Электронный каталог

63
О-82
Өтемұрат , О.
    Нұртас ауылы [Текст] / О. Өтемұрат // Егемен Қазақстан. - 2024. - 22 қазан. - №205. - Б. 8.
ББК 63

Рубрики: История

Кл.слова (ненормированные):
Нұртас Оңдасынов -- 120 жыл -- совнарком -- Керімбек Сейітов -- Қазақ КСР Халық комиссарлары кеңесінің төрағасы -- тарих
Аннотация: Жыл жылжытып, ай аралатып туған жерге айналып соққан сайын алдымыздан асқақтап шығатын осы атаудың жөні бөлек. Ес білгелі естіп өскен есім болғанымен, бұл атты арқалап өткен тұлға туралы танымымыз есейе келе кеңейе түсті. «Жүрген соң жақыныңды күнде көріп, таулардың биіктігі байқалмайды» дегендей, расында, ер жетіп, елден жырақ кеткенше аты бала кезімізден құлаққа әбден сіңісті болған кісінің кім болғанына тереңірек бойлай қоймаппыз.
Держатели документа:
ЗКУ

83
А 15
Әбіш, М.
    Мақсат Тәж-Мұрат: Ой түскелі тимеді ерік өзіме [Текст] / М. Әбіш // Егемен Қазақстан. - 2024. - 18 қазан. - №203. - Б. 13.
ББК 83

Рубрики: Литературоведение

Кл.слова (ненормированные):
Әдеби -- Мақсат Тәж-Мұрат -- тарих -- Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері -- ғалым -- қаламгер-эссеист -- Алаш-Орда -- Жазушы -- Алаш қозғалысы
Аннотация: Әдеби ортада жұрт көзінен жырақ, думанды жиындарда сирек көрінетін, десек те жазуы жүйрік қаламгерлер бар. Әсіресе қалыптасқан өзіндік тақырыбы, тосын жанры, қалам машығы, жазу стилі, тың пайымы автордың бөлек болмысын баян етеді. Мұндай бөлек болмысты шығармашыл жандардың ойы да, сөзі де, өмір сүру ережесі де бөтен болады екен. Бүгін танымдық тақырыпта толғамды еңбек жазып жүрген қаламгер-эссеист, ғалым, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері Мақсат ТӘЖ-МҰРАТПЕН әңгімелесудің сәті түсті. Әрине, алғашқы сөзімізді тарихи туындыларынан бастадық.
Держатели документа:
ЗКУ

63
И 85
Исақұлов, Е.
    Алқакөл ме, Алакөл ме? [Текст] / Е. Исақұлов // Егемен Қазақстан. - 2024. - 1 қараша. - №212. - Б. 10.
ББК 63

Рубрики: История

Кл.слова (ненормированные):
тарих -- Елім-ай -- Ақтабан шұбырынды, Алқакөл сұлама -- Жазушы -- Нәбиден Әбуталиев -- Жамиғ ат-тауарих -- Рашид ад-дин -- Шыңғыз хан
Аннотация: Халқымыз өз жерінде талай соғыс пен шайқасты бастан кешіргені белгілі. Олардың ішінде жоңғарлар мен қалмақтардың 1723 жылы қазақ жеріне жасаған шапқыншылығының зардабы өте ауыр болды. Сол кездеұлт ретінде жойылып кету қаупі тұрды. Бұл тарихта «Ақтабан шұбырынды, Алқакөл сұлама» деген атпен қалған. Ол бүгінге «Елім-ай» жыры арқылы жеткені мәлім.
Держатели документа:
ЗКУ

83
К 90
Құлабай, Н.
    Нөсерлеп төккен жыр-ғұмыр [Текст] / Н. Құлабай // Егемен Қазақстан. - 2024. - 5 қараша. - №214. - Б. 12.
ББК 83

Рубрики: Литературоведение

Кл.слова (ненормированные):
Ғаббас Жұмабайұлы -- көрнекті ақын -- журналист -- аудармашы -- 100 жыл -- Мерейтой -- жазушылар
Аннотация: Тобыл өңірінде көрнекті ақын, журналист, аудармашы Ғаббас Жұмабайұлының 100 жылдығы аталып өтті. Қаламгердің кіндік қаны тамған Меңдіқара ауданында басталған мерейтой Қостанайда жалғасын тауып, облыстық «Қостанай таңы» газетінің ғимаратында майдангер қаламгерге арналған мемориалдық тақта ашылды.
Держатели документа:
ЗКУ

83
А 91
Әскербекқызы, Ж.
    Темірқазығы - махамбет, Шолпан жұлдызы - Сара [Текст] / Ж. Әскербекқызы, А. Фазылжан // EGEMEN QAZAQSTAN. - 2024. - 25 желтоқсан. - №248. - Б. 9.
ББК 83

Рубрики: Әдебиеттану

Кл.слова (ненормированные):
Фариза Оңғарсынова -- қазақ поэзиясы -- өлең мен ақын -- «Шілде» деген тысы қоңыр кітап
Аннотация: Өлең мен ақын. Ақын мен заман. Ақын мен қоғам. Бұл ұғымдар байланысының мәні тереңде. Дәуірден озатын өлең бар. Заманнан озатын ақын бар. Қоғамды, ортасын өзіне тәнті ететін де ақын. Қазақ өлеңінің сан ғасырлық бітімі ақын-жыраулардың сөз бастаған әрі қол бастаған қалпымен айшықталатыны ақиқат. Осы санатта халқына барынша танымал, сүйікті, өлеңдегі ағаға қадірлі қарындас, құрдасқа адал дос, кішіге қамқор бола білген Фариза Оңғарсынованы айрықша атауға болады.
Держатели документа:
БҚУ

63.3-8
Е 55

    Елу жеті жылдан соң оралу [Текст] // Oral oniri. - 2024. - 26 қараша. - №95. - Б. 10.
ББК 63.3-8

Рубрики: Персоналии государственных и общественно-политических деятелей

Кл.слова (ненормированные):
Қайрат Жұмағалиев -- ақын -- анашым әні
Аннотация: Отыздан аса жыр жинағының ауторы, халық арасында кеңінентанымал " Анашым " әнінің өлеңін жазған ақын Қайрат Жұмағалиев туған өлкесі Батыс Қазақстан облысына қарасты Орда ауданынан 13 жасында кеткен болатын.
Держатели документа:
БҚУ

83(5каз)
Ә 62
Әмірбекова, А.
    Қадыр ағаның көркем тілі [Текст] / А. Әмірбекова // Ana tili . - 2025. - №2.- 9 қаңтар. - Б. 9
ББК 83(5каз)

Рубрики: Әдебиеттану

Кл.слова (ненормированные):
қазақтың көркемсөз шебері -- суреткер ақын -- ақын Қадыр Мыр­за-Әли а -- 90 жыл -- Ана тілі -- Гүлге құндақтайды -- қиял кілемінде ұшырады -- жыр қанжығасына құлжа ілдіреді -- жібек желдей есілтеді
Аннотация: Биыл қазақтың көркемсөз шебері, суреткер ақын, шыншыл ақын, лирик ақын Қадыр Мыр­за-Әли ағамыздың 90 жылдық торқалы мерейтойы. Бүгінгі «Сөзқоржын» айдарымыз Қадыр Мыр­за-Әли ағаның көркемдік әлемін таныстыруға арналады. Қадыр аға – өмірдің рақаты мен қаталдығын, қызметтегі адалдық пен арамдықтың, достықтың беріктігі мен сұйықтығын, махаббаттың тәтті де ащы сезімін, туған жердің табиғатын өлең сөздің нәзік иірімдерімен тұшындыра білетін кемеңгер ақын. Қадыр ақынның сөз қуаты мынада: ол оқырманын «гүлге құндақтайды», «қиял кілемінде ұшырады», «жібек желдей есілтеді», «жыр қанжығасына құлжа ілдіреді», «мөп-мөлдір көздің жасын сөзге айналдырады», кейде «қаны аққан қанатын сабалатады», «сөз сүңгісін түйретеді», «шындық аулынан теріс аудырады», «жақсының сыр­тынан соятындардың арызына қол қойдырады», «ұлы өмірдің астарын ұғындырады», «тағдыр­дың ұзын қамшысын ұстатады», кейде тіпті «абақтының тұрғыны етеді». Сөзден сурет салу деген осы болар! Айтылмақ ойды көркем өлеңмен бейнелеудің шебері Қадыр ағаның бейнелі сөзорамдарынан оның көркемдік талғамының биік екенін, эстетикалық санасының жоғары екенін, ұшқыр қиялының шексіз екенін, сезімі мен оқырманына деген ілтипаты пәк екенін аңғарамыз. «Мен халықтың градуснигімін!», «Сегіз қырлы заводпын», «Болу керек біршама әпенделік, бөлең емес, өлеңнің емшегімін», «Табиғаттың бір бөлшегімін» деп жырлаған Қадыр ағаның өмірге құштарлығынан әрбір оқырман қуат пен ынта алары сөзсіз.
Держатели документа:
БҚУ

83(5каз)
А 13
Абдрахманов, С.
    Құбылыс [Текст] / С. Абдрахманов // Qazaq adebieti. - 2024. - №49-50.- 13 желтоқсан. - Б23-28.
ББК 83(5каз)

Рубрики: Әдебиеттану

Кл.слова (ненормированные):
Әбіш Кекілбаев -- Фариза ат­ты эссе -- Әбекең -- Гүлсім Оразалиева -- Рымғали Нұрғали
Аннотация: «Жетпісінші жылдың аяғында екі жыл әскер қатарында болып, Алматыға оралсам, Атыраудан келген ақын қыз Фаризаның жырлары астананы әбден шулатып жатыр екен». Әбіш Кекілбаевтың «Фариза» ат­ты эссесінің қолжазбасынан осы жолдарды оқығанда авторына телефонмен хабарласқанмын. Әбекеңе: «Ол өлеңдер, тіпті ауылды да шулатқан. Сіздің жазғаныңыз есіме бір оқиғаны түсіргені. Баяғыда Фәкеңнің өлеңін оқимын деп мені машина қағып кете жаздаған», – дегенмін. Қалай болғанын айтып бергенімде, Әбекең әуелі лекітіп күліп алып, артынша: «Қой, бұл күлетін нәрсе емес екен, бұл жазатын нәрсе екен. Қағазға түсіріп қой», – деп еді. Содан бастайын онда.
Держатели документа:
БҚУ

83(5каз)
О-63
Оралбайұлы , Ө.
    Серпер сезім [Текст] / Ө. Оралбайұлы // Qazaq adebieti . - 2024. - №45.- 15 қараша. - Б. 10-11
ББК 83(5каз)

Рубрики: әдебиеттану

Кл.слова (ненормированные):
Әсет ақын -- Фариза ақынның шығармашылық ғұмыры -- Қайсар ақын -- жырлары -- Зейнолла Қабдолов -- қазақ поэзиясы -- Фаризаша жырлау -- Фаризаша ойлау -- Фаризаша жазу жолы
Аннотация: Мақалада ақын Фариза Оңғарсынованың шығармашылық жолы берілген.
Держатели документа:
БҚУ

83(5каз)
Б 19
Бақтыгереева , А.
    Ақ қанатты аппақ әлем [Текст] / А. Бақтыгереева // Ana tili . - 2024. - №33.- 22 тамыз. - Б. 1,6
ББК 83(5каз)

Рубрики: Әдебиеттану

Кл.слова (ненормированные):
әйел образы -- Қазақ әдебиеті -- Бақытсыз Жамал -- Фариза Оңғарсынова -- Жайық қызының поэзиясы -- Әкеме өлеңіне -- Туған ел -- туған жер -- Ақ Жайық -- Ақұштап есімінің сыры -- Айбергенов арнаған өлең
Аннотация: Қазақ әдебиетіндегі әйел образы – тұнып тұрған күрес. «Бақытсыз Жамал» болды, қақаған қыста Ғазизадай адасты, Ботагөзбен бірге теңдік іздеді. Әлі де іздеп жүр. Өмірден, өлеңнен, қоғамнан іздегенін тапқысы, дегеніне жеткісі келеді. Тіршілік әйел үнін естіп, базынасына құлақ түрсе дейді. Поэзия әлемінде де дәл солай. Бірі бұрымдының махаббат күйігін жеткізсе, екіншісі өзін-өзі тану мен тұлға тақырыбын қаужайды. Ал үшіншісі елі мен жері, ондағы бітпейтін мәселені жырына арқау етеді. Ақұштап Бақтыгереева поэзия­сының құдіреті сонда – ақын қаламынан аталған үш тақырып та бір арнада тоғысады. Бұлқынады, ышқынады, ішкі толқынысты ақ Жайықтай жағаға шығарып тастайды.
Держатели документа:
БҚУ