Электронный каталог

86
С 90

    Суфизм как субкультурный феномен исламского мира [Текст] / Б. И. Абирова [и др.] // әл-Фараби ат. Қазақ Ұлттық университеті. - Алматы, 2017. - С. 142-152. - (Философия, мәдениеттану, саясаттану сериясы = Серия философия, культурология, политология)
ББК 86

Рубрики: Религиоведение

Кл.слова (ненормированные):
суфизм -- субкультура -- исламский мир
Аннотация: В данной статье авторы рассматривают суфизм как феномен субкультуры исламского мира. Авторы раскрывают основные условия и причины формирования суфизма как субкультурного феномена исламского мира.
Держатели документа:
ЗКГУ
Доп.точки доступа:
Абирова, Б.И.
Балпанов, Н.
Исмагамбетова, З.Н.
Карабаева, А.Г.

86
А 61
Аманкулов, Т. О.
    Алғашқы кеңес өкіметі кезеңіндегі Қазақстандағы ислам діні жағдайы (1920-1930) [Текст] / Т. О. Аманкулов // әл-Фараби ат. Қазақ Ұлттық университеті. - Алматы, 2017. - №1(59). - Б. 164-172. - (Философия, мәдениеттану, саясаттану сериясы = Серия философия, культурология, политология)
ББК 86

Рубрики: Религиоведение

Кл.слова (ненормированные):
ислам -- дін -- кеңес өкіметі -- қазақ қоғамы -- түркістан өлкесі -- мұсылман жұрты -- парыз -- атеистік билік -- ұлт зиялылары -- пантүркілік ұйым -- кеңестік шығыс -- рухани сенім
Аннотация: Мақалада Кеңес өкіметінің алғашқы 1920-1930 жылдарындағы Қазақстандағы ислам дінінің тарихы және сол кезендегі діни жағдайлар сипатталған.
Держатели документа:
БҚМУ

86
Б 82
Борбасова, Қ. М.
    Христиандықтағы миссионерлік қызмет: тарихы және қазіргі кезең [Текст] / Қ. М. Борбасова, Ш. С. Рысбекова, Н. К. Альджанова // әл-Фараби ат. Қазақ Ұлттық университеті. - Алматы, 2017. - №1(59). - Б. 190-201. - (Философия, мәдениеттану, саясаттану сериясы = Серия философия, культурология, политология)
ББК 86

Рубрики: Религиоведение

Кл.слова (ненормированные):
христиандандыру -- миссионерлік -- миссиялық үлгілер -- миссиология -- інжілдендіру -- дін
Аннотация: Қазіргі дін саласындағы жаңа құбылыстарды тереңірек түсіну бұрынғы зерттеулердегі бағыттар мен әдістер уақыт өтуіне байланысты жеткіліксіз және де заман талабына сай жауап бере бермейді.
Держатели документа:
БҚМУ
Доп.точки доступа:
Рысбекова, Ш.С.
Альджанова, Н.К.

86
Д 81
Дүйсенбаева, А. Қ,
    Тәкфир жамағатының ерекшеліктері және негізгі ұстанымдары [Текст] / А.Қ, Дүйсенбаева, Г. Е. Рысбекова, А. Д. Шағырбаева // әл-Фараби ат. Қазақ Ұлттық университеті. - Алматы, 2017. - №1(59). - Б. 232-239. - (Философия, мәдениеттану, саясаттану сериясы = Серия философия, культурология, политология)
ББК 86

Рубрики: Религиоведение

Кл.слова (ненормированные):
тәкфир жамағаты -- ислам -- радикализм -- экстремизмнің алдын-алу -- дін
Аннотация: Мақалада қарастырылып отырған Тәкфир жамағатының ерекшеліктері және негізгі ұстанымдары мәселесі Ислам әлеміндегі бүлік туғызушы тағы бар ағымның шынайы бет-бейнесімен толықтай танысуға мүмкіндік береді.
Держатели документа:
БҚМУ
Доп.точки доступа:
Рысбекова, Г.Е.
Шағырбаева, А.Д.

86
Н 90
Нурматов, Ж. Е.
    Мутазилиттер және олардың құран тәпсіріне қатысты ұстанымдары [Текст] / Ж. Е. Нурматов, Қ. Қ. Қалдыбай, А. С. Бейсенов // әл-Фараби ат. Қазақ Ұлттық университеті. - Алматы, 2017. - №1(59). - Б. 262-270. - (Философия, мәдениеттану, саясаттану сериясы = Серия философия, культурология, политология)
ББК 86

Рубрики: Религиоведение

Кл.слова (ненормированные):
мутазила -- құран тәпсір -- ақыл -- тәуіл -- таухид -- мұсылман -- дін
Аннотация: Мақалада VIII-XI ғасырлар арасында мұсылман әлемінің әлеуметтік және мәдени өмірінде ерекше орынға ие, ислам тарихында теориялық тұрғыдан кәлам ілімін алғаш рет ортаға қойған теологиялық мектептердің бірі мутазилиттер және олардың құран тәпсіріне қатысты ұстанымдары туралы сөз қозғалады.
Держатели документа:
БҚМУ
Доп.точки доступа:
Қалдыбай, Қ.Қ.
Бейсенов, А.С.

86
Р 95
Рысбекова, Ш. С.
    Религия и самоидентификация личности в Казахстане [Текст] / Ш. С. Рысбекова, К. М. Борбасова, Г. Е. Рысбекова // әл-Фараби ат. Қазақ Ұлттық университеті. - Алматы, 2017. - №1(59). - С. 280-289. - (Философия, мәдениеттану, саясаттану сериясы = Серия философия, культурология, политология)
ББК 86

Рубрики: Религиоведение

Кл.слова (ненормированные):
самоидентификация -- верующие -- ислам -- религия -- толерантность -- межконфессиональная политика -- ханафитский мазхаб -- центральная азия
Аннотация: В статье раскрывается проблема влияния религиозной веры на процесс самоидентификации личности в Казахстане.
Держатели документа:
ЗКГУ
Доп.точки доступа:
Борбасова, К.М.
Рысбекова, Г.Е.

86
Д 11
Дәрібайұлы, С.
    Ақын-жыраулар поэзиясындағы шариғат негіздері [Текст] / С. Дәрібайұлы // әл-Фараби атындығы Қазақ ұлттық университеті хабаршы = Вестник КазНУ им. аль-Фараби. - Алматы, 2017. - №2. - Б. 42-47. - (Филология серия = Cерия филологическая)
ББК 86

Рубрики: Дінтану

Кл.слова (ненормированные):
парыз -- жыр -- ғалам -- иман нұры -- дін -- ислам негіздері -- ғалым
Аннотация: Сөз зергерлері жыр тыңдаған жамағатты шын мәнінде ислам дінінің тұнық қайнарымен сусындатты. Олар бұл ретте Құран аяттарына, Алланың соңғы елшісі Мұхаммед (ғ.с) пайғамбарымыздың хадистеріне және ислам ғұламаларының еңбектері мен орта ғасырлық әдеби жәдігерлерге сүйенді. Дүние жаратылысының сырын жыр арқауына айналдырған Арқадан Атырауға дейінгі дәстүрлі өнер мектептерінің өкілдері өз тыңдарманын жаратылыстың тылсым сырына үңілдіріпғ, одан ғибрат алуға үндейді. Бұл мақалада ақын-жыраулардың өлең-толғауларындағы мұсылман парыздары туралы философиялық ой-тұжырымдары баяндалған. Адамзат тарихымен мәңгі бірге жасасып келе жатырған тақырыпты зерделеген ақын-жыраулар өз тыңдаушысын мұсылман парыздарынан ғибрат алуға шақырады. Адамның Алла алдындағы ұлы миссиясы - жаратылысты, өзін жратқан Иесін адаспай тануға талпыну болып қала бермек.
Держатели документа:
БҚМУ

86
С 21
Сатыбалдиева, А. С.
    Исламдағы ағымға бөлінушілік факторлары мен оларды жіктеу мәселелері және оның Қазақстан қоғамына әсері [Текст] / А. С. Сатыбалдиева, М. Б. Исахан // Вестник КазНУ им. аль-Фараби = әл--Фараби атындығы Қазақ ұлттық университеті хабаршы. - Алматы, 2018. - №3(65). - Б. 34-43. - (Серия философии, культурологии и политологии=Философия, мəдениеттану, саясаттану сериясы)
ББК 86

Рубрики: Религия

Кл.слова (ненормированные):
ислам -- пайғамбар -- үмбет -- мәзһаб -- тариқат -- жамағат -- нихла -- фирқа -- мақалат -- аят -- хадис -- дін
Аннотация: Бұл мақалада Қазақстанның тәуелсіздік алғаннан кейінгі дәуіріндегі Ислам діні және оның атын жамылған діни ағымдардың мемлекет пен қоғам үшін қаншалықты маңызға ие болғандығы сөз болады. Жалпы, Ислам дінінің негізгі қайнар-көзі Құран мен сүннетте ағымға бөлінушілік құпталмағанымен, тәжірибеде мәзһабқа бөлінушіліктің орын алғандығы көрсетіледі. Мұсылман ғалымдарының еңбектеріндегі діни ағымдар мәселесі, мәзһабтардың тарих сахнасына шығуы және олардың негізгі ерекшеліктері талқыланады. Ислам тарихындағы әртүрлі діни ағымдардың бой көрсетуіне түрткі болған факторлар анықталып, діни ағымдардың жіктелуі мәселелері сараланады. Мұсылман қауымының жік-жікке бөлінуіне әкеліп соққан билікке қатысты саяси ұстанымдар, құқықтық мектептердің үкім шығарудағы бір-бірінен бөлек әдіснамалары мен тұжырымдары, әртүрлі сенімдік мәселелер, Ислам діні тараған аймақтардағы локальді ерекшеліктер, әртүрлі мәдениеттердің бір-біріне ықпалы, философиялық мектептердің мұсылмандардың дүниетанымына әсер етуі, сыртқы дұшпандардың шабуылы, экономикалық жаңа өмірдің діни ұстанымды өзгертуі, Құран аяттары мен хадистерден бөлек мағыналар шығару, салт-дәстүрге қатысты әртүрлі көзқарастардың болуы және т.б. да факторлардың исламдағы бөлінушілікке қаншалықты әсер еткені талданады. Және Ислам дініндегі тариқаттардың ерекшеліктері мен олардың жіктелуі мәселесіне қатысты ой-пікірлер айтылады. Сонымен қатар, соңғы кезеңдерде Қазақстан аумағында пайда болған исламдық жамағаттар жіктелініп, олардың ортаға шығуына әсер еткен факторлар салыстырылып, діни, саяси, әлеуметтік ерекшеліктері ғылыми тұрғыда сараланады. Қазақстанда белгілі болған исламдық ағымдардың ұстанымдары талқыланып, олар туралы жаңа байламдар жасалынады. Қазақстандағы исламдық ағымдардың қоғамның жік-жікке бөлінуіне әсері ғылыми тұрғыда талдана келіп, олардың мемлекет пен қоғам біртұтастығына кері әсері мен тигізер қаупі аталынып көрсетіледі.
Держатели документа:
БҚМУ
Доп.точки доступа:
Исахан, М.Б.

86
Ш 19
Шамахай, С.
    Шыңғысхан: тәңірлік сенім мен толеранттылық [Текст] / С. Шамахай, Ғ. Есім // Вестник КазНУ им. аль-Фараби = Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетi. - Алматы, 2018. - №3(65). - Б. 53-67
ББК 86

Рубрики: Религия

Кл.слова (ненормированные):
Шыңғысхан -- тәңірлік -- шаманизм -- «Мәңгі Аспан» -- дін -- толеранттылық -- тарихи шығармасы -- Жамиғат ат тауарихы -- Түрік шежіресі -- Моңғолдың құпия шежіресі -- философия -- герменевтика
Аннотация: Мақалада көшпенділердің сонау шумерлер заманынан бері сабақтасып келе жатқан мыңдаған жылдар тарихы бар Тәңірлік дінінің ХІІІ ғасырдағы ахуалы мен Шыңғысхан ықпалымен Мәңгі Аспан (Тәңірі) ретінде даму ерекшелігі, оның жасаған діни-философиялық тұжырымы, дінге деген толерантты қатынасы жайлы талданады. Шыңғыс хан заманында моңғолдардың тәңірлік нанымына өзгерістер енгізілді. Мәселен, тәңірлік дінінде жұмақ пен тозақ ұғымдары болмады. Алайда олардың сауап жинауға талпынысы тек Шыңғыс ханның арнайы шақыртуымен келген Әулие Чан Чунның үгіттеуімен құдайлық іліммен байланысты туындады. Бұл кезеңде моңғолдардың діни көзқарасы өзінің биік шыңына жетіп, мәңгі аспанның монотеистік сенімін құрды. Шыңғыс хан тәңірлікті негізге ала отырып, Мәңгі Аспан (Тәңір) идеясын теория дәрежесінде қорытып, қолдана білді. Ол Көкте – Мәңгі Аспан (Тәңірі), Жерде – Қаған қағидасын қалыптастырды. Қағида бойынша Аспан (Тәңір) әлемдегі шексіз ерік, биліктің жалғыз Құдайы. Ол өзінің шапағатымен Қағанды қолдайды. Қаған тәңір атынан билік етіп, аспан жарлығын жер бетіне жүзеге асыруға міндетті. Қаған өз парасатының, харизмасының көмегімен аспан қалауына, шапағатына бөлене алады. Жоғарыда бір аспан тәңірі болса, жерде бір ғана қаған болуға тиіс. Яғни, моңғол ханы «Күн шығыстан күн батысқа дейінгі аспан астындағы барша елді басқаруға тиіс» – еді. Сонымен қатар, Шыңғысхан діни толеранттылықты ұстанды. Ол либералды заң нормаларын қалыптастырды. «Барлық діндер бірдей құрметке лайық, бірақ олардың бірде-бірі үстемдік ете алмайды» деген талап болды. Бұл талап Шыңғыс хан дүниеден өткен соң да, ұрпақтан-ұрпаққа сабақтасып, жалғасын тапты. Шыңғыс ханның кіші ұлы Толуйдың жұбайы ақын, мемлекеттің ірі саясаткері Сорқақтани бегім, Мөңке хан бұл ережені өз өмірінің қағидасы етеді. Мақалада Шыңғыс ханның тұжырымдары мен қағидаларын дәлелдеу үшін дереккөздер ретінде «Моңғолдың құпия шежіресі» атты тарихи шығармасы, Рашид ад диннің «Жамиғат ат тауарихы», Әбілғазы ханның «Түрік шежіресі», Шығыс және Батыс елдерінен Шыңғыс ханның арнайы шақыртуымен келген, оның көзі тірісінде кездесіп, жүздескен және кейінгі тақ мұрагерлерімен тікелей қарым-қатынаста болған әулие, ойшыл, қайраткер, саяхатшылардың (даостық монах Чан Чун, Елуй Чуцай, Пэн Дай мен Сюй Тин, монах Джовани дель Плано Карпини, елші Гильом де Рубрук, венециялық көпес Марко Поло) жол жазбалары алынды. Мақаланың мақсаты тәңірлік діннің Шыңғыс хан заманындағы дамуы мен өзгерісі, Шыңғыс ханның діни ұстанымы, сабақтастығы туралы деректер бойынша компаративистикалық, мәдени-философиялық талдау жасау. Талдау барысында Мәңгі Аспан (Тәңір) сеніміне қатысты тың ойлар мен пікірлер ұсынылды. Тақырыпты талдау барысында гуманитарлық және философиялық білімдерде кеңінен қолданылатын, тарихилық пен логикалықтың өзара байланысы, тарихи-компаративистикалық, абстрактылықтан нақтылыққа өту, жалпыдан жекеге өту, герменевтика іспетті тәсілдердің бірлігі қамтылады.
Держатели документа:
БҚМУ
Доп.точки доступа:
Есім, Ғ.

86
Б 12
Бағашаров, Қ.
    Дін мен дәстүр сабақтастығы – діни біртұтастықты сақтаудың негізі [Текст] / Қ. Бағашаров, Қ. Шалабаева // Вестник КазНУ им. аль-Фараби = әл--Фараби атындығы Қазақ ұлттық университеті хабаршы. - Алматы, 2018. - №3(65). - Б. 76-84. - (Серия философии, культурологии и политологии=Философия, мəдениеттану, саясаттану сериясы)
ББК 86

Рубрики: Религия

Кл.слова (ненормированные):
ұлт -- дәстүр -- әдет -- ғұрып -- сабақтастық -- ислам -- қазақ -- дін -- Дәуір және дәстүр
Аннотация: Зерттеу тақырыбы қазақ халқына тән ислам діні мен ұлттық дәстүрдің сабақтастығына арналып отыр. Мақсат – қазақ халқының дәстүріндегі ислам дініне тән элементтерді ашып көрсету. Ғылыми зерттеудің түпкі идеясы: тәуелсіздіктен кейінгі жылдары өз бетінше шетелге шығып, түрлі білім ошақтарынан діни білім алып қайтқан жастардың дінді дәстүрге қарсы қоюына тосқауыл болу. Мақалада ғасырлар бойы қалыптасқан әдет-ғұрып, салт-дәстүрді дін арқылы жоққа шығармау керектігіне баса назар аударылады. Діндегі бидғат, ширк ұғымдарына түсінік беріледі. Және тек діни ерекшелікті ғана мойындап, ұлттық ерекшелікті кейінге ысыру, келіннің сәлем салуы, беташар, бата беруі секілді дәстүрлерді орындаудан түбегейлі бас тарту фактілерінің орынсыз екендігі, төл мәдениетті жатсынбау талданады. Қазақ халқының ұлттық дүниетанымының қалыптасуына ислам діні зор әсер еткен, әдет-ғұрып, салт-дәстүрмен де біте қайнасып кеткен деген тұжырым жасалады. Мақаланың практикалық мәні ретінде жастарға ислам дінінің жергілікті халықтың дәстүріне деген көзқарасын айқындап, қазақ халқының дәстүрі ислам дінімен терең сабақтасатынын ашып көрсетуді атауға болады. Қазіргі қазақ қоғамы үшін өзекті болып отырған дін мен дәстүр сабақтастығын мысалдармен түсіндіруді мақаланың құндылығына жатқызуға болады.
Держатели документа:
БҚМУ
Доп.точки доступа:
Шалабаева, Қ.