Электронный каталог

71
Б 42
Бектаев, Ә.
    Жақсы адамның өшпес өнегесі [Текст] / Ә. Бектаев // EGEMEN QAZAQSTAN. - 2025. - 7 қаңтар. - №4. - Б. 9.
ББК 71

Рубрики: наука

Кл.слова (ненормированные):
Серік Пірәлиев -- білім саласының көрнекті қайраткері -- педагогика ғылымдарының докторы, профессор, ҰҒА академигі
Аннотация: Қажетті биіктікке көтерілген ұшақ терезесінен сыртқа қарасаң, аппақ бұлтқа шағылысқан күннің шұғыласы көз қарықтырады. Жақсылық та күн секілді, кейде қою бұлт көлегейлеп, кейде сәулесін мол шашып, нұрын төгеді. Айналасын ізгілікке бөлеген жақсы жанды еске алуды – адалдыққа құрмет деп санаймыз. Өкінішке қарай, жақсы адамың келместің кемесіне мініп, мәңгілік сапарға аттанса, естелікті ғана медет тұтатынымыз рас.
Держатели документа:
БҚУ

66
А 95
Ахмет, Қ.
    Марат ӘЗІЛХАНОВ: Ынтымақ пен бірегейлік - мемлекеттіліктің маңызды тетігі [Текст] / Қ. Ахмет // EGEMEN QAZAQSTAN. - 2025. - 16 қаңтар. - №9. - Б. 3.
ББК 66

Рубрики: саясат

Кл.слова (ненормированные):
Ассамблея -- Марат Алмасұлы -- Қазақстан халқы Ассамблеясының мерейлі белесі -- этносаралық және конфессияаралық келісімді -- этностық факторды -- толеранттылықты нығайтуға -- ҚХА мүшелері Ұлттық құрылтай құрамы
Аннотация: Қажетті биіктікке көтерілген ұшақ терезесінен сыртқа қарасаң, аппақ бұлтқа шағылысқан күннің шұғыласы көз қарықтырады. Жақсылық та күн секілді, кейде қою бұлт көлегейлеп, кейде сәулесін мол шашып, нұрын төгеді. Айналасын ізгілікке бөлеген жақсы жанды еске алуды – адалдыққа құрмет деп санаймыз. Өкінішке қарай, жақсы адамың келместің кемесіне мініп, мәңгілік сапарға аттанса, естелікті ғана медет тұтатынымыз рас.
Держатели документа:
БҚУ

83(5каз)
Ә 62
Әмірбекова, А.
    Қадыр ағаның көркем тілі [Текст] / А. Әмірбекова // Ana tili . - 2025. - №2.- 9 қаңтар. - Б. 9
ББК 83(5каз)

Рубрики: Әдебиеттану

Кл.слова (ненормированные):
қазақтың көркемсөз шебері -- суреткер ақын -- ақын Қадыр Мыр­за-Әли а -- 90 жыл -- Ана тілі -- Гүлге құндақтайды -- қиял кілемінде ұшырады -- жыр қанжығасына құлжа ілдіреді -- жібек желдей есілтеді
Аннотация: Биыл қазақтың көркемсөз шебері, суреткер ақын, шыншыл ақын, лирик ақын Қадыр Мыр­за-Әли ағамыздың 90 жылдық торқалы мерейтойы. Бүгінгі «Сөзқоржын» айдарымыз Қадыр Мыр­за-Әли ағаның көркемдік әлемін таныстыруға арналады. Қадыр аға – өмірдің рақаты мен қаталдығын, қызметтегі адалдық пен арамдықтың, достықтың беріктігі мен сұйықтығын, махаббаттың тәтті де ащы сезімін, туған жердің табиғатын өлең сөздің нәзік иірімдерімен тұшындыра білетін кемеңгер ақын. Қадыр ақынның сөз қуаты мынада: ол оқырманын «гүлге құндақтайды», «қиял кілемінде ұшырады», «жібек желдей есілтеді», «жыр қанжығасына құлжа ілдіреді», «мөп-мөлдір көздің жасын сөзге айналдырады», кейде «қаны аққан қанатын сабалатады», «сөз сүңгісін түйретеді», «шындық аулынан теріс аудырады», «жақсының сыр­тынан соятындардың арызына қол қойдырады», «ұлы өмірдің астарын ұғындырады», «тағдыр­дың ұзын қамшысын ұстатады», кейде тіпті «абақтының тұрғыны етеді». Сөзден сурет салу деген осы болар! Айтылмақ ойды көркем өлеңмен бейнелеудің шебері Қадыр ағаның бейнелі сөзорамдарынан оның көркемдік талғамының биік екенін, эстетикалық санасының жоғары екенін, ұшқыр қиялының шексіз екенін, сезімі мен оқырманына деген ілтипаты пәк екенін аңғарамыз. «Мен халықтың градуснигімін!», «Сегіз қырлы заводпын», «Болу керек біршама әпенделік, бөлең емес, өлеңнің емшегімін», «Табиғаттың бір бөлшегімін» деп жырлаған Қадыр ағаның өмірге құштарлығынан әрбір оқырман қуат пен ынта алары сөзсіз.
Держатели документа:
БҚУ

83(5каз)
Ө-82
Өтениязов , С.
    Кекілбаев зерттеулеріндегі билер институтының ақиқаты [Текст] / С. Өтениязов // Qazaq adebieti . - 2024. - №38.- 27 қыркүйек. - Б. 1,6
ББК 83(5каз)

Рубрики: әдебиеттану

Кл.слова (ненормированные):
Әбіш Кекілбаев -- Уәлиханов -- Зиманов -- Төле би -- Әйтеке би -- Патша өкіметі -- Сырымбет батыр
Аннотация: Әбіш Кекілбаевтың қазақ тарихына қатысты зерт­теулерінде ерекше орын алатын тарихи тұлғаның бірі – Әйтеке би. Жалпы қазақ еліндегі билер институтының тарихын соңғы екі ғасырда көптеген ғалымдар зерт­теді. Солардың ішіндегі ең ірілерін айтсақ, ХІХ ғасырда Ш. Уәлиханов, ХХ ғасырда С. Зиманов болатын. Ал жазушы Әбіш Кекілбаев қазақ билеріне қатысты барлық деректі жан-жақты зерт­тегенін қазір біз мақтанышпен айтамыз. Төле биге қатысты көптеген шындықты ашқан оның осы көлемді зерт­теуі «Егемен Қазақстан» газетінің 1991 жылғы 23-қазандағы санында «Әйтеке би» деген тақырыппен жарық көрді.
Держатели документа:
БҚУ

83(5каз)
Б 19
Бақтыгереева , А.
    Ақ қанатты аппақ әлем [Текст] / А. Бақтыгереева // Ana tili . - 2024. - №33.- 22 тамыз. - Б. 1,6
ББК 83(5каз)

Рубрики: Әдебиеттану

Кл.слова (ненормированные):
әйел образы -- Қазақ әдебиеті -- Бақытсыз Жамал -- Фариза Оңғарсынова -- Жайық қызының поэзиясы -- Әкеме өлеңіне -- Туған ел -- туған жер -- Ақ Жайық -- Ақұштап есімінің сыры -- Айбергенов арнаған өлең
Аннотация: Қазақ әдебиетіндегі әйел образы – тұнып тұрған күрес. «Бақытсыз Жамал» болды, қақаған қыста Ғазизадай адасты, Ботагөзбен бірге теңдік іздеді. Әлі де іздеп жүр. Өмірден, өлеңнен, қоғамнан іздегенін тапқысы, дегеніне жеткісі келеді. Тіршілік әйел үнін естіп, базынасына құлақ түрсе дейді. Поэзия әлемінде де дәл солай. Бірі бұрымдының махаббат күйігін жеткізсе, екіншісі өзін-өзі тану мен тұлға тақырыбын қаужайды. Ал үшіншісі елі мен жері, ондағы бітпейтін мәселені жырына арқау етеді. Ақұштап Бақтыгереева поэзия­сының құдіреті сонда – ақын қаламынан аталған үш тақырып та бір арнада тоғысады. Бұлқынады, ышқынады, ішкі толқынысты ақ Жайықтай жағаға шығарып тастайды.
Держатели документа:
БҚУ

83
Б 64
Бірлікұлы, Қ.
    Төлен Әбдік, жазушы: Көшпелі елдің дамуы тасбақаның аяңына ұқсайды [Текст] / Қ. Бірлікұлы // EGEMEN QAZAQSTAN. - 2025. - 10 қаңтар. - №5. - Б. 9.
ББК 83

Рубрики: Әдебиеттану

Кл.слова (ненормированные):
Төлен Әбдік -- жазушы -- қазақ әдебиеті
Аннотация: Өткен аптада қазіргі қазақ әдебиетінің ірі өкілі, «Парасат майданы», «Тозақ оттары жымыңдайды» «Оң қол», «Ақиқат», «Өліара» сынды классикалық туындылардың авторы, жазушы Төлен Әбдік ағамызбен сырласудың сәті түсті. Қаламгердің бүгінгі қазақ әдебиеті мен жас қаламгерлерге қатысты айтқан ойларын екшеп, оқырман назарына ұсынуды жөн көрдік.
Держатели документа:
БҚУ

83(5каз)
Ә 13
Әбдешов, З.
    Көз көрген, құлақ естіген [Текст] / З. Әбдешов // Jujdyz. - 2024. - 10. - Б. 146-160
ББК 83(5каз)

Рубрики: Әдебиеттану

Кл.слова (ненормированные):
Қасым аға -- Қасым Қайсенов -- Сырбай Мәуленов -- Әбулақап пен мұқтар -- МұқағалиҚалекеннің ашуы -- Сарыағаштың суы -- Ғафу мен Сағи -- Көк бурка -- Қырғыз жазушыларымен кездесу -- Қаңғыған оқ -- Ісләм аға -- Этюдтер -- Серафимовичтің аудармашысы -- Кеңшілік -- Заманбек Әбдешов
Аннотация: Мақалада ақын - жазушылардың этюдтері берілген.
Держатели документа:
БҚУ

85
А 15
Әбіш, М.
    Түгелбай Қазақов, Қырғыз Республикасының Ел әртісі: Музыкадан құдіретті дүние жоқ [Текст] / М. Әбіш // EGEMEN QAZAQSTAN. - 2024. - 6 желтоқсан. - №237. - Б. 13.
ББК 85

Рубрики: өнер

Кл.слова (ненормированные):
Түгелбай ҚАЗАҚОВ -- әртіс -- музыка -- әндер -- Біртуар композитордың сырлы әндері
Аннотация: Өнерде шекара жоқ дейміз. Әсіресе ауылы аралас, қойы қоралас жатқан қазақ пен қырғыз өнерінің кеңістігі тіптен жақын. Көрші ауылда бір ғажап ән туса, дабырасы мен даңғазасы қазақ топырағына жетпей қалмайды. «Жаңбыр төкті», «Элегия», «Жиырмасыншы жаз», «Гүлзарлар» сынды аңызға айналған әндердің авторын да қазақ жұрты жақсы таниды. Жуырда Қырғыз Республикасының Ел әртісі Түгелбай Қазақовтың Бішкекте өткен шығармашылық кешіне барып қайтқан едік. Біртуар композитордың сырлы әндерін тыңдап, өмірі мен өнері туралы сұхбат құрдық.
Держатели документа:
БҚУ

83.3 (5Қаз)
К 28
Касенова, Ш. Б.
    Ақын Сатыбалды Қазтаев шығармашылығындағы кезең келбеті [Текст] / Ш. Б. Касенова // Қазақ тілі мен әдебиеті. - 2024. - №3-4. - Б. 31 - 37
ББК 83.3 (5Қаз)

Рубрики: Әдебиеттану

Кл.слова (ненормированные):
ақын -- заман -- қоғам -- өлеңдер -- өзекті мәселелер -- жинақ -- ұрпақ -- көркем әдебиет -- тәуелсіздік
Аннотация: Мақалада Жетісу өлкесінің танымал әрі талантты ақыны Қазтаев Сатыбалды Қазтайұлының шығармашылығындағы кезең келбеті қарастырылады. Ақынның шығармалары арқылы оқырман халықтың тұрмыс - тіршіліктерімен, кезең келбетімен, еліміздің жетістіктерімен, қоғамның арман - мақсаттарымен таныс болады. Мақала авторы ақын Сатыбалды Қазтаев өзінің көзқарасын ортада анық айтып, елімізде болып жатқан түрлі жағдайды терең түсініп, оларды туындыларына арқау еткеніне, сонымен қатар оқырманына заман көрінісі мен сырын көркем, ұтымды жеткізе білгеніне тоқталады. Автор ауылшаруашылығы саласының білімді де білікті маманы болған ақынның көптеген шығармалары ел тіршілігін суреттеп, заманның өзекті мәселелерін жан - жақты қозғап қана қоймай, оларды шешу жолдарын да көрсеткенін айтады. Ақынның өнегелі туындылары- әдебиетімізге қосылған асыл мұра. Оның туындылары оқырмандарын терең білім алуға, ел ертеңі үшін аянбай еңбек етуге, білімді тәрбиелі болуға үндейтіні анық.

63.3-8
Т 52
Төлепов, Н.
    Аты оның еді Абдолла [Текст] / Н. Төлепов // Oral oniri. - 2025. - 23 қаңтар. - №8. - Б. 10-11.
ББК 63.3-8

Рубрики: Персоналии государственных и общественно-политических деятелей

Кл.слова (ненормированные):
Абдолла Жұмағалиев -- жас ақын
Аннотация: Абдолла Жұмағалиев 1915 жылы 26 ақпанда (кейбір ресми құжаттарда 1914 жылы) (құжатта 3 сәуір деп қате көрсетілген) Батыс Қазақстан облысының Жымпиты ауданындағы Маркс селолық кеңесіне қарасты Былқылдақ елді мекенінде дүниеге келді. Бүгінгі таңда Сырым ауданы, Жосалы ауылдық округі аталады. 1941 жылдың шілдесінде Алматы қаласындағы Фрунзе қалалық әскери комиссариатынан 316-атқыштар дивизиясының 1075-атқыштар полкі құрамында майданға аттанды. Әйгілі генерал Панфиловтың басқаруындағы құрама біліктілігі мен батылдығының арқасында майданға тыңғылықты дайындықпен шыққан. Жаужүрек панфиловшылар қазан айында Батыс шептің 16-әскері құрамында қолбасшы Рокоссовскийдің басшылығымен аса жауапты шеп – Волокалам тасжолының қорғанысын қамтамасыз етті.
Держатели документа:
БҚУ