін анықтай алмаймыз. Діни құндылықтар – ұлт үшін немесе жеке адам үшін қасиетті сенімдер жүйесі. Дін – бүгінгі күні жалпы адамзат өркениеті мен мәдениетінің дамуына үлкен әсер етіп отырған әлеуметтік феномен деп айтуға толық негіз бар. Біздің еліміздің ерекшелігі біз көпэтностық, көп-тілді және көпконфессионалды болғандықтан, бүкіл посткеңестік кеңістікте сияқты, исламмен қатар басқа діндер де жаңғырып, дами бастады. Сондықтан қазіргі таңдағы дәстүрлі діндер мемлекеттің, елдің тұрақтылығын сақтауына негіз бола отырып, діни конфессиялары арасында рухани келісімді, халықтар арасындағы бірлікті нығайтуға себеп болады. Қазіргі әлемнің, оның ішінде қазіргі Қазақстанның міндеті жалпы адамзаттық, гуманистік және толеранттылық құндылықтарды, конфессияаралық келісім, диалог-ты ғасырлар бойы әлемдік және дәстүрлі діндердің негізгі прин-циптері мен қағидаларын қазіргі жалпы әлемдік, адамзаттық өркениеттегі бейбітшілікті сақтап қалу үшін, сан алуан этностары мен конфессиялардан тұратын көптеген мемлекеттердің бейбіт қатар өмір сүруі үшін белсенді пайдалануға саяды. Сондықтан мәселені ұлттық тұрғыда саралағанда «қысқа жіп күрмеуге келмейді.» Оны білеміз. Білген соң ғой «Әттең тонның келтесі-ай» деген әнді өмірге әкелгеніміз. Келтенің аты келте. Олай тарт, бұлай тарт, бәрібір жетпейді. Жетпеген соң… Иә. Тағдырыңа налисың. Жауабы жоқ сансыз сауалдар жаныңды мазалайды. Ол сауалдардың дені «Ол неге олай, бұл неге бұлай?» деген сияқты болып келеді. Әлгіндей сауалдарды қоймасқа тағы да лажың жоқ. Өйткені… Иә. Айналамызда болып жатқан нәрсенің бәрі әділетсіз сияқты көріне береді дә. Егер бәрі әділетті болса ғой… Сол біз күткен күн келді делік. Біз сан сауалдармен мазасын алған Алла (Бұрын бізді мазалаған сауалдардың бәрі Аллаға жолданатын) ақыры әділеттілігін орнатты. Бәрі жауап беруде. Кезек бізге де жетті. Біздікі сол баяғы «қысқа жіп» қой. Қысқа болған соң, жауабы да жеңіл. Ал Алла біз сұраған нәрсенің бәрін бере бергенде не болар еді? Мынандай бір тәмсіл бар. Бір өте кедей кісі Мұса пайғамбарға: «Кедейліктен өлуге айналдым. Қанша ғибадат жасасам да дүние-мүлкім көбеймей-ақ қойды. Сондықтан Аллаға маған көп дүние-мүлік берсін деп дұға жаса» дейді. Мұса (ғс) Тур тауына барып дұға жасайды. Алла Мұсаға: «Ол құлымнан байлықты осы дүниеде берейін бе, жоқ әлде аxиретте берейін бе?» деп сұра дейді. Мұса кедейге келіп, Алланың қалауды өзіне қалдырғанын айтқанда, кедей: «Мен байлықты осы дүниеде қалаймын» деп жауап береді. Мұса оған: «Үш күндік байлықты не қыласың? Бір күні барлығын тастап кетесің ғой. Сен байлықты аxиретте сұра» деп кеңес береді. Кедей: «Таңдау маған берілді, мен байлықты осы дүниеде қалаймын» дейді. Мұса Тур тауына қайта барып, Аллаға кедейдің өтінішін жеткізеді. Алла: «Қалауы сол болса, онда сұраған байлығын осы дүниеде бердім» дейді. Кедей тез-байып шыға келеді. Алайда ол дүниесін мұқтаж адамдарға үлестірумен болады. Кедей-кепшіктерге өзі іздеп барып, қажетті бұйымдарын алып беріп, қарыздарын төлеп, жетімдерге қамқорлық жасайды. Қанша жұмсаса да дүниесі еселеніп көбейе береді. Ал ол өзгелерге қамқорлық қолын созумен болады. Уақыты жетіп, әлгі адам қайтыс болады. Мұса оның жәннатта зәулім сарайлар ішінде жүргенін көріп, оның себебін сұрағанда, Алла: «Ол байлықты дүниеде қалағанымен ол байлыққа дүниеде өзіне сарай салдырған жоқ. Бар байлығын менің ризашылығымды алу үшін кедей-кепшікке таратып, жәннат сарайларын сатып алды» дейді. Білген жөн. Біз қиялымыз арқылы иелік ететін байлықты әлгі кедей тәрізді ойша өзгелерге таратып берсек, сол сауапқа біз де қауышамыз. Себебі, сараң адам қиялындағы байлықтан да бөгде біреуге бір сабақ жіп ұстатпайды.
Держатели документа:
БҚУ