Электронный каталог

63
Қ 97
Қыдырәлі, Д.
    Сарыбел шайқасы - Жетісу жерін жоңғардан азат еткен ұлы жеңіс [Текст] / Д. Қыдырәлі // Egemen Qazaqstan. - 2018. - №57. - 27 наурыз. - Б. 7
ББК 63

Рубрики: Тарих

Кл.слова (ненормированные):
тарих -- сары бел шайқасы -- жетісу жері -- ұлы жеңіс -- шоқан уалиханов
Аннотация: Отандық тарихнамада жоңғармен арпалыс кезеңі туралы жазғанда Орбұлақ пен Аңырақай шайқасы туралы жиі айтылатыны белгілі. Солай болуы да заңды. Дегенмен соңғы кезде табылған деректерді ақтарып,оларды халық зердесінің теңдессіз қазына-қоры-тарихи эпостарымызбен парықтап салыстырғанда, жоңғармен болған шешуші соғыстың соңғы нүктесін қойған тағы бір алапат шайқастың орны анықталып отыр. Қалжыраған алаш қайта сілкініп қайрат-күшін жиып, басы бір тудың астына түгел табысып, еңселі ел болуына баспалдақ болған сондай ірі оқиғаның бірі - Сарыбел шайқасы
Держатели документа:
БҚМУ

63
Н 11
Нұрғожаев, Ж.
    Алжан тау [Текст] / Ж. Нұрғожаев // EGEMEN QAZAQSTAN. - 5 қазан. - 2018. - №189. - Б. 8
ББК 63

Рубрики: Тарих

Кл.слова (ненормированные):
үйсін алатауы -- ресей империясы -- жетісу өлкесі -- алматы-верный -- тарих -- жер атаулары -- жаужүрек батырлар -- жоңғар -- қалмақтар -- тарихи жазба деректер -- ханкелді -- қайраткер тұлға -- тарихшылар -- ұлы жүз -- қаракөл
Аннотация: Еліміздің жер-су атаулары тарихымызды тануға жол ашады. Өнегелік мәні де ерекше. Өйткені адамның туған жерге, туған елге деген сүйіспеншілігі, перзенттік асыл сезімі жер-су атауларының тарихын жете білу арқылы қалыптасады. Ханкелді-ұлы жүздің албан тайпасының алжан руынан шыққан қайраткер тұлға. Жаужүрек батырлармен үзеңгілес болып қол бастаған. Аягөз, тесіктас жерлерінде жоңғарлармен болған шайқастарда ерлігімен ерекше көзге түскен, атақты аңырақай шайқасында албан жасағын басқарды.
Держатели документа:
БҚМУ

87.7(5каз)
Э 11
Ысқақ, Р.
    Қазақ мәдениеті әлемге танылсын десек [Текст] / Р. Ысқақ // AQIQAT. - Ақпан. - 2019. - №2. - Б. 33-36
ББК 87.7(5каз)

Рубрики: Этика

Кл.слова (ненормированные):
қазақ мәдениеті әлемге танылсын десек -- елбасы н.ә.назарбаев -- ұлы даланың жеті қыры атты мақаласы -- ойтүрткі -- Ысқақ.Р -- Ақиқат журналы
Аннотация: Елбасымыз Нұрсұлтан Назарбаев-тың жақында жарық көрген «Ұлы даланың жеті қыры» мақаласы мен одан ертерек жарияланған «Рухани жаңғыру» ұлттық жобасымен етене таныса отырып, сол сарынмен үндес келесі ойларыммен бөліссем деймін. Әлбетте, бір күнде жоғарыдағы мақалада айтылған мақсат-міндеттерді орындау мүмкін емес. Оның үстіне, Нұрсұлтан Әбішұлы айтқандай, аталмыш жоба бар болғаны қатардағы науқандардың біріне ғана айналып кетпеуі керек. Демек, бұл тұста жүйелі бірнеше жылдық еңбектің меңзеліп отырғаны ұғынықты. Неліктен біздің Қазақстанның атауын білгенмен, мәдениетін, өзіндік болмысын бүкіл әлем әлі де білмейді? Осы бір мәселенің түп-төркініне көз жүгіртсек. Алғашқы әрі негізгі себеп – ол тарихымызда орын алған ірі-ірі трагедиялармен байланысты. Айталық, басты күрделілік – қазақ хандығы толыққанды мемлекет ретінде XV-ғасырда құрылып бітті. Сол кезеңде Еуропа елдерінің дамуының шарықтау шегі белсенді түрде жүріп жатты. Ал, Үнді, Қытай, Парсы елдері өзінің өркениетін біріншіден қалаға негізделген экономикадан бастаса, екіншіден тауар айналымы біздің дәуірімізге дейін басталған-тұғын. Мінекей, осы жағдаяттарды ескере отырып, біздің мемлекеттің бірнеше салалардан кенже қалғандығын осыдан-ақ аңғаруға болатындай. Оған қоса Жоңғар шапқыншылығы біздің бастауымызбен орын алмаған болатын. Дегенмен, елдің мәдени дамуын және өркендеуін едәуір тежеді. Ал, Ресей империясының Орта Азияны отарлау кезеңінің зардаптары турасында тіпті айтпаса да түсінікті. Бұл – бірінші себеп. Енді, екінші себепке келсек, ол – алдымен, тәуелсіздік жылдарында ойымыздағы қарқынмен қазақ тілінің қоғамның барлық құрылымын біріктіруші күшке тиісті деңгейде айналып кете алмауы. Яғни, тым болмаса қазақтар арасында мемлекеттік тілді толыққанды меңгеруге әлі де ұмтылып келеміз. Мінекей, Елбасымыздың «Қазақ қазақпен қазақша сөйлессін!» деген пікірі осыдан туындаса керек-ті. Ал, тіл мәселесі бар жерде, мәдени мәселелер болуы заңдылық. Жоғарыдағы мәдени-әлеуметтік қиындықтарды қалай жылдамырақ шешуге болар еді? Ең алдымен, қазақ тілінің бірыңғай және қалыпқа түсірілген (стандартталған) ресми оқулығы қажет. Сондай-ақ, сол оқулық (оның іргетасы болған бағдарлама) барлық деңгейде барша оқу орындарында белсенді түрде пайдаланылып, кеңінен қолданыла бастауы шарт. Солай ғана бізде біртіндеп ұлттық мәдениетке ыңғайлы тілдік орта қалыптасады.
Держатели документа:
БҚМУ

63
О-57
Омарбеков, К.
    Бөрібай батыр [Текст] / К. Омарбеков // Қазақстан патриоты. - 2019. - №2. - Б. 4-5
ББК 63

Рубрики: Тарих

Кл.слова (ненормированные):
Бөрібай батыр -- Батырдың арғы тегі -- Бөрібай батырдың ерлігі -- Жоңғар басқыншылары
Аннотация: Мақалада Бөрібай батырдың ерлігі берілген.

63.3 (5Каз)
У 59
Ұнасхан, Қ.
    Ер Жәнібек туралы [Текст] / Қ. Ұнасхан // Қазақ тарихы . - 2019. - №1(168). - Б. 56
ББК 63.3 (5Каз)

Рубрики: История Казахстана

Кл.слова (ненормированные):
Ер Жәнібек -- батыр -- қазақ даласы -- тарих -- ел тағдыры -- Керей -- Алтын Орда -- қазақ хандығы -- жоңғар шапқыншылығы -- Севан Рабдан
Аннотация: Қазақ даласы осы кезге дейін қаншама кезеңді басынан өткерді. Ел тағдыры қыл үстінде тұрған кезде бабаларымыздың көрегендігі мен ерлігі ерекше рөл атқарды. Қазақ даласындағы қиын қыстау кезеңде шешендігімен, ерлігімен, даналығымен ерекше орын алатын бабаларымыздың бірі - Керейден шыққан ер - Жәнібек
Держатели документа:
БҚМУ

85(5каз)
Ж 11
Жұртбай , Т.
    Әуеннің әбілхаят суын ішкен [Текст] / Т. Жұртбай // Аңыз адам . - 2019. - №9(213). - Б. 10-11
ББК 85(5каз)

Рубрики: Искусство

Кл.слова (ненормированные):
күй -- өнер -- күйшілер -- Секен Тұрысбек -- көңіл толқыны -- Ақ жауын -- жоңғар алатауы -- тарбағатай ортасы -- Талас Әсемқұлов -- шер толқытса шығады -- Тұрсынжан Шапай
Аннотация: Күй - адам жанының тылсым бір құпия дүниесі. Мынау тып-тыныш ғаламда, сарғайып кеткен күзгі сары тебін далада көңілің құлазып, ештеңе әсер етпейтіндей бір тылсым күйге түсетін сәттерің болады, сондай кезде әлде бір әуендер жаныңды әлдилеп, адамның түйсігін оятып, жүйкеңді жүйкелеп тұрыпойға жіберетіні бар. Міне, сол шақта, Абай айтқандай, "ой өлкесі гүлденіп сала береді". Қанша жұмбақ дегенімізбен де, өзге өнер дүниелерінің қалай дүниеге келетінін түсінуге, сезінуге, сол өнерге белгілі бір дәрежеде талпынып, тіпті, ат салысуға да болар. Өйткені, оның жалпы жұртқа ортақ, түсінікті, белгілі бір шарттары мен заңдылықтары бар. Ал күй - абстрактылы ұғым. Ол - тылсым бір әуендердің жиынтығы. Таңғажайып сазды тыңдай отырып, мен музыканың, біздің дәстүрлі санамыздың әлдиі - күй сазының тылсымынан туындайтын құдіретіне таңғаламын
Держатели документа:
БҚМУ

63.3 (5Қаз)
М 23
Манкеев, Н.
    Албанның айбынды батыры [Текст] / Н. Манкеев // Аңыз адам. - 2019. - №15. - Б. 5-13
ББК 63.3 (5Қаз)

Рубрики: История Казахстана

Кл.слова (ненормированные):
Райымбек батыр -- қазақ жері -- Албан жұрты -- аңыз-әңгімелер -- Қабылбек Сауранбаев -- ақиық ақын -- Мұқағали Мақатаев -- Райымбек! Райымбек! атты поэмасы -- Райымбек батыр дастаны -- Райымбегім, асылым дастаны
Аннотация: Райымбек батыр - бүкіл Албан жұртына ұран болған қасиетті адам. Елі мен жерін жаудан азат етуде жоңғар басқыншыларына қарсы күресте Райымбек батырдың тарихта алатын орны биік. Ол - Жетісу өңірін жоңғар басқыншыларынан азат етуде жанкешті ерлік көрсеткен тарихи тұлға. Сондықтан, Райымбек батырдың ерлігі бүгінгі ұлт пен ұрпақтың мақтанышына айналып, рухы биік ерлер тәрбиелеудің ұйытқысы болуы тиіс!
Держатели документа:
БҚМУ

63.3 (5Каз)
М 23
Манкеев, Н.
    Әлмерек абыздан Райымбек батыр бата алған [Текст] / Н. Манкеев // Аңыз адам . - 2019. - №15. - Б. 14-15
ББК 63.3 (5Каз)

Рубрики: История Казахстана

Кл.слова (ненормированные):
Райымбек батыр -- Әлмерек абыз -- Әлмерек Жаншықұлы -- кесене -- Әулиеата маңы -- Жетісу өңірі -- Ұлы жүз -- Бәйдібек баба -- Албан ата -- Жоңғарлармен шайқас -- Қангелді батыр -- Дінмұхамед Қонаев -- Тұрсын Жұртбай -- тарихи деректер
Аннотация: Әлмерек абыз - "Қолыңды жай балам! Тілеуің хақ, құдай қолдасын! Жауың даусыңның жаңғырығынан жасқанып, жер жастансын! Айбының артып, жаратқан жар болсын! Төбеңе нұр үйіріліп, маңдайыңды күн сүйсін! Көпшіліктің жолымен жүр. Олай жүрсең - адаспайсың. Биіктігіңді білдірме, аласалығыңа арланба. Екеуін де пендесіне Алла Тағала еншіге береді. Өзім жетіп, өзім толдым деп күпірліп жасама. Алла - адал адамның досы. Сондықтан, адал кісінің жолы болады. Тек, ісің көпке арналсын. Түптің түбінде осы арқылы атың озып, мерейің биіктейді" деп, Райымбекке он үш жасында ақ батасын береді
Держатели документа:
БҚМУ

63.3 (5Каз)
С 28
Сейділләұлы , Т.
    Қалмақ пен қазақтың жасырын тарихы [Текст] / Т. Сейділләұлы // Аңыз адам . - 2019. - №15. - Б. 23-26
ББК 63.3 (5Каз)

Рубрики: История Казахстана

Кл.слова (ненормированные):
Қалмақ пен қазақ -- тарихи оқулықтар -- қалмақ-жоңғар -- моңғол шапқыншылығы заманы -- зымиян саясат -- Шыңғыс қаған -- саяси жағдай -- Сталиндік жүйе -- қас-сақ -- тарихи жазба
Аннотация: Мақалада қалмақ пен қазақ тарихы айтылған
Держатели документа:
БҚМУ

84 (5каз)
О-63
Оразов, Р.
    Бұл - жазушының қаламынан туған көркем дүние [Текст] / Р. Оразов // Аңыз адам. - 2019. - №20. - Б. 30
ББК 84 (5каз)

Рубрики: Художественная литература

Кл.слова (ненормированные):
Қазыбек бек Тауасарұлы -- түп-тұқианнан өзіме шейін -- тәуелсіздік -- жалын баспасы -- Балғабек Қыдырбекұлы -- албан руы -- шапырашты руы -- мәдени мұра -- жоңғар шапқыншылығы -- москва
Аннотация: Мақалада Қазыбек бек Тауасарұлы жайлы айтылған
Держатели документа:
БҚМУ