Электронный каталог

85 (5Қаз)
Е 69
Ержанов, М.
    Өмірін өнерге арнаған ұстаз [Текст] / М. Ержанов // OraI Oniri. - 2026. - №57.- 17 шілде. - Б. 12
ББК 85 (5Қаз)

Рубрики: Өнер

   Искусство

Кл.слова (ненормированные):
өмірін өнерге арнаған -- ұстаз -- БҚУ -- дирижер -- гүлзада әлімбаева -- музыка -- оркестр -- музыкалық білім -- махамбет университеті
Аннотация: Биыл Махамбет Өтемісұлы атындағы Батыс Қазақстан университетінің ардақты ұстазы, талантты дирижер, өнер жанашыры гҮлзада Әлімбаева 60 жасқа толып отыр. Бұл тек мерейтой ғана емес, саналы ғұмырын музыка меншәкірт тәрбиесіне арнаған жанның еңбегінің айқын көрінісі.
Держатели документа:
БҚУ

32.973(5Каз)
J35

    Jective командасы республикалық хакатонда [Текст] // Өркен. - 2026. - 31 тамыз. - №7. - Б. 5
ББК 32.973(5Каз)

Рубрики: Қазақстандағы ақпараттық технологиялар

   Информационные технологии в Казахстане

Кл.слова (ненормированные):
AFM AI Hackathon-2026 -- Jective командасы -- М. Өтемісов атындағы Батыс Қазақстан университеті -- жасанды интеллект -- ақпараттық технологиялар -- IT студенттері -- хакатон -- цифрлық қауіпсіздік -- деректерді талдау -- қаржылық мониторинг -- қаржы пирамидалары -- заңсыз ойын бизнесі -- AI Media Watch -- интеллектуалды жүйе -- әлеуметтік желілер -- цифрлық технологиялар
Аннотация: Мақалада М. Өтемісов атындағы Батыс Қазақстан университетінің IT білім беру бағдарламалары студенттерінен құралған Jective командасының «AFM AI Hackathon-2026» республикалық байқауына қатысуы туралы баяндалады.
Держатели документа:
ЗКУ

74.58(5Каз)
М 90
Мукашева, З. У.
    Қазақ тіліндегі цифрлық білім қорына жаңа үлес [Текст] / З. У. Мукашева // Өркен. - 2026. - 31 тамыз. - №7. - Б. 11
ББК 74.58(5Каз)

Рубрики: Қазақстан Республикасындағы жоғары білім

   Высшее образование в Республике Казахстан

Кл.слова (ненормированные):
цифрлық білім беру -- Coursera -- жаппай ашық онлайн-курс -- неміс тілі -- А1 деңгейі -- қазақ тіліндегі білім беру контенті -- цифрлық білім беру ресурстары -- шетел тілін оқыту -- CEFR -- коммуникативтік дағдылар -- онлайн-оқыту -- білім беруді цифрландыру -- білім беруді интернационалдандыру -- М. Өтемісов атындағы Батыс Қазақстан университеті
Аннотация: М. Өтемісов атындағы Батыс Қазақстан университеті цифрлық білім беру ресурстарын дамыту жəне халықаралық білім беру кеңістігіне отандық оқу контентін енгізу бағытындағы жұмыстарын жүйелі түрде жалғастырып келеді. Осы бағыттағы кезекті маңызды жоба – əлемдегі жетекші онлайн-білім беру платформаларының бірі Coursera-да университет оқытушысы əзірлеген «Неміс тілі (А1 деңгейі)» жаппай ашық онлайн-курсының жариялануы.
Держатели документа:
ЗКУ

63.3(5Қаз)
К 12
Қайыркен, Т. З.
    XIV-XVI ғасырлардағы Ойрат-Моңғол қатынастары жəне ойраттардың батысқа жылжуы [Текст] / Т. З. Қайыркен // БҚУ хабаршысы. - 2026. - №2. - Б. 186-199
ББК 63.3(5Қаз)

Рубрики: Қазақстан тарихы

Кл.слова (ненормированные):
Ойраттар -- Шыңғыс ұрпақтары -- Шығыс моңғолдар -- Мин əулеті -- Батула -- Тоған -- Есен -- Аюшыдара -- Елбе хан -- ойрат тайпалары -- қоныстанған жерлері -- Даян хан -- Анда хан -- батысқа көшу
Аннотация: Ойрат тарихы қазақ тарихын зерттеудің қосымша дереккөзі ретінде айырықша маңызға ие. Əсіресе, XV-XVIII ғасырлар аясындағы қазақ тарихын зерттеушілер үшін, сол кезеңге тəн ойрат тарихын бірлікте қарастыру талап етіледі. Өйткені бұл кезде қазақ жəне ойрат халықтарының тарихында алма-кезек туындап жататын оқиғалар бір-біріне айырықша əсер етіп отырды. Мақалада ойраттардың Шығыс Моңғол тайпаларымен болған байланысы — Батула, Тоған жəне Есен тайшалар кезіндегі ойраттар мен Шығыс Моңғол ақсүйектерінің арасындағы билік тартысы, мемлекет басқару істері, Мин əулетімен байланыс, территориялық жəне этникалық тартыстар жан-жақтылы қарастырылады. Сондай-ақ, ойраттардың шығу тегі, түпкі Отаны, Шыңғыс əулетімен байланысы, Шығыс моңғолдардан ажырап батысқа кету себебі, Темір мемлекетімен, Моғолстанмен жəне Қазақ хандығымен байланысы зерттелген. XV ғасырдың бірінші жартысында ойрат Есен тайшаның билігі тек ойраттарға ғана емес, солтүстікте қырғыздарға, Шығыс Түркістан шегіндегі ұйғырларға, Ганьсу өлкесі мен Хэси дəлізіне, шығыста джурджиттер мен Кореяға дейін жетті. Бірақ Есен өлгеннен кейін, ойраттар өздерінің тарихтағы жауынгерлік дəстүрінен айырылып, 150 жыл бойы бейбіт жағдайда өздерімен өздері іштей нығаю, кемелдену кезін бастан өткізді. Бұл кезде олар Шығыс моңғолдармен болған текетіресте жеңіліске ұшырады. Нəтижесінде олардың басым бөлігі батысқа беттеді. Олардың Тянь-Шаньның солтүстігіндегі ұлан-байтақ қонысқа жаппай қоныс тебуі XVI ғасырдың екінші жартысында ғана мүмкін болды.??Мақалада осынау аса ауқымды өзгерістерге назар аудару арқылы ойраттардың қазақ хандығымен көрші елге айналуына дейінгі тарихи жағдаяттар кеңінен зерттеп-зерделенген.??
Держатели документа:
ЗКУ

63.3 (5Қаз)
К 13
Кадыргалиев, Н. М.
    Батыс Қазақстандағы: зиялы қауымға қарсы қуғын-сүргін [Текст] / Н. М. Кадыргалиев, К. Б. Кайыржанов, Ж. M. Каленова // БҚУ хабаршысы. - 2026. - №2. - Б. 256-264
ББК 63.3 (5Қаз)

Рубрики: Қазақстан тарихы

Кл.слова (ненормированные):
саяси қуғын-сүргін -- үлкен террор -- тоталитарлық жүйе -- ашаршылық -- сталиндік репрессия -- құдайсыз бесжылдық -- ұлтшылдық -- тыңшылық жəне диверсия -- діни қызметкерлер -- молдалар мен поптар -- ату жазасы -- еңбекпен түзеу лагерлері -- ақталу -- ұлттық болмыс
Аннотация: Мақалада XX ғасырдың 30-40 жылдарындағы Қазақстандағы саяси қуғын-сүргін мен «Үлкен террор» кезеңінің қасіретті беттері қарастырылады. Мұрағаттық деректер негізінде Орал өңіріндегі зиялы қауым өкілдері мен діни қызметкерлерге тағылған жалған айыптар, олардың тағдыры жəне 58-баптың зардаптары баяндалады. Жұмат Шанин, Салкен Балаубаев бастаған ұлт қаймақтарының істеріне талдау жасалып, тоталитарлық жүйенің ұлттық элитаны жою саясаты мен оның ұлттық болмысқа тигізген соққысы баяндалады. Мақала тарих сабақтарын ұмытпау жəне жазықсыз құрбандардың рухына тағзым ету идеясын алға тартады
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Кайыржанов, К.Б.
Каленова, Ж.M.

28.4(5Қаз)
М 11

    Мұратсай су қоймасы суындағы антибиотиктерге төзімді бактериялардың таралуын талдау [Текст] / С. С. Бакиев, М. Г. Какишев, Ə. А. Қабдрахимов [и др.] // БҚУ хабаршысы. - 2026. - №2. - Б. 394-408
ББК 28.4(5Қаз)

Рубрики: Қазақстан микробиологиясы

Кл.слова (ненормированные):
антибиотикке төзімділік -- су экожүйелері -- жерүсті сулары -- грамтеріс бактериялар -- Мұратсай су қоймасы -- микроорганизмдер -- микробиологиялық мониторинг -- антропогендік әсер -- бактериялық штаммдар -- ДНҚ экстракциясы
Аннотация: Су экожүйелеріндегі микроорганизмдердің антибиотиктерге төзімділігі қазіргі заманның ең өзекті экологиялық əрі медико-биологиялық мəселелерінің бірі болып табылады. Су ортасы антибиотиктерге төзімді бактериялардың жинақталуы мен таралуы үшін маңызды резервуар қызметін атқарады, бұл медицинада, мал шаруашылығында жəне ауыл шаруашылығында антибактериялық препараттардың қарқынды қолданылуымен байланысты. Аталған зерттеудің мақсаты Батыс Қазақстан облысындағы Мұратсай су қоймасы суында антибиотикке төзімді бактериялардың таралу деңгейін жəне олардың биологиялық қасиеттерін бағалау болды. Су сынамалары су айдынының беткі қабатынан жəне тереңдігінен, антропогендік əсері ең жоғары аймақтарда алынды. Бактериологиялық талдау микроорганизмдерді Луриа–Бертани қоректік ортасында өсіруді, морфологиялық жəне физиологиялық-биохимиялық қасиеттерін зерттеуді, сондай-ақ бөлінген штаммдардың антибиотиктерге сезімталдығын дискті-диффузиялық əдіспен анықтауды қамтыды. Молекулалық-генетикалық зерттеулерге жарамдылығын растау мақсатында тотальды ДНҚ экстракциясы жүргізіліп, гель-электрофорез əдісімен визуализацияланды. Зерттеу нəтижесінде грамтеріс, қозғалғыш, оксидазаға оң, мезофильді типке жататын, β-лактамды антибиотиктердің бірқатарына төзімді жəне көп дəріге төзімділік белгілеріне ие бактериялар бөлініп алынды. Ең тиімді препараттар ретінде хинолондар мен амфениколдар анықталса, пенициллиндер мен цефалоспориндер төмен белсенділік көрсетті. Алынған деректер су қоймасына антропогендік ықпалдың айтарлықтай екенін көрсетеді жəне жерүсті суларында антибиотикке төзімді бактерияларды тұрақты түрде бақылау жүргізудің қажеттілігін айқындайды
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Бакиев, С.С.
Какишев, М.Г.
Қабдрахимов, Ə.А.
Арманов, Т.А.
Дущанова, Д.Н.
Таухаева, Д.С.

28.082(5Қаз)
С 31
Сенбаева, Х. С.
    Коловертное көлінің су түбі омыртқасыздарының таксономиялық құрамы мен сандық көрсеткіштері [Текст] / Х. С. Сенбаева, А. Е. Сарманов // БҚУ хабаршысы. - 2026. - №2. - Б. 450-457
ББК 28.082(5Қаз)

Рубрики: Қазақстанның гидробиологиясы

Кл.слова (ненормированные):
Коловертное көлі -- макрозообентос -- қауымдастықтардың түрлік əртүрүрлілігі -- таксономиялық құрамы -- Батыс Қазақстан облысы -- су түбі омыртқасыздары -- зообентос -- су экожүйесі -- гидробиология -- шаянтәрізділер -- жәндіктер
Аннотация: Бұл мақалада Коловертное көлінің 2024–2025 жылдардағы су түбі омыртқасыздарының түрлік құрамы, сандық көрсеткіштері зерттелді. Зерттеу барысында көлден барлығы 14 таксон тіркелді, олардың құрамына аз қылтанды құрттар, шаянтəрізділер жəне жəндіктер топтары кіретіні анықталды. Маусым бойынша түрлік əртүрліліктің өзгеруі байқалып, ең жоғары көрсеткіштер күз (2168,7 дана/м², 1,4 г/м²) жəне көктем (580 дана/м², 6,01 г/м²) мезгілдерінде тіркелді. Бұл жағдай көлдің Жайық өзенімен толығуы жəне жауын-шашын мөлшерінің артуымен түсіндірілуі мүмкін. Сонымен қатар, алынған нəтижелер əдеби деректермен салыстырылып, БҚО-дағы бірқатар көлдермен түрлік ұқсастық деңгейі анықталды. Коловертное көліндегі таксономиялық əртүрліліктің Батыс Қазақстан облысының бірқатар су айдындарымен салыстырғанда орташа деңгейде екені анықталды. БҚО-дағы жүргізілген зерттеулерге сəйкес бентос үлгілерінен Oligochaeta, Hirudinea, Bivalvia, Gastropoda, Crustacea жəне Insecta топтарына жататын барлығы 82 таксон организмдері анықталды. Олардың ішінде олигохеталар – 2 түр, сүліктер – 1 түр, қосжақтаулы жəне бауыраяқты моллюскалар – əрқайсысы 3 түрден, шаянтəрізділер – 7 түр, ал жəндіктер – 66 таксонды құрады.
Держатели документа:
ЗКУ
Доп.точки доступа:
Сарманов, А.Е.

77 (5Қаз)
Б 49
Беркінбаев, А.
    Ресми түрде халық әртісі атанса екен [Текст] / А. Беркінбаев // OraI Oniri. - 2026. - 8 қыркүйек . - №73. - Б. . 6.
ББК 77 (5Қаз)

Рубрики: мәдени және бос уақытты өткізу шаралары

   культурно-досуговая деятельность

Кл.слова (ненормированные):
қатимолла бердіғалиев -- мұхит мерәліұлы мектебі -- ақтөбедегі жүздесу -- тихон әліпқалиев -- батыс өңірінің өнерпаздары
Аннотация: Табиғат дарытқан талантын елге, халыққа қызмет етуге арналған біртуар жандар болады. Сондай сирек сом алтынның бірі - Қатимолла Бердіғалиев. Басты өңірінің ән өнері Мұхит Мерәліұлының мектебімен тікелей байланысты. Сол ұлы мектептің бүгінгі жалғастырушысы ұзақ жыл бойы дәстүрлі ән сыныбын ашып, шәкірт тәрбиелеп, Мұхит мұрасын келесі буынға жеткізді. Қатимолла Бердіғалиев - Мұхит мектебінің мұрагері, дәстүрлі өнердің тірі дауысы және халықтың Қатимолласы.
Держатели документа:
БҚУ

77 (5Қаз)
Л 11
Қадыр , Б.
    Ақ Жайықтың Семейге тартуы [Текст] / Б. Қадыр // EGEMEEN QAZAQSTAN. - 2026. - №169. - 8 қыркүйек. - Б. . 11.
ББК 77 (5Қаз)

Рубрики: Мәдени және бос уақытты өткізу шаралары

   Культурно-досуговая деятельность

Кл.слова (ненормированные):
абайға құрмет жалпыұллтық акция -- дене шынықтыру-сауықтыру кешені ашылды -- берік уәли -- мұрат мұқаев -- н. төреғалиев -- ақ жайық жұртшылығы -- инклюзивті спорт орталығы -- қазақстан темір жолы -- қазақстан халқы қоғамдық қоры
Аннотация: Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың тікелей қолдауымен жүзеге асып жатқан «Абайға құрмет» жалпыұлттық акциясы аясында Семей қаласында жаңа дене шынықтыру-сауықтыру кешені ашылды. Батыс Қазақстан облысының тартуы ретінде бой көтерген нысанның тұсаукесеріне Абай облысының әкімі Берік Уәли мен Батыс Қазақстан облыстық мәслихатының төрағасы Мұрат Мұқаев бастаған делегация қатысты.
Держатели документа:
БҚУ