База данных: Статьи
Страница 5, Результатов: 149
Отмеченные записи: 0
41.

Подробнее
74.58
Д 24
Дворяткина, С. Н.
Множественность целеполагания в педагогической деятельности: математика на шахматной доске [Текст] / С. Н. Дворяткина // Высшее образование в России. - 2019. - №4. - С. 81-92
ББК 74.58
Рубрики: Высшее образование. Педагогика высшей школы
Кл.слова (ненормированные):
подготовка учителя математики -- обучение математике -- интегративная технология -- шахматная игра -- математические задачи на шахматной доске -- универсальные и профессиональные компетенции -- целеполагание
Аннотация: В статье выявляется потенциал интеграции математического образования и игровой деятельности в формировании профессиональных компетенций будущего педагога. Раскрытие студентам-педагогам в процессе обучения более широкого спектра возможностей междисциплинарной интеграции математических знаний и шахматных умений в контексте постановки и выбора целей при решении математических задач на шахматной доске авторы считают актуальной проблемой. Современный профессионал постоянно сталкивается с необходимостью изменения и выбора целей, поиска оптимального пути решения задач в условиях педагогической неопределённости и педагогического риска. Важным условием, обеспечивающим его самореализацию в педагогической деятельности, выступает целеполагание. Знание механизмов целеполагания необходимо педагогам как для оценки собственной деятельности (сформированность универсальных компетенций: критичность мышления, самоорганизация и саморазвитие), так и для оценки деятельности обучаемых (сформированность общепрофессиональных компетенций контроль и оценка формирования результатов образования). Поэтому изучение особенностей целеполагания при множественности альтернатив авторы предлагают проводить в процессе обучения бакалавров и магистров педагогических направлений подготовки в рамках дисциплин методического модуля. Цель статьи состоит в теоретическом обосновании, разработке и внедрении технологии интегративного обучения математике на основе шахматной игры с актуализацией феномена множественности целеполагания как эффективного механизма модернизации содержания обучения будущих учителей математики. Для реализации технологии составлен иерархический комплекс многоэтапных математических задач на шахматной доске, который позволяет освоить не только различные методы (комбинаторные, вероятностные, теорию графов и множеств, математическое и компьютерное моделирование), но и способствует развитию базовых качеств личности: креативности, рефлексии собственного выбора, творческой самостоятельности, мотивации. Материалы статьи представляют научную и практическую ценность для исследований в области методики обучения математике, психологии, педа
Держатели документа:
ЗКГУ
Доп.точки доступа:
Карапетян, В.С.
Розанова, С.А.
Д 24
Дворяткина, С. Н.
Множественность целеполагания в педагогической деятельности: математика на шахматной доске [Текст] / С. Н. Дворяткина // Высшее образование в России. - 2019. - №4. - С. 81-92
Рубрики: Высшее образование. Педагогика высшей школы
Кл.слова (ненормированные):
подготовка учителя математики -- обучение математике -- интегративная технология -- шахматная игра -- математические задачи на шахматной доске -- универсальные и профессиональные компетенции -- целеполагание
Аннотация: В статье выявляется потенциал интеграции математического образования и игровой деятельности в формировании профессиональных компетенций будущего педагога. Раскрытие студентам-педагогам в процессе обучения более широкого спектра возможностей междисциплинарной интеграции математических знаний и шахматных умений в контексте постановки и выбора целей при решении математических задач на шахматной доске авторы считают актуальной проблемой. Современный профессионал постоянно сталкивается с необходимостью изменения и выбора целей, поиска оптимального пути решения задач в условиях педагогической неопределённости и педагогического риска. Важным условием, обеспечивающим его самореализацию в педагогической деятельности, выступает целеполагание. Знание механизмов целеполагания необходимо педагогам как для оценки собственной деятельности (сформированность универсальных компетенций: критичность мышления, самоорганизация и саморазвитие), так и для оценки деятельности обучаемых (сформированность общепрофессиональных компетенций контроль и оценка формирования результатов образования). Поэтому изучение особенностей целеполагания при множественности альтернатив авторы предлагают проводить в процессе обучения бакалавров и магистров педагогических направлений подготовки в рамках дисциплин методического модуля. Цель статьи состоит в теоретическом обосновании, разработке и внедрении технологии интегративного обучения математике на основе шахматной игры с актуализацией феномена множественности целеполагания как эффективного механизма модернизации содержания обучения будущих учителей математики. Для реализации технологии составлен иерархический комплекс многоэтапных математических задач на шахматной доске, который позволяет освоить не только различные методы (комбинаторные, вероятностные, теорию графов и множеств, математическое и компьютерное моделирование), но и способствует развитию базовых качеств личности: креативности, рефлексии собственного выбора, творческой самостоятельности, мотивации. Материалы статьи представляют научную и практическую ценность для исследований в области методики обучения математике, психологии, педа
Держатели документа:
ЗКГУ
Доп.точки доступа:
Карапетян, В.С.
Розанова, С.А.
42.

Подробнее
65.6(5каз)
Ж 11
Жұмабекқызы, Д.
Ардагерлердің ақ батасы [Текст] / Т. Рысбеков // Oral oniri. - 2019. - 28 маусым. - №51-52. - Б. . 8.
ББК 65.6(5каз)
Рубрики: Экономика развитых стран
Кл.слова (ненормированные):
халық пен билік -- облыс әкімі Ғали Есқалиев Нәжімеденұлы -- БҚО -- тарих ғылымдарының докторы, профессор Т.З. Рысбеков -- БҚМУ -- Еңбек ардагері Роза Көжекова -- ардагерлермен кездесу
Аннотация: Облыс әкімі Ғали Есқалиев жаңа қызметке тағайындалғанына тура бір апта толғанда қңір ардагерлерімен кездесіп, ақсақалдардың ақ батасын алды. Ұлы Отан соғысы мен тыл ардагерлері, облыстық ақсақалдар және аналар кеңестерінің мүшелері, еңбек ардагерлері бас қосқан жиында Ғали Нәжімеденұлы: Осыдан бір апта бұрын мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев үлкен сенім білдіріп, Батыс Қазақстан облысының әкімі қызметіне тағайындады. "Баталы ел арымас" демекші, осы жауапты қызметті атқару барысында маған жастардың, әріптестердің, ең бастысы, қазыналы қариялардың қолдауы керек. Орынды ой-пікірлер мен салмақты сөздер айтылған кездесу соңында Ғали Нәжімеденұлы "жасым ұлғайды" демей, ағайынның арасында елдіктің сөзін айтып, мағыналы өмір сүрудің өнегесін көрсетіп жүрген ардагерлерге шақыртуын қабыл алғаны үшін алғыс айтып, ағ ұрпақ өкілдерімен жиі жүздесіп тұратынын жеткізді.
Держатели документа:
БҚМУ
Доп.точки доступа:
Көжекова, Р.
Рысбеков, Т.
Ж 11
Жұмабекқызы, Д.
Ардагерлердің ақ батасы [Текст] / Т. Рысбеков // Oral oniri. - 2019. - 28 маусым. - №51-52. - Б. . 8.
Рубрики: Экономика развитых стран
Кл.слова (ненормированные):
халық пен билік -- облыс әкімі Ғали Есқалиев Нәжімеденұлы -- БҚО -- тарих ғылымдарының докторы, профессор Т.З. Рысбеков -- БҚМУ -- Еңбек ардагері Роза Көжекова -- ардагерлермен кездесу
Аннотация: Облыс әкімі Ғали Есқалиев жаңа қызметке тағайындалғанына тура бір апта толғанда қңір ардагерлерімен кездесіп, ақсақалдардың ақ батасын алды. Ұлы Отан соғысы мен тыл ардагерлері, облыстық ақсақалдар және аналар кеңестерінің мүшелері, еңбек ардагерлері бас қосқан жиында Ғали Нәжімеденұлы: Осыдан бір апта бұрын мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев үлкен сенім білдіріп, Батыс Қазақстан облысының әкімі қызметіне тағайындады. "Баталы ел арымас" демекші, осы жауапты қызметті атқару барысында маған жастардың, әріптестердің, ең бастысы, қазыналы қариялардың қолдауы керек. Орынды ой-пікірлер мен салмақты сөздер айтылған кездесу соңында Ғали Нәжімеденұлы "жасым ұлғайды" демей, ағайынның арасында елдіктің сөзін айтып, мағыналы өмір сүрудің өнегесін көрсетіп жүрген ардагерлерге шақыртуын қабыл алғаны үшін алғыс айтып, ағ ұрпақ өкілдерімен жиі жүздесіп тұратынын жеткізді.
Держатели документа:
БҚМУ
Доп.точки доступа:
Көжекова, Р.
Рысбеков, Т.
43.

Подробнее
82(5каз)
Ж 11
Жұмабай , Н.
Фариза... Фариза - жыр... Фариза - тағдыр... [Текст] / Н. Жұмабай // EGEMEN QAZAQSTAN. - 2019. - 17 қыркүйек. - №179. - Б. . 1-10
ББК 82(5каз)
Рубрики: Фольклор
Кл.слова (ненормированные):
Фариза Оңғарсынова -- Фариза спектаклінің премьера -- театр -- руханиат -- Фаризаның тағдыры - оқшау тағдыр -- Драматургиядағы сеңді бұзды -- көрермен лебізі
Аннотация: Ең бастысы, М.Әуезов театры сахнасында 18 жыл бойы репертуардан түспей, үзіліссіз қойылған "Мәңгілік бала бейне" (режиссері Болат Атабаев) шығармасын сүйіп тамашалаған алматылық көрермен сүйікті авторымен тура 22 жылдан кейін киелі сахнада қайта қауышты. Тек бұл жолы сахнаға "Мәңгілік бала бейнені" жазған балғын автор емес, "Фаризаны" тудырып, ақын жанымен тең отырып сырласқан, өлең әлемінен өзі таныған Фаризасын іздеген шығармашылық бабындағы , толысқан, толған Роза Мұқанова көтерілді. Алматы ақынын да, авторын да сағыныпты. Үздіксіз соғылған шапалақ. Толастар емес...
Держатели документа:
БҚМУ
Доп.точки доступа:
Жаманқұлов, Т.
Мұқан , А.
Елубай , С.
Ж 11
Жұмабай , Н.
Фариза... Фариза - жыр... Фариза - тағдыр... [Текст] / Н. Жұмабай // EGEMEN QAZAQSTAN. - 2019. - 17 қыркүйек. - №179. - Б. . 1-10
Рубрики: Фольклор
Кл.слова (ненормированные):
Фариза Оңғарсынова -- Фариза спектаклінің премьера -- театр -- руханиат -- Фаризаның тағдыры - оқшау тағдыр -- Драматургиядағы сеңді бұзды -- көрермен лебізі
Аннотация: Ең бастысы, М.Әуезов театры сахнасында 18 жыл бойы репертуардан түспей, үзіліссіз қойылған "Мәңгілік бала бейне" (режиссері Болат Атабаев) шығармасын сүйіп тамашалаған алматылық көрермен сүйікті авторымен тура 22 жылдан кейін киелі сахнада қайта қауышты. Тек бұл жолы сахнаға "Мәңгілік бала бейнені" жазған балғын автор емес, "Фаризаны" тудырып, ақын жанымен тең отырып сырласқан, өлең әлемінен өзі таныған Фаризасын іздеген шығармашылық бабындағы , толысқан, толған Роза Мұқанова көтерілді. Алматы ақынын да, авторын да сағыныпты. Үздіксіз соғылған шапалақ. Толастар емес...
Держатели документа:
БҚМУ
Доп.точки доступа:
Жаманқұлов, Т.
Мұқан , А.
Елубай , С.
44.

Подробнее
63.5
Д 87
Дыбысқалиқызы, Г.
БҚО ассамблеясының тәжірибе - көпке үлгі [Текст] / Г. Дыбысқалиқызы // Oral oniri. - 2019. - 29 қараша . - №97. - Б. 11
ББК 63.5
Рубрики: Этнография
Кл.слова (ненормированные):
Мұз айдыны сарайы -- еңбек жолымен халық экспедициясы -- қазақстан халқы ассамблеясы -- Жастар жылы-2019 -- Еріктілер жылы-2020 -- Тұңғыш Президент Н.Ә.Назарбаев -- салтанатты жиын -- Облыс әкімі Ғали Есқалиев -- Дипломмен ауылға бағдарлама -- Роза Көжекова
Аннотация: Оралдағы Мұз айдыны сарайында "Еңбек жолымен" халық экспедициясы және Қазақстан халқы ассамблеясының 25 жылдығы, Еріктілер жылының жабылуына арналған салтанатты жиын өтті. Шараға облыс әкімі Ғали Есқалиев қатысып, жиналған қауымды Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті күнімен құттықтады.
Держатели документа:
БҚМУ
Д 87
Дыбысқалиқызы, Г.
БҚО ассамблеясының тәжірибе - көпке үлгі [Текст] / Г. Дыбысқалиқызы // Oral oniri. - 2019. - 29 қараша . - №97. - Б. 11
Рубрики: Этнография
Кл.слова (ненормированные):
Мұз айдыны сарайы -- еңбек жолымен халық экспедициясы -- қазақстан халқы ассамблеясы -- Жастар жылы-2019 -- Еріктілер жылы-2020 -- Тұңғыш Президент Н.Ә.Назарбаев -- салтанатты жиын -- Облыс әкімі Ғали Есқалиев -- Дипломмен ауылға бағдарлама -- Роза Көжекова
Аннотация: Оралдағы Мұз айдыны сарайында "Еңбек жолымен" халық экспедициясы және Қазақстан халқы ассамблеясының 25 жылдығы, Еріктілер жылының жабылуына арналған салтанатты жиын өтті. Шараға облыс әкімі Ғали Есқалиев қатысып, жиналған қауымды Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті күнімен құттықтады.
Держатели документа:
БҚМУ
45.

Подробнее
63.3
У 11
У подлинного вечность впереди [Текст] // Казахстанская правда. - 2020. - 10 января . - №6. - С. . 1-7
ББК 63.3
Рубрики: История
Кл.слова (ненормированные):
Абай Кунанбаев - 175 лет -- вокал на двоих -- "Абай" датский -- драма всех времен -- свежим взглядом -- Абай Гала -- Ахмет Жубанов -- Опера "Абай"
Аннотация: Опера "Абай" - это история романтичной, но запретной любви двух молодых людей - Айдара и Ажар. На этом фоне представлена извечная борьба консерватизма и реформаторства, а также светлых и темных сторон человека. Против устаревших законов в опере выступают Абай и его ученик Айбар. Прекрасная музыка двух композиторов - Ахмета Жубанова и Латифа Хамиди, которые процитировали в своем произведении несколько известных песен самого Абая Кунанбаева, позволяет пережить вместе с героями их эмоции и чувства - любовь, тревогу, радость, горечь утраты и надежду. Первыми исполнителями главных партий в опере стали Ришат Абдуллин и Канабек Байсеитов (Абай), Куляш Байсеитова, Шабал Байсекова и Роза Джаманова (Ажар), Ануарбек Умбетбаев, Байгали Досымжанов, Нариман Каражигитов и Алибек Днишев (Айдар). В новом сезоне восстанавленная постановка ГАТОБа будет показана на сцене лучших театров России, Турции, Китая и Франции.
Держатели документа:
ЗКГУ
У 11
У подлинного вечность впереди [Текст] // Казахстанская правда. - 2020. - 10 января . - №6. - С. . 1-7
Рубрики: История
Кл.слова (ненормированные):
Абай Кунанбаев - 175 лет -- вокал на двоих -- "Абай" датский -- драма всех времен -- свежим взглядом -- Абай Гала -- Ахмет Жубанов -- Опера "Абай"
Аннотация: Опера "Абай" - это история романтичной, но запретной любви двух молодых людей - Айдара и Ажар. На этом фоне представлена извечная борьба консерватизма и реформаторства, а также светлых и темных сторон человека. Против устаревших законов в опере выступают Абай и его ученик Айбар. Прекрасная музыка двух композиторов - Ахмета Жубанова и Латифа Хамиди, которые процитировали в своем произведении несколько известных песен самого Абая Кунанбаева, позволяет пережить вместе с героями их эмоции и чувства - любовь, тревогу, радость, горечь утраты и надежду. Первыми исполнителями главных партий в опере стали Ришат Абдуллин и Канабек Байсеитов (Абай), Куляш Байсеитова, Шабал Байсекова и Роза Джаманова (Ажар), Ануарбек Умбетбаев, Байгали Досымжанов, Нариман Каражигитов и Алибек Днишев (Айдар). В новом сезоне восстанавленная постановка ГАТОБа будет показана на сцене лучших театров России, Турции, Китая и Франции.
Держатели документа:
ЗКГУ
46.
Подробнее
Б 7
Б-94
Бухгалтерский учет [Текст] : Учебник для студ. вузов по спец. "Экон. и упр. на предпр. АПК" / Л. И. Хоружий, Р. Н. Расторгуева, Р. А. Алборов ; ред.: Л. И. Хоружий, Р. Н. Расторгуева. - М. : КолосС, 2004. - 511 с. : ил. - (Учебники и учеб. пособия для студ. высш. учеб. заведений). - ISBN 5-9532-0057-9 : 286.00 р.
Прил.: с. 500-507
ББК 65.052я73
~РУБ Б 7
Рубрики: Бухгалтерский учет
Кл.слова (ненормированные):
финансовый учет -- оплата труда -- инвентаризация -- управленческий учет -- себестоимость -- отчетность -- учебники
Доп.точки доступа:
Хоружий, Людмила Ивановна
Расторгуева, Роза Николаевна
Алборов, Ролан Архипович
Хоружий, Людмила Ивановна \ред.\
Расторгуева, Роза Николаевна \ред.\
Экземпляры всего: 100
БУП (100)
Свободны: БУП (100)
Б-94
Бухгалтерский учет [Текст] : Учебник для студ. вузов по спец. "Экон. и упр. на предпр. АПК" / Л. И. Хоружий, Р. Н. Расторгуева, Р. А. Алборов ; ред.: Л. И. Хоружий, Р. Н. Расторгуева. - М. : КолосС, 2004. - 511 с. : ил. - (Учебники и учеб. пособия для студ. высш. учеб. заведений). - ISBN 5-9532-0057-9 : 286.00 р.
Прил.: с. 500-507
| УДК |
~РУБ Б 7
Рубрики: Бухгалтерский учет
Кл.слова (ненормированные):
финансовый учет -- оплата труда -- инвентаризация -- управленческий учет -- себестоимость -- отчетность -- учебники
Доп.точки доступа:
Хоружий, Людмила Ивановна
Расторгуева, Роза Николаевна
Алборов, Ролан Архипович
Хоружий, Людмила Ивановна \ред.\
Расторгуева, Роза Николаевна \ред.\
Экземпляры всего: 100
БУП (100)
Свободны: БУП (100)
47.

Подробнее
80
О-53
Олжабай , С.
Жемқорлық - жегі құрт [Текст] / С. Олжабай // Жалын . - 2020. - №3. - Б. 14-20
ББК 80
Рубрики: Филологические науки
Кл.слова (ненормированные):
мемлекет саясаты-ұлттық қауіпсіздік -- өмір -- ақиқат -- Алматы қаласы -- Аркен Әбдіғани
Аннотация: (Ел бұзылса, құрады шайтан өрмек…) Өмірдің ақиқатын шарқ ұрып іздегенде хакім Абайға соқпай өте алмаймыз. Жан жарасы жазылмай кеткен ұлы ақын бойымыздағы барлық мінді қаз-қалпында бүкпесіз айтып кеткен ғой. Сондықтан ба, кезінде ащы шындықты шімірікпей айтқан абыз ақынды айналасындағылар, айналасында болғанда жақындары жабылып жұдырықтады. Данышпан сонда да айтарынан қайтқан жоқ. Сонда ол өз халқың жек көргеннен осыны айтты ғой деймісіз. Жо-жоқ, қателесесіз, «қайтсем, халқымның бойындағы қыңыр мінезді, жалқаулығын, арамдығын, өсекқұмарлығын, бекерден бекер мал шашатын шайпау әдетін, маңғаз мақтанқорлығын, сарыжамбас жа-тыпішерлігін бойларынан сылып тастаймын» деп жанталаспады ма? Сонда түзелген қазақ қайда? Ғұламаның ғибаратты өсиеттерін құп көріп, дұрыс, таза жолға түскені қайда? Жамандар қыла алмай жүр адал еңбек, Ұрлық, қулық қылдым деп қағар көлбек. Арамдықтан жамандық көрмей қалмас, Мың күн сынбас, бір күні сынар шөлмек,- деп аһ ұрды ары тыныш таптырмаған ақын. Иә, шөлмек мың күнде емес, бір-ақ күнде сынып, жайрап қалмақ. Біздің сырты бүтін, іші түтін кейбір шенеуніктеріміз былайғы жұртқа сырбаз, салмақты көрінуге тырысып баққанымен, қалтарыстағы қойыртпақтары ақтарылып қалып, ел-жұртқа масқара болып жатыр. Осылай бетпердесі сыпырылып, өздерінің шынайы өмірдегі шындығын әйгілеп, бір-ақ күнде қасықтап жинаған абыройларын шелектеп төгіп алады. Сөзуарлығымыз ұстап кетіп немесе әлдекімге қыр көрсеткіміз кеп қыжыртып отырғанымыз жоқ. Абай атаға сүйеніп сөз сабақтағанда санаға салмақ түсірген сорақылықтар көзге шалынған соң шарасыздықтан шырылдап отырған жай бар. Енді сөзіміз шындықтан шығандап кетпеу үшін әңгімемізге тұздық іздеп көрелік. Күні кеше Ұлттық Қауіпсіздік Комитеті ҚР Жоғарғы Сотының Ішкі қауіпсіздік бөлімімен бірлесіп, Түркістан облыстық сотының қылмыстық істер жөніндегі аппе-ляциялық сот алқасының судьясы Әшірбек Рақымбаевтың сыбайлас жемқорлық әрекетінің жолын кесті. Бұл жөнінде ҰҚК ресми өкілі Аркен Әбдіғани мәлімдеді. Күдікті сотталушының жазасын жеңілдететуге көмектескені үшін елеулі мөлшерде пара алған. Бүгінде оның үстінен ҚР Қылмыстық Кодексінің 366 бабы 2 бөлімі бойынша сотқа дейінгі тергеу амалдары жүргізілуде. Былтырғы 11 желтоқсан күні Сарыағаш ауданындағы мамандан-дырылған әкімшілік сотының судьясы көші-қон заңнамасын өрескел бұзып, шетел азаматтарына жағдай жасағаны әшкереленді. Алматы қаласында аудандық соттың төрағасына қатысты іс қозғалғаны белгілі болып отыр. Халықтың соңғы үміті сот деген тұжырым қалыптасқан. Ал, сол соңғы үміттің жалғанар жері былғанышты болса шағымданушылар, жәбір-жапа көрушілер енді кімге барады? Мұндайда дана қазақ «Ет сасыса тұз себесіз, тұз сасыса не себесіз?» деп түңілмей ме? Расында, бұл түңілетін-ақ жағдай. Түңілдіретін, толғандыратын, ті-тіркендіретін түйткілдер тасқындай түсуде. Айталық, адам жанының арашашысы деп ардақтап, Алладан кейінгі құтқарушымыз деп сеніп жүрген ақ желеңді «абзалдарымыз» өміріңізді саудаға салса, кімнен үміт күткендейсіз? Шымкент қаласындағы №1 клиникалық ауруханасының бас дәрігері Абылай Доңбаев мақтаулы-ақ жан еді. «Алтын қолды дәрігер» атанып жүрген бұл азамат халықаралық қылмыстық топқа қосылып, адам-дардың бүйрек, бауырын алмастырып келген деген күдікке ілікті. Бұл жөнінде ҚР Ішкі істер министрлігінің департамент бастығы Санжар Әділов хабарлады. Ал, Шымкенттегі балалар ауруханасының бұрынғы бас дәрігері мемлекет қаржысын (20 миллион) жымқырды деген айыппен үйқамақта отыр. Кешегі Кеңес үкіметі тұсында «милиция-қорғаным» деп ұранда-тушы едік. Бүгінде «полиция-парақорым» деп тіліміз күрмеліп тұр. Мәселен, осыдан бірер жыл бұрын Түлкібас аудандық ішкі істер бөлімі бастығының тергеу жөніндегі орынбасары ауызбастырыққа 200 мың теңге алып жатқаны үстінде қолға түсіп, оқасына дақ түсіріп алды. Осы іспен сыбайлас учаскелік инспектор қашып кеткен. Ал Шымкент қаласындағы Қаратау аудандық ішкі істер бөлімінің үш бірдей капитаны есірткі бизнесімен айналысып жүрген қылмыскерді құрықтап, оны жауапкершіліктен құтқарып жіберу үшін 5 мың АҚШ долларын сұраған. Әл-Фараби аудандық ішкі істер бөлімінің майоры 10 мың теңге алып жатқаны үстінде қолға түсті. Шымкент қалалық полиция департамені өзіндік қауіпсіздік басқармасының жедел уәкілі сотталды. Оған сот шешімімен 8 миллион теңге айыппұл салынған. Оның азаматтық патрульдік бекетте жұмыс істейтін сержанттан тиісті «қамқорлық» жасау үшін ааляқтық жолмен 400 мың теңге пара алғаны және газ тапаншасын заңсыз ұстағаны туралы айтылады. Ал, Атырау қаласы полиция басқармасы бастығының орынбасары Қайралдапов ұсталған. Әскерилердің де құлқыны жаман болмай тұр. Мәселен, жуырда Қорғаныс министрлігінің жоғары шенді генералы ұсталды. Оны Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес агенттігі мен аталған министрліктің қызметкерлері қол-ға түсірген. Ол қарамағындағы қызметкерлердің лауазымын өсіріп, қамқорлық жасап отыруы үшін елеулі көлемде пара алған көрінеді. Ақтөбе облыстық қорғаныс жөніндегі департамент басшысы, полковник Ғалымжан Жантөрин әскери-техникалық мектепке курсанттар қабылдауда көз қысты, бармақ бастыға барғаны үшін күдікті ретінде қолға түсті. Әскери прокурор Мейіржан Қашымжанов осы мектептің үш қызметкері бұдан бұрынырақ істі болғанын айтып отыр. Былтыр ҚР Ішкі істер министр-лігінің орталық әскери-дәрігерлік комиссиясының төрағасы, полковник Исабеков қолға түскен. Батыс Қазақстан облыстық қорғаныс істері жөніндегі департаментінің басшысы да құрықталған деседі. Жемсауы жыбырлап тұратын жебірлер арасында әкімдердің, басқа да лауазым иелерінің жиі кездесетіні ойландырмай қоймайды. ҚР Энер-гетика министрінің орынбасары Ғани Сәдібеков курортты қалалардағы көлдерді тазартуға бөлінген қаржыны үптегені үшін сотты болғаны белгілі. Павлодар облысының әкімі Ерлан Арынов туралы жайсыз хабар тарады. Оның көмекшісі Төлеген Бәстенов 9 миллион теңге пара алып жатқан жерінде құрықталған. Көп уақыт ұзамай Павлодар облысының әкімі Болат Бақауов құрықталды. Оның не бүлдіргенін тергеу қорытындысынан соң білеміз. Былтыр Атырау облысы әкімінің орынбасары Нұрсәуле Саулауоваға қатысты шу шықты. Ол мектеп асханаларына жеткізілуі тиіс жиһаздарды саудаға салған. Осы жиһаздарға 34 миллион теңге қаралған екен. Соның 5 миллион теңгесіне орынбасардың көзі түскен ғой. 2016-2019 жылдарға арналған білім мен ғылымды дамыту мемлекеттік бағдарламасына бөлінген қаражаттан 10 миллион теңгені қымқырған білім басқармасының басшысы Қайырғали Кенжеғалиев пен оның орынбасары Роза Қабдулова ұсталғаннан кейін Нұрсәуле ханым өз еркімен қызметінен кетіп еді. Жуырда Нұрсәуле Сайлауова 2 жылға, Роза Қабдулова 4 жылға шартты түрде сотталды. Маңғыстау облысы әкімінің бірінші орынбасары да алдыңғы жылы ұятқа қалып еді. Енді Алматы және Нұр-Сұлтан қалаларында аудан әкімі ұсталды деген хабар тарады. Былтырғы қазан айында Жетісай ауданы Қызылқұм ауылдық округінің әкімі үй құрылысына жер телімін бергені үшін 500 мың теңге аламын деп құрықталды. Ал, Шымкент қаласындағы әл-Фараби аудандық әкімдігі кәсіпкерлік бөлімінің басшысы сауда жасауға рұқсат беру және кәсіпкерлік қызметке қолдау көрсету үшін бір азаматтан 65 мың теңге аламын деп от басып қалды. Павлодар облысы Қалқаман ауыл-дық округінің әкімі бас маманмен бірігіп, әкімдік ғимаратына төлем терминалдарын қою бойынша келісім-шарт жасасу кезінде 50 мың теңге пара алған. Алматы облысы Байсерке ауылдық округі әкімінің бұрынғы орынбасары қызметін асыра пайдаланған. Атырау облысында аудан әкімінің орынбасары мен құрылыс бөлімінің басшысы мердігерді бопсалап, пара алғаны үшін сотты болды. Ақмола облысы Аршалы ауданы Жібек жолы ауылдық округінің әкімі 300 мың теңге пара алғаны үшін 23,4 миллион теңге айыппұл төлеп құтылған. «Казпошта» АҚ Жамбыл облыстық филиалының басшысы Б.Пірәлі біреуді жұмысқа орналастырамын деп басы бәлеге қалды. Оны Тараз қаласы №2 соты мемлекеттік қызметте лауазым иелену құқығынан айырып, 7,5 миллион теңге айыппұл салды. Таяуда Шығыс Қазақстан облысында агроөнеркәсіптік кешенді табысты етеміз деген шенеуніктер 35 миллион теңге парамен ұсталды. Олар мол қаражатты сүт арасына жасырған. Флягтан сарылдап төгілген сүт арасынан кленкаларға мұқият оралған бума-бума теңге түскенде аспаннан шұға жауғандай таңырқамаған пенде қалмады. Ақтау қаласында Ауыл шаруашылығы министрлігінің ветеринарлық қадағалау жөніндегі комитеті қалалық инспекциясы басшысы да нысанға алынып отыр. Оның көп мөлшерде пара алғаны белгілі болған. Былтыр Түркістан облысы бойынша сыбайлас жемқорлық фактілерімен 73 адам ұсталған. Оның 15-і жымқыру, біреуі қызметін асыра пайдалану, 57-сі парақорлық дерегі ретінде тіркелген. Осы сияқты мысалдарды тізе беруге қалам ұшы да шыдамай бара жатқандықтан, осы жерден үзуге тура келеді. 2019 жылдың 20 мамырында Қазақстан Республикасының Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев-тың төрағалығымен сыбайлас жем-қорлыққа қарсы іс-қимыл мәселелері жөнінде кеңес өткені белгілі. Осы кеңесте Президент: -Жыл сайын Қазақстанда орташа есеппен екі мыңнан астам сыбайлас жемқорлыққа қатысты қылмыстық іс тіркеледі. Мыңнан астам адам жауапқа тартылады. Бұл-батпандап кіріп, мысқылдап шығатын кесел. Осы ауруды шұғыл түрде емдемесек, ертең кеш болуы мүмкін, – деп жебірлер мен жегіштердің жолын кесу жөнінде бірқатар тапсырмалар берді. Қоғам дертіне айналған бұл кеселдің жолын кесу оңай болмай тұр. Қазір оған қарсы шаралардың бірі ретінде жемқорлық жайлы хабарлаған адамдарды ынталандыру шаралары көзделініп отыр. Мәселен, сіз біреудің сыбайлас жемқорлыққа қарсы әрекетін байқасаңыз және оның ұсталуына көмек берсеңіз соттың айыптау қорытындысынан соң сыйақы ретінде пара сомасының 10 пайызын аласыз. Бірақ, жуаннан жонып , жіңішкеден жырымдап жеген жырыңдылар сізге оңайлықпен жан алдырар ма? Жемсауы жалмауыз жандарды ұстап берем деп жүріп, құрдымға жұтылып кетпейсіз бе? Өйткені, берерменнің қашан да беделі басым, құрығы ұзын. Сыбайлас жемқорлықпен күрестің бір жолы ретінде шенеуніктерді түрме тынысымен таныстыру басталып та кетті. Мұндай шаралар Шымкент және Нұр-Сұлтан қалаларында көрініс тапты. Десек те, түрменің тыныс-тіршілігімен танысқандардың ішкі тыйымы қаншалықты нәтижелі болатыны алдағы күндердің енші-сінде. Еліміздің экономикалық және қоғамдық ахуалына жемқорлық көп мөлшерде залалын тигізеді. Сондықтан онымен күрестің бұдан да басқа тиімді, ықпалды жолдарын қарастыруымыз керек-ақ. Жебірлердің күздің күні ағаштардан құлаған жапырақтай тым көбейіп кетуін оларға қолданылатын жазаның тым осалдығынан көретіндер де бар. Мысалы, Мәжіліс алдында сөз алған ҚР Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігі төрағасының орынбасары Олжас Бектенов жемқорлыққа қолданатын жазаның жеңіл екенін айтып, дабыл қақты. Олар түрлі жолдармен жазаларын мерзімінен бұрын өтеп шығады. Екіншіден, алған парасының елу еселенген көлемінде айып төлеп, түрме табалдырығын аттамай-ақ тайраңдап шыға келеді. Осыдан барып жемесе жұтқыншақтары жыбырлап тұратын жебірлер «е, ұстап алса, құтылудың жолы оңай екен ғой» деп арқаны кеңге салады. Мемлекеттік қызметке қайта орала алмаса, жымқырғандарының бір бөлігіне бизнес ашып алады. Біріккен Ұлттар Ұйымы 2003 жылдан бері 9 қаңтарды халықаралық сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес күні деп белгілеп, атап өтіп келеді. Әлем болып парақорлыққа қарсы күресті күшейтуге күш салып жатқанда Румыния үкіметі Қылмыстық кодекске түзетулер енгізіп, Айды аспанға бірақ шығарды. Министрлер Кабинетінің осы өзгерістерді мақұлдағаны тұрғындардың ашу-ызасын тудырған. Өйткені, қабылданған нормативтік құжат алаяқтық пен жемқорлық әрекеті үшін жауаптылардың бос-тандыққа шығуына жол ашады. Қабылданған құжатқа зейін салайық. 48 мың доллардан төмен пара алған азаматтарды бас бостандығынан айырудың қажеті шамалы екен. Бухарест қаласында 50 мыңға жуық адам рақымшылық шарасы мен заңға өзгеріс енгізуге қарсылық ретінде шеруге шыққанымен, Румыния үкіметі заңды қабылдап жіберген. Олар бұл әрекетін сыбайластықпен түрмеге түскендердің шамадан тыс артып кетуімен түсіндірген. Ақырында, жұртшылықтың жаппай ереуінен қаймыққан үкімет өзгерістер енгізуден бас тартып барып, елді тыныштандырған. Біздің елде де парақорлармен пәрменді күрес жалғасып келеді. Бұл жөнінде тиісті Заңдар да қабылданды. Бірақ, Президент Қасым-Жомарт Тоқаев атап көрсеткендей, жең ұшынан жалғасатындар көбеймесе, азаймай отыр. Шенділердің алдына мәселесін шештіріп алу үшін баратындар көп. Бүгінде қызметке «көкесіз» кіре алмайсыз. Жұмысқа тұрудың басқа да кедергілері көп. Әлемде сыбайлас жемқорлықпен күресудің бірнеше жолдары бар. Мәселен, Грузияда шенеуніктердің санын 3 есеге азайта отырып, жалақысын 3 есеге көбейткен. Ал, Сингапур билеушілері 1952 жылдан бері сыбайлас жемқорлық жағдайларын тергеу Бюросы арқылы жұмыс істеп келеді. Бюро мемлекеттік шенеуніктер арасындағы жемқорлыққа қатысты жағдайларды тексеріп, тиісті органдарға қажетті шараларды қолдану үшін хабарлап отырады. Қытай мемлекеті парадан бас тарту бойынша «тай-цзи» сабақтарын енгізген. Әрине, әр елдің салты басқа. Бәлкім, олардың тәжірибелері бізде оң жамбасқа келе қоймайтын да шығар. Ең бастысы Сананың тазалығында. Сана тазармай-қоғам тазармайды. Сондықтан, сыбайлас жемқорлықтың зияны мен зардабы туралы отбасыдан бастап мемлекеттік қызметкерлерге дейін саналарына сіңдіре сабақ өту керек шығар. Тағы да данышпан Абайға жүгінуге тура келеді. Абыз ақын не деп еді? Тыңдайық. Ел бұзылса, құрады шайтан өрмек, Періште төменшіктеп, қайғы жемек. Өзімнің иттігімнен болды демей, Жеңді ғой деп шайтанға болар көмек,–деп ойлы ақын бекер күйінді ғой деймісіз. «Өзімнің иттігімнен болды» деп бармақ тістейтін ұяты барлар көбейгенде ғана жұлындағы жегіқұрт жұлынып түспек. Ар, Намыс, Ұят ұялаған жер қашанда асылзат күйінде таза тұрмақ. Ендеше бізге Ар сабағы, Намыс сабағы, Ұят сабағы керек-ақ. Бұл сабақтарды ешбір дана, ұлағатты ұстаз адамдардың кеудесіне күштеп ендіре алмайды. Әр адам өзіне-өзі ұстаз бола білгенде, жүрегін таза ұстағанда ғана, ұят оянады. Ендеше, әр кеудеде шындық шамы, намыс оты сөнбесін деп тілейік. Сонда бізді ешбір шайтан жеңе алмайды…
Держатели документа:
БҚУ
О-53
Олжабай , С.
Жемқорлық - жегі құрт [Текст] / С. Олжабай // Жалын . - 2020. - №3. - Б. 14-20
Рубрики: Филологические науки
Кл.слова (ненормированные):
мемлекет саясаты-ұлттық қауіпсіздік -- өмір -- ақиқат -- Алматы қаласы -- Аркен Әбдіғани
Аннотация: (Ел бұзылса, құрады шайтан өрмек…) Өмірдің ақиқатын шарқ ұрып іздегенде хакім Абайға соқпай өте алмаймыз. Жан жарасы жазылмай кеткен ұлы ақын бойымыздағы барлық мінді қаз-қалпында бүкпесіз айтып кеткен ғой. Сондықтан ба, кезінде ащы шындықты шімірікпей айтқан абыз ақынды айналасындағылар, айналасында болғанда жақындары жабылып жұдырықтады. Данышпан сонда да айтарынан қайтқан жоқ. Сонда ол өз халқың жек көргеннен осыны айтты ғой деймісіз. Жо-жоқ, қателесесіз, «қайтсем, халқымның бойындағы қыңыр мінезді, жалқаулығын, арамдығын, өсекқұмарлығын, бекерден бекер мал шашатын шайпау әдетін, маңғаз мақтанқорлығын, сарыжамбас жа-тыпішерлігін бойларынан сылып тастаймын» деп жанталаспады ма? Сонда түзелген қазақ қайда? Ғұламаның ғибаратты өсиеттерін құп көріп, дұрыс, таза жолға түскені қайда? Жамандар қыла алмай жүр адал еңбек, Ұрлық, қулық қылдым деп қағар көлбек. Арамдықтан жамандық көрмей қалмас, Мың күн сынбас, бір күні сынар шөлмек,- деп аһ ұрды ары тыныш таптырмаған ақын. Иә, шөлмек мың күнде емес, бір-ақ күнде сынып, жайрап қалмақ. Біздің сырты бүтін, іші түтін кейбір шенеуніктеріміз былайғы жұртқа сырбаз, салмақты көрінуге тырысып баққанымен, қалтарыстағы қойыртпақтары ақтарылып қалып, ел-жұртқа масқара болып жатыр. Осылай бетпердесі сыпырылып, өздерінің шынайы өмірдегі шындығын әйгілеп, бір-ақ күнде қасықтап жинаған абыройларын шелектеп төгіп алады. Сөзуарлығымыз ұстап кетіп немесе әлдекімге қыр көрсеткіміз кеп қыжыртып отырғанымыз жоқ. Абай атаға сүйеніп сөз сабақтағанда санаға салмақ түсірген сорақылықтар көзге шалынған соң шарасыздықтан шырылдап отырған жай бар. Енді сөзіміз шындықтан шығандап кетпеу үшін әңгімемізге тұздық іздеп көрелік. Күні кеше Ұлттық Қауіпсіздік Комитеті ҚР Жоғарғы Сотының Ішкі қауіпсіздік бөлімімен бірлесіп, Түркістан облыстық сотының қылмыстық істер жөніндегі аппе-ляциялық сот алқасының судьясы Әшірбек Рақымбаевтың сыбайлас жемқорлық әрекетінің жолын кесті. Бұл жөнінде ҰҚК ресми өкілі Аркен Әбдіғани мәлімдеді. Күдікті сотталушының жазасын жеңілдететуге көмектескені үшін елеулі мөлшерде пара алған. Бүгінде оның үстінен ҚР Қылмыстық Кодексінің 366 бабы 2 бөлімі бойынша сотқа дейінгі тергеу амалдары жүргізілуде. Былтырғы 11 желтоқсан күні Сарыағаш ауданындағы мамандан-дырылған әкімшілік сотының судьясы көші-қон заңнамасын өрескел бұзып, шетел азаматтарына жағдай жасағаны әшкереленді. Алматы қаласында аудандық соттың төрағасына қатысты іс қозғалғаны белгілі болып отыр. Халықтың соңғы үміті сот деген тұжырым қалыптасқан. Ал, сол соңғы үміттің жалғанар жері былғанышты болса шағымданушылар, жәбір-жапа көрушілер енді кімге барады? Мұндайда дана қазақ «Ет сасыса тұз себесіз, тұз сасыса не себесіз?» деп түңілмей ме? Расында, бұл түңілетін-ақ жағдай. Түңілдіретін, толғандыратын, ті-тіркендіретін түйткілдер тасқындай түсуде. Айталық, адам жанының арашашысы деп ардақтап, Алладан кейінгі құтқарушымыз деп сеніп жүрген ақ желеңді «абзалдарымыз» өміріңізді саудаға салса, кімнен үміт күткендейсіз? Шымкент қаласындағы №1 клиникалық ауруханасының бас дәрігері Абылай Доңбаев мақтаулы-ақ жан еді. «Алтын қолды дәрігер» атанып жүрген бұл азамат халықаралық қылмыстық топқа қосылып, адам-дардың бүйрек, бауырын алмастырып келген деген күдікке ілікті. Бұл жөнінде ҚР Ішкі істер министрлігінің департамент бастығы Санжар Әділов хабарлады. Ал, Шымкенттегі балалар ауруханасының бұрынғы бас дәрігері мемлекет қаржысын (20 миллион) жымқырды деген айыппен үйқамақта отыр. Кешегі Кеңес үкіметі тұсында «милиция-қорғаным» деп ұранда-тушы едік. Бүгінде «полиция-парақорым» деп тіліміз күрмеліп тұр. Мәселен, осыдан бірер жыл бұрын Түлкібас аудандық ішкі істер бөлімі бастығының тергеу жөніндегі орынбасары ауызбастырыққа 200 мың теңге алып жатқаны үстінде қолға түсіп, оқасына дақ түсіріп алды. Осы іспен сыбайлас учаскелік инспектор қашып кеткен. Ал Шымкент қаласындағы Қаратау аудандық ішкі істер бөлімінің үш бірдей капитаны есірткі бизнесімен айналысып жүрген қылмыскерді құрықтап, оны жауапкершіліктен құтқарып жіберу үшін 5 мың АҚШ долларын сұраған. Әл-Фараби аудандық ішкі істер бөлімінің майоры 10 мың теңге алып жатқаны үстінде қолға түсті. Шымкент қалалық полиция департамені өзіндік қауіпсіздік басқармасының жедел уәкілі сотталды. Оған сот шешімімен 8 миллион теңге айыппұл салынған. Оның азаматтық патрульдік бекетте жұмыс істейтін сержанттан тиісті «қамқорлық» жасау үшін ааляқтық жолмен 400 мың теңге пара алғаны және газ тапаншасын заңсыз ұстағаны туралы айтылады. Ал, Атырау қаласы полиция басқармасы бастығының орынбасары Қайралдапов ұсталған. Әскерилердің де құлқыны жаман болмай тұр. Мәселен, жуырда Қорғаныс министрлігінің жоғары шенді генералы ұсталды. Оны Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес агенттігі мен аталған министрліктің қызметкерлері қол-ға түсірген. Ол қарамағындағы қызметкерлердің лауазымын өсіріп, қамқорлық жасап отыруы үшін елеулі көлемде пара алған көрінеді. Ақтөбе облыстық қорғаныс жөніндегі департамент басшысы, полковник Ғалымжан Жантөрин әскери-техникалық мектепке курсанттар қабылдауда көз қысты, бармақ бастыға барғаны үшін күдікті ретінде қолға түсті. Әскери прокурор Мейіржан Қашымжанов осы мектептің үш қызметкері бұдан бұрынырақ істі болғанын айтып отыр. Былтыр ҚР Ішкі істер министр-лігінің орталық әскери-дәрігерлік комиссиясының төрағасы, полковник Исабеков қолға түскен. Батыс Қазақстан облыстық қорғаныс істері жөніндегі департаментінің басшысы да құрықталған деседі. Жемсауы жыбырлап тұратын жебірлер арасында әкімдердің, басқа да лауазым иелерінің жиі кездесетіні ойландырмай қоймайды. ҚР Энер-гетика министрінің орынбасары Ғани Сәдібеков курортты қалалардағы көлдерді тазартуға бөлінген қаржыны үптегені үшін сотты болғаны белгілі. Павлодар облысының әкімі Ерлан Арынов туралы жайсыз хабар тарады. Оның көмекшісі Төлеген Бәстенов 9 миллион теңге пара алып жатқан жерінде құрықталған. Көп уақыт ұзамай Павлодар облысының әкімі Болат Бақауов құрықталды. Оның не бүлдіргенін тергеу қорытындысынан соң білеміз. Былтыр Атырау облысы әкімінің орынбасары Нұрсәуле Саулауоваға қатысты шу шықты. Ол мектеп асханаларына жеткізілуі тиіс жиһаздарды саудаға салған. Осы жиһаздарға 34 миллион теңге қаралған екен. Соның 5 миллион теңгесіне орынбасардың көзі түскен ғой. 2016-2019 жылдарға арналған білім мен ғылымды дамыту мемлекеттік бағдарламасына бөлінген қаражаттан 10 миллион теңгені қымқырған білім басқармасының басшысы Қайырғали Кенжеғалиев пен оның орынбасары Роза Қабдулова ұсталғаннан кейін Нұрсәуле ханым өз еркімен қызметінен кетіп еді. Жуырда Нұрсәуле Сайлауова 2 жылға, Роза Қабдулова 4 жылға шартты түрде сотталды. Маңғыстау облысы әкімінің бірінші орынбасары да алдыңғы жылы ұятқа қалып еді. Енді Алматы және Нұр-Сұлтан қалаларында аудан әкімі ұсталды деген хабар тарады. Былтырғы қазан айында Жетісай ауданы Қызылқұм ауылдық округінің әкімі үй құрылысына жер телімін бергені үшін 500 мың теңге аламын деп құрықталды. Ал, Шымкент қаласындағы әл-Фараби аудандық әкімдігі кәсіпкерлік бөлімінің басшысы сауда жасауға рұқсат беру және кәсіпкерлік қызметке қолдау көрсету үшін бір азаматтан 65 мың теңге аламын деп от басып қалды. Павлодар облысы Қалқаман ауыл-дық округінің әкімі бас маманмен бірігіп, әкімдік ғимаратына төлем терминалдарын қою бойынша келісім-шарт жасасу кезінде 50 мың теңге пара алған. Алматы облысы Байсерке ауылдық округі әкімінің бұрынғы орынбасары қызметін асыра пайдаланған. Атырау облысында аудан әкімінің орынбасары мен құрылыс бөлімінің басшысы мердігерді бопсалап, пара алғаны үшін сотты болды. Ақмола облысы Аршалы ауданы Жібек жолы ауылдық округінің әкімі 300 мың теңге пара алғаны үшін 23,4 миллион теңге айыппұл төлеп құтылған. «Казпошта» АҚ Жамбыл облыстық филиалының басшысы Б.Пірәлі біреуді жұмысқа орналастырамын деп басы бәлеге қалды. Оны Тараз қаласы №2 соты мемлекеттік қызметте лауазым иелену құқығынан айырып, 7,5 миллион теңге айыппұл салды. Таяуда Шығыс Қазақстан облысында агроөнеркәсіптік кешенді табысты етеміз деген шенеуніктер 35 миллион теңге парамен ұсталды. Олар мол қаражатты сүт арасына жасырған. Флягтан сарылдап төгілген сүт арасынан кленкаларға мұқият оралған бума-бума теңге түскенде аспаннан шұға жауғандай таңырқамаған пенде қалмады. Ақтау қаласында Ауыл шаруашылығы министрлігінің ветеринарлық қадағалау жөніндегі комитеті қалалық инспекциясы басшысы да нысанға алынып отыр. Оның көп мөлшерде пара алғаны белгілі болған. Былтыр Түркістан облысы бойынша сыбайлас жемқорлық фактілерімен 73 адам ұсталған. Оның 15-і жымқыру, біреуі қызметін асыра пайдалану, 57-сі парақорлық дерегі ретінде тіркелген. Осы сияқты мысалдарды тізе беруге қалам ұшы да шыдамай бара жатқандықтан, осы жерден үзуге тура келеді. 2019 жылдың 20 мамырында Қазақстан Республикасының Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев-тың төрағалығымен сыбайлас жем-қорлыққа қарсы іс-қимыл мәселелері жөнінде кеңес өткені белгілі. Осы кеңесте Президент: -Жыл сайын Қазақстанда орташа есеппен екі мыңнан астам сыбайлас жемқорлыққа қатысты қылмыстық іс тіркеледі. Мыңнан астам адам жауапқа тартылады. Бұл-батпандап кіріп, мысқылдап шығатын кесел. Осы ауруды шұғыл түрде емдемесек, ертең кеш болуы мүмкін, – деп жебірлер мен жегіштердің жолын кесу жөнінде бірқатар тапсырмалар берді. Қоғам дертіне айналған бұл кеселдің жолын кесу оңай болмай тұр. Қазір оған қарсы шаралардың бірі ретінде жемқорлық жайлы хабарлаған адамдарды ынталандыру шаралары көзделініп отыр. Мәселен, сіз біреудің сыбайлас жемқорлыққа қарсы әрекетін байқасаңыз және оның ұсталуына көмек берсеңіз соттың айыптау қорытындысынан соң сыйақы ретінде пара сомасының 10 пайызын аласыз. Бірақ, жуаннан жонып , жіңішкеден жырымдап жеген жырыңдылар сізге оңайлықпен жан алдырар ма? Жемсауы жалмауыз жандарды ұстап берем деп жүріп, құрдымға жұтылып кетпейсіз бе? Өйткені, берерменнің қашан да беделі басым, құрығы ұзын. Сыбайлас жемқорлықпен күрестің бір жолы ретінде шенеуніктерді түрме тынысымен таныстыру басталып та кетті. Мұндай шаралар Шымкент және Нұр-Сұлтан қалаларында көрініс тапты. Десек те, түрменің тыныс-тіршілігімен танысқандардың ішкі тыйымы қаншалықты нәтижелі болатыны алдағы күндердің енші-сінде. Еліміздің экономикалық және қоғамдық ахуалына жемқорлық көп мөлшерде залалын тигізеді. Сондықтан онымен күрестің бұдан да басқа тиімді, ықпалды жолдарын қарастыруымыз керек-ақ. Жебірлердің күздің күні ағаштардан құлаған жапырақтай тым көбейіп кетуін оларға қолданылатын жазаның тым осалдығынан көретіндер де бар. Мысалы, Мәжіліс алдында сөз алған ҚР Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігі төрағасының орынбасары Олжас Бектенов жемқорлыққа қолданатын жазаның жеңіл екенін айтып, дабыл қақты. Олар түрлі жолдармен жазаларын мерзімінен бұрын өтеп шығады. Екіншіден, алған парасының елу еселенген көлемінде айып төлеп, түрме табалдырығын аттамай-ақ тайраңдап шыға келеді. Осыдан барып жемесе жұтқыншақтары жыбырлап тұратын жебірлер «е, ұстап алса, құтылудың жолы оңай екен ғой» деп арқаны кеңге салады. Мемлекеттік қызметке қайта орала алмаса, жымқырғандарының бір бөлігіне бизнес ашып алады. Біріккен Ұлттар Ұйымы 2003 жылдан бері 9 қаңтарды халықаралық сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес күні деп белгілеп, атап өтіп келеді. Әлем болып парақорлыққа қарсы күресті күшейтуге күш салып жатқанда Румыния үкіметі Қылмыстық кодекске түзетулер енгізіп, Айды аспанға бірақ шығарды. Министрлер Кабинетінің осы өзгерістерді мақұлдағаны тұрғындардың ашу-ызасын тудырған. Өйткені, қабылданған нормативтік құжат алаяқтық пен жемқорлық әрекеті үшін жауаптылардың бос-тандыққа шығуына жол ашады. Қабылданған құжатқа зейін салайық. 48 мың доллардан төмен пара алған азаматтарды бас бостандығынан айырудың қажеті шамалы екен. Бухарест қаласында 50 мыңға жуық адам рақымшылық шарасы мен заңға өзгеріс енгізуге қарсылық ретінде шеруге шыққанымен, Румыния үкіметі заңды қабылдап жіберген. Олар бұл әрекетін сыбайластықпен түрмеге түскендердің шамадан тыс артып кетуімен түсіндірген. Ақырында, жұртшылықтың жаппай ереуінен қаймыққан үкімет өзгерістер енгізуден бас тартып барып, елді тыныштандырған. Біздің елде де парақорлармен пәрменді күрес жалғасып келеді. Бұл жөнінде тиісті Заңдар да қабылданды. Бірақ, Президент Қасым-Жомарт Тоқаев атап көрсеткендей, жең ұшынан жалғасатындар көбеймесе, азаймай отыр. Шенділердің алдына мәселесін шештіріп алу үшін баратындар көп. Бүгінде қызметке «көкесіз» кіре алмайсыз. Жұмысқа тұрудың басқа да кедергілері көп. Әлемде сыбайлас жемқорлықпен күресудің бірнеше жолдары бар. Мәселен, Грузияда шенеуніктердің санын 3 есеге азайта отырып, жалақысын 3 есеге көбейткен. Ал, Сингапур билеушілері 1952 жылдан бері сыбайлас жемқорлық жағдайларын тергеу Бюросы арқылы жұмыс істеп келеді. Бюро мемлекеттік шенеуніктер арасындағы жемқорлыққа қатысты жағдайларды тексеріп, тиісті органдарға қажетті шараларды қолдану үшін хабарлап отырады. Қытай мемлекеті парадан бас тарту бойынша «тай-цзи» сабақтарын енгізген. Әрине, әр елдің салты басқа. Бәлкім, олардың тәжірибелері бізде оң жамбасқа келе қоймайтын да шығар. Ең бастысы Сананың тазалығында. Сана тазармай-қоғам тазармайды. Сондықтан, сыбайлас жемқорлықтың зияны мен зардабы туралы отбасыдан бастап мемлекеттік қызметкерлерге дейін саналарына сіңдіре сабақ өту керек шығар. Тағы да данышпан Абайға жүгінуге тура келеді. Абыз ақын не деп еді? Тыңдайық. Ел бұзылса, құрады шайтан өрмек, Періште төменшіктеп, қайғы жемек. Өзімнің иттігімнен болды демей, Жеңді ғой деп шайтанға болар көмек,–деп ойлы ақын бекер күйінді ғой деймісіз. «Өзімнің иттігімнен болды» деп бармақ тістейтін ұяты барлар көбейгенде ғана жұлындағы жегіқұрт жұлынып түспек. Ар, Намыс, Ұят ұялаған жер қашанда асылзат күйінде таза тұрмақ. Ендеше бізге Ар сабағы, Намыс сабағы, Ұят сабағы керек-ақ. Бұл сабақтарды ешбір дана, ұлағатты ұстаз адамдардың кеудесіне күштеп ендіре алмайды. Әр адам өзіне-өзі ұстаз бола білгенде, жүрегін таза ұстағанда ғана, ұят оянады. Ендеше, әр кеудеде шындық шамы, намыс оты сөнбесін деп тілейік. Сонда бізді ешбір шайтан жеңе алмайды…
Держатели документа:
БҚУ
48.

Подробнее
85.334
А 30
Әділғалиқызы, Г.
Қазақтың Розасы [Текст] / Г. Әділғалиқызы // Театр KZ. - 2014. - №5. - Б. 20-21
ББК 85.334
Рубрики: Театр
Кл.слова (ненормированные):
Роза -- М.Әуезов -- қазақ театры -- Ғ.Мүсірепов -- актриса -- рөл -- сахна -- драма
Аннотация: Ғ.Мүсірепов атындағы қазақ мемлекеттік академиялық балалар мен жастар театрының актрисасы, Қазақстанның халық әртісі, "Құрмет" орденінің иегері Роза Әшірбекова 76 жаста.
А 30
Әділғалиқызы, Г.
Қазақтың Розасы [Текст] / Г. Әділғалиқызы // Театр KZ. - 2014. - №5. - Б. 20-21
Рубрики: Театр
Кл.слова (ненормированные):
Роза -- М.Әуезов -- қазақ театры -- Ғ.Мүсірепов -- актриса -- рөл -- сахна -- драма
Аннотация: Ғ.Мүсірепов атындағы қазақ мемлекеттік академиялық балалар мен жастар театрының актрисасы, Қазақстанның халық әртісі, "Құрмет" орденінің иегері Роза Әшірбекова 76 жаста.
49.

Подробнее
85.1
А 64
Анкудинова, О. В.
Бинарный интегрированный урок "Отражение и изображение" [Текст] / О. В. Анкудинова, М. Е. Розанова // Изобразительное искусство в школе. - 2014. - 6. - С. 66-73
ББК 85.1
Рубрики: Изобразительное искусство
Кл.слова (ненормированные):
бинарный -- интегрированный -- урок -- отражение -- изображение
Аннотация: Урок из серии интегрированных уроков на тему "Оптика" по курсу физики в 8-х классах общеобразовательных школ.
Держатели документа:
ЗКГУ
Доп.точки доступа:
Розанова, М.Е.
А 64
Анкудинова, О. В.
Бинарный интегрированный урок "Отражение и изображение" [Текст] / О. В. Анкудинова, М. Е. Розанова // Изобразительное искусство в школе. - 2014. - 6. - С. 66-73
Рубрики: Изобразительное искусство
Кл.слова (ненормированные):
бинарный -- интегрированный -- урок -- отражение -- изображение
Аннотация: Урок из серии интегрированных уроков на тему "Оптика" по курсу физики в 8-х классах общеобразовательных школ.
Держатели документа:
ЗКГУ
Доп.точки доступа:
Розанова, М.Е.
50.

Подробнее
85.1
К 78
Краснопольская, О. А.
Типы темперамента и исторические личности [Текст] / О. А. Краснопольская // Изобразительное искусство в школе. - 2015. - 3. - С. 59-68
ББК 85.1
Рубрики: Изобразительное искусство и архитектура
Кл.слова (ненормированные):
историческая композиция -- типов темперамента -- художественный текст -- персонаж -- действия
Аннотация: Создание эскизов исторической сюжетной композиции.
Держатели документа:
ЗКГУ
Доп.точки доступа:
Розанова, М.Е.
К 78
Краснопольская, О. А.
Типы темперамента и исторические личности [Текст] / О. А. Краснопольская // Изобразительное искусство в школе. - 2015. - 3. - С. 59-68
Рубрики: Изобразительное искусство и архитектура
Кл.слова (ненормированные):
историческая композиция -- типов темперамента -- художественный текст -- персонаж -- действия
Аннотация: Создание эскизов исторической сюжетной композиции.
Держатели документа:
ЗКГУ
Доп.точки доступа:
Розанова, М.Е.
Страница 5, Результатов: 149