Электронный каталог

86
Д 11
Дәрібайұлы, С.
    Ақын-жыраулар поэзиясындағы шариғат негіздері [Текст] / С. Дәрібайұлы // әл-Фараби атындығы Қазақ ұлттық университеті хабаршы = Вестник КазНУ им. аль-Фараби. - Алматы, 2017. - №2. - Б. 42-47. - (Филология серия = Cерия филологическая)
ББК 86

Рубрики: Дінтану

Кл.слова (ненормированные):
парыз -- жыр -- ғалам -- иман нұры -- дін -- ислам негіздері -- ғалым
Аннотация: Сөз зергерлері жыр тыңдаған жамағатты шын мәнінде ислам дінінің тұнық қайнарымен сусындатты. Олар бұл ретте Құран аяттарына, Алланың соңғы елшісі Мұхаммед (ғ.с) пайғамбарымыздың хадистеріне және ислам ғұламаларының еңбектері мен орта ғасырлық әдеби жәдігерлерге сүйенді. Дүние жаратылысының сырын жыр арқауына айналдырған Арқадан Атырауға дейінгі дәстүрлі өнер мектептерінің өкілдері өз тыңдарманын жаратылыстың тылсым сырына үңілдіріпғ, одан ғибрат алуға үндейді. Бұл мақалада ақын-жыраулардың өлең-толғауларындағы мұсылман парыздары туралы философиялық ой-тұжырымдары баяндалған. Адамзат тарихымен мәңгі бірге жасасып келе жатырған тақырыпты зерделеген ақын-жыраулар өз тыңдаушысын мұсылман парыздарынан ғибрат алуға шақырады. Адамның Алла алдындағы ұлы миссиясы - жаратылысты, өзін жратқан Иесін адаспай тануға талпыну болып қала бермек.
Держатели документа:
БҚМУ

86
С 21
Сатыбалдиева, А. С.
    Исламдағы ағымға бөлінушілік факторлары мен оларды жіктеу мәселелері және оның Қазақстан қоғамына әсері [Текст] / А. С. Сатыбалдиева, М. Б. Исахан // Вестник КазНУ им. аль-Фараби = әл--Фараби атындығы Қазақ ұлттық университеті хабаршы. - Алматы, 2018. - №3(65). - Б. 34-43. - (Серия философии, культурологии и политологии=Философия, мəдениеттану, саясаттану сериясы)
ББК 86

Рубрики: Религия

Кл.слова (ненормированные):
ислам -- пайғамбар -- үмбет -- мәзһаб -- тариқат -- жамағат -- нихла -- фирқа -- мақалат -- аят -- хадис -- дін
Аннотация: Бұл мақалада Қазақстанның тәуелсіздік алғаннан кейінгі дәуіріндегі Ислам діні және оның атын жамылған діни ағымдардың мемлекет пен қоғам үшін қаншалықты маңызға ие болғандығы сөз болады. Жалпы, Ислам дінінің негізгі қайнар-көзі Құран мен сүннетте ағымға бөлінушілік құпталмағанымен, тәжірибеде мәзһабқа бөлінушіліктің орын алғандығы көрсетіледі. Мұсылман ғалымдарының еңбектеріндегі діни ағымдар мәселесі, мәзһабтардың тарих сахнасына шығуы және олардың негізгі ерекшеліктері талқыланады. Ислам тарихындағы әртүрлі діни ағымдардың бой көрсетуіне түрткі болған факторлар анықталып, діни ағымдардың жіктелуі мәселелері сараланады. Мұсылман қауымының жік-жікке бөлінуіне әкеліп соққан билікке қатысты саяси ұстанымдар, құқықтық мектептердің үкім шығарудағы бір-бірінен бөлек әдіснамалары мен тұжырымдары, әртүрлі сенімдік мәселелер, Ислам діні тараған аймақтардағы локальді ерекшеліктер, әртүрлі мәдениеттердің бір-біріне ықпалы, философиялық мектептердің мұсылмандардың дүниетанымына әсер етуі, сыртқы дұшпандардың шабуылы, экономикалық жаңа өмірдің діни ұстанымды өзгертуі, Құран аяттары мен хадистерден бөлек мағыналар шығару, салт-дәстүрге қатысты әртүрлі көзқарастардың болуы және т.б. да факторлардың исламдағы бөлінушілікке қаншалықты әсер еткені талданады. Және Ислам дініндегі тариқаттардың ерекшеліктері мен олардың жіктелуі мәселесіне қатысты ой-пікірлер айтылады. Сонымен қатар, соңғы кезеңдерде Қазақстан аумағында пайда болған исламдық жамағаттар жіктелініп, олардың ортаға шығуына әсер еткен факторлар салыстырылып, діни, саяси, әлеуметтік ерекшеліктері ғылыми тұрғыда сараланады. Қазақстанда белгілі болған исламдық ағымдардың ұстанымдары талқыланып, олар туралы жаңа байламдар жасалынады. Қазақстандағы исламдық ағымдардың қоғамның жік-жікке бөлінуіне әсері ғылыми тұрғыда талдана келіп, олардың мемлекет пен қоғам біртұтастығына кері әсері мен тигізер қаупі аталынып көрсетіледі.
Держатели документа:
БҚМУ
Доп.точки доступа:
Исахан, М.Б.

74
М 95
Мырзабеков, М. М
    Әл-Матуриди ілімінде иман [Текст] / М.М Мырзабеков // Әл - Фараби ат. ҚҰУ Хабаршы = Вестник КазНУ им Аль - Фараби. - Алматы, 2018. - №2(64). - Б. 15-23. - ( Серия философии, культурологии и политологии)
ББК 74

Рубрики: Философия

Кл.слова (ненормированные):
әл-Матуриди -- иман -- тасдик -- иқрар -- истисна -- қалб -- марифат -- Құран -- мутазила -- хашуия -- мазхаб -- харижи
Аннотация: Ислам теологиясында иман төңірегіндегі айтыс-тартыстардың орын алуы Әбу Ханифа мен Имам әл-Матуриди иман түсініктемесінің дүниеге келуіне жол ашты. Әл-Матуридидің көзқарасы бойынша иманның негізі - жүректе. Яғни, шын пейілімен, жан дүниесімен исламның негіздерін мойындамаған адам мүмін бола алмайды. Демек, имандылықта шынайылық пен ықылас маңызды болып табылады. Бұл риякерлік пен жалған ұранды сынға алып, жүрек тазалығын маңыз берген Ясауи ілімімен толық сәйкес. Ұлы ойшылдың ұсынған жолы асыра сілтеушілік емес, қатаңдықты басшылыққа алатын фанатизмде емес. Оның ұсынған иман түсінігі - кешірімділікті, өзара түсіністікті, байсалдылықты ұсынатын көзқарас. Шынайылық пен білім жолын, байсалдылықты нұсқайтын иман туралы Матуридилік ілім Абай, Шәкәрім, Ыбырай сынды қазақ ағартушыларына әсер еткені сөзсіз.
Держатели документа:
БҚМУ

87.6
К 12
Қайратұлы, С.
    Мәдениет модернизациясы теорияларының философиялық аспектілері [Текст] / С. Қайратұлы, Ә. Құранбек // Вестник Казахского национального университета имени Аль-Фараби=Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетi. - Алматы, 2018. - №1(63). - Б. 21-28. - (Серия философия, культурология, политология=Философия, мәдениеттану, саясаттану сериясы)
ББК 87.6

Рубрики: Социальная философия

Кл.слова (ненормированные):
мәдениет -- модернизация -- мәдениет модернизация -- мәдениет философиясы -- эстетика -- постмодернизация теориясы -- Классикалық теория -- экологиялық модернизация теориясы -- рефлексивті модернизация теориясы -- модернизацияның ауқымдылығы теориясы -- философия
Аннотация: Мақалада мәдениет модернизациясы модернизация үдерісінің сан қырлы қызметінің бірі екені көрсетілді. Мәдениет модернизациясының әлемдік және ұлттық сипаттамалары болатыны айқындалды. Мәдениет модернизациясын зерделеуде оның мәдени-дүниетанымдық, эстетикалық негіздерінің мазмұны мен төлтумалық құрылымына әлеуметтік-философиялық түсініктемелер берілді. Мәдени әмбебаптылық батыстық мәдени ортаға тән заңдылық ретінде тұжырымдаудың қисынсыздығы дәйектелді. Әлемдік мәдениеттер матрицасында өзге мәдени парадигмалар күрделі қатынастар қисынымен қалыптасып, оңтайлы өрбу үстінде екені көрсетілді. Қазіргі кезде модернизацияның мәдени бағдарламасын үнемі қайта игеру оның жаңа түрлерін, балама модельдерін жасап шығудың жолдарын сипаттап берді. Мақалада мәдениет модернизациясы күрделі сала екені және оны алуан түрлі сипатта қарастырудың маңыздылығына ерекше мән берілген. ХХ ғасыр ортасында әлемдік модернизацияның көптеген теориялары дүниеге келді. Олардың қатарын модернизацияның классикалық теориясы, постмодернизация теориясы, экологиялық модернизация теориясы, рефлексивті модернизация теориясы, модернизацияның ауқымдылығы теориясы, екінші деңгейлі модернизация теориясы және тағы басқалары толықтырса, авторлар аталған модернизацияның алты моделіне философиялық шолу жасайды
Держатели документа:
БҚМУ
Доп.точки доступа:
Құранбек, Ә.

86.3
М 36
Махмет, М.
    Қытай қазақтарының діни білім беру жүйесіндегі «Абақия» медресесінің орны [Текст] / М. Махмет, А. Р. Альмухаметов, Қ. С. Ержан // Вестник Казахского национального университета имени Аль-Фараби=Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетi. - Алматы, 2018. - №1(63). - С. 178-186. - ( Серия философия, культурология, политология=Философия, мәдениеттану, саясаттану сериясы)
ББК 86.3

Рубрики: Отдельные религии

Кл.слова (ненормированные):
ислам -- медресе -- мешіт -- усул жадид -- усул қадим -- мектеп -- діни ағарту -- Абақия медресесінің -- Алтай -- Қытай қазақтары -- дінтану -- Шығыс Түркістан -- Ислам діні -- Құран
Аннотация: Мақалада Қытай қазақтарының діни оқу-ағарту жүйесі, соның ішінде Өр Алтайда негізі қаланып, сондағы қазақ зиялыларының шоғырын қалыптастыруға өшпес үлес қосқан «Абақия медресесінің» тарихы мен оқыту жүйесі туралы қысқаша зерттеу жасалынады. Сондай-ақ, Қытай қазақтары арасынан ашылған медреселердің ашылуына түрткі болған қоғамдық-саяси жағдайлар, халықтың діни білімге деген қызығушылығы мен сол кездегі қытайдағы қазақ қоғамының рухани болмысы жөнінде қысқаша мағлұматтар баяндалады. Сол арқылы, бүгінгі күнде «Қытай қазақтары» аталып жүрген шекара сыртындағы қазақтардың рухани, саяси үдерісіндегі Абақия медресесінің орны мен рөлі жөнінде қысқаша дінтанулық баяндаулар жасалады.
Держатели документа:
БҚМУ
Доп.точки доступа:
Альмухаметов, А.Р.
Ержан, Қ.С.

86
А 51
Алпысбай, М. Қ.
    Інжіл мен Құрандағы адамзаттың жаратылысы мен құлдырауы: гендерлік қатынастардың салыстырмалы талдау [Текст] / М. Қ. Алпысбай, А. Дүйсенбаева // Қазақстан Жоғары мектебі = Высшая школа Казахстана. - 2018. - №1. - С. 77-82
ББК 86

Рубрики: Религия

Кл.слова (ненормированные):
христиан -- ислам -- генетика -- мұсылмандық -- ген -- құран -- хауа -- теолог -- моральдік -- деңгей
Аннотация: Христиан және ислам діндері өзара генеткалық байланыспен сипатталатын, иудаизм, монотеизмнің доктриналық қағидалар негізінде қалыптасқан арамдық діндерге жатады. Осы діндердің шығу тегінің гендерлік қатынасы өте ұқсас. Гендердің бастауы христиан және ислам дінінің негізі болған- Інжіл мен Құрандағы әйел мен ер адамның жаратылысымен басталады.
Держатели документа:
ЗКГУ
Доп.точки доступа:
Дүйсенбаева, А.

86
А 44
Акурпикова , Г.
    Қабілеттілікті жоятын себептер (Әhлия Арызалары) [Текст] / Г. Акурпикова // Қазақстан Жоғары мектебі = Высшая школа Казахстана. - 2018. - №1. - С. 100-102
ББК 86

Рубрики: Религия

Кл.слова (ненормированные):
адам -- ислам -- тұлға -- классика -- хайыз -- нифас -- қабілеттілік -- ғалым -- зекет -- құран
Аннотация: Адам- заттық және рухани тұрғыдан жауапкершілікке тартылуы үшін кейбір шарттарға жауап беруі қажет.
Держатели документа:
ЗКГУ

86
Ш 11
Шәкизада , С. Б.
    Тәбәрік ұғымының ислам теологиясы мен қазақ халқының діни танымындағы көрінісі: компаративистикалық талдау [Текст] / С. Б. Шәкизада , Қ. Құрманбаев // Вестник Казахского национального университета имени Аль-Фараби=Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетi хабаршы. - Алматы, 2018. - №4. - Б. 59-66. - (Серия философии, культурологии и политологии=Философия, мəдениеттану, саясаттану сериясы)
ББК 86

Рубрики: Религия

Кл.слова (ненормированные):
Тәбәрік -- Құран -- хадис -- теология -- политеизм -- діни таным -- қазақ халқын -- салт-­дәстүрі -- діни дүниетаным -- Діни доктриналар -- Ислам -- мұсылман -- Берекелі сөз
Аннотация: Мақалада тәбәрік ұғымына теологиялық тұрғыда және қазақ халқының салт­дәстүрі негізінде талдау жасалады. Қазақ халқының діни дүниетанымында көрініс тапқан тәбәрік сөзі ислам дініндегі табаррук ұғымынан туындаған. Сөздің семантикасына байланысты лингвистер, тарихшылар түрлі анықтама бергенімен, негізгі ұғымы береке тілеу, құт күту деген мағыналарға саяды. Яғни ортадағы бір заттың құт­берекесін себепкер етіп Алладан дұға тілеу, шипа сұрау секілді Мұхаммед пайғамбардың заманынан бері іс жүзінде қолданыс тапқан қасиетті ұғым қазақ халқына таңсық дүние емес. Діни доктриналарды, Құран мен хадис мәтіндерін дұрыс бағытта интерпретацияламау нәтижесінде және кейбір сөздер мен сөз тіркестерді біржақты (тенденциозды) түсінгендіктен ислам тарихында тәбәрік ұғымын жоққа шығарған жекелеген тұлғалар мен ағымдар пайда болды. Қазіргі таңда Пайғамбардың және ізгі кісілердің артында қалған заттарымен тәбәрік ету адамды политеизмдік сенімге итермелейді деген желеумен ислам үмбетінің бірлігіне сызат түсіріп, мұсылман жұртшылығын жікке бөлуде. Мақалада бұл ұғымға бұрыс анализ жасаған оппоненттің концепцияларын герменевтикалық және тарихи талдау арқылы жоққа шығарамыз. Сондай­ақ тақырыбымыздың негізгі мәні мен мазмұнын ашықтай түсетін исламдағы табаррук пен қазақ қоғамында кеңінен қолданыс тапқан тәбәрік ұғымдарының сабақтастығы баяндалады. Осылайша дін мен дәстүрдің арақатынасы айқын көрінеді
Держатели документа:
БҚМУ
Доп.точки доступа:
Құрманбаев , Қ.

86
Н 90
Нурлан, М.
    Таухид сөзінің тілдік және терминдік мағынасы [Текст] / М. Нурлан, А. Б. Әкімханов // Қазақстан жоғары мектебі. - 2019. - №1. - Б. 76-86
ББК 86

Рубрики: Религия

Кл.слова (ненормированные):
таухид -- термин -- алла сөзі -- ислам -- дін -- құран -- теология
Аннотация: мақалада Таухид сөзінің тілдік және терминалдық мағынасы қарастырылады
Держатели документа:
БҚМУ
Доп.точки доступа:
Әкімханов, А.Б.

86.38
Т 35
Терликбаев, О.
    Ислам және ғылым [Текст] / О. Терликбаев // Ізденіс = Поиск. - 2018. - №4. - Б. 265-268. - (Серия естественных и технических наук: ISSN-1560-1730)
ББК 86.38

Рубрики: Ислам (мусульманство)

Кл.слова (ненормированные):
Алла -- мұхаммед -- дін ислам -- жаратушы -- білім іздеу -- тағылым -- философия -- дінтану -- құран Кәрім -- ғалымдар
Аннотация: Бүкіл әлемдерді жаратқан Алла Тағалаға сансыз мақтаулар және Алланың сүйікті Елшісі Мұхаммедке сансыз салауаттар болсын
Держатели документа:
БҚМУ