Электронный каталог

74.5
Н 91
Нұрбақыт, К. Н.
    Бастауыш сыныптағы психикалық дамуы тежелген балалардың фразеологизмді түсніу ерекшеліктері [Текст] / К. Н. Нұрбақыт // Дефектология . - 2026. - №3. - Б. . 26-30
ББК 74.5

Рубрики: Коррекционная педагогика

Кл.слова (ненормированные):
психикалық дамуы тежелген балалар -- фразеологизмдер -- бейнелі мағына -- ауыспалы мағына -- тілдік түсіну -- танымдық даму -- коррекциялық жұмыс -- тілдік қор -- контекст арқылы түсіну
Аннотация: Бұл мақалада бастауыш сыныптағы психикалық дамуы тежелген (ПДТ) балалардың фразеологизмдерді түсіну ерекшеліктері, олардың тілдік және танымдық дағдыларына әсері, сондай-ақ фразеологиялық тәсілдер қарастырылады. Фразеологизмдер - ұлттық тілдің бейнелі, тұрақты мағыналық құрылымдары болғандықтан, оларды меңгеру ПДТ балалар үшін күрделі тілдік-танымдық міндет болып табылады. Зерттеу барысында балалардың фразеологизмдерді тура мағынасында қабылдайтыны, ауыспалы мағынаны түсіндіруде қиналатыны, бейнелі сөз тіркестерін контекст арқылы ашуда қосымша көмек қажет ететіні анықталды. Авторлар ПДТ бар оқушылардың сөздік қорының жеткіліксіздігі, анализ-синтез бен абстрактілі ойлаудың бая қалыптасуы - фразеологиялық бірліктерді игеру процесіне тікелей әсер ететінін көрсетеді. Мақалада фразеологизмдерді түсіндіруде көрнекілік, жағдаяттық ойындар, қысқа мәтіндермен жұмыс және суретті ассоциациялар қолданудың тиімділігі дәлелденеді. Зерттеу нәтижелері ПДТ балалардың тілдік түсінігін дамытуда фразеологиялық жұмыс түрлерін жүйелі қолданудың маңызын айқындайды.
Держатели документа:
БҚУ
Доп.точки доступа:
Кияхметова , С.Ш.
Садыкова , Н.Т.

65(5каз)
З-94
Зұлқарнай, Е.
    Қазақстан – сақтандыру шешімдерінің көшбасшысы: Сала нарығы 1,7 трлн теңгені құрады, алайда климаттық қатер шығыны әлі де мемлекеттік бюджетке жүктеліп отыр [Текст] / Е. Зұлқарнай // Eqemen Qazaqstan. - 2026. - 4 наурыз. - №44. - Б. 6.
ББК 65(5каз)

Рубрики: Экономика

Кл.слова (ненормированные):
Қазақстан -- БҰҰ Даму бағдарламасы (БҰҰ ДБ) -- Жоғары климаттық қатер аймағы -- Сақтандыру саласындағы әлеуеті зор көшбасшы -- Орталық Азия елдеріндегі жағдай -- Табиғи апаттың құны -- Ауыл шаруашылығын цифрлық сақтандыру мәселесі -- Жаңа сақтандыру құралдары -- реформа -- Еліміздің жаңа мүмкіндіктері
Аннотация: Климаттық өзгерістер Орталық Азия елдерінің экономикаларына барған сайын қаттырақ әсер етіп, тасқын, құрғақшылық, аптап ыстық пен басқа да табиғат құбылыстарының қатерін арттырып отыр. Десе де, аймақта мұндай апаттардан қорғайтын қаржылық тетіктер жеткілікті деңгейде дамымаған. БҰҰ Даму бағдарламасының (БҰҰ ДБ) сарапшылары «Климаттық және табиғи апаттарға төзімділік: Орталық Азияда сақтандыру мен қаржылық шешімдерді әзірлеу» атты есебінде осындай қорытынды жасайды. Біз аталған зерттеудің басты тұжырымдарын зерделеп, климаттық қатерлерден сақтандыруды дамыту еліміз үшін қандай мүмкіндіктерге жол ашарына зер салып көрдік.
Держатели документа:
БҚУ

63 (5каз)
Т 39
Тілепбергенұлы, С.
    Думаға сайланған депутаттар [Текст] / С. Тілепбергенұлы // Egemen Qazaqstan. - 2026. - 4 наурыз. - №44. - Б. 10
ББК 63 (5каз)

Рубрики: Тарих

Кл.слова (ненормированные):
Петер­бор -- Бүкілресей мұсылмандарының екінші съезі өткізілді -- мемлекеттік дума -- татар тілінде -- «Үлпат» («Өлфәт») газеті -- Мұсылман депутаттар
Аннотация: 1905 жылы Ресейде басталған саяси серпіліс жаңа бастамаларға жол ашты. Мұсылман қайраткерлері соны өзгерісті өз пайдасына жаратуға тырысып, 1906 жылы бір жыл ішінде екі рет мұсылмандар съезін өткізді. Биыл осы съездердің өткеніне 120 жыл толып отыр.
Держатели документа:
БҚУ

74.1
С 15
Садырова , Ш.Ф.
    "Баланың дұрыс сөйлей білу дағдысын қалыптастыру" [Текст] / Ш.Ф. Садырова // Отбасы және балабақша. - 2025. - №4,5,6. - Б. . 16-17
ББК 74.1

Рубрики: Образование. Педагогические науки

Кл.слова (ненормированные):
балабақшадағы тәрбие жұмыстары -- баланың ой-өрісі -- бала тілін орфоэпиялық дыбыстау мәдениетіне тәрбиелеу -- балаларға әңгіме айтып тілдерін дамыту -- ертегі арқылы баланың қызығушылығын ояту
Аннотация: Балабақшадағы тәрбие жұмыстарының басты мақсаттарының бірі, баланың тілін ұштап, таза сөйлей білуге үйрету, ой-өрісін дамыту. Баланың ой-өрісін дамытуда, өнегелі тәрбие беруде ана тілінің маңызы ерекше. Әдетте бес жасқа қараған шағында баланың сөздік қоры барынша молаяды. Оның тілінде синоним, антоним, бйнелеуіш сөздер пайда болады да, еш қиындықсыз зат есімдерге жұрнақтар қсоып, сөздерді түрлендіре айта алады. Сонымен бірге түстерді ажыратып, олардың көк көкшіл, көгілдір, ашық түсті, ақшыл т.б. реңін айырады. Бала тілінде орфоэпиялық дыбыстау мәдениетіне тәрбиелеу. Сөздегі грамматикалық дағдыларды, байланыстырып сөйлеуін қалыптастыру. Баланың сөздік қорын молайтып, ойын дамытып, тіл байлығын арттыру.
Держатели документа:
БҚУ

74.5
И 14
Ибатова , Г.Б.
    Мектеп жасына дейінгі СТЖД - 4 деңгей балаларының мазмұндау дағдыларын қазақ халық ертегілері арқылы дамытуға арналған практикалық жаттығулар жүйесін әзірлеу және қолдау [Текст] / Г.Б. Ибатова // Дефектология. - 2025. - №10. - Б. . 16-18
ББК 74.5

Рубрики: Коррекционная педагогика

Кл.слова (ненормированные):
сөйлеу тілінің жалпы дамымауы -- мектеп жасына дейінгі балалар -- мазмұндау -- қазақ халық ертегілері -- дамыту
Аннотация: Қазіргі таңда ерекше білім беру қажеттілігі бар мектеп жасына дейінгі балалардың басым бөлігі сөйлеу тілі зақымдалған балалардан тұрады. Сөйлеу тілі зақымдалған балаларда мазмұндау дағдыларының бұзылысы айтарлықтай көп кездеседі. Осы тұрғыда мазмұндау дағдыларын дамытуда дәстүрлі емес әдістер қолданудың қажеттілігі мен маңыздылығы орасан зор. Атап айтқанда, мазмұндау дағдыларын қазақ халық ертегілері арқылы дамыту жақсы нәтижеге жетуге және сөйлеу тілінің бірнеше компоненттерін жол ашады. Мақалада мектеп жасына дейінгі СТЖД - 4 деңгей бар балалардың мазмұндау дағдыларын қазақ халық ертегілері арқылы дамытудың ерекшеліктері мен маңыздылығы қарастырылған.
Держатели документа:
БҚУ
Доп.точки доступа:
Асылхан , Д.Қ.

74.5
Л 11
Құрбанова , А. Е.
    Сөйлеу тілі жалпы дамымаған (ІІ! деңгей) мектеп жасына дейінгі балалардың вербальді қарым-қатынас дағдыларын дамытудағы ойынның ролі [Текст] / А. Е. Құрбанова // Дефектология . - 2025. - №4,5,6. - Б. . 20-26
ББК 74.5

Рубрики: Коррекционная педагогика

Кл.слова (ненормированные):
сөйлеу тілі жалпы дамымауы -- вербалды қарым-қатынас -- ойын технологиялары -- сөйлеу бұзылыстары -- мектеп жасына дейінгі балалар -- сюжеттік-рөлдік ойындар жинағы
Аннотация: Бұл мақалада сөйлеу тілі жалпы дамымаған (СТЖД) ІІІ деңгейіндегі мектеп жасына дейінгі балалардың вербалды қарым-қатынас дағдыларын дамытуда ойынның маңызы қарастырылады. Мектеп жасына дейінгі шақ - баланың тілдік, когнитивтік және эмоционалдық дамуы үшін шешуші кезең болып табылады. Алайда, сөйлеу тілі бұзылыстары бар балалардың қарым-қатынасқа түсуі, өз ойын жеткізуі мен айналасындағыларды түсінуі біршама қиындықтарға толы. Мұндай жағдайда ойын - тек жетекші әрекет қана емес, сонымен қатар тілдік даму құралы, сөйлеу белсенділігін арттыратын тиімді педагогикалық әдіс болып саналады. Мақалада ойын түрлерінің сөйлеу тілі жалпы дамымаған балаларға әсері, олардың сөздік қорын байытудағы, байланыстырып сөйлеуін қалыптастырудағы және коммуникативтік дағдыларын жетілдірудегі рөлі теориялық тұрғыдан сипатталады. Сонымен қатар, логопедиялық ойындардың ерекшеліктері мен оларды ұйымдастыру жолдары талданады. Балалардың қарым-қатынас дағдыларын жетілдіруде ойын элементтерін қолданудың психологиялық және педагогикалық негіздері айқындалып, ғылыми әдебиеттерге шолу жасалады. Авторлар ойын арқылы балалардың сөздік қорын белсендіру, грамматикалық құрылымдарды меңгерту, диалог пен монологтық сөйлеуді дамыту жолдарын аша отырып, СТЖД (ІІІ деңгей) балалардың сөйлеу тілін жетілдіруде кешенді жұмыс жүргізудің қажеттілігін алға тартады. Мақалада балалардың ойыны арқылы вербалды қарым-қатынасты қалыптастырудың әдіс-тәсілдері ұсынылып, олардың әлеуметтік ортаға бейімделуіне ықпалы көрсетіледі.
Держатели документа:
БҚУ
Доп.точки доступа:
Сабденова , Б.А.

63 (5каз)
К 13
Қадыр , Б.
    Ел анасы, ерте оянған санасы... [Текст] / Б. Қадыр // Egemen Qazaqstan. - 2026 . - 7 наурыз. - №47. - Б. 9.
ББК 63 (5каз)

Рубрики: Тарих

Кл.слова (ненормированные):
Қазақ тарихы -- қайсар қыздар -- Асфендиярова ашқан жол -- Үммі Гүлсім Асфендиярова (1880–1941) -- кәсіби медицина мамандары -- Санкт-Петербург -- акушерлік және гинекология мамандығы -- әскери дәрігер -- Нәзік жанды Нәзипа -- Қазақтың тұңғыш әйел журналисі -- Алтын қорда мұрасы қалған -- Алма Оразбаева (1898–1948 -- қайраткер -- БҰҰ мінберінде – Балжан -- Қазақтан шыққан тұңғыш дипломат әйел – Балжан Бөлтірікова
Аннотация: Қазақ тарихына үңілсек, ел тағдырына араласқан қайсар қыздардың ізі әр кезеңнен табылады. Олардың арасында отты ХІХ ғасырда шаңырақтың ұйытқысы ғана емес, білімде, ғылымда, журналистикада, саясат пен мемлекеттік басқаруда да жол ашқан тұлғалар болды. Қиын дәуірдің кедергілеріне қарамастан, заманының көкжиегін кеңейтіп, қазақ әйелінің көрегендігін көрсетті.
Держатели документа:
БҚУ